Liber
XLLL.
edraſminoꝝ inuaſerūt. quotquot inuenire potuerunt ex eis gladioꝑſternētes. omneſqꝫ alios tanqͣꝫ exules ⁊ ꝓfugos de finibꝰ illis penitus effugātes. Itaqꝫ coraſmini ꝑſecutionē eoꝝ declinātes fugerūt ⁊ in fines ſe ꝑſidis maxīeqꝫ in ciuitatē georgie trifelis effuderūtvbi ⁊ .vij. milia hominū occiderūt. Poſt modū vero cū ī fines illostartari ſuꝑuenerūt. iteꝝ coraſmini fugiētes ad tempꝰ ī terra ſoldani turquie latuerunt. Poſtea vero a ſoldano babilonie dn̄o egiptiinuitati atqꝫ ꝯducti in regnū hieroſolimitanū veniētes ⁊ xp̄ianosdebellātes ante gazā ciuitatē magnā frācoꝝ multitudinē dominoꝑmittēte ꝓſtrauerūt. ⁊ glorioſuꝫ dn̄i noſtri ſepulcrū deſtruxeruntatqꝫ intra ⁊ extra ſanctā ciuitate xp̄ianos qͣꝫ plurimos occiderunt.Qd̓ factū eſt āno dn̄i. M.ccxliiij. ſicut infra dicet̉ ī loco ſuo. Quiſcꝫ coraſmini poſtqͣꝫ deo ꝑmittēte tātū facinꝰ ⁊ impietatē ꝯmiſer̄ttandē ip̄o dn̄o diſponēte iā fere oēs ad nihilū redacti ſunt.De deſtructione ꝑſarum..lxxxix.Ui aūt tartari perſidē inuaſerūt. ciuitatē in ea. c. portaꝝ que vocat̉ ſaphā acceberūt nō quidē virtute ſua ſed aquaꝝ inūdatōne qͣs illuc diriuari fecerūt. Porro ad ſue crudelitatis oſtēſionē ⁊ ad incutiendū audituris timorē cū accepiſſent quādā in ea ciuitatē fortem drubaldi vocatā in pede mōtiū caſpioꝝ habitatoribꝰ inuitisillis omnibꝰ decapitatis aures rebelliū ſibi iā mortuoꝝ abſciderūtduoſqꝫ ſūmarios eiſdem auribꝰ in aceto poſitis oneratos ad chaātrāſmiſerūt. Quia vero de mōtibꝰ caſpijs hic facta eſt mentio. hicvnū qḋ in dubiū mihi venit. inſere̓ volo. Cū em̄ dicāt hiſtorie noſtre ſcolaſtice ꝙ alexander magnꝰ rex macedonū or̄one impetrauit̉a dn̄o recluſionē iudeoꝝ inter mōtes caſpios. ip̄oſqꝫ circa finē mūdi p̄dicēt exituros. fratres noſtri .ſ. ordinis p̄dicatoꝝ in georgia ciuitate triphelis. que ꝓpe mōtes caſpios ē ꝑ. vij. ānos ꝯmorati ſūtdiligēter a georgianis ⁊ a ꝑſis. ⁊ etiā a iudeis de incluſione illa inqͥſierūt. ⁊ dicūt omnes etiā iudei ꝙ nihil penitꝰ inde ſciunt. nec vnqͣꝫiſtud in ſuis hiſtorijs inuenerūt. Hoc aūt ſcriptū habēt tā tūmodo ꝙ alexander ille quoſdā homīes īmūdos ⁊ horribiles ꝓpe montes caſpios habitātes qui alios homīes ⁊ etiā ſeinuicē ꝯmedebātintra mōtes illos habitare coegit. ⁊ etiā ibi portas extrui fecit q̄ videlicet adhuc porte alexandri dicte ſunt. Unāqꝫ illaꝝ tartari confregerūt. Ceterū de recluſione hominū in montibꝰ illis nihil aliudreperit̉ veritatis ī illis locis.¶ Qualiter alexius conſtantinopolis imperium recuꝑauit ꝑ frācos ⁊ rex philippꝰ normāniā ⁊ pictauiā ſubiugauit.Nno aūt gratie. M. ccuii.ꝑegrini federe inito cū venetis poſt multas impeditiones iadarā vrbē regis hūgarie obſident. capiūt ⁊ deuaſtant. Indeqꝫ ꝯſtantinopolim feſtināter nauigant. Alexiꝰ quē andronicꝰ excecari p̄ceperat ꝑ nūcios mittit ad frācos. ꝙ ſi ei ſuccurrant eos a debitis. xxx. miliū marcaꝝ erga venetos liberet. preciaqꝫnauiū ſoluet necnō ⁊ orientalē eccleſiā pape ſubijciet ac terre ſancte mirabiliter ſubueniet. Itaqꝫ apud iadarā vocatꝰ preſtat ſuperhis iuramētū. Frāci cū venetis ꝯſtantinopolim applicāt. ⁊ turrimque galathas dicit̉ expugnāt. cathenā viriliter diſſoluētes. grauēqꝫ victualiū penuriā patit̉. Incubator īperij ſecū habēs. xxx. milia equitū ⁊ pedites īnumerabiles cū noſtris ꝯgredit̉. qui nō erantvltra. ij. milia ꝑati ad pugnā. Itaqꝫ ꝑtibꝰ vicinis quātū poteſt arcus iacere tyranꝰ diuinitꝰ pauefactꝰ intra menia ſe recluſit. eaqꝫ nocte cū vxorē ac liberis cum paucis fugit. porro grece ꝯueniūt ⁊ ſinemora alexiuꝫ eligūt. mane aūt facto porte aꝑiunt̉ greciqꝫ inermesſuū querūt electu caput patris thurſath quodā imꝑatoris exhibetur. ⁊ ſtatim alexiꝰ coronat̉. Ip̄eqꝫ ⁊ pater eiꝰ rogat nr̄os vt ſecuꝫtota hieme ꝓxima morēt̉. p̄cia deniqꝫ nauiū debita venatoꝝ ſoluūtur. ⁊. cc. milia marcas nr̄is a venetis ꝯferūt̉. pacta de obediētia romane eccl̓ie ⁊ de ſuccurſu terre ſancte īnouāt̉ ⁊ ꝯfirmāt̉. Greci autem referūt ꝙ in pͥncipio quidē nr̄os ſpreuerūt ob paucitatē. ⁊ ī cōgreſſu viderūt gentē niueā viriliter ſuccurrentē. Eodē āno rex philippus normāniā iteꝝ intrauit. paleſiam caſtruꝫ fortiſſimū ⁊ dōnofrontē ⁊ cadoniū cepit. totāqꝫ terrā circūpoſitā vſqꝫ ad montē ſācti michaelis ſue dominatōi ſubiecit. Deniqꝫ normāni petētes abeo veniā. omnes vrbes quas cuſtodiebāt ei tradiderūt .ſ. ꝯſtantiaꝫbaiocas. lexouiū abrincas cū caſtris ⁊ ſuburbanis. Nam ebroicasiam ceꝑat. nihilqꝫ de tota normānia remanebat p̄ter rothomaguꝫ⁊ vernoliū ⁊ archas. cum itaqꝫ rothomagū obſediſſet. vidētes normāni ꝙ nec ip̄i ſe defendere poterāt. nec a rege anglie ſuccurſū habere. vrbē cum duobꝰ p̄dictis caſtellis ei tradiderūt ſine ꝯtradictōne. Quā .ſ. vrbē cuꝫ tota normānia nullꝰ p̄deceſſoꝝ eiꝰ ꝑ. ccc. ⁊. xv.ānos habuerat a tꝑe .ſ. karoli ſimplicis. cui rollodanꝰ cū ſuis paganis ſuꝑueniens ip̄am iure armoꝝ abſtulerat poſtea rex cū exercituaquitaneā ingreſſus vrbē pictauis cū omni terra circūpoſita recepit. ⁊ hyeme ſuꝑueniente ꝯtra lothas ⁊ chinonū obſidionē poſita
in franciā redijt. In āno vero ſequēti vtrūqꝫ caſtrū potēter impugnando cepit ⁊ apud chinō vicecomitem lemonicēſem captiuumliberauit.De mo:culpho imꝑatore ⁊ ignomīoſo eiꝰ fine..xcj.Odeꝫ anno .ſ. ab incarnatione dn̄i. M. cciiij. Alexius imꝑator noſtros rogat vtſint extra vrbē ob diſcordias vitandas. Itaqꝫ noſtri acquieſcunt ⁊ ex diuerſo vrbis interiacēte portu caſtra ſibi ꝯſtruuntimꝑator claſſem incēdere parat que ip̄m ad coronam adduxerat.At eius pars ſuccūbit in omnibꝰ. Itaqꝫ greci exoſū eum habētesimꝑatorem ſibi creāt alium mittit ad noſtros morculphum ſibi familiarem. qui iurat ex ꝑte imꝑatoris ſe traditurū eis palacium plakernam quaſi pactionis obſidem. Accedit marchio vt recipiat illud ipſiqꝫ marchioni illudit̉. morculphus reuelat grecis ſecretumde reddendo palacio ⁊ in odiū alexij ſtatim attollit imꝑator. Quimox in dn̄m dormientē manū mittens eū incarcerat. ⁊ nicolaū quiapud ſanctā ſophiā imperiales infulas nuꝑ vſurpauerat captumincarcerat. Thurſathalexij pater morit̉. clerus ⁊ populus in noſtram ꝑniciem machinant̉. Itaqꝫ noſtri terra frequēter mariqꝫ impetunt̉. ſed dei virtute ꝓtegunt̉. Quadā itaqꝫ die ad querenduꝫvictualia egrediunt̉ ex noſtris circiter mille. quibꝰ occurrit imperator cū graui multitudine moxqꝫ fugit ⁊ arma vexillūqꝫ cum iconiaſācte dei genitricis quā ante ſe faciebat deferri ꝓiecit. Una em̄ nōcte naues ſuas. xvj. aſcendit. ⁊ velis expanſis in noſtras mittit. AAtcum multo noſtroꝝ labore naues eoꝝ indēnes fiunt dn̄o ꝓtegente. Imꝑator quoqꝫ cū noſtris colloquiū petit. ſꝫ dux venetie reſpōdet ſe loqui nolle cū ꝓprij dn̄i detētore. Sequenti aūt nocte dn̄mſuū necat vitā eius terminatā ſimulans laqueo quē ipſe ꝯfinxerat.Noſtri porro inſultū faciūt. ſed p̄ualentibꝰ grecis machinas ſuasꝑdunt. Porro duabꝰ nauibꝰ colligatis que appellēt̉ ꝑadiſus ⁊ ꝑegrina. pͥme illaꝝ ſcale muros attingūt. Itaqꝫ irrumpentibꝰ noſtrisvrbs populoſa capit̉ a paucis grecis in palacia fugiētibꝰ noſtri deaſſultū deliberāt. Imꝑator nocte fugit ⁊ mane greci ꝯſtantinū imperatorē nomīant. Noſtri vero pedites arma capiūt greci fugiūt.palacia vacua deſerunt̉. ac de ſpolijs eoꝝ noſtri diuites efficiūtur.Comes flādrēſis balduinꝰ eligit̉. ⁊ imꝑator ꝯſecrat̉. Morculphꝰcaptus excecat̉. ⁊ de loco eminētiſſimo p̄cipitat̉. ac ꝑ vrbē tractusdecerpit̉. Eodē āno petrꝰ rex arroganū comes barcinonie ⁊ dominus mōtis peſſulani regnū ſuū obtulit innocētio pape illudqꝫ ſibiac ſucceſſoribꝰ ſuis imꝑpetuū ꝓ remedio aīe ſue ac ꝓgenitoꝝ ſuorū ꝯſtituit cēſuale. vt ānuatim de camera ip̄ius regis. cc. ⁊. l. naſſemutine apoſtolice ſedi reddant̉. ⁊ ip̄e ac ſucceſſores eius eideꝫ ſpecialiter fideles ⁊ obnoxij teneant̉.De balduino ⁊ henrico imꝑatoribꝰ ꝯſtantinopolis ⁊ quibuſdāfrancoꝝ ⁊ alemanoꝝ geſtis.Nno dn̄i. M.ccv. rex blācoꝝ ⁊ rex burgaroꝝ cū cumanis ⁊ grecis ac thurcis cōgreſſi cū nr̄is vīcūt eos maioribꝰ ꝑemptis. nā imꝑatorandropolim a ꝯſtātinopoli diſtātē. v. dietis obſederat. ⁊ ꝓuocatiab hoſtibꝰ nr̄i dū incaute incedūt. imꝑator rapit̉ ac plurimi ꝑimūtur. Eodē āno tēpeſtas ꝑ loca plurima ꝓfligat ſegetes ⁊ vineas.Rex philippꝰ ī pignꝰ caritatis eccl̓ie beati dyoniſij multas reliqͥasp̄cioſiſſimas qͣs imꝑator balduinꝰ de ſancta capella q̄ dicit̉ os leonis acceperat. ꝯtulit eaſqꝫ henrico abbati manu ꝓpria tradidit qͣsꝯuētus cū ꝓceſſione ⁊ laudibꝰ ⁊ nudis pedibꝰ occurrens ſuſcepit.Anno ſequēti pridie. kl̓. marcij fuit eclipſis ſolis ꝑticularis hora. v.diei. In ſequēti vero mēſe adela regis philippi mr̄ apud ꝑiſiꝰ obijt⁊ in burgūdia ſepulta ē apud pōtigniacū iuxta patrē ſuū theobaldum comitē creſentiū atqꝫ bleſenſiū. qui p̄dictū vt dicit̉ monaſterium fundauit. Rex aūt philippus pictauis ⁊ laodunū ⁊ mirabellum ac cetera que illic habebat muniuit. ⁊ rex anglie iohānes andegauis cepit. totāqꝫ terrā deſtruxit. Porro vicecomes thoarcęſisrecedens a fidelitatē regis francoꝝ ꝯfederatꝰ eſt regi āgloꝝ. Quoaudito rex philippꝰ in pictauiā redijt. ⁊ rege angloꝝ apud thoarcū exiſtēte terrā vicecomitis deſtruxit. Tandē datis treugis rex iohannes exhauſtis loculis redijt in angliā. ⁊ rex philippꝰ in franciā.Otho cū philippo duce ſueuie de imꝑio ꝯtendit ⁊ deficientibꝰ a ſepartibꝰ intra coloniā ꝯſiſtit. nam ſola colonia ei fauet. eamqꝫ philippus obſidet. Ciues egrediunt̉ ſed repellunt̉. et othone fugatocolonia capit̉. Henricꝰ balduini frater ꝯſtantinopolis imꝑator efficitur. Eodē āno mēſe decēbri tāta fluminū inundatō facta ē. quāta nūqͣꝫ ab homībꝰ illiꝰ temporis viſa vel a p̄deceſſoribꝰ audita eſt.Itaqꝫ pariſiꝰ ſecana tres archꝰ paruipontis fregit. ⁊ qͣꝫ plures domos ibidē euertit. infinitaqꝫ dāna in multis locis intulit.¶ De legatione duodecim abbatum contra albigenſes ⁊ de ſancto didaco epiſcopo..xciij.