Lib. xi. metaphiſice.

viij.

Cōtrarietas ſecundum ſormam facit diuerſiitatem ſpecificam: ſed contratas ſecundūmateriā non facit diuerſitatem ſpecificamſed numeralem.Corruptibile ⁊ incorruptibile plus differūtquam genere hoc eſt verum genere phyſico non logico.Accidens contingit eſſe ⁊ non eſſe.¶ Commentatoris.Enſura cuiuſlibet rei eſt ſui genenris.Primum in genere ſubſtantie eſtprimus motor qui eſt actus purus abſqꝫpotentia.ndecimi metaphyfice.PMnis ſubſtantia ſenſibilis eſt muo rabilis.Quecunque tranſmuiatur habentmateriam.Generatio ſit ex ente in potentia.Tria ſunt principia rerum naturalium. ſcilicet materia: ſorma ⁊ priuatio.Materia non ſit: nec forma fit ſed totū compoſitum.As eſt principium in alio ſed natura eſt pͥncipium in ſeipſo.Triplex eſt ſubſtantia: materia forma: ⁊ compoſitum.Nulla forma eſt ante materiam ſuam: ſed q̄daꝫ poſt materiam. vt anima. non tamenomnis anima. ſed intellectiua.Diuerſorum diuerſa ſunt principia.Motus celi eſt eternus.Primus motor eſt actus purus ſine omnipotentia. ſubſtantia ſine omni accidente.ſimplex ſine omni compoſitione. immobilis impaſſibilis ⁊ eternus.Primis motor mouet ſicut amatum ⁊ deſideratum.A primo principio dependet celum ⁊ totanaturaSpeculatio eſt bonum ⁊ optimum acceptiſſimum ⁊ delectabiliſſimumDeū dicimus eſſe aīal ſempiternū ⁊ optimūActio intellectus eſt vita.

Primus motor nullam habet magntudinēcorporalem.Impoſſibile eſt in magnitudine finita eē potentiam infinitam.Sellarum natura eſt eterna.Impoſſibile eſt aliquas eſſe ſubſtantias ſeperatas nō mouenies.Onum tantum eſt celum ⁊ non plures.Primum prircipium nihil extra ſe intellgitInſperatis a materia idem eſt intellectus ⁊intelligibile:Bonum vniuerſi conſiſtit in ordinatione:quia oīa ordinē habēt licet diuerſo modoEtiam bonum vniuerſi conſiſtit in primoprincipio ad quod omnia ordinatur.Entia nolunt male diſponi: nec eſt bonū pluralitas principātitiū: vnus ergo princepsCommentatoris.Niuerſalia apud Ariſtotelem ſuntucollecta a particularibus ſecundumIntellectum ab intellectu qui colligit⁊ concepit inter ea ſimilitudinem: ⁊ ſacuea vnam intentionem.Natura non agit niſi mota a cauſis ſuperioribus que ſunt deus ⁊ intelligentie.O pͥus nature eſt opus intelligentie.Quicquid eſt in materia in potentia paſſiuaeſt in morte primo in potentia actiua.Corpora celeſtia ſunt animata ⁊ non habentde virtutibꝰ niſi intellectū aīe ⁊ voluntatē.In ſeperatis a materia idē eſt efficiēs ⁊ finisNon eſt ideꝫ quod de primo principio intelligit motor ſaturni: cum eo quod intelligitmotor primi mobilis.Ultima felicitas hominis eſt per continuationem cū intellectu ſeperato.In ſeperatis a materia idem eſt diſponens⁊ diſpoſitum.Omnis terminus concretus duo ſignificatſcilicet formam ⁊ ſubiectum illius forme.Scientia dei cauſat res: ſed noſtra cauſatura rebus.Optima diſpoſitio intelligentiaruꝫ conſiſtitin mouendo: vnde ſi aliqua eſſet non mouens illa eſſet ocioſa.