Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Atriarcha hieroſolimetuor habet archiep̄os ſub ſe. In ꝓuintia quidē paleſtina ceſarienſem. qui vnū habet ep̄m ſuffraganeū ſcꝫ ſebaſtenſem. In galilea nazarenū qui vnū ſcꝫ tyberiacēſem habetſuffraganeū. In phenicea vero thirēſem. quatuor habet ſuffraganeos ſcꝫ aconēſem. ſidoniēſem. bericēſem ac belinēſem. petracēſem quoqꝫ in ꝓuincia moabitaꝝ. qui vnuꝫ in monte ſina ſuffraganeum habet grecuꝫ. Patriarche vero ſuffraganei ſunt ebronica.bethleemita. lyddenus ep̄i. In eccleſia domīci ſepulcri ſunt canonici priorē habentes ac viuentes ſcd̓m regulā beati auguſtini. Intemplo etiā domini ſunt regulares abbas canonici. ſimiliter ī eccleſia mōtis oliuēti. In monte vero thabor abbas monachi nigriEt in eccleſia ſimiliter de latina. In geſſemani quoqꝫ que eſt vallisioſaphat ſunt nigri monachi. Omnes iſti abbates atqꝫ prioresinfulis baculis anulis. atqꝫ ſandalijs pontificalibꝰ. aſſiſtunt ī miniſterio patriarche ſoli obediētes. Sunt ciuitates que habētepiſcopos videlicet aſcalona ſub ep̄o bethleemitano. ioppe quoqꝫſub canonicis ſepulcri. neapolis ſub abbate templi. caiphas ſubarchiep̄o ceſariēſi. Neapolis tirus acon hieruſalē nullo mediante ſpectāt ad regē. Ad quatuor leucas a damaſco eſt locꝰ quiſardanai dicit̉ ſitus in mōte vbi eſt eccleſia beate virginis marie inqua ſunt virgines moniales xij. octo monachi. In hac eccl̓ia depicta eſt imago in tabula beate dei genitricis oꝑe ꝯſtantinopolitano. quā patriarcha tulit hieruſalē cuidā abbatiſſe dedit. abbatiſſa vero ad locū p̄dictū tranſtulit. De hac imagine manat oleū baſamo ſuauiꝰ redolēs quo liniunt̉ infirmi. melius habent. Oleumiſtud optime xp̄ianis reſeruat̉. ip̄e locus a ſaracenis in magna reuerentia habet̉. Bis in anno ſcꝫ in aſſumptōe beate virginis marie natiuitate. locū illum incole ſaracenoꝝ frequentāt. hec imagoa mamillis ſuꝑius ſi palpet̉ vt carnea ſentit̉. In ꝯfinio antiochiedamaſo in caſtris munitiſſimis habitāt harſaſſini. Quoꝝ dominus eſt vetulus de mōtanis multū reueritus a xp̄ianis ſaracenisꝓpinquis ac remotis. Quoꝝ pͥncipes indifferēter nuncios interficere ſolet. Hoꝝ nulla eſt lex. niſi quā timor facit. matres. ſorores.filias indifferēter omnes cognoſcut vt vxores. a cunabulis educant̉ in palatijs. omniaqꝫ addiſcūt idiomata. docent̉ dominū ſuum timere ſuꝑ omnia. eiqꝫ vſqꝫ ad mortē in omnibꝰ obedire vt ſicpoſſint ad ꝑadiſi gaudia ꝑuenire. Quiſquis in obediētia moritur angelo colit̉. hec de illo libello patriarche ad papam ad p̄ſensſufficiant. De origine ac puericia ſancti edmundi cantuarienſis archiepiſcoActor.lxvAno iteꝝ ſuperiꝰ ānotato ſcꝫ ab incarnatōne dn̄i. M.ccxlvij. ſanctus edmundus cātuariēſis archiep̄s. cuiꝰ ſacri corꝑis gleba intigniacēſi monaſterio requieuerat. de terra eſt eleuatus qui nimirūāno p̄cedenti autoritate apoſtolica fuerat canonizatus in cathalogo ſanctoꝝ deputatꝰ. Ex geſtis eius. Hic ex abbēdonie villaoriginē duxit. In cuiꝰ carne florida virginitatis florē illibatū perpetuo deus ꝑmāſurū edocuit. qui ſupra morē ꝯmuniter naſcentiū. felicibꝰ auſpicijs ex ſue matris vtero ſegregauit. Congreſſus ēem̄ de cella ſue natiuitatis. ita mūdus īmunis a ꝯmuni corruptōnis humane ꝯtagio. velut ſi mox in ſindone mūdiſſima nullam contraxiſſet maculā ꝯtinens de ꝯtento. Hunc igit̉ in baptiſmo materedmūdum tanqͣꝫ a mundicia nūcupandū cenſuit. quia cum oraretad feretrū ſancti edmūdi martiris onerata nobili onere. vitalis ī eoſpiritꝰ primitias primitus dep̄hendit. hec mabilia vocabat̉. pateraūt edpoardus qui de ꝯſenſu ꝯiugis ſeculo valefecit. in monaſterio de eyneſbam ſub habitu regulari curſum vite feliciter ꝯſūmauit. mater quoqꝫ virtute inferior cognatōni feminee maſculinūanimū inſeruit. in ſeculo ſeculariter viuēs. cum animi molliciecarnis illecebras. a ſe penitus amputauit. Capā clauſam deferensveſtes reiecit. quas ꝓpoſito caſtitatis ꝯuenire cenfuit. Uigiliasmonachoꝝ abbēdonie ſingulis fere noctibꝰ ꝯſueuit frequētare.tra carnis ꝯflictus armis militie ꝯtinētiū ꝯgruis ſe induit cilicio videlicet aſꝑo. quo carnis nuda calcaneotenus ꝯtegere ꝯſueuit. Addidit loricā ferreā deſuꝑ. quā finetenꝰ carni ſue portauit indiuiduā. vt indumētum piloſum p̄mente ferro plus pungeret carnemip̄am. Intra loricā vero due lamīe ferree ad maiꝰ erāt ſupplicium.quaꝝ mater moriēs duos filios fecit heredes. edmūduꝫ ſcꝫ ac robertum. Ab ip̄is ergo puericie primordijs. edmūdus tam religioſenutriebat̉ materna ſollicitudīe. vt extūc ab ea informaret̉ ieiunijs oratōnibꝰ etiā adultus inſiſtere. huic em̄ mater vt ſextas vltro ferias in pane aqua ieiunaret. dedit ꝓmiſit munuſcula vt parcimonie ſalutaris obſeruātias in eius animo plātaret arte ſancta. ſicinnocētie fundamēto ſupedificauit ardua ꝟtutū palatia vt creſceret tēplū ſāctū in dn̄o. edificatō ſpūm maturiꝰ inchoata.

Qualiter eidem puero ꝑiſiꝰ miſſo xp̄c ī forma pueri ſe ei oſten.lxviUm aūt mitteret vna fratre ſuo mater ꝑiſiꝰ. vt liberalibꝰ imbueret̉ ſtudijsſeu artibꝰ. modicā pecunie ſūmā dedit eiſdē: dicēs illis.Si mat̓na vt bonos decet filios iuſſionē ſeruaueritis ꝯfido ī dn̄o in oībꝰ ip̄e ꝓuiſor munificꝰ erit vobis. Duo qͦꝫ dedit eis ciliciap̄cipiēs vt illis ſuꝑ nudo ſe veſtirēt. bis aūt ter ī hebdomada. Timebat em̄ ne poſtqͣꝫ diſcretōis ānos attingerēt. deuexa vicioruꝫ abrupta voluptatis incederēt. Ideoqꝫ rudes ī arte bellādi famīliarit̓ informauit. priꝰ exercitās qͣꝫ in belli diſcrimīe neceſſario traherent̉. rudimētis intellectualibꝰ ſenſualitatis ſtudia p̄uenire curauit. Ip̄a etiā edmūdo quē velut ſct̄itatis eiꝰ p̄ſcia. ceteris filijs pl̓dilexit. ſtuderet ꝑiſiꝰ. indumētis lineis ciliciū mittere ꝯſueuiMeritoqꝫ ceteris dilexit nuſqͣꝫ piā matrē. piꝰ videlicet filiꝰverbis aūt oꝑbꝰ offendit. Ita nāqꝫ deo pie matri ſue place̓ ſtuduit. omnē a ſe leuitatē reſecans oīno coreis. alijſqꝫlicris ſeuſpectaculis ſe ſubtraxit. Diebꝰ qͦꝫ domīcis feſtiuis iuxta monitūmatris anteqͣꝫ ꝯmederet pſalteriū ex integro pſallere ꝯſueuit. Etqm̄ amātiſſimꝰ dn̄i totis viſceribꝰ ſtuduit actorē vite dilige̓ ip̄e informa puerili eidē puero ſe voluit demōſtrare. em̄ pratū quod ſpaciādi cauſa coetaneis inuitātibꝰ. ꝯſenſiſſet ingredi. ab ipſorūtamē comitatū ſe celeriꝰ ſeꝑauit. ne ꝯſciētie ſue puritatē vel nugispuerilibꝰ. vel ocioſis ẜmonibꝰ ꝯtingeret maculari. igit̉ incederet ſolitariꝰ ſacris inſiſtēs meditatōnibꝰ. apparuit ei puer ille candore niueo nitidꝰ colore roſeo rubicūdus. Qui velut a ſūmo celi cardine delapſus ſubito. ſic prior allocutꝰ eſt officioſiſſime ſalutando. Salue dilecte mi. Qui audiſſet. vt puer ī ẜmōe ignoti pueri miratꝰ eſt. quē ille pauefactū heſitantē ꝯſpiceret. ip̄m denuocolūbine rn̄dens ẜmōe ſimplici. nullaꝫ inquit teneo noticiā tui. necalloquēs queſiuit an ip̄e ſibi vel tenuit notꝰ eēt. Ille ſimplicitatisſum vt eſtimo notꝰ tibi. Adiecit puer. Quō ita tibi ſuꝫ incognitusp̄ſertim in ſcolis ad latꝰ tuū ſedeā tibi quocūqꝫ fueris inſeꝑabiliter fuerim ſociatꝰ. Deinde ſubdidit in faciē meā reſpice:fronte mea ſcriptū ſit aduerte ſedulꝰ toto corde. Quod feciſſetſcriptū legit in ea lr̄is celeſtibꝰ hieſus nazarenꝰ. Qui ſtatim quodviderat ei retulit ab ip̄o ꝓtinꝰ audiuit. hoc ē nomē meū quod tibi memoriale ſit in deſiderio anime. hoc diligēter articulatī noctibꝰ impͥme ſingulis fronti tue. Per hoc em̄ poteris ꝯtra morteꝫmuniri ſubitā. quiſqͥs eadē ſcriptura munierit ꝯſimili fronteꝫſuā. His dictis. puer ille in quē deſiderāt angeli ꝓſpicere diſꝑuiſed in pectore pueri ſui quē viſitare dignatꝰ eſt. non parum dulcedinis reliquit. Qualiter a matre benedictōnem accepit animā defuncti portarisemonibꝰ vidit..lxixOrro matre illiꝰ mortiꝓpinqua vix ei ſuꝑeſſet extremꝰ ſpūs. vocatꝰ ad eamvenit. bn̄dictōeꝫ vltimā ꝑcepturus. Qua ſuꝑ affectuoſiſſime edita. abſentiā fratꝝ ad memoriā reduxiſſet exorauit matrē humilit̓ vt abſentes qͦꝫ bn̄diceret. Ad quē illa. In te aitfili oēs fratres tuos bn̄dici noueris. qui te trāſfuſa in illos bn̄dictōe tua. tue ꝑticipes erūt gr̄e ꝟtutis. Nec mr̄eꝫ latuit qͥstuſqꝫ futurꝰ eēt ī poſteꝝ. cꝰ future gl̓ie cumulū. qͥbuſdā nouerat viderat ī ſōnis nocte qͣdā coronā ſpineaꝫportāvehemēt̓ accēſa flamā ꝓtēdebat ad ſidera cuuadā ꝟo die ꝟſus natale domiciliū .ſ. abbēdoniā itage̓t alio quē hēbat itīeris ſociū. vidit cāpū auibꝰ fuligīe nigrioribꝰ cooꝑtū. Et vterqꝫ qͥdē de maxīa miratꝰ ē auiū ml̓titudīe. ſꝫ alteꝝ ſtupor validꝰ īuaſit tremore. Cui beatꝰ edmūdꝰ. Sta inqͥt aviā ſemotꝰ paululū. te crucis muni ſigͣcl̓o. ne tīeas qꝛ videbīꝰ qͥdꝓtēdat mōſtruoſa auiū ml̓titudo. Poſtmodū ꝟo vidētibꝰaues ille corpꝰ qd̓dā nigerrimū. nec hoīs. nec vlliꝰ aīal̓ effigie diſtīctū ſb̓uexer̄t ī aera. ita demū diſꝑuit ml̓titudoito velutvmbra. Quo fct̄o ꝯu̓ſus ſct̄us ad pauētē ſociū vignificet portētū. Et ille. volo. Cui ſct̄us. Aues tet̓rimas qͣs vidiſti nouerꝭ demōes. hoīs cuiuſdā ī villa ꝓxīa nuꝑ obijt aīaꝫ adinferos deportātes. Ip̄aꝫ aīaꝫ laruale corpꝰ qḋ ī aera ſb̓tuler̄t expͥmit. īeffigiata viſa ē. qꝛ ꝯditoris imagine ad quā fct̄a fuerat. ī viue̓t ī corꝑe. viuēdo neꝗter deformauit. Qui ad eandē ꝓtirvillā veniētes. vt viſo certiores efficerēt̉ ꝓdigio cogͦuerūtqͥdā ip̄a ſāctꝰ p̄dixerat hora trāſierat ex hoc Qualiter in adoleſcentia caſtitati ſtuduit imaginē beate virginis anulo deſponſauit.Si aūt ſanctꝰ edmūdꝰ annos adoleſcētie attigit. carnis delicias tm̄mō fugietiā exhorruit. Cūqꝫ ꝟtꝰ ꝟſet̉ circa difficile ad ꝟtutū