Druckschrift 
Catholicon
Seite
40v
Einzelbild herunterladen
 

III De formis verboꝝPars1j

Futurt maꝑſona futuri īdicatiui actiui additar. ſiindicatiui paſſiui pͥma ꝑſona format̉ a prifuturū deſinat ī bo. amabo amabor: docebo docebor. Siaūt futurū actiui deſinit ī am. format̉ a futuro actiui m.mutata in r. vt legā legar: audiā audiar. Scd̓a ꝑſona paſſiui format̉ a ſcd̓a actiui hoc mō. Si futurū actiui deſinit ībis i. mutata in e. īterponit̉ ri. vl̓ remotas. ⁊ addita re. vtamabis amaberis vel amabere: docebis doceberis vl̓ docebere. Si enī futurū actiui d̓ſinit in es in ſcd̓a ꝑſona: tūcīterponit̉ ri. vel remotas. ⁊ addita re. vt leges legeris vellegere: audiā audies audieris vl̓ audiere penl̓. ꝓdu. Tertia autē ꝑſona paſſiui format̉ a tertia actiui additaur: vtamabit amabit̉: leget leget̉: audiet audiet̉. Prima veroꝑſona pluralis paſſiui format̉ a prima pluralis actiuius.mutata in ur. vt amabimus amabimur: legemꝰ legemur.Secunda format̉ a ſecūda actiuitis. mutata in mini. vtamabitis amabimini. docebitis decebimini: legetis legemini: audietis audiemini. Tertia perſona paſſiui format̉a tertia perſona actiui additaur. vt amabūt amabūtur:docebūt docebunt̉: legent legētur: audiēt audiētur.Imperatiuus preſentis paſſiui format̉ ab īperatiuo pn̄tis actiui: ⁊ a ſcd̓a ꝑſona addita re: vt ama amare: audi audire. Tertia perſonaformat̉ a tertia actiui additaur. vt amet ametur: doceatdoceat̉: legat legat̉: audiat audiat̉. Prima ꝑſona pluralispaſſiui format̉ a pͥma pl̓alis actiuius. mutata ī ur. vt amēmus amemur. Scd̓a format̉ a 2ª actiui te. mutata ī minivt amate mini. docete cemini. legite gimini. audite miniTertia v̓o ꝑiōa format̉ a tertia actiui additaur. vt amētament̉: doceāt doceant̉: legāt legant̉: audiāt audiantur.imperatiui paſſiui in ſcd̓a ⁊ tertia ꝑſoFuturuI. nā ſingu. qꝛ ſil̓es ſunt: format̉ a ſcd̓a ꝑſona īperatiui futuri actiui additar. vt amato amator tuamator ille. doceto docetor: legito legitor penl̓. cor. auditoauditor penl̓. ꝓdu. Prima aūt ꝑſona pluralis futuri īperatiui paſſiui eſt ſil̓is pͥme ꝑſone pluralis pn̄tis imꝑatiuipaſſiui: vt amemur: doceamur: legamur: audiamur. Secūda ꝑſona pluralis futuri imꝑatiui paſſiui format̉ a ſecūda pluralis futuri īperatiui actiui totē mutato in mīor:vt amatote amaminor: docetote doceminor: legitote legminor: auditote audiminor. Tertia autē format̉ a tertiapluralis futuri īꝑatiui actiui additar. vt amāto amātordocēto docētor: legūto legūtor: audiunto audiuntor.Optatiuus ᵇaſiui in pͥma ꝑſona p̄ſentis formatur a pͥma ꝑſona pn̄tis ſui actiui m.mutata in r. vt amarē amarer. Scd̓a ꝑſona paſſiui formetur a ſcd̓a actiui pn̄tis optatiui modi īterpoſitari. vel remotas. ⁊ addita re: vt vtinā amares amareris vel amarere: doceres docereris vel docerere: legeres legereris vellegerere. ſil̓r reꝑies reperireris vel reperirere penl̓. ꝓduTertia ꝑſona paſſiui format̉ a tertia actiui additaur. vtvt amaret amaretur. Prima ꝑſona pluralis optatiui paſſiui formatur a prima perſona pluralis optatiui actiuius.mutata in ur. vt amaremꝰ amaremur. Secūda format̉a ſcd̓a actiuitis mutata in mini. vt vtinā amaretis amaremini: doceretis doceremini: legeretis legeremini: audiretis audiremini. Tertia autē format̉ a tertia ſingu. actiuiadditaur. vt amarent amarent̉. Futurū optatiui paſſiuiin prima ꝑſona format̉ a pͥma perſona futuri optatiui ſuiactiui m. mutata in r. vt vtinaꝫ amē amer: doceā docear.Scd̓a ꝑſona format̉ a 2ª ꝑſona ſui actiui īterpoſita ri. velremotas. ⁊ addita re. vt vtinaꝫ ames ameris vel amere:doceā docearis vel doceare: vtinā audiaꝫ audias audiaris vel audiare penl̓. ꝓdu. Tertia ꝑſona paſſiui format̉ atertia ꝑſona actiui additaur. vt vtinā amet amet̉: doceat doceat̉. Prima vero ꝑſona pluralis paſſiui format̉ a

pͥma pl̓alis actiuius. mutata ī ur. vt vtinā amemus amemur: doceamꝰ doceamur. Scd̓a ꝑſona format̉ a ſcd̓a pliralis actiuitis. ī mini. vt vtinā amētis amemini: doceatiodoceamī: legatis amini. audiatis amini. Tertia ꝑſona format̉ a 3ª actiui additaur. vt vtinā amēt ētur. doceāt anī.Subiūctiul. ui paſſiui: vt vtinā vl̓ cum amepn̄s paſſiui ē ſil̓is futuro optatiameris: ⁊c̄. Preteritū īꝑfectū ſubiūctiui ē ſil̓e pn̄ti ⁊ p̄tento īꝑfecto ſui optatiui: vt vtinā vel cū docerer docereris.Infinitil tata īi. vt amare amari: docere docenO paſſiui format̉ ab īfinitīo actiui e. muaudire: audiri. In 3ª tn̄ ꝯiugatiōe format̉ ab īfinitīo actiui remota re. ⁊ e. mutata ī i. vt leger̄ legi. Futuro īfinitiuicaret v̓bū paſſiuū: ſic̄ ⁊ v̓bū actiuū: hꝫ tn̄ ꝓ ipſo ſuppletionē ſupī cū hͦ īfinitiuo iri. vt futuro amatu iri. Infinitiuāt deponētis ⁊ v̓bi cōis p̄dcō mō format̉ ab īfinitīo ſuo.perfectis ⁊ p̄teritis pluſqͣꝫ perfectiaPreterliiS ꝯībus ⁊ futuris ſubiuctiui carēt verba paſſiua: ⁊ habētia litteraturā paſſiuā: habēt tn̄ ꝓ ipſisſuppletionē per participia p̄teriti tēporis: cuꝫ ſum. es. eſtvt amatꝰ ſuꝫ vel fui: era vel fuerā: eſſem vel fuiſſeꝫ: ſimvel fueriꝫ: ero vel fuero: erūt ꝑ u. nō ꝑ i. vl̓ fuerūt: amatūeſſe vel fuiſſe. Hec de tēporibus ⁊ modis v̓boꝝ dicta ſufficiant. Amodo de ſpeciebus verborum videamus. De formis verborum.verboꝝ ſic̄ dic̄. Priſ. in. 8. li. ſūt due. pͥmiSpecles tiua ⁊ deriuatiua. q̄ fere in oībꝰ īueniunt̉ꝑtibus or̄onis. Eſt igr̄ pͥmitiua q̄ pͥmā poſitionē ab ip̄anaccipit: ferueo lego: domo: facio: garrio: albo. Periuatiuseſt qͥ a poſitiuis deriuat̉: vt ferueſco: lecturio: domito: faceſſo: garrulo: albico: Sūt igit̉ deriuatiuoꝝ diuerſe ſpēs:īchoatiua: meditatiua: freq̄ntatiua: deſideratiua: dimīutiua. Inuenit̉ p̄terea alia ſpes q̄ p̄t dici moralis ſiue imitatiua: vt patriſſo. Reꝑit̉ ēt alia ſpēs q̄ pōt dici apparitiua De verbo inchoatiuo.Inchoatiuun. initiū actꝰ vl̓ paſſiōis ſu pmv̓bū ē deſinēs ī ſcō: ſignificāstiui: vt caleo caleſco: q̄ ēt plerūqꝫ a neutris abſolutā vel ītrinſecus natā ſignificātibꝰ paſſionē deriuant̉: quoꝝ pͥmtiuoꝝ pleraqꝫ ſūt ſcd̓e cōiugatiōis: vt rubeo rubeſco: palleo palleſco: marceo marceſco: arceo arceſco: luceo luceſco: pateo pateſco. Iō aūt dicimꝰ pleraqꝫ: qꝛ īueniunt̉ ēt exalijs v̓bis īchoatiua: ſꝫ raro: vt cupio cupiſco: ſentio ſentiſco: labo labaſco: ītegro ītegraſco. Simil̓r hio hiſco: amamaſco: miſereor miſereſco: ſꝫ hoc magis a miſereo res ēquo vetuſtiſſimi ſūt v̓ſi: ex quo īperſonale ē miſeret ⁊ miſeret̉. Nā a miſereor qd̓ eſt deponēs nec īchoatiuuꝫ in odeſinēs: nec imꝑſonale poſſet naſci. Uiuo viuiſco: īde reuiuiſco. Ueſꝑaſco quoqꝫ videt̉ qͣſi a veſꝑo as. v̓bo deriusri: vel pōt deriuari a veſꝑa veſpere. Formant̉ aūt īchotiua a ſcd̓a ꝑſona pn̄tis antiꝗ indicatiui modi ſui pͥmitiuiaddita co. vt labo labas labaſco: ferueo ues. ferueſco: cūpio pis. cupiſco: ſcio ſcis ſciſco: excipit̉ hio as. qd̓ hiſco nonhiaſco facit. vn̄ dehiſco dehiſcis: ⁊ īde dehiſcēs. Uetuſtiſimi tn̄ fatiſco ⁊ feſſus dicebāt: ex quo defitiſcor ⁊ defeſſus: qd̓ ꝗdā a fateor eſſe deriuatū volūt. Hic attende ꝙverba inchoatiua ſunt tertie cōiugatiōis: ſic̄ meditatiusſunt qͣrte ⁊ carēt p̄teritis ꝑfectis inchoatiua: qꝛ videlicetp̄teritū ꝑfectū ſignificat terminū rei v̓bi: ſꝫ īchoatiua intiū. Itē ſcias ꝙ q̄dā v̓ba deſinūt in ſco: q̄ nō ſūt īchoatiuavt ꝗeſco ꝗeui: paſco paui: diſco didici: poſco popoſcuſueſco ſueui ſuetus. Hec ponit Priſ. in. 8. libro. Et in. 9. poniq̄dā alia de quibꝰ dixi in p̄teritis tertie ꝯiugatōis deſinetium in ſco. Preterea iſta nō ſūt īchoatiua: lꝫ in ſco. deſināt .ſ. noſco noui: ignoſco ignoui: cognoſco cognoui agnēſco agnoui agnitum: dinoſco dinoui: depeſco depeſcui. Et