Fo.VII
tute ⁊ gr̄a angelus. vt diuo Baſilio placuit. merito fuerit iudicādꝰ. Etenī tot tātiſqꝫ gͣtiaꝝ muneribꝰ ſummꝰ reꝝ oīm opifex eū inſigniuit. vt nō mō oīm ꝟtutum.forma ⁊ ſpeculū extiterit in natura. ſꝫ toto orbe terraꝝ vnicū eſſet. Chriſtiane fidei iubar ſplendiſſimū. qͦ non mō terrenisin artubꝰ viuente. ſed oībꝰ ſacul̓ ſue mētis ſplendoreˡ tota refulgeret eccl̓ia. Namſue admirabilis ſapīe flumē ſic eam irrigauit. vt nullo vnqꝫ tꝑe vel hereſibꝰ. vl̓ infidelitatis agitationibꝰ. ſiccitatibꝰ. aduſtionibuſqꝫ poterat arefieri. qͥn eiꝰ ſapientia poſteris relicta. ⁊ virere et firmari. acꝑpetuo ſtabiliri queat. Tot nāqꝫ egregia libroꝝ edidit volumīa. tot elegantiſſimas or̄ones tot epiſtolaꝝ genera. tot varios diuerſaꝝ reꝝ tractatus cōpoſuit. vtnihil oꝑtuꝫ. nihil obſcuꝝ. nihil abditum.nihil indiſcuſſum. nihil qd̓ vel ad defenſionē. vel ad gubernationem. vel ad augmentū. vel ad fidei gl̓am ſpectet. intactuꝫreliq̄rit. Hinc Voluſianꝰ legi dei deeſſe.vt quicqͥd Auguſtinū ꝯtingerit ignoraſſe. Hinc Poſſidonius cecinit Auguſtīetonas diuine flāmine ꝟbi. Mentit̉ qui tetotū legiſſe fatet̉. aut tua qͥs lector noſcere cuncta pōt. Nāqꝫ volumībꝰ mille Auguſtine refulges. Teſtant̉ libri qd̓ liquorip̄e tui. qͣꝫuis multoꝝ placeant documenta libroꝝ. Si Auguſtinꝰ adeſt ſuffic̄ ipſetibi. Neqꝫ ꝑ mille ſic numeꝝ p̄ſcriptū intelligamꝰ. qͥn longe plura ediderat volumina. Sed eū quendā indefinite multitudinis modū. ſicut ꝑ ea q̄ ad Paulinuꝫidē Poſſidoniꝰ ſcripſit aꝑtiſſime ꝯſtat inſiuuare voluiſſe. Nempe qͣdaꝫ in epl̓a ſicinqͥt. Si a me petis qͦt libroꝝ volumīa diuerſis ꝑſonaꝝ ſtatibꝰ pr̄ nr̄ Aureliꝰ Auguſtinꝰ gratioſe ꝯſcripſerit. nil aliud tibirn̄dere cū ceteris audeo. niſi ꝙ aſcēdit ſiper cherubin. ⁊ volauit ſuꝑ pennas ventorū. cuiuſue intellectꝰ magnitudinē. latitudinē. ꝓfunditatemqꝫ ſi ſcire deſideras.auſculta. obſecro te. pauliſper. Fert̉ .n. ꝙMarcus Terrentius Varro apud latinos innumerabiles libros ꝯpoſuit. apudgrecos Calcidorus mirꝭ attollit̉ laudibꝰDe noſtris etiā Originē ſex milia libroslegit̉ ſcripſiſſe. hoꝝ aūt oīm ſtudiuꝫ Auguſtinꝰ ſcīa ⁊ ingenio vicit. Naꝫ tanta dictādo pͥuatim. tata in eccleſijs. diuerſiſqꝫ
locis diſputando conſcripſit. vt vix cuiqͣꝫſtudioſoꝝ non dicā ſcribere. ſed nec ea legere poſſe occurrat. Mentit̉ ergo qui ſetotū Auguſtinum legiſſe fatet̉. At quidēſi Uarronē. ſi Calcidoꝝ. Origenē. ⁊ oēscuiuſcūqꝫ ſecte philoſophos. atqꝫ oīs facultatis doctoris. ſiue gentiles. ſiue fideles ſuꝑauerit. nōnulle dūtaxat ſed pluresſex milibꝰ abūdaſſe voluminibus. aſtruamus. neceſſe eſt cui ſententie nō tam meainheret opīo. qͣꝫ Iſidori. Ugonis. Vincentij. Bernardi. alioꝝqꝫ plurimoꝝ aſſentit auctoritas. in quoꝝ quidem voluminū editionibus hec ꝓfecto ſtupenda. atqꝫvltro ⁊ citro admiranda ſunt. ꝙ in oī .ſ.oꝑe alio vſus ſtilo fuerit. ꝙ nulla in tottantoꝝqꝫ voluminū copia inueniat̉ repugnātia ꝙ ſic adunguē emēdatiſſima cuncta reliquerit. vt nihil vel addendum ſit.vel minuendū. in quoꝝ emendatione librum. quem de ꝑtractationibꝰ inſcripſit.ſua in ſenectute cōpoſuit. quibus quidemſuperne ineffabiliſqꝫ ſapientie effuſio. ſoliditas tenacitaſqꝫ memorie. deniqꝫ mentis eius celeritas comprobatur. que innullo quouis alio doctore. vt neminē excipiam vnqͣꝫ fuere. Quid igit̉ pluribꝰ moror. nullū ſatis mihi tempꝰ. nulla dicēdivbertas. nll̓a deniqꝫ mētis acies adenarranda. excogitanda. explicandaqꝫ fideliter. ac ſancte ab eo geſta ſatis eſſet. ne tamen longior fiam. ⁊ ad ipſos cōmentarios feſtinem. orationem claudaꝫ. Poſtitaqꝫ innumera eius oꝑa. poſt admirabilem. ac penitꝰ inexplicabilē ſanctimoniā.defenſionē. ſublimationēqꝫ fidei. a ſaluatoris ortu anno quadringēteſimo trigeſimoſexto. pontificatꝰ Sixti tertij. anno ſecundo Theodoſij minoris imperij vndeuigeſimo. preſulatus eiꝰ anno qͣdrageſimo. oīſqꝫ eius etatꝭ ſexto ⁊ ſeptuageſimoIuxta Euſebij Poſſidonijqꝫ ſupputationem Vandaloꝝ exercitu omnē Affricamīmaniſſime deuaſtante. ſexui. etati profeſſioni. dignitatiqꝫ nulli ꝑcente. pre ceterisAuguſtinꝰ ſue ſenectutis dies amariſſimos. lugubreſqꝫ duceret. Cū enim alioshoſtili nece extīgui. alios effugari. aliospre tormētoꝝ acerbitate a fide apoſtotare. Eccleſias itē ſacerdotibus miniſtriſqꝫdeſtitui virgines ⁊ optimo quoſcūqꝫ cōtinentes diſſipari. corporis animiqꝫ inte-