.XXVI.

romadenẜ ⁊ archidyaconꝰ laudunēẜ ꝯſtituit̉ beluacenſiū ep̄us. ⁊a geruaſio remēſi metropoꝯſecrat̉. qui grauit̓ ferens carereſe p̄ſentia quintini martiris in honore eiꝰ ⁊ioria edificauit ecelloate vrbcleſiā. haud lōge amRome duobꝰ de papatu ꝯtendētibꝰ mātueV coit̉. ⁊ mediante Annone colonienſe archiep̄o alexander ſe iureiurādo deſoniā exgās. in ſedeapoſtolica ſubrogat̉. cadelo vt ſymoniacꝰ repudiat̉. Anno. xij. deodericꝰ comes treueroꝝ de martirizato conone apud deū ⁊ hoīesreus exiliatꝰ ab imꝑatore. ⁊ accepta ꝑegrinatōe hieroſolimā eūdi.quid de eo ⁊ de omnibꝰ qui in comitatū eiꝰ ꝑgebant actū ſit adhucneſcit̉. Hinc francis. hinc ſcotis angliam incurſantibꝰ. angli famen̄t̉ multi eoꝝ humanis carnibꝰ veſcunt̉.De qͥbuſdā miraculis ſancti dunſtani cātuariēſis..xliiAno. xv. treueris in eccleſia ſancti paulini ꝯfeſſoris in cripta ſubterrena inuenit̉corpus eiuſdē ſancti paulini. qd̓ olim a frigia vbi exulanerat reportatū. Ibi a felice ep̄o cathenis ferreis fuerat ſuſpēſummulta iuxta eum corꝑa ſanctoꝝ ad dexterā .ſ. eius palmatius cōſul ⁊ patricius treueroꝝ. Ad ſiniſtrā tirſus vnus de principibꝰ thehee legionis qui cū multis thebeoꝝ in hac vrbe a rictionaro martirizatꝰ eſt. Ad̓ caput. vij. ſenatores vrbis. maxentiꝰ. cōſtantiꝰ. creſcentius. iuſtinꝰ. ⁊ tres fratres. leander. alexāder. ſother. Ad pedeshoriuſda. papirius. ꝯſtans. iouianus. Et cū multi ibi iaceret. horum tātūmodo nomīa ⁊ tēpus ⁊ dies paſſionis auree litere in ꝑiete ſcripte ſignabāt eoſqꝫ omnes ſub rictionaro paſſos fuiſſe dicebant. Anno. xvij. d̓uobꝰ fratribꝰ ruſſoꝝ regibꝰ de regno ꝯtendentibus altere eoꝝ a ꝯſortio regni pulſus. interpellat henricū imꝑatorem ſe ⁊ regnū ruſſoꝝ ei ſubmittēs ſi eius auxilio regno reſtitueretur. ſed id fruſtra fuit ꝙ grauiſſima in imꝑio romano orta diſſenſio mouebat magis ſua tueri qͣꝫ aliena acquirere. Saxones em̄ ml̓tis ⁊ magis iniurijs ⁊ iniuſticijs ab imꝑatore affecti ꝯtra eū rebellant. ad quos debellādos imꝑator inſtanter intēdit. Alexāder papa romā venienti lāfranco archiep̄o cantuariēſi dignāter aſſurrerit. ꝓfeſſus ſe illud inſigne reuerētie detuliſſe. nō honori archiep̄iſed amori magiſtri. Ad huiꝰ lāfranci miſſam quidā iuuenis monachus legerat euangeliū. qui cū patenā pontifici pꝰ pater noſter offerret vidit corā ſe quoſdā vultus teterrimos malignoꝝ ſpirituuꝫad quoꝝ aſpectꝰ ꝑterritꝰ pontificē inter manꝰ ſacra tenentē. vtriſqꝫ brachijs ſtrictim amplectit̉ horribiliter clamās ⁊ dicēs. Xp̄c vīcit. xp̄c imꝑat. xp̄c regnat. Cōterriti ſunt omnes qui aderāt. ⁊ portatus eſt ille a militibꝰ poſt miſſaꝫ in camerā pontificis ꝯuenit̉ in capitulo. Adducit̉ ille demone plenus fortiter ligatus. ſermonē facitlanfrancꝰ de illo ⁊ iubet ꝯmunit̉ ꝓ eo oratōeꝫ fieri. Mox vt videbatur ſanus effectꝰ eſt. ⁊ ꝓ agendis gratijs ad ſepulcrū ſancti dunſtani p̄ſentatus. Cūqꝫ ꝯpletoriū cantaret. ſubito ille raptus de ſtalloſuo cucurrit ad priorē henricū. quē ille ſtatim app̄hendēs duxit indormitoriū. ⁊ nocte̓ in ſomnē ante illum duxit. media nocte exclamānes inqͥetauit. Ductꝰ eſt ad ſepulcrū ſancti dunſtani plurimū īitens vbi cum veniſſet furere cepit ⁊ in dunſtanū ⁊ in xp̄minfinitas blaſphemias vſqꝫ ad diem euomuit. Mane refert̉ in domū inoꝝ vbi ꝑ multos dies cruciatꝰ eſt. Quicūqꝫ aūt ad eumaccedebāt ſi crimen aliquod habebāt de quo nōdum ꝯfeſſi erantpublice detegebat. ⁊ dicebat illos in penis ꝑpet̓uis ſibi ſociandos:Unde nōnulli erubeſcētes pure ꝯfeſſi ſunt. qui cū illi iterū ſe p̄ſentarent. querebat qui eſſent ⁊ vnde veniſſent. ⁊ quomō tam ſubito)loti eſſent ⁊ ſuam ſocietatē amiſiſſent. Poſt hoc cū poſitus eſſꝫ inmedio ſanctaꝝ reliquiaꝝ exiliens cuꝫ lecto in quo iacebat volebatfugere ſanctos. Cūqꝫ illuc retineret demō ꝑ ventrē eius tanqͣꝫ cattus ꝑuulus currebat nūc ꝟſus os nūc ꝟſus inferiora querēs exitūCūqꝫ fratres feficerent̉. frater qͥ relictus erat ad cuſtodiendū euꝫmultū deuotus erga ſanctū dunſtanū confiſus eſt d̓ dei adiutorioaccepit crucem quaꝫ ſanctꝰ dunſtanꝰ ſolebat facere portari ante ſemore archiep̄i ⁊ poſuit eam ſuꝑ demoniacū clamans cuꝫ lacrimisſancte dunſtane ſuccurre. Mox demon exijt. Tūc eger leuatis oculis in celum ⁊ ꝑfuſus lacrimis ait. Gratias ago tibi ſancte pat̓ dūſtane ⁊ tibi frater dulciſſime. quia tuis meritis ſanctiſſime domine⁊ tua caritatiua p̄ce frater cariſſime liberatus ſum ab hoſte. Poſthoc haiocatenẜ ep̄s qui erat comes cantie. mouit quaſdā calūnias aduerſus lāfrancū ſuꝑ terras ⁊ ꝯſuetudines eccl̓ie cantuariēſisCūqꝫ adeſſet dies placiti lanfrancꝰ ſollicite inuocauit ſanctū dunſtanum. Ea nocte aſtitit ei ſanctus in viſu dicens. lanfrance ne turberis. ego tibi adero. ⁊ ſi illos non viceris ſcias me non eſſe qui tecūhic factū eſt. lanfranco in craſtinū omnia que ſibi obijciebant̉ ailante cunctis ſtupentibꝰ.Se archid yacono hildebrāno ꝗͥ factꝰ ē papa gregoriꝰ. .xliiij.Spertus.

ANno quoqꝫ prenotatohildebrānus archid yaconꝰ romanoꝝ qui ⁊ gregoriusromane eccleſie. clxj. preſidet. ¶ Guillerinus. Hic hildebrannꝰ vt audiui a quodā qui hoc audierat referre abbatem cluniacen̄. hugonē. cogitatōnes alioꝝ ꝓphetico mentis intuitu nūciābat. quē ideo papa alexander cancellariū apl̓icoꝝ p̄fecerat. ꝓ cuiꝰofficij intuitu hildebrānꝰ tanqͣꝫ cancellariꝰ circūibat ꝓuincias vt ꝑperam acta corrigeret. Die quadā cum equitaret cū multa turbaobſequētiū abbas hugo in extremo agmine cū ſuis monachis proſequebat̉. viſoqꝫ eminꝰ tanto viri honore cepit cogitare in animovnde eſſet tantus honor homūcioni exilis ſtature. deſpicabilis pentele ꝓculdubio hoc ei ex ſuꝑbia accidere ꝙ tot obambulatores haberet. vix hoc mente verſerat tūc archidyaconꝰ reflexo equo ⁊ calcaribꝰ incitato alonge clamans ⁊ abbatē adnutās. Tu inquit male cogitaſti nō mihi hanc gloriā ſi gloria dici poteſt que cito trāſitvel imputo. vel ab alijs imputari volo ſed beatis apoſtolis. quorūpriuilegio mihi exhibet̉. Erubeſcens abbas hoc ſoluꝫ reſpondit.Queſo domine quomō noſti cogitatū meū. Ab ore inquit tuo qͣſiꝑ fiſtulas ad aures meas deductus eſt. Item eccleſiā aliquādo ſimul ingreſſi abbas ⁊ archidyaconꝰ vt orarēt. ꝯtinuatis ⁊ iūctis lateribꝰ ꝓſtrati diutiꝰ orauerūt. Tūc reſpexit archid yaconꝰ abbateꝫturbulēto rictu infrēdens. abbas foras egreſſus cauſaꝫ ꝯmotōnisinqͥſiuit. Cui ille. Si me amare vis caue ne vlterius hac me iniuriaexpugas. Dominꝰ em̄ meus ih̓s ſpecioſus p̄ filijs hominū poſtulatōnibꝰ meis viſibiliter aſtabat. intendens dictis ⁊ ſerenis fauensoculis. ſed oratōnis tue abiectus violentia me deſeruit ad te ꝯuerſus Puto eſſe genꝰ iniurie amico eriꝑe actorē ſalutis ſue. Pret̓eanoueris mortalitatē homīs ⁊ huic loco īminere excidiū. Uidi em̄angelū dei aſtantē ſuꝑ altare euaginato gladio. ⁊ iam ꝓuinciā iſtāſpiſſus ⁊ nebuloſus aer circūuolat. Fugiamꝰ ergo quātocitiꝰ. Hicdictis introeūtes in diuerſoriū ad curam corꝑis aſſedere. ꝯtinuoqꝫ dapibꝰ appoſitis exortus ē in domo luctꝰ pluribꝰ ex familia ſubito extinctis. qua peſte ꝑ vicinas edes graſſante. mox aſcēſis mulisdiffugerūt. Idē archid yaconꝰ in gallia ꝯſederat in ꝯcilio vice pape vbi plures ep̄i ꝑ ſymoniā facti. quoꝝ vnus huiꝰ crimīs inſimulatꝰ nullis teſtibꝰ argui. nullis arguinētis poterat ꝯfutari ita dicendi arte callebat. Tūc archidyaconꝰ ceſſet humanū eloquiū. ꝓducatur diuinū oraculū. Certū eſt ꝙ ep̄alis gratia donū ſpūſſancti ē.⁊ quiſqͥs ep̄atuꝫ mercat̉ donū ſpūſſancti ꝯꝑari poſſe pecunia opinatur. Corā nobis ergo qui iudicō ſpūſſancti ꝯgregati ſumꝰ dicatiſte. Gloria patri ⁊ filio ⁊ ſpūiſancto. Qd̓ ſi exp̄ſſe ⁊ ſine titubātiadixerit ꝯſtabit apud me nō eſſe illū ſymoniacū. Accepit ille libensꝯditōeꝫ nihil minus ratus qͣꝫ hoc dicere. Et certe gloria patri ⁊ filio ſic integre ꝓtulit. ſed in hoc ⁊ ſpūiſancto heſit̓. ſuſcitato cūctorum ſtrepitu. nullo conatu. vel tūc vel deinceps tota vita ſua ſpm̄ſanctū nomīare potuit. Hūc abiectū de ep̄atū abbas p̄dictꝰ ꝓ teſtimonio miraculi ſepe ſecū duxit. Hic aūt papa gregoriꝰ excōīcauit oēs electos qͥ inueſtiturā eccl̓iaꝝ de manu layci acciꝑent..xlv.De ſinodo eius in qua ſymoniacos damnauit.Sigibertus.Nno quoqꝫ. xviii. gregorius papa celebrata ſinodo ſymoniacos anathematizauit vxoratos ſacerdotes a diuino officō remouit. ⁊ laytis miſſaꝫ eoꝝ audire int̓dixit nouo exēplo. ⁊ vt ml̓tis viſū ē incōſiderato piudicō. qͥ ꝯͣ ſanctoꝝ patꝝ ſentētiā qͥ ſcripſerūt ꝙ ſacramēta q̄ in eccl̓ia fiūt. baptiſmꝰ .ſ. criſma corpꝰ ⁊ ſanguis xp̄i. ſpūſanctolatēter oꝑante. eorūdē ſacramētoꝝ effectū ſeu ꝑ bonos ſeu ꝑ malos intra dei eccl̓iaꝫ diſpēſent̉. Inde qꝛ ſpūſſanctꝰ myſtice illa viuificat nec bonoꝝ meritis diſpēſatoꝝ āplificāt̉. nec pct̄is maloꝝ attenuāt̉. vn̄ hic ē qͥ baptizat. ex qͣ re tāgraue orit̉ ſcādalū. vt nullihereẜ tꝑe ſct̄a eccl̓ia gͣuiori ſciſmate ſciſſa ſit. his ꝓ iuſticia. illisiuſticiā agētibꝰ. alijs a ſymonia n̄ declinātibꝰ alijs notā auaricie honeſto noīe p̄texētibꝰ dū hͦ qd̓ ſe gͣtis dare iactāt ſub caritatis noīevēdūt. Et vt de mōtanis dicit. Euſebiꝰ ſub noīe oblatōis artificoſiꝰ mūera accipiūt. Porro ꝯtinētiā paucis tenētibꝰ. aliqͥbꝰ eā cauſa queſtꝰ ac iactātie ſimulātibꝰ. ml̓tis incōtinētiā ꝑiurio aut multipliciori adulterio cumulātibꝰ. Ad hͦ hac īportunitate laycis inſurgētibꝰ ꝯͣ ſacros ordīes ⁊ ſe ab om̄i eccl̓iaſtica ſubiectōe excutiētibꝰlayci ſacra myſteria temerāt ⁊ d̓ his diſputāt. infātes baptizāt. ſordido hūore auriū ꝓ ſacro oleo ⁊ criſmate vtētes. In extremo viteviaticū dn̄icū ⁊ vſitatū eccl̓ie obſeqͥuꝫ ſepulture a p̄ſbiterꝭ ꝯiugatis acciꝑe ꝑuipēdūt. decīas p̄ſbiterꝭ deputatas igni cremāt. ⁊ vt invno cet̓a ꝑpēdas. layci corpꝰ dn̄i a p̄ſbiterꝭ ꝯiugatꝭ ꝯſecratū ſepepedibꝰ ꝯculcauer̄t. ⁊ ſāguinē dn̄i volūtarie effuder̄t. ⁊ ml̓ta alia ꝯͣius ⁊ fas geſta ī eccl̓ia ſūt. Et hac occaſiōe ml̓ti pſeudo mgr̄i exurgētes ī eccl̓ia ꝓphanis nouitatibꝰ plebē ab eccl̓iaſtica diſciplīa autn̄t. Anno. xx. gregoriꝰ papa totꝰ in henricuꝫ imꝑatorē inuehit̉. et