Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Liber

LLL.

debat̉ ad pedes hieſu iuxta fluenta pleniſſima. quidē ſoror eiusmartha ſatageret circa frequens miniſteriuꝫ. Quid memorē de ſepulture officio qd̓ preuenit de pedibꝰ aſcendens ad vnctionē capitis. cum in eam fremeret illud auaricie ſepulcꝝ fetens odorē pietatis ferre non ſuſtinens. Non potuit amor tantus chriſto etiā moriente mori. fugiētibꝰ latētibꝰ viris. hoc eſt apoſtolis. mulier imperterrita ſtabat ad monumentū plorans. Non habebat viuū. et totaſuper mortuū ardebant. quo plus manibꝰ oculis auferebat̉. eoardentius animus inſequebat̉. Si fieri poſſet redimendo corpore ſepulcꝝ lacrimis impleſſet. ꝯuerſa retrorſum vidit hieſum ſtantē neſciebat quia hieſus eſt. O piū. o delectabile pietatis ſpectacl̓m.Ipſe qui querit̉ qui deſiderat̉. occultat ſe et māifeſtat. occultatſe vt ardentius requirat̉ requiſitus gaudio inueniat̉. inuentuscum ſollicitudine teneat̉. tentus non dimittat̉. donec ipſe in amoris ſui cubiculo manſionē facturus introducat̉. Hac enī arte ſapientia ludit in orbe terraꝝ delicie eius eſſe cum filijs hominū. Data eſt tibi dn̄e hieſu oīs poteſtas ī celo interra. Tu es quaſi tenerrimus ligni vermiculus. qui virginaliter editus humilitate charitate tua omnē ꝑforas duriciā vno impetu ſpūs tui octingētos int̓ficiens pͥncipes malicie..xxxv.De modo cauſa diligēdi deūIdem in libro de diligendo deū.Ultis audire a me qūo digendus ſit deus. Et ego. cauſa diligendi deū. deus eſt.Modus. ſine modo diligere. Ob duplicē ſiquidē cauſam dixerim deū eſſe diligendū ꝓpter ſeipſum. ſiue quia nihil iuſtiꝰſiue quia nihil diligi poteſt fructuoſius. Duplicē quidem parit ſenſum querit̉ de deo cur diligendus ſit. Dubitari nāqꝫ potes quoſuo merito. an quo noſtro ſit cōmodo diligendus. Ergo ſi merituꝫdei querat̉ illud eſt precipuū qꝛ ipſe prior dilexit nos. Dignus plane vt reamēt̉. p̄ſertim ſi aduertat̉ quis quos. quātūue amauit. Dilexit deus et gratis inimicos. Sed quātū. ſic deus dilexit mundūvt vnigenitū daret. Et paulus qui ꝓprio ait filio non pepercit. ſed nobis omnibꝰ tradidit illū. Ipſe quoqꝫ filius ſe ait. Maioreminquit charitatē nemo habet vt a .ſ. po. quis ⁊cͣ. Sic meruit iuſtusab impijs. ſummus ab infimis. oīpotens ab infirmis amari. Sed dicit aliquis. Ita quidē ab hominibꝰ. ſed ita ab angelis veꝝ eſt qꝛneceſſe fuit. Ceteꝝ qui hominibꝰ ſubuenit. in tali neceſſitate ſeruauit angelos a tali neceſſitate. Et qui oēs diligendo dedit ne tl̓esremanerēt. dedit angelis ne tl̓es fierēt. Quibꝰ palā ſt̓. palā arbitror eſſe. cur diligēdus ſit. hoc eſt vn̄ diligi mereat̉.alit̓ ipſe diligi meret̉ etiā apud infideles.Uod ſi infideles hec latētdeo tn̄ in ꝓmptu eſt ingratos ꝯfundere innumeris bn̄ficijs ſuis. humano ſiquidē vſui p̄ſtitis. ſenſui manifeſtis. Nempe quis alius ammīſtrat cibū veſcenti. cernenti lucē. ſpiranti flamē. Querat autē homo eminentiora bona ſua in ea ꝑte ſuiqua p̄eminet ibi. ſcꝫ in anima. que ſunt dignitas. ſcientia. ꝟtus. DiUgnitatem in homine libeꝝ dico arbitriū. in quo ei datum eſt ceterisanimantibꝰ non ſolū preminere. ſed etiā preſidere. Scientiā veroeandē in ſe dignitatē agnoſcat. non a ſe tn̄ eſſe. Porro virtutē quaſubinde a quo eſt inquirat. non ſegniter. teneat fortiter inuenerit. Itaqꝫ geminū vnūqd̓qꝫ hoꝝ trium apparet. Dignitas ſineſcientia non ꝓdeſt. Illa vero etiam obeſt ſi virtus defuerit. habereetenī qḋ habere te neſcias quā gloriā habet. Porro noſcere qd̓ habeas. ſed quia a te non habeas ignorare habet gloriā ſed apuddeū. Apud ſe autē glorianti dicit apl̓us. Quid habes qd̓ non accepiſti. Qui gloriat̉ ait in dn̄o gloriet̉. hoc eſt in veritate. Ueritasquippe dn̄s eſt. Utrūqꝫ neceſſe eſt vt ſcias. quid ſis et a teipſonon ſis. Ne videlicet aūt oīno non glorieris. aut inaniter glorieris.Deniqꝫ ſi non cognoueris inquit te egredere. dignitate enī ſcientia opus eſt ꝟtute que vtriuſqꝫ fructus eſt. quā ille inquirit̉tenet̉. qui omniū aucͣtor dator merito glorificet̉ de omnibꝰ. Alioquin ſciens faciens digna. multis vapulabit. Quis itē vel impius putet aliū eius que in anima ſplendet humane dignitatis auctorem p̄ter illuꝫ qui dixit. Faciamus hominē ad ima. ſi .n. Quisaliū ſcientie largitorē exiſtimet. niſi ipſuꝫ qui docet hominē ſcientiāQuis rurſus munus ſibi aliunde virtutis aut putet datū. aut impetret dandū qͣꝫ manu dn̄i virtutū. Meret̉ ergo amari. ꝓpter ſeipſum deus. etiā ab infideli. qui ſi neſciat chriſtū. ſcit tamen ſeipſumꝓinde inexcuſabilis eſt omnis homo etiā infidelis ſi diligit deuꝫtoto corde. tota anima. tota virtute ſua. Clamat quippe ei virtusinnata cognata rationi iuſticia. quia ex ſe tota illum diligere debeat. cui totum ſe debere non ignorat. multomagis fideles tenent̉ eum diligere..xxxvij.

Acile proinde plꝰ diliguntqui ſe amplius dilectos intellexerūt. Quibꝰ aūt minuIrdonatū eſt. minus diligūt. Iudeꝰ ſane paganꝰ nequaqͣꝫtalibꝰ aculeis excitat̉ amoris qualis eccleſia experit̉ ait. Uulnerata charitate ego ſum. Et rurſum. Fulcite me floribꝰ. ſtipate me malis. quia amore langueo. Cernit regē ſalomonē in dyademate quocoronauit mater ſua. cernit vnicū patris crucē ſibi baiolantē. cernit ceſum conſputū deū maieſtatis. cernit auctorē vite glorie clauis confixū. ꝑcuſſum lancea. obprobrijs ſaturatū tandē dilectā animam ponentē amicis ſuis. Cernit hoc. ſuā ipſius magis animāgladius amoris trāſuerberat et dicit. Fulcite me floribꝰ. ſtipate memalis. qꝛ amore langue. Hec ſunt quippe mala punica que in ortūintroducta dulcius ſponſa carpit ex ligno vite. et celeſti pane ꝓpriūmutuata ſaporē colorē a ſanguine chriſti. videt deinde morte mortuā. mortis aucͣtorē triūphatū. Uidet de inferis ad terras. a terris ad ſuperos captiuā duci captiuitatē vt in noīe hieſu om̄e genuflectat̉. Itaqꝫ generatio que direxit cor ſuū. et non eſt creditꝰdeo ſpiritus eius. ſed magis ſperans in incerto diuitiaꝝ. Uerbūqꝫmodo crucis dedignat̉ audire ac memoriā paſſiōis eius ducit oneroſam. qualiter illius pondus in p̄ſentia ſuſtinebit. Ite inquiet maledicti ⁊cͣ. Suꝑ quē ceciderit lapis iſte ꝯteret̉. At ꝟo generatio rectoꝝ benedicet̉. poteſtis o miſeri ſeruire māmone ſimul gloriari in cruce dn̄i noſtri hieſu chriſti. ſperare in pecunie theſauris.Poſt auꝝ ab ire. guſtare qm̄ ſuauis eſt dn̄s. Proinde qm̄ ſuauēin memoria ſentitis. aſpeꝝ ꝓculdubio in pn̄tia ſentietis. Ceterūfidelis aīa ſuſpirat p̄ſentiū inhianter. memoria requieſcit ſuauiter. donec ydonea ſit. reuelata facie videre faciē dei gloriā ſpeculari in crucis ignominia gloriat̉ſideratio paſſiōis eiꝰ debet fomēs dilectionis. .xxxviij.Uid nāqꝫ facit aliud ꝯſiderata tāta et tamindebita miẜatio. tamgratuita ita vtſit ꝓbata dilectio. taminopinata dignatio. taminuictamāſuetudo. tamſtupēda dulcedo. Quid inqua hec oīa faciāt diligenter ꝯſiderata. niſi vt ꝯſiderātis animū ab penitꝰ prauo vendicatū amore ad ſe mirabilit̓ rapiāt. vehementer afficiāt. faciantqꝫ ſe ꝯtemere queqꝫ niſi in ꝯtēptū hoꝝ appeti pn̄t. nimiꝝ ꝓindevngentoꝝ in odore hoꝝ ſpōſa currit alacrit̓. amat ardenter parūſibi amare ſic amata videt̉. cum ſe totā in amorē ꝑſtrinxerit. Nec inmerito. Quid enī magnū tanto et tāti recompeſat̉ amori. Si puluis exiguus totū ſe ad readamandū collegerit. quē illa nimiꝝ maieſtas in amore p̄ueniēs tota in opus ſalutis eiꝰ intenſa ꝯſpicit̉. Sicenī deus dilexit mundū vt fi .ſ. vni. daret. Deniqꝫ ſi totū me debeo me facto qͥd addam refecto facto hoc modo. Non enimfaciliꝰ refectus qͣꝫ factus. Siquidē de qḋ factū eſt dixit. facta ſt̓In me aūt reficiēdo dixit multa. geſſit etiam mira ꝑtulit duranec tm̄ dura. ſed etiā indigna. Quid retribuā dn̄o omnibꝰ queretribuit mihi. In pͥmo oꝑe me mihi dedit. in ſecūdo ſe. vbi ſe dedit. me mihi reddidit. Datus redditus me me debeo bis debeo. Quid aūt dn̄o retribuā ſe. ſi me milies repēdere poſſem. quid ego ſum ad deuꝫ. Uide qūo īmo qͣꝫ ſine modo a nobisdeus amari meru̓it. qui vt paucis (vt dictū eſt) repetam. prior ipſedilexit nos. tantus tantū gratis tantillos tales. Deniqꝫ dilectio que tendit in deum tendat in immēſum. qꝛ infinitus eſt deus.quiſnā queſo debeat eſſe noſtri amoris finis vl̓ modus. Diligam tedn̄e fortitudo mea. dn̄s fir. m. r. m.. l. m. Et meū quicqͥd amabile optabile dici pōt. Diligā te dono tuo modo meo. minꝰ quidēiuſto. ſed plane poſſe meo. Imperfectū me. vi. o. t. Sed tamen inlibro tuo omnes ſcribent̉. qui qd̓ poſſunt faciunt. ſi qḋ debentpoſſunt.uo fructu debeamus ipſum diligere..xxxix.Unc quo noſtro cōmododiligendus ſit videamus. Non enī ſine premia deus diligit̉ abſqꝫ intuitu premij ſit diligendus vacua nanqꝫvera charitas eſſe non poteſt. Hec tamē mercenaria eſt quiarit que ſua ſunt. Affectus eſt non ꝯtractus. ſponte afficit ſpontaneū facit. Uerus amor ſeipſo cōtentus eſt. habet premiū ſed id qd̓amat̉. Nam quicqͥd ꝓpt̓ aliud amare videaris. id plane amas quoamoris finis pertendit. non per qd̓ tendit. Uerus amor premiūrequirit ſed meret̉. premiū ſane necdū amanti ꝓponit̉. amāti debet̉perſeuerāti reddit̉. Extreme dementie eſt ea ſemper appetere quenunqͣꝫ non dico ſatient. ſed nec appetitum temperent. dum quicqͥdtalium habueris. nihilominus. non habita concupiſcas. ſemperqꝫanimus non minus anxie cupiat que deſunt. qͣꝫ que aſſunt lete poſſideat. Quis enī obtineat vniuerſa. Sic directo tramite voluntasperuerſa ꝯtendit ad optimū feſtinat ad id vnde impleri poſſit. īmohis amfractibꝰ ludit ſecum vanitas. mentit̉ iniquitas ſibi. Si illud