Liber.XXXII.
diſpoſui ⁊ ad ſalutē fideliū. ignoſce cōfitēti ⁊ petenti munꝰ annuēpoſtulatū. Quo accedente ad manū. ſtatim vbi anulū ꝯtigit eumcū ſūma facilitate non extractū ſꝫ ꝓlapſum pociꝰ cū ingenti leticiaſecum tulit. Letus ergo tali omīe abb̓i ſingula aꝑte retulit ⁊ diſtincte. Quiletatus eſt de eo qd̓ cōtigerat. ⁊ eo iubente. anulus interalia ſacra reponit̉. ex cuiꝰ cōtactu multa infirmis bn̄ficia vſqꝫ hodie largiente dn̄o cōcedunt̉. Mane aūt facto innumera fideliū cōcurrit multitudo. ⁊ diuinis celebratis rite obſequijs corpus eiꝰ humatū eſt a pluribꝰ ꝑſonis venerabilibꝰ ⁊ honeſtis. Illo em̄ die triatm̄ facta fuere miracula. qꝛ fortaſſe in quibꝰ plura fierent. nec egrotus affuit nec egrota. Sequēti die habito ꝯſilio. terrā corꝑi ſuperiaciūt. ⁊ fere ꝑ octo dies q̄ ceꝑāt fieri miracl̓a ceſſauer̄t. Suꝑ quoplurimū ꝯtriſtati ſunt fratres qui aderāt. ⁊ ex qua cauſa id poſſetaccidere cōferebāt tn̄ ecce qͥdam frater hermannꝰ adueniēs. claraꝫſe vidiſſe viſionē aſſeruit dicens. Uidi ⁊ ecce pr̄ beatꝰ edmundusmihi iam pluries apparuit. vultū hn̄s hilarē. velut iratꝰ paululumnō on̄dit. Quē cū reuerent̓ interpellaſſeꝫ. cur opꝰ bonū nō ꝑficeret. qd̓ in miraculis inceꝑat. ip̄e defoſſum ſe demōſtrās ꝙ dep̄ſſasmanꝰ nō valeret erigere. reſpondebat ⁊ adiecit. Quid poſſum facere ſic grauatꝰ. Ecce ſurgere nequeo. ecce manꝰ ad deū nō valeoattollere. nec ꝓ egrotis aduentantibꝰ exorare. Omēs ergo hac viſione ꝑmoti. deo dederūt gloriā ⁊ remouerūt ilico quā ſuꝑ eū ꝯiecerāt totā terrā. Quo facto virtutes miracula faciēdi redierūt ſb̓ito. ⁊ glorificabant deū cū ſanꝯ languidꝰ iuuenis cum profecto.De corꝑis eiꝰ eleuatione ⁊ miraculoꝝ multitudinē. lxxxviij.Oſt tres menſes ab eiusſepultura ꝯuenerūt frēs vt corpus ipſius ſuſiollerent.et ad ſuꝑas auras eleuatū. in aꝑtiori loculo collocarētremota igit̉ omni ſuꝑ iniecta materia vidēt ad mirātes nature inſolita. videlicet iacere corpꝰ integꝝ. ꝯtra mortue carnis iura. Accedunt ꝓpiꝰ deū glorificātes ⁊ corpꝰ ꝯtrectātes manibꝰ ꝓprijs inueniūt eiꝰ mēbra flexibilia q̄ rigeſcere ſolent in defunctis. Quid pl̓a.Aptat̉ in loculo ⁊ honeſtiꝰ qͣꝫ antea recōdit̉. ac denuo cū calice etceteris pontificalibꝰ ſepelit̉. Ad cuiꝰ inuocatōem multa ſunt fidelibꝰ p̄ſtita bn̄ficia. vita mortuis languentibꝰ medicina. Nec ſolumad ſepulcꝝ eiꝰ. veꝝ etiā in diuerſis regionibꝰ diu̓ſi generis miracula fiūt ob ipſius meritū. que ſuccincte trāſcurrenda duximꝰ nō ſingula geneꝝ. ſꝫ genera ſinguloꝝ. Igit̉ ad maiorē ſui meriti declarationē ceci vidēt. claudi ambulāt. detumeſcūt ydropici. ⁊ ſurdi audiunt. muti loquunt̉. ꝯualeſcūt morbo ꝑalitico diſſoluti. obſeſſi ademonibꝰ liberant̉. Apperiunt̉ carceres. ſoluunt̉ vincula. curāturepylētici. qͣrtanarij euadūt. et febricitātes qͣꝫplurimi ope ſua. Alijvarijs ⁊ occultꝭ afflicti doloribꝰ. alij mēbroꝝ officio pͥuati ⁊ effectivelut īmobiles. alij laborātes īſania capitis ⁊ energumī. Alij morbo fiſtule enormit̓ deturpati. Alij tumore horribili turpit̉ dehoneſtati. ꝑ eiꝰ ſuffragia ſanitatē pͥſtinā ſunt adepti. Fons ſanguīsin mulieribꝰ reſtringit̉. patiētibꝰ dolorē dentiū. dolor ipſe licet acerrimꝰ mitigat̉. Ab alijs recedūt corꝑis macule. nll̓o deinceps veſtigio remanēte. Alij herinoſi. alij gibboſi. ⁊ ꝗdam leſi grauit̓. Nonnulli ꝟo calculoſi. ſeu tabefacti puſtulis. Alij imputeos vel gurgites aquaꝝ ſiue fluuios corruētes. Plures et ex alto p̄cipitati. cōpetēs ſibi quiqꝫ repꝑerūt remediū ꝑ ſue merita ſct̄itatꝭ. Alij apoſtaſie laqueis irretiti. Alij a ſerpentibꝰ icti. alij deſꝑati. alij ſuffocationi ꝓximi. alij ab īminētis mortis diſcrimine mirabil̓r erepti. miram ſunt p̄ſulis merito. xp̄i gr̄am ꝯſecuti. alij aūt a tumore fauciūalij a leſione arteriaꝝ. alij a ſtrictura guttuꝝ letifera mirifice liberant̉. ipſius pr̄is meritis ⁊ p̄cibꝰ ſine mora. In fantulis vero ſecusvb̓a mr̄na ſuffocatꝭ. ⁊ ī ſōnis opp̄ſſis ab ip̄is mr̄ibꝰ circa curā eoꝝnegligent̓ agentibꝰ pijſſimꝰ pōtifex reddidit vitā ab ipſoꝝ pueroruꝫ ꝑentibꝰ fiducial̓r inuocatꝰ. Alij quoqꝫ qͣꝫplurimi vita p̄uati ⁊vere mortui ꝑ eiꝰ. auxilium ad auras vitales ſunt denuo reuocati.Quidaꝫ vero in deſꝑationis foueā fere collapſi. temporis adu̓ſitate fracti. l̓ inopia moleſtati. dū pij pr̄is eis occurrit mēoria dulceꝯſolatōnis receꝑunt antidotū cū mēdela. Bruta etiā aīalia ip̄iusbn̄ficia ſunt exꝑta. aliqͥ aūt dure ceruicis hoīes. diuine potētie derogātes ⁊ pr̄is eiuſdē meritis. repēte ꝑcuſſi plangebāt ſui reatumfacinoris ⁊ erroris. Et coacti p̄dicabāt que in ſct̄o ſuo xp̄us oꝑabat̉ magnalia. que priuſqͣꝫ vexatio daret eis intellectū p̄dicare noluerant ſponte ſua.De trāſitū ludoppici regis francoꝝ ī cypꝝ. Actor. lxxxix.Ano dn̄i. M.ccxlviii. rexfrancoꝝ ludopicus iter trāſmarinū arripuit. videlicetin ſexta feria poſt pent̓. exieos de ꝑiſiꝰ multis eiꝰ vrbisꝓꝓceſſionibꝰ eū vſqꝫ ad ſct̄m anthoniū deducentibꝰ. Iuerūt cuꝫ eovenerabilis odo tuſculanꝰ ep̄s apl̓ice ſedis legatꝰ. ⁊ duo frēs eiuſdem regis videlicet robertꝰ comes attrebacenẜ. et karolus comesandegauēſis cū vxoribꝰ ſuis. multiſqꝫ frācie regni baronibꝰ ⁊ ep̄is
Alfonſus qͦꝫ dicti regis frat̓. comes pictauenẜ. crucē acceꝑa ttrāſmarinā. ſꝫ illo āno cū dn̄a blancha regīa mr̄e ſua remāſit ad regnicuſtodiā. Itaqꝫ die martis ī craſtino ſct̄i bartholomei rex cū ſuisnauē intrauit ⁊ duobꝰ diebꝰ ſeq̄ntibꝰ inibi morā faciēs ventū proſperꝝ expectauit. Porro ſeq̄nti die veneris a portū receſſit. ⁊ duce dn̄o nauigās. tandē die iouis an̄ feſtum ſancti mathei de noctein cypro apud nimociū applicuit. Ac cōmitiſſa attrebacenẜ cū eſſꝫp̄gnans de portu aquaꝝ mortuaꝝ in franciā redijt. ibiqꝫ vſqꝫ adcomitis pictauēſis trāſitū remāſit. Rex aūt de ꝯſilio baronū ſuoꝝet baronū ac terrarioꝝ cypri. qꝛ naues ⁊ galee ſue cū baliſtarijs acgentibꝰ ſuis nōduꝫ aduenerāt in cypro. diutiꝰ expectauit. ⁊ ꝓpternſtātiā hyemis ⁊ alias cauſas ꝯcurrētes. vſqꝫ ad tp̄s paſcale iterſuū adu̓ſus ſaracenos diſtulit. rex quoqꝫ cypri. ⁊ om̄s fere nobilesiſtius regni. atqꝫ p̄lati crucis ſignaculū aſſumpſerūt. ſeqꝫ cum regefrancie ſuꝑ ſaracenos adueniēte p̄fixo termino ꝓfecturos qͦ eosvellet duce̓ iurauerūt. Eo tꝑe ſoldanꝰ babilonis. qͥ ꝟſus ꝑtes damaſci. ꝑ terram xp̄ianoꝝ venire ꝑauerat. auditis de aduētu regisfrācoꝝ rumoribꝰ iter ꝓpoſitū reuocauit. Erātqꝫ inimicicie int̓ p̄dictuꝫ ſoldanū ⁊ illū qui fuit ſoldanꝰ damaſci. ⁊ et̄ halapinos. Histꝑibꝰ obierūt de ꝑegrinis. robertꝰ ep̄s beluacēſis. ⁊ comes montisfortꝭ comes qͦꝫ vindocinēſis. guillermꝰ de melloto. ⁊ guillermꝰ debarris. dn̄s et̓ hercheubaldus d̓ borbone. ⁊ comes drocenẜ. ⁊ aliqͣꝫ plures milites quoꝝ numerꝰ vſqꝫ ad ducētos ⁊ qͣdraginta eſtimat̉. Sꝫ ⁊ comes andegauēſis qͣrtana in cypro laborauit. Cū at̄int̓ archiep̄m nichoſſienſem ⁊ milites etiā regionis eēt ꝯtrouerſiaꝓpt̓ quā oēs fere milites illi erāt excōicati. p̄dictꝰ odo legatꝰ interꝑtes mediator pacē reformauit. ⁊ dictos milites abſolui fecit. Archiep̄us qͦꝫ grecoꝝ in cypro. qͥ tanqͣꝫ ſciſmaticꝰ ⁊ inobediēs archiep̄o ſuo latino iam diu ab eccl̓ia ſua exulauerat. tūc tꝑis eſt reuerſus. ⁊ tā ipſe qͣꝫ alij greci. qͥ excōicati fuerāt ad obedientiā redierūtet abſoluit eos legatꝰ. Qui etiā corā ipſo qͣſdā he̓ſes abiurauerūtMulti etiam ſaraceni qui detinebant̉ in cypro captiui baptiſmuꝫinſtanter petētes inſigniti ſunt caractere baptiſmali.De legatione tartarorum ad ipſum..xc.Enerūt autē circa nataledn̄i ad regē ludoppicū miſſi qͥdā nūcij a qͦdaꝫ viro magno ercalthay noīe d̓ gente tartaroꝝ. qui ei apd̓ nicoſſiaꝫ ꝯmorāti lr̄as eiuſdē magnatis pn̄tarūt. Ibiqꝫ pn̄s aderat frater andreas de lontumal de ordīe fratꝝ p̄dicatoꝝ. q̄ maiorē ex illisnūcijs noīe dauid nouerat. vtpote quē viderat ī exercitu tartarorum. Lr̄as aūt ſibi pn̄tatas in līgua ꝑfica ⁊ lr̄is arabicis in latinuꝫtrāſferri fecit. earūqꝫ tranſcpͥtū. ſub ꝯtraſigillo ſuo clauſum matriſue regīe blanche ī franciā miſit. Nūciauerūt itaqꝫ ꝙ rex magnustartaroꝝ qui d̓r chaā circa tres ānos cōpletos a die eph̓e ꝓximop̄terita factꝰ erat ꝑ dei gr̄am xp̄ianꝰ. ⁊ tā ip̄e qͣꝫ alij magnates plurimi. ⁊ maxīa ꝑs ppl̓i ⁊ exercitꝰ eorūdē ſacꝝ baptiſmū ſuſceꝑant. fidem katholicā ꝓfitētes. Dictꝰ et̄ erchalthayiā antea ꝑ ānos aliqͦt ſil̓r fidē ſuſceꝑat xp̄ianā ⁊ baptiſmū. ⁊ nūc veniebat miſſus a dicto rege chaā. cū maxīa ml̓titudīe bellatoꝝ. ⁊ erat ipſiꝰ intētio fidexp̄iana ꝓmoue̓ ac roborare. ⁊ oīm crucē adorantiū. vtilitatē ⁊ liberatōeꝫ ꝓcurare. oēſqꝫ adu̓ſarios eiuſdē crucis expugnare. Multūvero deſiderabat. ſe regis francoꝝ eē beniuolū ⁊ amicū. Audierateī de ipſo ꝙ applicare debe̓t in cypꝝ dicebāt et̄ idē nūcij ſe credereꝙ dictꝰ ercalthay circa ꝓxīm paſcha ciuitatē baldachobſide̓ deberet in qͣ caliphꝰ hītabat. a qͦ ſoldanꝰ babilonie pluries ac ſpeāl̓rolī in obſidiōe damiate ſuccurſū magnū ī auxiliū habuerat. his ⁊alijs tā ꝑ nūcios qͣꝫ ꝑ lr̄as ītellectꝭ rex gauuiſus nūcios honorificeſuſceptos ꝑendīare fec̄. eiſqꝫ liberal̓r neceſſaria mīſtrari. In die eīnatalis dn̄i cū rege fuerūt ad miſſaꝫ ī eccl̓ia ⁊ ad prandiuꝫ in curiaSil̓r in epyphania cū eo ad miſſam erant. ⁊ ſicut videbat̉ bene ſehabebant ac more xp̄ianorum ſe gerebant.fj.Exemplar epl̓e tartaroꝝ ad eundē ludoboicū.Oc ē aūt exēplar epiſtoleſiue lr̄aꝝ qͣs miſit ercalthay ſiue hercalcay pͥnceps illetartaroꝝ ad regē ludoppicū ⁊ iubēte rege ipſo. trāſlat.It̓ ī latinū de ꝟbo ad ꝟbū. Per potētiā dei excelſi miſſi a rege t̓rechaā ꝟba erchalthay. regi magno ꝓuīciaꝝ ml̓taꝝ ꝓpugͣtori ſtrenuo orbis gladio. xp̄ianitatis victorie. religionis apl̓ice defenſori.legis euangelice filio. regi francorum. Augeat deus dominium ſuum et conſeruet ei regnum ſuum annis plurimis et impleat voluntates ſuas in lege. ⁊ in mundo nūc ⁊ in futurum ꝑ ꝟitatem diuineꝯductricis hoīm ⁊ oīm ꝓph̓aꝝ ⁊ apl̓oꝝ. amē. centū milia ſalutū etbn̄dictionū. Ex hͦ rogo ꝙ recipiat ſalutatōes iſtas. vt ſint grādesapud ip̄m. Faciat autem deus vt videā hūc regē magnificum quiapplicuit. Creator autem excelſus faciat occurſum veſtrum in caritate. ⁊ facere faciat vt congregemur in vnum. Poſt hanc aūt ſalutatōem nouerit ꝙ in hac epl̓a nō eſt intentio noſtra niſi vtilitas