citis īpoſſibilibꝰ ſeu libertatieccl̓iaſtice obuiātibꝰ n̄ ẜuādaqͥnpotius ꝓ aīaꝝ ſalute ſi ſubforma p̄dcā vel ſil̓i aliquos ignorātes p̄dicta illicita ſeu īpoſſibilia l̓ libertati eccl̓iaſtice obuiātia iurare ꝯtigerit ad obẜuāda dūtaxat licita poſſibilia⁊ n̄ obuiātia libertati eccl̓iaſtice iurantiū referri dꝫ intentō.¶ Declaramꝰᵖ quoqꝫ iuramēta ſub hꝰi generalitate qualit̓cūqꝫ et ſub qualicūqꝫ verboꝝforma p̄ſtital̓ p̄ſtāda ad licitapoſſibilia et libertati eccl̓iaſtice n̄ obuiātia tm̄ extēdi ip̄oſqꝫiurātes ad alia ꝑ p̄ſtatiōeꝫ iuram̄ti hmōi n̄ teneri. Bo. viijIcet̓ ml̓ieres q̄ alienatōibꝰ dotiū ⁊ donatōnū ꝓpt̓ nuptias ꝯſētiūt n̄ cō-
trauenire ꝓprioᵉ iuramēto firmātes ẜuare iuram̄tū hꝰi nōvi nec dolo p̄ſtitū d̓ iure canonico teneant̉. qꝛ tn̄ qͥdā iudices ſecl̓aresᵍ eas ꝯtra p̄fataſ alienatōes audiūt. qͣꝫuis eis cōſtet legitime de hmōi iuram̄tonos animaꝝ pericul̓ obuiarevolētes eoſdē iudices ad ẜuādū hoc ius canonicūʳ ꝑ locoꝝordinarios cenſuraᵇ eccl̓iaſtica decernimꝰ ꝯpellēdos.Idem¶c Umʳ īpoſitōnibꝰ ſuꝑelectiōis negocio pꝰiuramētū in cauſa p̄ſtituꝫ a tedatus ſeu reſpōſionibꝰ: quaſad poſitōes tui aduerſarij feciſſe dinoſceris reperiat̉ ꝯtrarictas manifeſta. tibi tanqͣꝫ ꝑiuro niſi iuſtaª cauſa et ratio-
p Declaramus. declaratō igit̉ antiqui iuris eſt. ⁊ hoc iusno. b̓. sͣ. de his. q̄ fi. a ma. ꝑ. ca. c. i. in glo. vl. et ho. sͣ. c. in gl.pe. vn̄ dabat ibi ꝯſiliū hō. ꝙ iurās ſic diceret. iuro ẜuare ſtatuta. ⁊ ꝯſuetudines iuſtas poſſibiles et honeſtas q̄ de factoet iure ẜuari poterunt. et multiplex eſt impotētia. vt nō. sͣ.de reſcrip. ſciſcitatꝰpoſito tn̄ ꝙ in genere iuret. fit tamē ẜmius cōe interpretatio iuramenti. ⁊ ꝓbat̉ hoc ſatis ꝑ decre. sͣ. e. ad nr̄am. ii⁊ sͣ. de ꝟ. ſig. ſuperquibuſdā. dic ergobreuiter ꝙ aut quisexp̄ſſe iurat ſtatutaillicita impoſſibiliaet inhoneſta. et tūceo ipſo largo modoꝑiurus eſt. ſic. sͣ. e. ſicut noſtrꝭ. aut generaliter iurat ẜuareꝯſuetudines et ſtatuta ⁊ tūc diſtingueaut tunc ſciebat ibiſtatuta eē illicita etilla ſe obligatuꝝ ſeruare in mente gerebat. ⁊ tunc idē qd̓. sͣaut neſciebat nec idin mente gerebat eitūc non peccauit etſolū ad licita obligatur vt hoc ī predic.iuribus. ad idem. ff. de tranſact. qui cum tutoribus. §. vl. ff.d̓ ꝯdi. īde. ſi ꝓcurator. qͣſi in fi. ff. d̓ ꝯdi. īſti. ꝯditōes. ⁊. l. ſe.Icet mulieres. ꝑ eccl̓iaſticū iudicem ordinariū locicōpellitur iudex ſecularis ec. cen. ius canonicū. qd̓ad ꝓuiſioneꝫ aīarum ſtatutū eſt ſeruare. Et fuit tracta hec decr. ꝑ compoſitores huius libri de extraua. que incipiebat. qꝛ vero contingit.b ¶ Donationū. de his dic. vt. sͣ. de do. poſt diuor. re. nuꝑ.c ¶ Proprio. intelligo ſiue iurent ꝑ ſe ſiue ꝑ ꝓcuratorē cuiad hoc ſpāle mādatū dederint. ad hoc. lxiij. di. tibi. ⁊ ibi dehoc de iu. cal. c. vl. ⁊ ꝓcur. c. vl. cum ſi.d ¶ Non vi. ergo iuramentū metu extortū non obligat. dequo dic. vt. sͣ. qd̓ metus cā abbas. ⁊ sͣ. e. ſi vero.e ¶ Bolo. quem qui allegat ꝓbare debet ſaltē ex ꝑſpicuisindicijs. ff. de ꝓba. quotiens. §. qui dolo. l. dolum. sͣ. c. li. derenun. c. ij.f ¶ Canonico. vt. sͣ. e. cū ꝯtingat. vbi de hoc. ſecus videturde iure ciuili. ff. de fun. do. l. lex iulia. inſti. quibus ali. licetvel non in prin. C. de rei vxo. ac. l. vnica. §. fi.g ¶ Seculares. qͥ in hac ꝑte rōne periurij cui cām dant ſūtde foro ec. sͣ. de iudi. nouit. sͣ. e. li. de fo. cōpe. c. vlti.h ¶ Obuiare. sͣ. c. prox. cum ſuis concor.i ¶ Canonicū. ſi. jͣ. ti. ꝓxi. c. ij. jͣ. de ſen. ex. decernimꝰ. facit. sͣ.eo. li. de pac. c. ij. de fo. ꝯpe. c. ij. et papa tollit legē etiā quoad foꝝ ſeculare. de quo dic vt dixi. jͣ. de re. iu. c. ij. Io. an.k ¶ Renſura eccleſiaſtica quid cōtineatur eius nomine. habes. sͣ. de ver. ſig. querenti.l ¶ Cōpellendos. enī ſuperior eccleſieſtica ptās. ⁊ iō coercꝫſecularem. vt. xxiij. q. v. adminiſtratores. sͣ. de ma. et obe.ſolite. qui fi. ſint legi. ꝑ venerabilē cum ſi. Quid dices ſi mulier iurauit nō alienare dotē vel donationem ꝓpter nuptias. nec alienationi ꝯſentire niſi ex rōnabili cauſa et auctorizante. ⁊ ſi ꝯſenſerit teuocabit ꝓ poſſe. poſtea iudice nō aucͣtoriſante ꝯſenſit ⁊ iurauit non ꝯtrauenire. quid erit. Dic ẜm
Hoſ. qui hoc no. sͣ. e. cum cōtingat. ꝙ primū ſeruabitur ahoc. sͣ. e. eam te. ⁊. c. intellecto. ⁊ in auc. de non ali. §. ſanctiſimas. coll̓. ix. ſed ꝯͣ. sͣ. c. tua nos. So. ibi primū iuramentoillicitum. et ideo ſcd̓m primo p̄iudicat. hic primum licitumet ideo derogat ſecūdo.Um in poſitionibus.EElectꝰ poſſacr̄m ponens vl̓ reſpōdens ꝯͣria directe niſi rōnabil̓r excuſetur velut ꝑiura confirmatōe repellitur. Idem ſi hoc fecerit ꝓcurator ipſomādante vel rarumbabente vel non inuocante. hoc dicit.habuit ortū hec decre. ex his que no.ho. sͣ. de fi. inſtru. ciioannes. ſuper verbo vnica tantum vēditio.b ¶ Electionis. idēvidet̉ ſi agat̉ de iaꝫobtento. cum periurium non ſolum impediat ſed etiā deijciat. sͣ. e. tua nos. etc. querelam. de fiaeiuſ. ꝑuenit.c ¶ Poſt iuramentum. quia tunc faciende ſunt poſitionessͣ. de ꝯfeſ. c. ij. et ibi dixi. et eo. ti. c. ij.d ¶ Datis. nota ad queſtionem quam diſputaui an per inſtrumentū probetur crimen. quod ſic ꝓbatur. hic enim perſcripturas actorum apparet eum poſuiſſe contraria et ſic ꝑiurium. de hoc. sͣ. de maio. et obedien. cum in eccleſijs. et ꝑmodernos de accuſa. ſuper his. ad idem. jͣ. de ver. ſig. c. ij.e¶ Manifeſta. euidens vel notoria. jͣ. de verbo. ſig. conſtitutionemf ¶ Periuro. periuri ſunt infames. v. q. i. infames. et eccleſias regere non merentur. sͣ. e. querelam. nec ad teſtimoniūꝫadmittuntur etiam poſt penitentiaꝫ. xxij. q. v. paruuli. de ieſti. teſtimonium.g ¶ Iuſta cauſa. vt vnum ex contrarijs dictis multipliciterpoteſt intelligi. sͣ. de accuſa. cum dilecti. vel probare vult ſeerraſſe in altero de contrarijs. maxime vbi poneretur vl reſponderetur de facto alieno vbi tolerabilis eſt error. ff. preſuo. l. vlti. sͣ. de confeſ. ex parte. sͣ. eo. lib̓. de reſti. in inte. c.vltimo. in fi. Sed quid dicēs. nunquid poſitio vl̓ reſponſioad ipſam reuocari poterit. Et videtur ꝙ non. Nam volaemiſſum ſemel irreuocabile verbum. xliiij. di. §. vlt. in fi. deprobatꝭ. per tuas. C. de non nume. pecu. generaliter. Ecoſitra videtur ꝙ reuocari poſſit. xxxij. q. i. apud. de peni. di. īdiuortium. de verbo. ſigni. nam et ego. ff. de diuor. ſi penttuit. Dixit Io. de deo ſi data ſit poſitio in ſcriptis non poteſt reuocari. alias poteſt. ad hoc de electꝭ. ſcriptum. de cōfeſ. ex parte. quod Guil. abhorret. in ſpe. ti. depoſitionibus.§. vltimo. ver. Item ſi ponens dicens ꝙ ex quo in iudiciopropoſita eſt ſiue in ſcriptis ſiue non reuocari non poderſiper predictam decre. ex parte. de lit. conteſt. c. vno. de eitdudum. ij. niſi doceret de errore. vt. sͣ. dixi. Satis vſdiciūꝙ ſicut teſtis a periurio excuſatur ſi incontinenti ſe corrigvt. sͣ. de teſti. cog. preterea. ſic et ponens vel reſpondeas dadem ratione.