Druckschrift 
Auctoritates Aristotelis et aliorum philosophorum : Propositiones universales
Entstehung
Seite
XXXIIIv
Einzelbild herunterladen
 

Ex lib. vniuerſalium porphirij

Omnē tranſſerentem oportet tranſferre a fimilibus maniſeſtis.Prohemiū eſt principiū orationis.Prohemiū ſe habet in oratione ſicut prcludiūin fiſtulis.Oportet facere viam in anima auditoris future orationi: quod ſit prohemiū.Qui aliquid magni dicturus eſt: prohemiumpreminere debet.Prohemiū auditores dociles facere debet etbeniuolos attentos.Laus ē ſermo elacidās magnitudinē ꝟtutis.De ſuturis non eſt determinatio: ſed de factisoportet acta credi.De futuris eſt narratio ſed de factis.Propoſitiones ex libris logice: primo ex libro vniuerſaliū porphirij.nEqꝫ genus neqꝫ ſpecies videt̉ ſimpliciter dici. Unomodo idē eſt genus collectio deſcendentiū ab vno principio. Secundo modo idem quod generationis principiū: vniuſcuiuſqꝫ quemadmodūpater patria. Tertio modo cui ſupponiturſpecies .ſ. genus tertio modo dictū. Dicitur genus ad ſimilitudinē entis nature.Genus eſt quod de pluribus differentibꝰ ſpecie in eo quod quid ſit predicatur.p̄pecies dicitur forma vniuſcuiuſqꝫ: ẜm dicitur ſpecies priami: digna eſt imperio. Dicitur etiam ſpecies que bonitur ſub aſſignato genere: de qua genꝰ predicat̉ in quid.Genus alicuius ſpeciei genꝰ eſt: ſpecies alicuius generis eſt ſpecies. ideo neceſſe eſt invtrūqꝫ rationibus vtriſqꝫ vti.Species eſt que predicat̉ de pluribus differētibus numero in quid.Generaliſſimū eſt ſupra quod non eſt aliꝰ genus ſupraueniens.ppecialiſſimū eſt: poſt quod non eſt alia ſpecies inferior.Si quis omnia entia vocet: equiuoce ea entianuncupabit .i. analogice.Decem ſunt tm̄ genera generaliſſima.Specialiſſima vero numero quodam ſunt:tamen diffinito: ideſt nobis certo.Indiuidua autē ſunt infinita: deſcendentes ageneraliſſimis ad ſpecialiſſima iubet platoquieſcere.

Infinita dicit plato relinquenda ſunt ab arie:horū neqꝫ poſſe fieri diſciplinam .i. ſcientiāvnde indiuiduis qꝛ infinita ſūt: ē ſciētia.Indiuiduū dicitur: qd̓ ex proprietatibus quiabuſdā conſtat: quorū collectio: nūqͣꝫ pōt inalio inueniri: ſunt ſeptem: ſorma: figura:locus: regio: ſtirps: patria: proles: Hec ſeptem propria continet omnis homo: ſuntverſus Boetij.O ē ſuperius predicat̉ de ſuo inferiori.Quicquid predicatur de alio vl̓ ē plus qͣꝫ ipſūvl̓ ſibi equale.Differentia vero cōmuniter proprie magis proprie dicitur.Homo differt ab aſino qualitate eſſētiali: ideſtdifferentia ſpecifica: que dicitur rationalis.Differentiaruꝫ alie faciunt alteratū: alie aliud:alie ſeparabiles: alie inſeparabiles. haruꝫalie per ſe: alie per accidens.Eſſe vniuſcuiuſqꝫ ē vnum idem: nec intentionem: nec remiſſionem ſuſcipiens.Animal ē ſubſtantia animata ſenſibilis.Differentia ē qua ſpecies abundat a genere.Genus continet poteſtate omnes differētiasactu vero nullam.Differentia ē que de pluribus differentibusſpecie in eo qd̓ quale eſſentiale predicatur.Genus ē tanqͣꝫ materia: differentia vero tanquā forma.Differentia ē quod ē aptum natuꝫ diuidere eaque ſunt ſub eodem genere.Differentia ē qua differunt a ſe ſingula.Sumus enim rationales nos dij: ſed mortale appoſitum diſiungit nos ab illis.Differentia conducit ad eſſe: eſt pars materialis diffinitionis.Propriū dicit̉ quadrupliciter. Primo quodineſt ſoli omni: vt eſſe medicū ſoli ineſthomini. Secūdo modo quod ſed ſoli:vt eſſe bipedē. Tertio modo qd̓ ineſt etſoli non ſemꝑ: vt eſſe canum. Quarto qd̓ineſt ſoli ſemper: vt riſibile homini.Accidens ē quod adeſt vel abeſt: preter ſubiecti corruptionē: poteſt intelligi coruus albꝰ ethiops nitens candore: preter corruptionem ſubſtantie vl̓ ſubiecti.Accidens ē quod contingit eidem ineſſeineſſe: vt a bedo.