Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Liber

.XXIII.

Ex igitur lotharius comuoto exercitu in burgundiā abijt. fingens ſe doloſebrunichildem vellet ſibi ad coniugium copulare. Etdata fide. venire illa accelerat ornata cultū regali. Qui cum illaꝫvidiſſꝫ. ait. inimica dei cur tanta mala ꝑpetrare preualuiſti vt tamnobilem regum ſobolem maleficijs tuis interimere non formidares. tantumqꝫ nephas agere non dubitaſti. tunc adunato agmīefrancorū et burdionum. cūctus populus clamabat voce magnabrunichildem dignam eſſe morte turpiſſima. Tunc iubēte lothario rege in camelū leuata et totum exercitum deducta ē. ac deinde equoꝝ pedibꝰ indomitoꝝ alligata. diſſipatis mēbris obijt. adpoſtremū igni combuſta ſepulcro caruit. Rex ꝟo pace circuitifacta. reuerſus eſt. Sigibertus. Hec brunichildis filio ſuochildeberto vel childeberti filijs regnum gubernans ꝓpter inſolentiam morum adeo intolerabilis erat francis. vt merito crederetur ſibillam de ea vaticinatam eſſe. Veniet ait bruma de partibꝰhiſpanie. ante cuius conſpectum gentes vel gentium reges peribunt. ip̄a ꝟo calcibꝰ equoꝝ dirupta peribit. que qͣꝫuis ita eſſet inſolens. tamē dei eccleſias honorabat. plura etiam ſanctoruꝫ cenobia fundauit. et edificia admirandi operis conſtruxit vt miraculofuerit tanta ab ea fieri potuiſſe.De qͥbuſdā incidētibꝰ poſt obitū beati gregorij pape. .cvij.Nno imperii foce ſecundo ſabinianus romane eccl̓ie. lxiij. p̄ſidet. Hoc qͦꝫ tꝑi¶¶ꝑauꝑ quidā cum a nautis elemoſinā peteret nec accip̄eret. dicente nauclero deſiſte elemoſinā petere a nobis. qui nihilhic p̄ter lapides habemꝰ. cum ſubieciſſet pauꝑ. ergo om̄ia vertātur in lapides quicꝗd māducabile in nauierat in lapides cōuerſūeſt colore et forma rerū earūdem ꝑmanente. Iame romā aggranante romani gregorio pape iam defūcto derogātes. theſauros eccleſia ſua nimia liberalitate diſſipaſſet. non eſſet ꝑſona inquā exardeſcerēt. memoriā noīs illius ī libris eius delere volebāt.ac hoc libros gregorij pape romanis exurere volentibꝰ obſtititpetrus dyaconus. ꝓdens ſe ſpm̄ ſct̄m in colūbe ſpecie ſuꝑ capuigregorij tractātis ſedentē vidiſſe ſepius. Idqꝫ cōfirmās iuriſiurādi ſacramēto. mox moriēs ex cōdicto fecit fidē ſuo teſtīonio. An ſequēti ſabini anus papa et ip̄e liberalitati gregorij p̄deceſſoris ſui derogaret. et ſub hoc cōtentu manū egenis ſubtraheretgregorius viſum ter culpa tenacie. et huiꝰ derogatōis īcrepatū reſipiſceret. etiā quarto horribiliter increpās et cōminans ī capite ꝑcuſſit. Quo ille dolore vexatus. multo pꝰ obijtPoſt quē bone faciꝰ romāe eccl̓ie. lxiiij. preſidet hic obtinuit apd̓focā imꝑatorem. vt eccleſia romana caput eſſet oīm eccleſiarū. qꝛeccleſia cōſtātinopolitana ſcribebat ſe eſſe primā oīm eccl̓iarum.Hic in cōcilio. lxij. ep̄oꝝ decreuit ſub anathemate. vt nullꝰ viuente ep̄o ciuitatis ſue de altero eligēdo audeat loqͥ. vel ꝑtes ſibi face̓Sed. iij. die depoſitōis eiꝰ fiat licēter a clero et ppl̓o electio ſacerdotis. Anno ſequēti corpꝰ ſct̄i victoris thebei apud ſalodoꝝ cuꝫſct̄o vrſo paſſi inuenit̉. Secūdus famulꝰ dei in ytalia claret. De ſiderius viennēſis ep̄us at heodorico exiliat̉. Anno ſequēti auguſtinꝰ primus angloꝝ ep̄s morit̉. eiqꝫ laurētiꝰ ſubſtituit̉. Bouefaciꝰ romāe eccl̓ie. lxv. p̄ſidet. hic pātheon rome a foca imꝑatore impetratū. vertit in eccl̓iam ſct̄e marie oīm martirū. in kl̓. nouembris ibi īſtituit ſolēnitatē oīm martirū. poſtera creſcēte religiōexp̄iana decreta ē fieri ī honorē oīm ſct̄oꝝ. Anno ſequēti ꝑſe romanoꝝ ꝓuīcijs grauit̓ incubāt. Anno ſequēti alexādrie iohāneep̄s claruit. ob eximiā in xp̄ꝫ liberalitatē nomē elemoſinarij hr̄eneruitDe ſancto iohāne elemoſinario et eius miſericordia. .cviij.Ex geſtis eiꝰ.Ic patriarcha ſanctusvt ip̄e retulit eſſet cypro adhuc iuuenis annoꝝ. xv.vidit vna nocte in ſomnis puellā ſuꝑ ſolem ſplendidāef ornatam. que ſtetit ante lectum ſuum. et eum in latere pulſauit.Qui exꝑgefactus vere videret eam ſtantem. et putaret muliereꝫ. que etiā ſuꝑ caput habebat coronā ex ramis oliuarū ſignocrucis ſignatus dixit ei. Que es tu. qūo auſa es intrare ſuꝑ medum dormio. Illa hilari vultū labijſqꝫ ſubridendo. dicit ei. Egoſum prima filiarum regis. Si me amicam poſſederis. ego te ducāin conſpectu imperatoris. Nemo em̄ habet poteſtatem apd̓ euꝫſicut ego que feci eum hominem fieri in terris. et homines ſaluare. Et hec dicens. diſparuit. Ille igitur in ſe reuerſus. intellexit viſionem et ait. Credo elemoſina et compaſſio eſt. que veraciter deum carne veſtiri fecit. Statim ergo ſe veſtiuit. et nullum excitansin eccleſiam abijt. Eratqꝫ iam aurora. Et dum iret. obuiauit cui-

dam fratri frigore vexato. expoliauitqꝫ ſe indubto caprino. dedit ei. Nondū aūt eccleſiam apprehenderat. et ſubito obuiauit etquidam albis veſtibus indutus. deditqꝫ ei ligaturā cētum numiſmatum dicens. Accipe hec frater. diſpenſa vt vis. At ille gaudio ſtatim hec ſuſcipiens reuerſus eſt. volens ei reddere ligaturaillam quaſi nihil indigens. et amplius non vidit aliquem. Intelligens ergo viſionem eſſe fantaſiam ſed veritatē. ſepe fratribusque poterat erogabat. Quidam diues cuiꝰ domū fures fuerantingreſſi ſpoliauerūtqꝫ vſqꝫ ad ſtramentū. deprecatus eſt illummagna reuerentia. dicens ei calamitatē ſuam. Qui miſertus eiusiuſſit ei dari .xv. libras auri. At ille cui creditum erat aurum apprehendit conſilium economi. et dyaboli operatione inuidentesdederunt ei niſi quinqꝫ libras. Cuꝫ ergo de collecta rediret archiepiſcopus mulier viduata dedit ei in ſcriptis noticiam exenij. v.centenariorum auri. Quam cum ſuſcepiſſet cōuocauit diſpēſatores. et ait illis. Quot libras dediſtis ei ad me acceſſit. Qui dixerunt. Domine. xv. vt ſanctitas veſtra iuſſit. Cunqꝫ inhabitātem in ſe gratiā cognouiſſet illos eſſe mentitos. adduxit eum acceperat et interrogauit quid accepiſſet. Illo dicēte quinqꝫ librasꝓferens ille pictatium quod ei traditum fuerat. ait eis. A vobisexquiret deus et alia. x. centenaria quia ſi dediſſetis. xv. libras vtdixit humilitas mea. que attulit. v. centenaria. xv. daret. Et vt certos vos faciam. mittam et adducam eam. Cunqꝫ per nuncios accerſiſſet feminam. illa ſtatim ſurgens cum quantitate auri venit. etveſtigia ſancti apprehendit. Qui cum ſuſcepiſſet oblationes etoraſſet ſuper eam. Dixit ad eam. Obſecro te nnone hoc tm̄ voluiſti offerre deo. an aliud aliquid. At illa cum ſenſiſſet deiferum.illum cognouiſſe quod fecerat. tremore concuſſa dicit. Per ſct̄mmemiam. ego ancilla tua manu propria ſcripſeraꝫ centenaria. xv.in pictatio vt darem tibi domino meo. et inueni. x. deleta a ſeipſo.Tunc ſtupefacta intra me dixi. Utiqꝫ volūtas dei eſt vt demniſi. v. Tunc patriarcha eam dimittente. ceciderunt ad pedes eiꝰdiſpenſatores indulgētiam petentes. et nihil tale vlterius ſe acturos affirmantes.De ſancta eius conuerſatione et humilitate.Abebat aūt hic ſanctꝰ ſcientiā ſcripturarū. in ſapiētia ſermoīs ad inanē gloriam ſed operum actōem. Et in ſecreto quotidianiconſilij ſui nullus ſermo ocioſus audiebatur. niſi forte ordinatiorei ciuilis exigeret. ſed aut ſanctorum patrum religiones. aut ſcripturarum traditiones. aut dogmatica probleuinata propter multitudinem hereticorum regionem circumdantem. Si quis alicuidetrahere incipiebat hunc per alteram ſermocinationem vt ſapiens ingenioſe remouebat. Et ſi iteꝝ permanebat. hunc aduocāshebdomadario precipiebat ne vlterius euꝫ intrare ſineret vt pereum ceteros temptaret et erudiret. Cunqꝫ in infimo ſtratu recūberet et vilibus operimentis in cella ſua vteretur quidam poſſeſſorum ciuitatis aſcendens ad eum et videns opertorio ſciſſolaneo tegeretur. tranſmiſit ei coopertorium numiſmatum .xxxvj.rogans eum multum vt eo cooperiretur ad memoriā ipſius. Qd̓ille propter inſtantiam viri ſuſcipiens. vna nocte eo coopertus:totam fere noctem dicebat ad ſeipſum vt cubicularij eius recitabat. Quis dicet humilis iohannes pallio. xxxvj. numiſmatumtegatur. et fratres chriſti frigore necantur. Quanti deſiderant ſaturari de iota olerum que de coquina mea proijciuntur: quāti velodorare vinum quod in cellario meo funditur. Quanti putas ſame et frigore miſerijs affliguntur. Tu vero expectans etiā eternam iocunditatem aſſequi. et vinum bibis et piſces immanes deuoras. et in cubiculis demoraris. Nunc auteꝫ cum omnibꝰ malistuis et in coopertorio. xxxvj. numiſmatum te calefacis. Uere itaviuens et in tali laxamento cōuerſans. non expectabis illic p̄paratis gaudijs frui. Sed et audies vtiqꝫ quod ille diues audiuit.recepiſti bona in vita tua et la. ſi. ma. ⁊cͣ. Benedictus deus. humilis iohannes alia nocte te non cooperietur. Iuſtum eſt enim vt tegantur. cxl. fratres et domī tui. qͣꝫ tu infelix. Mox ergo miſit. vtin craſtinum vt venundarentur. Is autē qui hoc obtulerat emitillud et rurſum patriache obtulit vt eo tegeretur. Cunqꝫ id tercio feciſſet. ſanctus vir gratulabundus dicit ei. Uidebimus quisdeficiat. ego an tu. Erat enim ille opulentus valde. Quem ſuauiter vir ſanctus quaſi vindemiabat. paulatim ab eo multa auferēsvt pauperibus daret. Ualde quoqꝫ diligens eloqui de actibusſanctorum qui elemoſinarij fuerunt vna dierum cum recitaret devita ſancti ſerapionis qui vocabat̉ ſindonius. inuenit euꝫ vt fertur amictum ſuum legeno dediſſe. et iterum paululum illum ꝓceſſiſſe. et frigus patienti obuiaſſe eiqꝫ tunicam prebuiſſe. Et qꝛ nudus ſedebat tenens euangelium. int̓rogatꝰ a quodā qͥs te expoliauit abba. demōſtrās euangeliū. ait. Iſte. Alio quoqꝫ tꝑe hocip̄ꝫ