glorie detrimentum qͣꝫ famis cruciatum. Ad omnia deniqꝫ ſua ſtrenuus ad cōmunia vero piger. vigilat ī lecto. dormit in choro. Cūqꝫalijs pſallētibꝰ ad vigilias tota nocte dormitet. poſt vigilias alijs inclauſtro quieſcentibꝰ ſolus in oratorio remanet. Cum autem ex hisque ſingulariter ſed inaniter agit. apud ſimpliciores eius opinio excreuerit. dum miſerū beatificant ipſum in errorem inducūt. Creditnanqꝫ qd̓ audit ⁊ quid intendat nō attendit: Obliuiſcit̉ intentionedum amplectit̉ opinionem. Quiqꝫ de omni alia re plus credit ſibiqͣꝫ alijs. de ſe ſolo plus alijs qͣꝫ ſibi. ⁊ quicquid de ſe laudatum nouerit non ignorantie aut beniuolentie laudatoris ſed ſuis meritis arrogāter aſcribit. Unde poſt ſingularitatem ſextum ſibi gradū iurearrogātia vendicauit. poſt hāc p̄ſumptio inuenit̉. in qua ſeptimusgradus conſtituit̉. Qui enī alios ſe precellere putat qūo plus de ſeqͣꝫ de alijs non preſumat primus in conuentibus reſidet. in conſilijsprimus reſpondet. Non vocatus accedit. non iuſſus ſe intromittitreordinat ordinata. reficit fracta. quicquid ipſe non fecerit aut ordinauerit. non recte factum nec pulcre eſtimat ordinatum. Iudicātesiudicat. iudicaturis p̄iudicat. Si cuꝫ tp̄us aduenerit non ꝓmouetad prioratum. Abbatem ſuū aūt inuidū iudicat aut deceptum. Siautem ei aliqua mediocris obedientia iniūgat̉. indignat̉. aſpernat̉.arbitrans ſe non eſſe minoribꝰ occupandum qui ſe ad maiora ſentitydoneum. Sed quomodo talis culpam ſuam confitebit̉ qͥ nec eſſeputat. nec putari culpabilis eſſe patit̉. Propterea cuꝫ culpa ei imputat̉ creſcit non amputat̉. Si ergo cum argutus fuerit declinarecor eius videris in verba malicie. in octauū gradum qui dicit̉ defenſio peccatoꝝ noueris corruiſſe. Multis ꝟo modis fiunt excuſationes in peccatis. Aut enī dicit qui ſe excuſat nō feci. aūt ſi feci bn̄ feciaut ſi male non multum male. aut ſi multū male non mala intentiōeSi autem de illa ſicut adam vel eua conra ſuaſione excuſare ſe nitit̉..xlix.De nono et decimo gradu.Ed qui procaciter etiamaperta defendit. quādo occultas et malas cogitationesabbati humiliter reuelabit. Ec hoc ergo ſequit̉ nonusgradus. Id eſt ſimulata cōfeſſio ⁊ vtiqꝫ multo periculoſior eſt fallax⁊ ſuperba confeſſio qͣꝫ etiam obſtinata defenſio. Nōnulli ſiquidemcum de apertioribꝰ arguunt̉. ſcientes ꝙ ſi ſe defenderent nō ſibi crederet̉ ſubtilius inueniunt argumentum defenſionis verba reſpondentes doloſe ꝯfeſſionis eſt quippe qui nequiter ſe humiliat ⁊cͣ. vultus demittit̉. corpus proſternit̉. aliquas ſibi lacrimulas extorquēt.ſi poſſunt verba gemitibꝰ. vocem ſuſpirijs interrumpunt. Nō ſolūobiecta non excuſant. ſed etiam culpam exaggerant. vt dum incredibile aliquid culpe ſue ore ipſoꝝ additum audit̉. etiam illud diſcredat̉ qd̓ ratum putabat̉. ⁊ ex eo qd̓ eſſe falſum non dubitas dū confitent̉ in dubium veniat qd̓ quaſi certum tenebat̉. Dūqꝫ affirmātqd̓ credi volunt culpam confitendo defendunt ⁊ operiēdo teguntvt magis ex humilitate qͣꝫ ex ꝟitate cōfiteri putet qui audit. aptāsillud ſcripture. Iuſtus in prīcipio accuſator ē ſui. Glorioſa res humilitas. q̄ ipſa quoqꝫ ſuperbia palliare ſe appetit ne vileſcat. ſed hecito tergiuerſatio a p̄lato deprehendit̉ ſi ad hanc ſuperbam humilitatem non leuiter flectit̉ quo magis diſſimulet culpā. vel etiā differat penā. Uaſa enī figuli ꝓbat fornax. ⁊ tribulatio vere penitentis diſcernit. Nam qui veraciter penitet laborem penitentie nō abhorret. Sed quicquid ſibi pro culpa quam odit iniūgit̉. tacita conſciētia amplectit̉. Cuius vero ſimulata ꝯfeſſio eſt. vna vel leui contumelia aut exigua pena interrogatus iam humilitatē ſimulare. iaꝫſimulationem diſſimulare non poteſt. Murmurat frendit. iraſcit̉. ⁊in nouū ſuꝑbie gradum corruiſſe probat̉. Tandē notat̉ ab omnibꝰdiiudicat̉ ab omnibꝰ. eoqꝫ vehemētius omnes indignant̉ quo falſum eſſe conſpiciunt quicquid de eo prius opinabant̉. Tunc opuseſt prelato vt eo minus illi parcendum putet. quo magis omnes offenderet. ſi vni parceret. Sicqꝫ eum niſi miſeratio ſuperna reſpiciat vt ꝙ talibꝰ valde difficile eſt vniuerſoꝝ iudicijs tacitꝰ acquieſcatfrontoſus mox ⁊ impudens factus. tanto deterius quanto deſperatius in decimū gradum. id eſt in rebellionem corruit quiqꝫ prius latenter arrogans fratres contempſerat. iam patenter inobediēs etiāmagiſtrum ꝯtemnit. Sic autē duodecim gradus in tres tm̄ modocolligi poſſunt. vt in ſex primis contemptus fratrum. in quatuor ſequentibꝰ contemptus magiſtri. in duobꝰ qui reſtant conſummeturcontemptus dei.De vndecimo ⁊ duodecimo gradu.Oteſt vndecimus gradꝰdici ipſa libertas peccandi per quam monachus cū iamnec magiſtrum videt quem timeat. nec fratres quos reuereat̉. tanto ſecurius quanto liberius ſua delectat̉ pro his a quibꝰin monaſter o tam pudore qͣꝫ timore prohibebat̉. Experta autemvoluptas libenter repetit̉. repetita blandit̉. Sicqꝫ cōſuetudo ligat

in qua duodecimus ꝯſtituitur gradus. iam indifferenter libitis prolicitis vtit̉. Iam ab illicitis cogitandis. patrandis. inueſtigādis animus manus vel pedes nō prohibent̉. Sed quicquid in cor. in buccam. ad manū venerit. machinat̉. garrit. operat̉ maliuolus. vaniloquus. facinoroſus. Quemadmodū deniqꝫ aſcēſis his omnibꝰ gradibꝰ. corde iam alacri et abſqꝫ labore pro bona cōſuetudine iuſtuscurrit ad vitam. Sic deſcēſis impius eiſdem pro malo vſu nō ſe ratione gubernans. non timoris freno retentans intrepidꝰ feſtinat admortem. Medij ſunt qui fatigant̉ ⁊ anguſtiant̉ qui nunc metu cruciati gehenne nūc priſtina retardati conſuetudine deſcendendo laborāt. Supremus tm̄ ⁊ infimus currit abſqꝫ impedimēto ⁊ abſqꝫlabore. ad mortem hic. ad vitam ille feſtinat. alter alacrior. alter ꝓcluior. Illum alacrem charitas. hūc procliuem cupiditas facit. In illo deniqꝫ perfecta charitas foras mittit timorem. in illo conſummata iniquitas. Illic veritas. hinc cecitas dat ſecuritatē. Poteſt ergoduo decimus gradus appellari conſuetudo peccandi. qua dei metus amittit̉. contemptus incurrit̓. Pro tali iam inquit iohānes nōdico vt qͥs oret. Sꝫ nūqͥd dicꝭo apoſtole vt quis deſperet. īmo gemat qui illum amat. non preſumat orare nec deſiſtat plorare. Audicredentem. ſperantem non tamen orantem. Domine inquit ſi fuiſſes hic ⁊cͣ. Diſce ⁊ in matre domini magnam in mirabilibꝰ fidē habere. in magna fide verecundiam retinere. Diſce verecundia decorare fidem. reprimere p̄ſumptionē. Uinū inquit nō habent. qͣꝫbreuiter. qͣꝫ reuerenter ſuggeſſit. vnde pia ſollicita fuit. conceptamqꝫ p̄cis fiduciam verecunde ſuppreſſit. Deniqꝫ qd̓ noſtris meritis deeſtverecundia fortaſſe ſupplebit. Petri poſt grauem lapſum lacrimāquidem video. ſed precē non audio. nec tamen de indulgentia dubito. Uinū inquit non habent. quid modeſtius. quid fidelius. Abſit autem a nobis vt etiam pro illis pro quibꝰ palam non p̄ſumimꝰvel incordibꝰ noſtris orare ceſſemꝰ. cuꝫ paulꝰ eos qͦꝫ lugeret. qͦs ſinepnīa mortuos ſciret. Etenī ſi a cōibꝰ or̄onibꝰ ipſi ſe excludūt. ſꝫ abaffectibꝰ oīno excludi nō pn̄t. Uiderint tn̄ in quāto ꝑicl̓o ſint proqͥbꝰ eccl̓ia palā orare nō audeat. q̄ fident̓ etiā ꝓ iudeis. ꝓ hereticis.⁊ ꝓ gētilibꝰ orat. Cū enī in ꝑaſceue noīatim oret̉ ꝓ qͥbuſlibet malisnulla tn̄ fit mentio de excōicatis..lj.De tenore et obligatiōe monachoꝝ.In libro de p̄cepto ⁊ diſpenſatōe.Rebris epiſtolis ⁊ nūciiscogitis me aūt ꝓpriā ꝓdere imperitiā. aut officiū chariIItatis. at ego malēs ſine illa q̄ inflat. qͣꝫ abſqꝫ illa q̄ edificat inueniri. victꝰ ſum tādē p̄cibꝰ veſtrꝭ. Fidei ꝓinde veſtre nō meofidēs ingenio abyſſum ingredior q̄ſtionū. neſcio deꝰ ſcit qͣ emerſurꝰp̄ſto charitas erit. vt nā ita ⁊ ꝟitas. Queritis nēpe illa regularꝭ diſtinctio qūo ⁊ qͣtenꝰ ſit pēſanda ꝓfitētibꝰ eā. vtꝝ videlicet cuncta q̄ꝯtinēt putāda ſint eē p̄cepta. ꝯſequēt̓ ⁊ dānoſa trāſgrediēti. an cōſilia tm̄ vel monita. ⁊ ob hoc nullius vel nō magni ſit ponderꝭ ipſorum ꝓfeſſio. nullius aut nō grauis culpe ipſoꝝ p̄uaricatio. An certe quedā deputāda ſint imperijs. quedā ꝓ ꝯſilijs reputāda qͣ ꝑtimea liceat. partim nō liceat oīno p̄tergredi. Et ſi hoc vltimū det̉ diſtingui a me. tūc deinde certos ac ꝓprie cuiuſqꝫ partis limites flagitatis. ne cui forte per varias ſui ſenſus opiniones licētius vagandipet̉ occaſio. ſiqꝫ liquare culicē. ⁊ camelū glutire contingat. ſi neſciatqͣꝫtum cure vel oꝑe ſue qͥbuſqꝫ debeat obſeruātijs. Itaqꝫ vt ſentōego. regula ſct̄i benedicti oī homini ꝓponit̉ nō imponit̉. Prodeſtſi deuote ſuſcipit̉ ⁊ tenet̉. nō tn̄ obeſt ſi nō ſuſcipit̉. qd̓ aūt in voluntate eſt ſuſcipiētis. nō in poteſtate ꝓponentis. Voluntariū meritodixerim nō neceſſariū. Attamen hoc qd̓ dico voluntariū. ſi quis exꝓpria volūtate ſemel admiſerit. ⁊ ꝓmiſerit deinceps tenendū. ꝓfecto in neceſſariū ſibipſe cōuertit. nec liberū habet iam dimittere qd̓ante tn̄ nō ſuſcipere libeꝝ habuit. Ceteꝝ felix (vt quidā ſanctoruꝫait) neceſſitas q̄ in melius cogit. Oīa ꝓinde ſancti benedicti inſtituta exceptis ſane nōnullis de ſpiritualibꝰ. verbi cauſa charitate. humilitate. manſuetudine. que nō tam ipſuꝫ qͣꝫ deū ꝯſtat inſtituiſſe. etob hoc penitus nō eſſe mutāda. nō ꝓfitētibꝰ in p̄cepta. p̄uaricantibus quidē monita tm̄ ſeu ꝯſilia cenſenda ſunt. nec grauāt nō obſeruata. cum tn̄ ꝓfitentibꝰ in p̄cepta. p̄uaricantibꝰ in crimina fiāt. Itaſane hec neceſſaria dixerim vt ex eis minime p̄iudicet̉ neceſſarijs rationalibuſqꝫ diſpenſationibꝰ. ſed non oībꝰ in huiuſmodi credita eſtdiſpēſatio. niſi his dūtaxat qͥ cū apoſtolis dicere pn̄t. Sic nos exiſtimet homo vt miniſtros chriſti ⁊cͣ. Nouit aūt fidelis ſeruꝰ ⁊ prudēs. quē. cō. d. ſ. fa. ſuā ibi tm̄ vſurpare diſpēſationē vn̄ bonā poſſit hr̄e recompēſationē. Propterea hͦ q̄rit̉ int̓ diſpenſatores. vt fq. inueniat̉. et eadē fortaſſe fidelitas a ſubditis exigit̉ in obtꝑandoq̄ a p̄poſitis in diſpēſando. Cōſtat igit̉ ex his q̄ dicta ſunt noſtraꝫillā diuiſionē integrā eſſe ⁊ ſufficiente. ſi modo ꝑſone diſtinguāturnanqꝫ regularis inſtitutio. qͣꝫtum ad corꝑales obſer⁊ temꝑa.uanitaria. poſt profeſinet ſs an̄nemneceſſaria eſt.relatis ꝟo partim voluntaria. ſcꝫ que ab hojnie