¶ de pena et gloria mortuoꝝDſtinctio quopecimaconfeſſus eſt Iohanni ſcolaſtico xantenſi a quo ego que dicturus ſum audiui. miſſus eſt in ignem tam intolerabilis ardoris vt diceret ſi ex omnibꝰmundi lignis vnus ignis eſſet confectus mallem in eo vſqꝫ ad diem iudicijardere qͣꝫ per ſpacium vnius hore illum ſuſtinere. Ex quo extractus iactatus eſt in locum tam frigidiſſimū vt optaret redire in ignem. deinde deductus eſt in tenebras palpabiles tanti horroris vt diceret intra ſe. Si ſeruiuiſſes centum annis deo bene te remuneraſſet dummodo liceret tibi redi-re ad frigus. In hunc modum ſex reliquas penas quas ſcriptura enumerat pertranſiuit. Quo in extrema pena poſito dominus opera eius priora conſiderans et vt paſſa vel viſa viuentibus recitaret miſertus illius angelum ſuum miſit ad eum qui diceret. Ecce talem mercedem recipiunt quiſeruiunt dyabolo Subiunxitqꝫ. Si tibi liceret ad vitam redire velles propeccatis tuis ſatiſfacere deo; Ad quod verbum ille ſuſpirans reſpondit.Domine ſi hoc eſſet poſſibile nullam abnuerem ſatiſfactionem. Tunc angelus. Domino placet vt ad corpus redeas. et quia in cruce peccaſti percrucem ſatiſfacias. Mox ſe in feretro erigens. omnes exceptis duobus iu-uenibus qui conſtantiores erant in fugam conuertit. Quibus et ait. Detimeatis quia ego ſum. Statimqꝫ ſacerdotē accerſiens peccata ſua confe-ius eſt crucem ſuſcepit et cum domino Ottōne epiſcopo predicti Theode-rici ſucceſſore tranſfretauit. In via ſingulis diebus in pane et aqua ieiunauit iuxta equum ſuum in quo veſtes eius et arma portabantur nudis pe-dibus cucurrit. Et cum petris ſecantibus ſanguis perfluens viam cruentaret. ſatis a confratribus arguebatur. Quibus reſpondit. Maiora horūſuſtinui. Qui cum pene omnia ſua in Chriſti ſeruitio expendiſſet cum pre-dicto epiſcopo et magiſtro Iohanne rediens mare tranſiuit. de quo cumnauta naulum requireret nec haberet ait. Ego vobis ſeruiaꝫ quoāduſqꝫvolueritis. Ad petitionem tamē predictorum virorum dimiſſus eſt a nauclero. Qui cum reuerſus fuiſſet ad vxorem ſuam ſacro igne tactus eſt Cuiardenti quadam nocte in ſomnis dictum eſt quia ſi ad eccleſiam ſancti HNicolai accederet. ſtatim conualeſceret. vbi dum orans quatuordecim ora-tiones dixiſſet nec conualuiſſet deſperatus ait. Sancte Nicolae quid mo-raris; Mox vt quintam decimam orationem incepit perfecte integreqꝫconualuit. et eſt vſque hodie calor ignis in eius corpore ſine omni dolore.