Equēti āno .ſ. ab incarnatione dn̄i. M.ccvij. ciſterciēſis ordinis abbates ⁊ alijdam a dn̄o papa mittūtur ad ꝓuinciā ad hereſim extirpandū. Ibi pauci fideles tūc inueniūtur. ac de infidelibꝰ quoruꝫnō erat nūerꝰ pauciſſimi ꝯu̓tūt̉. ¶ Actor. De hac aūt legatōe ī geſtis beati domīci ordinis p̄dicatoruꝫ magiſtri ⁊ patroni ſic legitur.Miſſi ſunt eo tꝑe ab innocētio papa. xij. abbates ciſterciēſis ordīscū vno apoſtolice ſedis legato in terrā albigenſiū vt fidē catholicam p̄dicātes. heretica venena ꝓ viribꝰ expulſarent. Qui ꝯuocato archiep̄oꝝ ⁊ ep̄oꝝ aliorūqꝫ in ꝑtibꝰ illis eccleſie p̄latoꝝ cōcilioꝯquirebant inter ſe quonā modo ꝯmodius id cuiꝰ gratia venerātexecutioni mādarēt. Illis aūt ſuꝑ hac deliberatōe ſollicitis venerabilis didacus oxoniēſis ep̄s ſuꝑuenit cum honore aūt ſuſcipit̉ cōſulitur ⁊ fides eius conſilijs adhibet̉. hoc aūt fuit eius ſpiritū diuinō ſuggerēte conſiliū. vt abiecta pompa ſuꝑflui apparatus quamequidē ſatis incōgrue qui ad xp̄m pauperē p̄dicandū aduenerantin expenſis ac equitatibꝰ ac veſtibꝰ ⁊ varia ſuppellectili p̄ferebantverāqꝫ atqꝫ euangelicā in ſe p̄tenderant paupertatē. ⁊ fidē xp̄i nōverbis tm̄ ⁊ labijs ꝑſonarent. ſed rebꝰ ⁊ manibꝰ demonſtrarent. atqꝫ hoc modo animas quas heretici falſa virtute ac pietatis imagine deludebant. ip̄i vero ſanctitatis ac religionis exhibitōe poſſentad fidei veritate reuocare. Fauentqꝫ omnes eiꝰ conſilio ⁊ iuxta verbum eꝰ ſe facere pollicent̉. Ip̄e vero primis dictis ſuis facta ꝯpenſans. cepit facere qd̓ alijs ſuadebat. ſtatimqꝫ miſit ſuos oxoniā cuꝫequitaturis ⁊ ſuppellectili. ⁊ diuerſo queꝫ ſecum tulerat apparatu.Retinuit tamē ſibi paucos ex clericis ⁊ fratrem dominicum. ſcꝫ ſuedxonienſis eccleſie ſuppriorē qui extūc iam cepit frater dominicus⁊ nō ſupprior appellari. remiſſiſqꝫ ad loca ſua temporaliū ſarcinis.ceperūt ſinguli euangelicā pauꝑtatē amplecti pedites diſcurre acſtrenue fidē xp̄i verbo ⁊ oꝑe p̄dicare. habentes ſuꝑ ſe quaſi totiusnegocij ducem ep̄m oxonienſem. Qd̓ videntes ac inuidentes heretici. ceperūt ex aduerſo oportuniꝰ p̄dicare. Petrus itaqꝫ de caſtro nouo dn̄i pape legatus a comite tholoſano quē ꝓpter hereticorum defenſionē excōmunicauerat occiditur. ideoqꝫ terra eiꝰ expugnāda regi francoꝝ a papa exponit̉.De origine ac ſtudijs beati domīci. Ex geſtis eꝰ. .xciiij.Pſe aūt domīcus pauloante nomīatꝰ ex hiſpanie villa calaroga oxonienſis dioceſis extitit oriundus. Cuiꝰ mater anteqͣꝫ ip̄m ꝯciperetvidit in ſomnis ſe geſtare catulū accenſaꝫ faculam baiolantē in orequi egreſſus ex ore totū mundū videbat̉ accendere. ⁊ vtiqꝫ verbūeiꝰ vt facula arſit qꝛ in ſpiritu helie venit. Nato igit̉ ex pijs parentibꝰ ⁊ religioſe viuentibꝰ. in illa puerili etate ſua. cor ei ſenile iam inerat ⁊ ſenſus. venerāda canicies ſub tenella facie latitabat. cuꝫ em̄eſſet adhuc puerulꝰ nōdum a nutricis diligētia ſegregatꝰ dep̄henſus eſt ſepe lectū dimittere quaſi iā carnis delicias abhorreret. ⁊ eligebat potiꝰ ad terrā accūbere. cuidā aūt matrone nobili que de fōte baptiſmi eū leuauerat viſus eſt ꝑ ſomniū idē puer domicꝰ quaſiſtellā habēs ī frōte. que totā terrā ſuo lumīe pluſtrabat. Quo vtiqꝫ deo monſtrāte futuroꝝ preſcio dabat̉ intelligi ꝙ in lucē gentiūdandꝰ erat. poſt hoc ob liberaliū artiū doctrinā miſſus pallentiamvbi tūc generale ſtudiū florebat. cepit puer ſancte indolis eruditōni diligēter intēdere. Et vt animū ſuū pleniꝰ ad ſapiētiā trāſ ferretitauit carnē ſuā a vino abſtrahere. vnde ⁊ ꝑ decēniū vinum nōbibit. ⁊ in liberaliū artiū eruditōe ſupra multos coetaneos ꝓfecit.Poſt hoc ad theologie ſtudiū ſe ꝯtulit totū. ⁊ diuinis eloquijs vehemēter inhiare cepit. quoꝝ mellea dulcedīe delectatꝰ hauſit auide quod poſtea effudit abunde.¶ Qualiter habitum regularem ſuſcepit ⁊ hoſpitem ſuuꝫ ab hereſi conuertit..xcvAme aūt perualida in hiGanijs ingruēte ẜuꝰ dei manēs adhuc palētie cū videret̉ egēnoꝝ miſerias. ⁊ ꝯſolatorē neminē auxilio ꝯꝑatiens affectu vēditis libris quos admoduꝫ neceſſarios ſibi habebat⁊ om̄i ſuppellectili p̄ciū acceptū diſꝑſit ⁊ pauꝑibꝰ dedit. Quo exēplo multos qͦꝫ diuites ⁊ magiſtros ad oꝑa miſcd̓ie ꝓuocauit. Cūqꝫ honeſtatis eiꝰ late patēs p̄coniū. oxoniēſis didaci ep̄i attigiſſetauditū. accerſitū eū fecit in eccl̓ia ſua regularē canonicū. Qui ſtatīinter canonicos velut ſingulare iubar emicuit. Et de ꝟtute in virtutē mira celeritatē ꝓgrediēs oīm aſpectū in ſe ꝓuocauit. Erat eīin or̄one aſſiduus. caritate p̄cipuus. ꝯpaſſione anxiꝰ ⁊ ſibi ſubditishumilitate ſubiectꝰ. Specialē gratiā ꝯtulerat ei deꝰ .ſ. flendi ꝓ peccatoribꝰ. ꝓ miſeris ⁊ afflictis ꝑeuntiū animaꝝ zelo ſuccēſus nec minus deſiderio celeſtis habitatōis affectꝰ crebro in or̄onibꝰ ꝑnoctabat. Sepe aūt ⁊ inter or̄ones fugiebat a gemitu cordis ſui. nec ꝯtinere ſe poterat. quī vox plāgentis euidēter eminꝰ audiret̉. Freq̄n

ter aūt ⁊ aures diuine clemētie hac ſpeciali petitōe pulſabat. quarenꝰ cordi eiꝰ illa caritatē dignaret̉ infunde̓ qua ꝓximoꝝ poſſit efficacius ſalutē ꝓcurare. exēplo eiꝰ videlicet qͥ ſe totū noſtrā obtulit in ſalutē. Sane librū qͥ collatōes patrū inſcribit̉. ſtudioſe legēsac vigilāter intelligēs. ſalutis in eo rimatus ſemitas. magnū ꝑfectōnis apicē apprehēdit. Agit ſiquidē liber ille de cordis puritate. devicijs ⁊ de om̄i ꝑfectōe virtutū. Porro p̄fatus didacus ep̄s aldefonſi regis caſtelle rogatu ad marchias ꝑgens vt eiꝰ filio ferdinande cuiuſdā puelle nobilis ꝯciliaret ꝯnubia ſeruū dei diuinitꝰ eccleſie ſue ſuppriorē ſecū duxit. Et cū tholoſā ꝑueniſſent. eadeꝫ nocteſanctꝰ domīcus hoſpitē ſuū hereticū tam affabili ꝑſuaſione deijciens. quā rationū ꝯnexione deuicens. ad fidē catholicā deo cooperāte ꝯuertit. Poſt hoc idē ep̄s curiā romanā adiens ac ſūmo pontifici ꝓpoſitū ſuū exponēs. videlicꝫ aſſerens ſui fore voti cumanoꝝꝯuerſioni curā impēdere ceſſionē petijt ſed impetrare nō valuit.Qualiter eius libellus ignē ter exiuit illeſus..xcjOrro cū in partibꝰ albigeſium vt ſuꝑius dictū eſt. idem ep̄s eiuſqꝫ ſociſeditesdiſcurrēdo fideꝫ xp̄i verbo ⁊ oꝑe ſtrenuearēt atqꝫanter catholicos ⁊ hereticos ibidē frequēter diſputationū ꝯflictꝰfieret. Ad quas vtriuſqꝫ ſexus multitudo populi ꝯfluebat. factuꝫeſt vt apud fanū iouis celebris indiceret̉ diſputatio ſub iudicibusdeputatis. quibꝰ ab vtraqꝫ ꝑte ſcripto p̄ſentari deberet ip̄a aſſertio fidei quā docebat. Qua propter ſcriptis diuerſis ſuꝑ hoc a catholicis diligēter libellis ⁊ in ꝯmune redactis ac mutua collationeinter ſe diſcuſſis. libellus quē ſcripſerat beatus domīcus ꝯmūiter⁊ ꝯmēdat̉ pre ceteris ⁊ decernit̉ p̄ſentandus. Statuto itaqꝫ die ⁊multitudine populi circūſtante libelli vtriuſqꝫ ꝑtis in mediū ꝓferunt̉. Uerū iudicibꝰ inter ſe diſcrepātibꝰ hec fuit tādē ꝯmunis eorum ſentētia vt vtroſqꝫ libellos flamis inijcerēt. ⁊ quē ab igne contingeret nō ꝯburi ille verā fidem ꝓculdubio teneret. fidelis ſermo⁊ omni acceptōe dignus. Accēſus eſt in publicū magnus ignis libelli ꝓijciunt̉ in mediū. libellus ꝑtis heretice ſtatim ꝯburit̉. libellꝰvero ſerui dei domīci nō ſolū non ledit̉. verū etiā ab igne foras ꝓſilit in longinquū. Secūdoqꝫ iniectus ac tercio eque ꝓdijt incōbuſtus vt ſic diuina potētia qd̓ olim in tribꝰ pueris geſtū cognorin vno eodēqꝫ ꝓrſus libelli ab igne ꝯſeruati ſtupēdo ꝓdigio ⁊ orthodore fidei veritatē ⁊ ſui ꝯprobaret autoris ſanctitatē.De ſancto franciſco ⁊ eiꝰ ꝯuerſionis pͥmordio. .xcvij.Ex geſtis eius.Odēqꝫ tempore beatusfranciſcus ordinis fratꝝ minoꝝ inſtitutor vite ſanctitate floruit qui nimiꝝ ſub innocētio papa curſuꝫ ſuum indomino cepit. ac ſub eiuſdē ſucceſſore honorio feliciter ꝯſūmauit.Hic quōdam in vallis ſpoletane finibꝰ ciuitate aſſiſſio negociatorfuit officō. diues terrenis oꝑbꝰ ⁊ mūdi vanitatibꝰ indecēter nutritus ſuis nutritoribꝰ inſolētior effectꝰ. Itaqꝫ cordis inqͥeti laſciuiēiocis ⁊ luſibꝰ geſtis ⁊ habitu ꝟbis impudicis ⁊ cātibꝰ oſtentabat. ⁊qꝛ ꝓdigꝰ erat ac ꝑ inanē ſuoꝝ diſſipatōꝫ hūanꝰ ⁊ affabilis videbatur. multoꝝ ſibi coherētiū caudā inquā ptꝰ ſe trahebat. ſic vſqꝫ adānū etatis ſue fere. xxv. in via ꝑditōis inceſſit. donec ad exēplū peccatoribꝰ in gr̄aꝫ reſpirādis mutatō dextre excelſe apparuit. ⁊ pͥmoquidē a dn̄o languoribꝰ attritꝰ cogebat̉ ſolitis diſſimilia cogitare.cepitqꝫ qͥcqd̓ ī deſiderio priꝰ habuerat ſtatī faſtidire ſꝫ ⁊ taliū amatores ſtultiſſimos r̄putare. ſꝫ arridētibꝰ iteꝝ ꝓſperis cepit adhuc ſibi maiora prioribꝰ de ſeculi vanitatibꝰ ꝓmitte̓ diuiciaꝝ cupidus ⁊gl̓ie. Cūqꝫ negociatōis cauſa ꝑaret ī apuliā ꝑgere oſtēſuꝫ eſt ei ꝑviſionē domꝰ ſua militaribꝰ apparatibꝰ plena. que venaliū eſſe conſueuerat pānoꝝ cumulis occupata. ſtupentiqꝫ aduētu rei inſolitūreſpōſuꝫ eſt hec omnia fore ſua militūqꝫ ſuoꝝ. euigilās autē qͣꝫuishmōi viſionē ꝓpoſito ſuo videret applaudere ſubito tamē mirabiliter cepit ab eodē ꝓpoſito tēpeſcere. ita vt noue milicie dux futurus ⁊ ex ipſa ſui mutatōne ꝑpenderet dictā viſionē longe aliud qediderat importare. extūc igit̉ cepit mores priſtinos ad plenū mutare. ⁊ a publice negociatōnis tumulto ſe ſubtrahens. euangelicūnegociatorē efficere. Quendā em̄ ſibi familiarē ad loca ſecretioraſepius euocabat eoqꝫ deforis expectāte ⁊ qͥd ageret ignorāte quādā criptā intrabat. ibiqꝫ cū lacrimis celeſtē exorabat patrē vt viaꝫeius dirigens. ſuā ei plenius oſtenderet voluntatē. ſicqꝫ in oratōeꝑſiſtens ⁊ grauiter ſe affligēs tandē ꝓ voto meruit exaudiri. celicoqꝫ infallibiliter iudicio quid ageret edoceri. Itaqꝫ letus exurgensaſſumptis ſecum pānis venalibꝰ precioſis ad fulgineū ciuitatis ꝑrexit. quibꝰ cum equo cui inſederat venditis onuſtus pecunia repedauit. quā paupeꝝ vſibꝰ ⁊ aliaꝝ neceſſitatū pijs obſequijs mancipare diſpoſuit. ⁊ apud quēdaꝫ pauperē p̄ſbiterū morā fecit. Inuiſitionē de eo qͥd actū eſſet. cū auterim pater eius poſt lorniſere degendo deliteſcerēt. turbatꝰ addiſſet qualit̓ in p̄fato l