gali vocabant̉. ſecūdꝰ ſumongal .i. aqͣtici mongali. qͥ ſeip̄os appellabant tartaros a qͦdā fluuio ꝑ eoꝝ terrā currēte. ꝗ tartar noīat̉.terciꝰ appellat̉ merkat. qͣrtus ꝟo metrit. Om̄es vna ꝑſonarū formā et vnā linguā hēbant hi populi. qͣꝫuis int̓ ſe ꝑ prīcipes ac prouīcias eſſent diuiſi. In t̓ra yekamōgal qͥdā fuit qͥ vocabat̉ chingis. Iſte cepit robuſtus venator eſſe. didicit em̄ hoīes furari ⁊ p̄dā caꝑe. ad alias t̓ras ibat ⁊ quoſcūqꝫ poterat capiebat ſibiqꝫ aſſociabat. Homīes qͦꝫ ſue gētis inclīauit ad ſe. qͥ tāqͣꝫ ducē ſeq̄bātur ip̄m ad male agēdū. Cepit aūt pugnare cū ſumogal ſiue cumtartaris. et ducē eoꝝ int̓fecit multoqꝫ bello ſibi tartaros oēs ſubiecit et in ſeruitutē redegit. Poſt hec cū iſtis oībꝰ ꝯtra merkatasiuxta terrā poſitꝰ tartaroꝝ pugnauit. qͦs etiam bello ſibi ſubiecit.Inde ꝓcedēs ꝯtra metritas pugnā exercuit. ⁊ illos etiaꝫ obtinuitAudiētes naymani. ꝙ chingis talit̓ eleuatꝰ eēt indignati ſūt. Ip̄iem̄ habuerāt imꝑatorē ſtrenuū valde cui dabāt tributū cūcte natōnes p̄dicte. Qui cū eēt mortuꝰ. filij eiꝰ ſucceſſerūt loco ip̄iꝰ. ſꝫeinuenes ac ſtulti erāt. ppl̓m tenere neſciebāt. ſꝫ adinuicem diuiſi acſciſſi erāt vn̄ chīgis p̄dicto mō iā exaltato. nihilominꝰ in terras p̄dictas faciebāt inſultū. et hītatores occidebāt. ac diripiebāt predā eoꝝ. Qd̓ audiēs chīgis. oēs ſibi ſb̓iectos ꝯgregauit. Naymani et̄ karakithay ex aduerſo ſil̓r ī qͣndā vallē ſtrictā ꝯuenerūt ⁊ cōmiſſū ē p̄liū. ī qͦ naymani ⁊ karakithay a mōgalis deuicti ſūt. Quietiā ꝓ maiori ꝑte occiſi fuerūt. ⁊ alij qui euadē̓ potuerūt ī ẜuitutēredacti ſt̄. Interea p̄dictoꝝ karakythaoꝝ octoday. cham filiꝰ chīgiſcā. poſtqͣꝫ īꝑator fuit poſitꝰ quādā cītatē edificauit. quā chanil appellauit. Prope quā ad meridiē ē qd̓dā deſertū magnū. ī qͦꝓ certo ſilueſtres hoīes hītare dicūt̉. qͥ nullatenꝰ loquūt nec iuncturas ī cruribꝰ hn̄t. ⁊ ſi qn̄ cadūt. ꝑ ſe ſurgere nō valēt. Sꝫ tn̄ diſcretōꝫ tātā hn̄t ꝙ filtra de lana cameloꝝ qͥbꝰ veſtiūt̉. faciūt ⁊ cōiūt. Et ſi qn̄ tartari ꝑgētes ad eos vulnerāt eos ſagittra vētitis. gramīa ī vulneribꝰ ponūt. ⁊ fortit̉ an̄ ip̄os fugiūt..ix.Detua victoria ip̄oꝝ et kithaoOngali aūt in terrā ſuaꝫreuertētes. ſe ꝯtra kythaos ad p̄liū ꝑauerūt. ⁊ caſtramouētes eoꝝ t̓rā ītrauerūt. Qd̓ audiēs eoꝝ īꝑator .ſ.chythaoꝝ. veīt cū exercitu ſuo ꝯtͣ illos. ⁊ ꝯmiſſū ē p̄liū durū. ī quozali ſūt deuicti. oēſqꝫ nobiles eoꝝ qͥ erāt ī exercitu p̄ter ſepteꝫocciſi ſūt. Un̄ cū ill̓ volētibꝰ aliquā īpugͣre regionē. mīat̉ aliquisſtragē. adhuc rn̄dēt. Olī et̄ occiſi nō niſi ſeptē remāſimꝰ. ⁊ tn̄ mōcreuiꝰ ī ml̓titudīeꝫ magnā iōqꝫ nō t̓remur de talibꝰ. Chīgis at̄ etqͥ remāſerūt ī t̓rā ſuā fugierūt. Cūqꝫ ꝗeuiſſet aliquātulū p̄ꝑauit ſe rurſꝰ ad p̄liū. ⁊ ꝓceſſit ꝯtͣ t̓rā huyroꝝ. Illi ſūt hoīes xp̄ianide ſecta neſtorianoꝝ. Et hos et̄ mōgali deuicer̄t. eorūqꝫ lr̄aꝫ acceper̄t. p̄ꝰ eī ſcpͥturā n̄ hēbāt. nūc at̄ eādē mōgaloꝝ lr̄am appellāt.In̄ ꝯtͣ t̓rā ſarhuyur ⁊ ꝯͣ t̓rā caranitaꝝ ⁊ ꝯͣ t̓rā hudirat ꝓceſſit.oēs bello deuicit. In̄ ī tra ſuā redijt ⁊ aliquātulū qͥeuit. Deīde cōuocatis oībꝰ hoībꝰ ſuis ꝯtra cythaos ꝑiter ꝓceſſerūt. Diuqꝫ ꝯtͣillos pugnātes. magnā ꝑtē t̓re illoꝝ vicerūt. eorūqꝫ īꝑatorē ī ciuitatē ſuā maiorē ꝯcluſer̄t. Quā ⁊ tā lōgo tꝑe obſeder̄t. ꝙ exercituiexpēſe omnīo defecerūt. Cūqꝫ iā qͥd māducarēt penitꝰ nō haberēt. p̄cepit chingiſcā ſuis vt de decē hoībꝰ vnū ad māducādū darēt. Illi vero de cītate machinis ⁊ ſagittis viriliter ꝯtra iſtos punabat. ⁊ cū deficerēt lapides argētū ⁊ maxīe liq̄factū ꝓijciebāt. Ciuitas ſiquidē illa ml̓tis erat diuitijs plena. cunqꝫ diu mongali pugnaſſent ⁊ eā bello vīce̓ n̄ poſſēt. vnā magnā ſub t̓ra viā ab exercitu vſqꝫ ad mediū ciuitatis fecerūt. ⁊ ꝓſiliētes ī mediū eiꝰ cōtra ciues pugnauerūt. Illi qͦꝫ ꝗ extra remāſerāt eodē mō ꝯtra iſtos puīabāt. Deniqꝫ cōcidētes portas ciuitatis ītͣuerūt. ⁊ imꝑatoreꝫcū pl̓ibꝰ occidētes. vrbē poſſeder̄t. aurūqꝫ ⁊ argētū ⁊ oēs eius diuitias abſtulerūt. Et cū illi t̓re ſuos hoīes ꝑfeciſſēt ī t̓rā ꝓpriā reuerſi ſūt. Tūc primū īꝑatore cythaoꝝ deuicto factꝰ ē chīgiſcā īꝑatorQuādā tn̄ ꝑtē illiꝰ t̓re. qꝛ poſita erat ī mari nullatenꝰ deuicerūtvſqꝫ hodie. Sūt at̄ cythai hoīes pagani hn̄tes lr̄aꝫ ſpālem ⁊ et̄vt dicit̉ veteris ⁊ noui t. ſcripturā. Hn̄t et̄ vitas patrū et heremitas et domos ī qͥbꝰ orāt tꝑibꝰ ſuis ad modū eccīaꝝ factas. Quoſdā et̄ ſct̄os hr̄e ſe dicūt. ⁊ vnū deū colūt. xp̄ꝫ ih̓m dn̄m venerant̉⁊ credūt vitā et̓nā. ſꝫ nō baptizāt̉. Scripturā nr̄aꝫ honorāt ac reuerēt̉. xp̄ianos diligūt. ⁊ elemoſynas pl̓es faciūt hoīe ſqꝫ benigniſatis ⁊ hūani vidēt̉. Barbā n̄ hn̄t. ⁊ ī diſpoſitōe faciei cū mōgalis ī ꝑte ꝯcordāt. Meliores artifices ī mūdo n̄ īueniūt̉. ī oībꝰ oꝑibꝰ ī qͥbꝰ hoīes exercēt̉. Terra eoꝝ ē opulēta nimis ī frumēto ⁊ vino. auro et ſerico. ac rebꝰ ceteris.ugna ip̄oꝝ ꝯtra indiam mīorē et maiorē..x.Um aūt mongali cumꝑatore ſuo chingiſcā. poſt p̄fatā victoriā aliquātulū qͣeuiſſent exercitꝰ ſuos diuiſerūt. Imꝑator ſiqͥdem

vnū de filijs ſuis noīe thoſſut. quē etiā can .i. imꝑatorē appellabātcū exercitu cōtra comanos miſit. qͦs iſte ml̓to bello deuicit. ⁊ poſtmodū ī terrā ſuā redijt. Aliū ꝟo filiū cū exercitu ſuo contra indosmiſit. qͥ et mīorem indiā ſubiecit. Hi ſunt nigri ſaraceni qͥ ei hiopes ſunt vocati. hic aūt exercitꝰ ad pugnā ꝯtra xp̄ianos qͥ ſunt īidia maiori ꝓceſſit. Qd̓ audiēs rex illiꝰ t̓re. qͥ vulgo p̄ſbit̓ iohannes appellat̉. cōtra illos veīt exercitu cōgregato. Et faciēs imagines cupreas hoīm. vnāquāqꝫ poſuit in ſella ſuꝑ equū. Poſuit etvlterius ignē. hoīem cū folle ſuꝑ equū poſt imagīem. Itaqꝫ cumml̓tis equis ⁊ imagībꝰ taliter preꝑatis ad pugna ꝯtra mongalosſiue tartaros ꝓceſſerūt. ⁊ cū ad locū prelij ꝑueniſſent equos iſtosvnꝰ. iuxta aliū p̄miſerūt. Uiri aūt qͥ erāt retro neſcio qͥd ſuꝑ ignēqͥ erat intra imagīes poſuerūt. et cū follibꝰ fortiter ſufflauerūt. vn̄factū ē vt ex greco igne hoīes ⁊ equi ꝯburerent̉. ⁊ etiā aer ex fumodenigraret̉. Cuncqꝫ ſuꝑ tartaros ſagittas iecerūt indi ex qͥbꝰ ml̓ti vuinerati fuerūt ⁊ int̓fecti. Sicqꝫ eiecerūt illos cū magna cōfuſion de ſuis finibꝰ. nec vnqͣꝫ ꝙ ad ip̄os vltra redierint audiuimꝰ.¶ Qualiter ab homībꝰ caninis repulſiburi thabethinos viceUm aūt per deſerta redirēt in quādā terrā venerūt. in qͣ ſic̄ nobis apud imperatoris curiam ꝑ clericos ruthenos et alios qͥ diu fuērāt int̓ ip̄os. firmit̓ aſſerēdo referebat̉ mōſtra quedā ymaginē femineā hn̄tia repꝑerūt. Quas cū ꝑ ml̓tos interp̄tes interrogaſſētvbi viri t̓re illius eēnt. rn̄derūt ꝙ in illa terra q̄cūqꝫ femine naſcebant̉. hēbant formā hūanā. maſculi vero ſpēm caninā. Dūqꝫ morā in terra illa ꝓtraherēt. canes in alia fluuij ꝑte cōuenerunt. Etcū eēt hyems aſꝑrima. oēs ſe ī aquā ꝓiecerūt. Poſt hec in cōtinēti ſponte ī puluerē voluebant̉. ſicqꝫ puluis admixtus aque ſupereos cōgelabat̉. Et vt ita pluries fecerunt. glacie ſuꝑ eos dep̄ſſatacū impetu magno ꝯtra tartaros ad pugna cōuenerūt. At ꝟo cūilli ſagittas ſuꝑ eos iactabant. ac ſi ſuꝑ lapides ſagittaſſent. retroſagitte redibāt. Alia qͦꝫ arma eoꝝ ī nullo eos ledere poterāt. Ip̄iꝟo canes īſultū ī tartaros faciētes. morſibꝰ vulnerauerūt multoset occiderūt. ſicqꝫ illos de ſuis finibꝰ eiecerūt. Un̄ adhuc īter illosē ꝓuerbiū de hͦ facto ꝙ dicūt ad inuicē ridēdo. Pr̄ meꝰ vl̓ fratermeꝰ a canibꝰ fuit occiſus. Ml̓ieres aūt illoꝝ qͣs ceꝑāt ad terrā ſuāduxer̄t ⁊ vſqꝫ ad diē mortis eoꝝ ibidē fuerūt. Dū aūt exercitꝰ illemōgaloꝝ redirēt. veīt adt̓rā burithabeth. cuiꝰ hītatores paganiſūt. et hos tartari bello vicerūt. hi ꝯſuetudinē hn̄t mirabilē immopotiꝰ miſerabilē. Cū eī alicuiꝰ pr̄ hūane nature ſoluit debitū congregat oēm parētelā ⁊ comedūt eū. hi pilos in barba nō hn̄t. īmoferrū qd̓dā ī maībꝰ ſic̄ vidimꝰ portāt. cū qͦ ſꝑ barbā ſi forte crinisaliqͥs ī ea creſcit depilāt. Multū etiā deformes ſūt. Inde ꝟo iſtetartaroꝝ exercitꝰ in terrā ſuā ē reuerſꝰ.¶ Qualiter a montibus caſpijs et ab hominibꝰ ſubterraneis repulſi ſunt..xij.Singiſcam etiā illo tēpore qͦ dimiſit alios exercitꝰ ꝯtra oriētē ꝑ terrā kergis cūcebat̉ ibidē vſqꝫ ad mōtes caſpios ꝑueīt. At illi mōtes ī ea parteexpeditōe ꝑrexit. qͦs tn̄ tūc bello nō vicit. ⁊ vt nobis diad quā applicuerūt de lapide adamātino ſt̄. iōqꝫ ſagittas ⁊ armaferrea illoꝝ ad ſe traxerūt. Hoīes aūt int̓ caſpios montes ꝯcluſiclamorē exercitꝰ vt credit̉ audiētes. mōtē frāgere ceper̄t. ⁊ cū aliotꝑe poſt. x. ānos redirēt. tartari mōtē ꝯfractū inuenerūt. Cūqꝫ adillos accede̓ attēptaſſent mīme potuerūt. qꝛ nubes q̄dā erat poſita an̄ ip̄os vltͣ quā ire nullatēꝰ poterāt. Oīno qͥppe viſū amittebātſtatī vt ad illā ꝑueīebāt. Iſti at̄ ex adu̓ſo credētes ꝙ tartari ad illos accede̓ formidarēt. īſultū ꝯtͣ eos fecerūt. ſꝫ ſtatī vt ꝑuener̄t adnubē ꝓpt̓ cām p̄dictā ꝓcede̓ n̄ potuer̄t. At ꝟo an̄qͣꝫ ad mōtes p̄dictos ꝑuenirēt tartari pluſqͣꝫ ꝑ mēſē ꝑ vaſtā ſolitudīeꝫ trāſierūt⁊ inde ꝓcedētes adhuc ꝯtͣoriētē pluſqꝫ ꝑ menſē ꝑ magnū deẜtūꝑrexerūt. Itaqꝫ ꝑuener̄t ad qͣndā t̓rā ī qͣ vias qͥdē tritas videbātſꝫ neminē īuenire poterāt. Tādē q̄rētes ꝟnū hoīeꝫ cū vxoē ſua repꝑerūt. qͦs ī pn̄tia chingiſcā adduxer̄t. Qui cū int̓rogaſſꝫ illos vbihoīes illiꝰ t̓re eſſēt. rn̄derūt. ꝙ ī t̓ra ſb̓ mōtibꝰ hītarēt. Tūc chingiſcā retēta vxore. miſit ad eū virū illū mādās ill̓ vt venirēt ad ip̄iꝰmādatū. Qui ꝑgēs ad illos oīa narrauit. q̄ chīgiſcā eis mandauit. Illi ꝟo reſpondētes dixerūt ꝙ die tali veīret ad ip̄ꝫ. vt facerēt eiꝰ mādatū. ac ip̄i medio tꝑe ꝑ vias occultas ſb̓ t̓ra ſe ꝯgregātes. ad pugnā ꝯtͣ illos venerūt. ⁊ ſubito ſuꝑ eos irruētes pl̓imosocciderūt. Solis qͦꝫ ſonitꝰ ī ortu ſuo ſuſtine̓ n̄ poterāt īmo tꝑe qͦortebat eos vnā aurē ad t̓rā pone̓ ⁊ ſuꝑiorē fortit̉ oboriebat̉turae̓. ne ſonū illū terribilē audirēt. nec ſic tn̄ caue̓ poterāt qͥn hacde cauſa plurimi ex eis interirēt. Uidēs gͦ chīgiſcā ⁊ ſui ꝙ nihil ꝓficerent. ſꝫ potius hoīes ſuos ꝑderēt. f.rūt ac terrā illā exierūt.