Liber.XXV.

tibꝰ ꝯſulentibꝰ vt pedemoris oſcularet̉. Dedignatus genibꝰregis aduolui. apprehēſum pedē eiꝰ ad os ſtās attraxit. Quo reſupinato ſecutꝰ ē riſus northmnorū frī̄hendentibꝰ. excuſatrollo factū. allegās talē ſue ꝓuīcie morē. dedit etiā idē karolus eidērolloni northmānicū comitatū. ⁊ bꝫnt appēdices northmannie. ¶ Odo abbas cluniacenẜ. Rollone ad fide cōuerſo. relatum ē corpꝰ ſancti martini ab antiſiodoro turonū. In cuiꝰ reditu qcunqꝫ qualicūqꝫ incōmodo detēti. etiā nō apportati. etiā nō rogantes. etiā nō volētes ſunt ſanati. Nā duo ꝑalitici d̓ morbo ſuo victūquerētes. audiētes q̄ fiebant cōicato ꝯſilio. aptatis baculis ſb̓ aſcellas reꝑe magis qͣꝫ fugere temptabāt. fugienteſqꝫ inuiti ſanati ſunt.Qd̓ ipſi poſtea ꝯfeſſi ſunt nō audētes celare. Ingreſſo aūt martino fines prochie ſue temꝑe prumali. oīa frutecta veſtita ſunt folijset floribꝰ. ⁊ tā cerei qͣꝫ lāpades accendebant̉ igne diuinitꝰ miſſo. maxime in dibaſilicis in eiꝰ noīe ꝯſecratis in maiori monaſterio. et (eccl̓ia noui caſtri. in qͣ nūc vſqꝫ ſeruat̉. et dextera leuaqꝫ in om̄ibꝰ eēcleſijs camꝑane diuinitꝰ pulſabāt̉ nemīe tangēte. Factū ē hͦ annoa tranſuectōe eiꝰ. xxxj. idus decēbris et ſinodali auctoritate decretūē vt hͦ feſtū celebre ageret̉ ab adalardo archiep̄o turonēſi. ⁊ ꝓuincialibꝰ ſuis raymone aurelianēſi. fratre adalardi mainoldo cenomanēſi. lupo andegauēſi. ⁊ ſuffraganeis totius ꝓuincie ep̄is..lv.De bonis initijs ſancti odonis cluniacenẜ.pigibertus.Nno Arnulphi. viii. odomuſicꝰ ex clerico turonēſi monachatū ꝓfitet̉ ſub bernone abbate. ¶ Ex cronicis. Hic vtiqꝫ fuit mire ſanctitatis. incomꝑabilis in monaſtica diſciplina feruoris. ac pene ſuo ſcl̓oeiuſqꝫ feruore et induſtria monachoꝝ illiꝰ tꝑis tēpor. ꝟſus eſt in ardorē. et in fidei ac religiōis deuotionē. Ualde qͥppe ꝑ ipſum ac ſubipſo refloruit monaſtica deuotio iā exiccata. et beati bn̄dicti laudabilis inſtitutio plurimū in diuerẜ cenobijs reuixit ⁊ ꝯualuit reꝑataHic etiā antiphonas et hymnos de beato martino dictauit. et vitam beageraldi deſcpͥſit. Hic a p̄fato remigio antiſiodorēſi ī muſica et dyaletica a prīo eruditꝰ eſt. ¶ Ex geſtis eiꝰ. Hic cum adhucapud turonicā hītaret rogatꝰ a fratribꝰ vt moralia bt̄i gregorij pape ſub vno eiꝰ volumīe coartaret. ꝓfeſſus ē ſe hͦ facere nō poſſe. addens etiā ſi facultas agēdi ſibi adeſſet. nō debere tn̄ hͦ agere. ne tanti viri laborē immutare. vel aliqͥd demere vide̓t̉. Illis ī petitōe ꝑſiſtentibꝰ. quadā nocte dū intra eccl̓iam bt̄i martini ꝯſuete or̄oni inſiſteret. ſb̓ito ei ſomnꝰ obrepſit. Uiditqꝫ in viſu ſanctoꝝ choꝝ deſurſum venientē in eandē eccl̓iam deſcēdere. ⁊ poſt oēs bt̄m gregorium papā vltra oēs qͥ p̄ceſſerant vultū et moribꝰ ſplendidū et ornatū. Mox illo veniēte oēs ſurgūt. et flexis ceruicibꝰ benedictiōempetūt. Qui nō int̓ eos vſqꝫ deorſum deſcēdit ſꝫ ſuꝑ ambonē eccl̓ieſb̓ſiſtit. et beatū odonē in terra ꝓſtratū vocauit dicēs. Surge frat̓ioli timere. Qui cū ſurrexiſſet. vidit qͣſi more ſcriptoris ſuperauriculā eiꝰ pennā habentē ꝓductim acuminatā ⁊ in ſummo fiſſamQuā ſumēs beatꝰ gregoriꝰ. eamqꝫ ei tradēs ait. Age ſecurꝰ. ⁊ ꝑfice opꝰ tibi iniunctū. et quē cōpoſueris libꝝ nō delebit̉. et meꝰ ſtabitineternū. Et ꝯtinuo euigilās intellexit ꝓtinus qd̓ viderat. Deindeſumēs volumē illud magnū diligēt̓ ꝑlegit et ſaniorē partē quā p̄uidit ſb̓ vno volumīe cōpoſuit. Sicqꝫ murmurationē eoꝝ cōpeſcuitQuidā ꝟo frat̓ adhegrinꝰ noīe querēs monaſterij ſecretioris locum. qͦ poſſet reqͥeſcere deuenit ī finibꝰ burgūdie vbi erat monaſterium a bernone abbate ꝯſtructū. a qͦ ibidē officioſiſſime ſuſceptusibi aliqͣꝫdiu more hoſpitꝭ cōmoratus ē. vt mores habitātiū cogͦſcere poſſet. Illic ẜuabant̉ inſtituta pr̄is enticij. Qd̓ ille innuēs qͣꝫtotius nūciare curauit pr̄i odoni. At ille ſumptꝭ ſecū centū volumībꝰlibroꝝ. mox ad illud monaſteriū demigrauit. Illic gͦ frater adhegrinus in vna cellula ſe coartās ꝑmittēte bernone abbate manſit in eaꝑ trienniū. Patri ꝟo odoni qꝛ vir ſcolaſticꝰ erat tricenariꝰ laborioſum ſcole impoſuerūt magiſteriū.De electiōe formoſi portuenẜ in papatū ex diſſenſiōe ꝓpt̓ ip̄m.Sigibertus..lvQno Arnulphi. x. formo.ſus portuenẜ ep̄us romane eccl̓ie. cxj. p̄ſidet ꝯͣ volūtatēquorūdā romanoꝝ qͥ ſergiū dyaconū romane eccl̓ie facere voluerūt. ſꝫ nō p̄ualuerāt. Hic formoſus cū aliqn̄ in ſiniſtrā ſuitionē veniſſet. Iohāni. viij. pape tīore eiꝰ fugiēs ep̄atū portuenſem reliqͥt. Et qꝛ reuocatꝰ a papa redire noluit anathematizatꝰ eſtTādē aciēdū pape in gallia veniēs vſqꝫ ad laicalē habitūdegradatꝰ ē. iurās ſe nō ampliꝰ romā intratuꝝ. nec ep̄atū ſue vrbisrepetitifirmās etiā ꝓprie manus ſcripto ſe in laicali coīone ꝑſeueratuoſt a marino ſucceſſore iohānis in ep̄atum ꝯtra datuꝫſacraitu reſtitutus. nō ſolū romam intrauit. ſꝫ etiam romane eccleſie papatū ſuſcepit. ꝓpter qḋ cum multo ſcandalo multa ꝑ mulcos annos q̄ſtio et ꝯtrouerſia agitata eſt ī eccl̓ia. Alijs eius ⁊ ab eo

ordinatoꝝ ꝯſecrationem irritā eſſe debere p̄iudicantibꝰ. Alijs ꝯtraqualiſcūqꝫ fuerit formoſus. tn̄ ꝓpter ſacerdotalis officij dignitatēet fide eoꝝ qui ordinati fuerāt oēs ꝯſecrationes eius ratas eſſe debere ſaniori cōſilio iudicantibꝰ p̄ſertim cū ipſe formoſus a marinopapa abſolutus fuerit a ſacramēti ꝑiurio. Ab hoc formoſo arnulphus rex inuitatus romā venit. ſꝫ nō admiſſus. romā leomanā obſedit. lepuſculo forte ꝟſus vrbē fugiēte. et exercitu cū nimio clamoreſequēte. romani timētes ſe de muro ꝓijciūt. ⁊ hoſtibꝰ ꝑfractos aceruos muroꝝ aſcendēdi locū faciūt. Sic capta roma illos qͥ papā iniuriauerāt decollari fecit. ⁊ a papa in imꝑatorē bn̄dicit̉.De fine arnulphi imꝑatoris.Nno ſequēti ⁊ vido rex Arnulphū imperatorē ſe vſqꝫ quaqꝫ ꝑſequentē non ferēsquippe cui nec vrbes nec caſtra munita natura reſiſterepoterāt. dū ſe fugiēdo tutaret̉. imꝑator vxorē eius obſedit que iaꝫrebꝰ ſuis diffidēs per vnū familiare imꝑatoris. multa pecunia corruptū ei poculū mortiferū dedit. Quo hauſto. ꝑ triduū excitari nōpotuit. apertis oculis nilloqͥ aūt ſentire valēs. que res eum repedare coegit. eumqꝫ recedentem wpido ꝑſecutus percuſſus ab eo obijt.Anno ſequēti bone faciꝰ romane eccl̓ie. cxij. p̄ſidet. Arnulphus imperator longa egritudine diſſolutꝰ. vel vt quidā ferūt afflictꝰ a minutis vermibꝰ quos pediculos vocant adeo in corꝑe eius ſcaturientibꝰ vt a nullo medicoꝝ minui poſſent morit̉. Eodem anno ſtephanus romane eccl̓ie. cxiij. p̄ſidet mēſibꝰ. iiij. Hic primū a formoſo papa. ep̄us anagume eccl̓ie ordinatꝰ. ipſum formoſum ꝑſeqͥt̉. et ordinatiōes eiꝰ oēs irritas debere eē diſcernit. et alia horribilia dictu ineū fecit. Legit̉ etiā ꝙ ipſe et nō ſergiꝰ corpꝰ formoſi a ſepulcro ī cōcilio ꝓſtratu. et papali veſte exutū laicali induit. et abſciẜ duobꝰ digitis dextere manꝰ eiꝰ. ī tiberim p̄cipitari fecit. Poſt hūc romanusp̄ſidet. cxiiij..lviij.e imꝑio ludouici tercij et papatu ſergij.Ortuo itāqꝫ Arnulpho īꝑatore. ſucceſſit ludouicꝰ filiꝰ eiꝰ. Anno dn̄i. dcccciij. mūdi ꝟo qͣrti milleſimo. dccclxvj. et regͣuit annis. x. Huiꝰanno prīo theodorꝰ papa romane eccl̓ie. cxv. p̄ſidet. Hic ꝯͣ ſtephanū papā ſentiēs recōciliauit ordīatos a formoſo. qͦs ſtephanus pervim intus rome. et non foris exordinauerat. nec tn̄ p̄ſumpſerat eositeꝝ ꝯſecrare. His recōciliatis theodorus pape libros abrenūciatiōis reddidit ⁊ igni ꝯcremari p̄cepit. Ioh̓es romane eccl̓ie. cxvj. p̄ſidet. Hic etiā ad ꝯfirmandā formoſi ordinationē quā ſtephanusdepoſuerat. ſynodū. lxxiiij. ep̄oꝝ pn̄tibꝰ francorū archiep̄is et regeapud rauennā ſtatuit et corā eis combuſta eſt ſynodus quam ſtephanus in damnationē formoſi fecerat. Eodē anno francone leodicen̄. ep̄o mortuo. ſtephanus ep̄us ſubrogat̉ vir ſanctitate ⁊ ſcientia clarus. qui vitā et paſſionē ſancti lamberti martiris ad hermannū archiep̄m vrbanius edidit. cantū quoqꝫ nocturnū de eodē martire. et cantū de ſancta trinitate et de inuentiōe ſancti ſtephani prothomartiris dulci et regulari modulatione compoſuit. Anno ſcd̓obenedictꝰ romane eccleſie. cxvij. p̄ſidet. Anno tercio leo romane ec̄cleſie. cviij. p̄ſidet hunc poſt. xxx. dies ordinatiōis ſue chriſtoferꝰ p̄ſbiter ſuus capiens. et in carcerē trudēs per inuaſionem romane eccleſie. cxix. p̄ſidet. Anno qͥnto ſergiꝰ romane eccl̓ie. cxx. p̄ſidet. Iſteetiam ſergius dyaconus ꝓpter formoſum a papatu reprobatus qͥab eodem formoſo ep̄us eſt factus. ad francos tn̄ ſe ꝯtulit. et eoruꝫauxilio chriſtoferū inuaſorem capiens. et in carcerē trudens latēterromā ingreſſus. papatū inuaſit. et romanos minis et terroribꝰ ꝓpulit vt oēs formoſi ordinatiōes irritas haberent et in vltionē ſue repulſe (qd̓ dictū nephas eſt) formoſuꝫ ſepulcro extractū. ī ſede pōtificatus ſacerdotaliter indutū decollari precepit ⁊ inſuꝑ tribꝰ digitis abſciſis in tiberim iactari fecit. et oēs quos ille ordinauerat iniuſte exordinauit et iniuſtius reordinauit. Quē a piſcatoribꝰ inuentūet in baſilica apoſtoloꝝ principis loculo deportatū quedā ſanctoꝝimagines adoraſſe et venerabiliter ſalutaſſe viſe ſunt palam om̄ibꝰAnno. viij. adelbertus quidā de principibꝰ auſtraſioꝝ ꝑ ſeptenniūludouico regi rebellis. dolo hatōnis maguntini archiepi ad regemdeductus decollat̉. Regūo abbas prumienẜ. Cronicā ſuā a natiuitate dn̄i inchoatam vſqꝫ ad hunc annū ꝑduxit. Anno. x. ludouiorex germanie morit̉ qͥ ꝓpt̓ tyrannoꝝ in ytalia inſolentiā. ⁊ multoꝝmaloꝝ ingruentiā nō meruit imꝑialē benedictionē.De imꝑio ꝯradi pͥmi ⁊ initio ordīs cluniacen̄. ⁊ inſtitutoribꝰ eiꝰ.lix.Uic ſuccedēs conrādꝰ anno dn̄i. decccxij. Vundi vero qͣrti milleſimo. dccclxxvj.¶regnauit annis. vij. qui et ipſe caruit benedictione imperiali. Eodem anno ordo cluniacenſis incepit. Nam berno abbasmoriturus odonem olim muſicū conſtituit abbatem cluniuacenſis