Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Aut quid ineſt quod non poſſit adire fides.Exulta agnoſcens te verbi in carne renatum.Cuius ſi pars es. pars tua chriſtus erit.Qui ve dānandi leges mala gaudia mundiPromiſſum ad regnum ſe tibi fecit iter.Ille deus reꝝ celi terreqꝫ creator.Me ꝓpter ſacra virgine natus homo eſt.Flagris dorſa. alapis maxillas. ora ſaliuis.Prebuit figi ſe cruce non renuitMe geſſit moriens. me victa morte reſurgensEt ſecum ad patrem me ſuꝑ aſtra tulit.Quid nam igitur tanta ſpe tolerare recuſemAut quid erit quod me ſeꝑaret a domino.Ignem adhibe. rimare manu mea viſcera terrorEffugient penas membra ſoluta tuas.Carcere ſi ceco claudar. nectarqꝫ cathenisLiber in exceſſu mentis adibo deuꝫ.Si mucrone paret ceruitem abſcidere lictor.Impauidum inueniet mors cita vita breuis.Non metuo exilium. mūdis domus omnibus vnaSperno famem dn̄i ſit mihi ſermo cibus.Nec mirabor opes. nullos ſectabor honores.Pauperiem chriſto diuite non timeo.Qua ſtetero aduerſis hac vtar mente ſecundisNec mala me vincent. nec bona me capient.Nec tamen iſta mihi de me fiducia ſurgit.Tu das chriſte loqui tūqꝫ pati tribuas.In nobis nihil audemus ſꝫ fidimus in te.Quos pugnare iubes. ſuꝑare facis.Semꝑ agam grates chriſto dabo ſemꝑ honoremLaus dn̄i ſemꝑ viuet in ore meo..lxiiij.De floſculis eius proſaicis.Idem in libro ſententiaꝝ proſaice.Ic diligēdi ſunt hoīes vteoꝝ diligant̉ errores. Quia aliud eſt amare quodfacti ſunt. aliud odiſſe qd̓ faciunt. Nulla dei oꝑa a miſericordia vacant. qn̄ hoī indulgentia ꝯſulit flagello. Bn̄ loqͥ male viuere. nihil aliud eſt qͣꝫ ſe ſua voce dānare. Cuiꝰ vidēt̉oꝑa niſi bona. iniquū eſt eum ex ſuſpitōne rep̄hendere. Qui deūcolit vt aliud qͣꝫ ip̄m ꝓmereat̉. deum colit. ſꝫ id qd̓ aſſeq̄ cōcupiſcit. Qui legem diligit. ꝓbet ſe in oībꝰ iniqͥs id qd̓ ꝯtra legē eſtodiſſe hoīes. eſt putanda mala mors. quā bona vita preceſſerit. Bonꝰ etiā ſi ſeruiat liber eſt. malus aūt ſi regnet ſeruꝰ ē tot dn̄oꝝ quot vicioꝝ. Uerius cogitat̉ deus qͣꝫ dicit̉. veriꝰ ēqͣꝫ cogitat̉. parua aūt noticie pars eſt. ſi anteqͣꝫ poſſumꝰ ſcireꝗd ſit. poſſumus ſcire qͥd non ſit. Bone ſunt in ſcripturis ſanctismyſterioꝝ ꝓfunditates. ob hoc tegunt̉ ne vileſcant. ob hocrunt̉ vt exerceant. ob aꝑiunt̉ vt paſcant. differenda eſt addeū ꝯuerſio. Qui em̄ penitenti indulgentiā ꝓmiſit. diſſimulantidiem craſtinū ſpōpōdit. Oīa timent̉ rōnabilit̓ declinantur.Deus aū̄t ſic timēdus eſt vt ab ipſo ad ip̄m fugiat̉. Uana q̄rentibꝰ nihil ſufficit. Alienoꝝ quodāmō retentor eſt. ꝓfutura pauperibꝰ inutilit̓ hꝫ. Paruū eſt nulli nocere. niſi ſtudeas multisdeſſe. Oīs infideliū vita peccatū eſt. nihil bonū ſine ſūmo bono eſt deſperandū de malis. ſꝫ pro ipſis vt boni fiant̉ ſtudioſiusſupplicandū. qꝛ nūerus ſanctoꝝ de nūero ſꝑ auget̉ impioꝝ. Nonfacile inueniunt̉ in aduerſitate preſidia. fuerint ī pace qͣſita.Idem dicta eiꝰ de angelis vita et̓na vita ꝯtēplatiua. .lxv.Idem in ꝓlogo libri de vita ꝯtemplatiua.Ractatio queſtionuꝫ ſi inſtituit inuenientis qd̓ q̄rit aīm. exercet tn̄ q̄rentisngeniū. Scīa ſicut ſine dono caritatꝭ inflat. ita ſi ei caritas admiſceat̉ edificat. Idem in libro pͥmo. Angeli mali qꝛſeuerare poſſent noluert. iuſto dei iudicio volūtatē redeūdifacultatē penitꝰ amiſerūt. ſicut in ſanctis angelis ecōtrario factū ēvt fuit̉ deo ſuo manēdi volūtas. fieret ꝑmanēdi volūtaria felixqꝫ neceſſitas. vt deo ſuo infatigabilit̓ amāt̓ ſeruiāt. ita ꝑfectebeati vt nec cupiāt beatiores fieri vltra. nec valeāt. In illa celeſtipatria ita patebūt ſinguloꝝ ſingulis mētes ſicut corꝑalibꝰ oculisſubiacent facies corꝑales. Ibi etiā corꝑales oculos nihil creatureviſibilis latebit. qͦcūqꝫ ſpūs ire voluerit. ibi corpꝰ erit ſine moratꝑis aut impedimēto pōderis. Tūc filioꝝ ꝑentū coniugū miſeriabeatos ꝯtriſtare poterit. qꝛ noīa neceſſitudinū corꝑaliū quenoſtra fragilitas habuit. excellentia illius beatitudīs admittit.vbi oēs fuerint vnū corpꝰ erūt ſinguli de ſua vel ſinguloꝝ felicitate gaudebūt Uita ꝯtēplatiua dr̄ reꝝ latentiū futurarūqꝫ

noticia. ſiue vacatio ab omnibꝰ mūdi occupationibꝰ ſiue diuinaꝝſtudiū lr̄aꝝ. ſiue qd̓ his ꝓbat̉ eſſe ꝑfectius dei viſio.xxj.De officio predicationis.Ule cui verbi diſpenſatiocōmiſſa eſt etiaꝫ ſi ſancte viuit. tn̄ ꝑdite viuentes ar¶guere aut erubeſcit aut metuit omnibꝰ eo tacenteꝑiunt perit. Et qͥd ei ꝓderit puniri ſuo puniēdus eſt alienopeccato. Mentior fi ezechielē hoc dn̄s loqͥt̉ dicēs. Speculatorē de. ⁊cͣ. Paſtores dici volumꝰ tn̄ eſſe ꝯtendimꝰ Officijnoſtri vitamꝰ laborē. appetimꝰ dignitatē. Qn̄ peccantes diuiteavel potētes ꝯſpicimꝰ. ſolū arguimꝰ ſꝫ etiā veneram̄ ne nob̓aut mūera ſolita offenſi dirigāt. aut obſeꝗa deſiderata ſubducant. Itaqꝫ imꝑitie mee ac finis recordatus ingemui. volui ſarcina epatus mei depoſita elongare fugiens. manęre in ſolitudīc ibi expectare deū ſaluū me faceret. ap.ſ. eſſe. Hoc ſpecialiterdoctor eccleſiaſticus elaboret. quo fiant euꝫ audiūt ſanis diſputationibꝰ meliores. vana aſſentatōne fautores. lacrymas quasvult a ſuis auditoribꝰ fundi ip̄e pͥmitus fundat̉. ſic eos ꝯpuctōeſui cordis accendat. Tam ſimplex aptus etiā ſi minus latinꝰ tn̄diſciplinatꝰ grauis dꝫ eſſe ſermo pōtificis. vt ab intelligētia ſunullos quaſi imꝑitos excludat ſꝫ in oīm audientiū pectus qͣdādelectatiōe diſtendat.De auditu ꝟbi dei modo corripiēdi ꝯtēptu ſeculi. .lxvij.Ex libro ſecundo. Unt qui rōnē dictoꝝ ſeddignitatē dicentiū praua examinatōe diſcutiūt. ma-s qͥs dicat qͣꝫ qͥd dicat attēdūt. et qd̓ facere aut fierinolunt. dici qͦꝫ ſibi faſtidiūt. paratiores aliqͥd doctrīe etiā qd̓ ſcirecupiūt ignorare qͣꝫ a ꝑſone inferiore cogͦſce̓. veritas vn̄cūqꝫ claruerit hūano ingenio ſꝫ deo deputanda ſit. Ita peccatis diſſimilia ſunt adhibenda remedia ſicut ex diſſimilibꝰ cauſis veniuntip̄a peccata. Argue coequales. obſecra ſeniores. increpa iunioresin patīa doctrina. qꝛ leuit̓ caſtigatꝰ exhibet caſtiganti reuerētiā. aſꝑitate aūt nimia īcrepatōis offenſus. nec increpatōꝫ recipitnec ſalutē. qͥn potius tales plerūqꝫ mole triſticie ſupͣ modū gͣuatiſuccūbunt ſanctoꝝ oīm vultꝰ quos poſſunt reſtitui deo refuiunt. aut certe ad oēm peccādi impudentiā exacerbati ꝓſiliuntꝘdiu ꝗs pct̄a ſua noſſe deflere debꝫ ignorat. tādiu curioſe aliena ꝯſiderat. ſi mores ſuos ad ſeip̄m ꝯuerſus aſpiciat. non requirit qd̓ in alijs rep̄hendat. ſꝫ in ſeipſo qd̓ lugeat. Proīde fratꝝvicia debemꝰ facile accuſare. ſꝫ gemere. vt inuicē onera nr̄a portantes legē chriſti poſſimꝰ implere. ꝗ̄ vtiqꝫ accuſauit peccatanoſtra ſꝫ tulit. Huc accedit peccata ipſa ſic habēt̉ occulta vl̓aliena nobis vel noſtra alijs. vt plerūqꝫ ſanctꝰ inter peccatoreslateat famā ſancti peccator obtineat. Expedit facultates eccl̓iepoſſideri. ꝓprias ꝑfectōnis amore ꝯtēni. Nam ſanctꝰ paulinꝰingentia ſua p̄dia vendita pauꝑibꝰ erogauit. ſꝫ poſtea factꝰeꝑs ꝯtēpſit eccīe facultates ſꝫ fideliſſime diſpenſauit. ſic ſanctus hilariꝰ. ſꝫ vterqꝫ vt poſſeſſor ſꝫ vt ꝓcurator poſſidebat eocleſie facultates. Scientes nihil aliud eſſe res eccleſie niſi votafideliū. precia peccatoꝝ. patrimonia paupeꝝ. eas in vſusbrios vt ꝓprias vendicauerūt. ſꝫ vt ꝯmēdatas pauꝑibꝰ diuiſerūtHoc eſt poſſidendo ꝯtēnere ſibi ſꝫ alijs poſſidere. qd̓ habeteccleſia cuꝫ oībꝰ nihil hn̄tibꝰ habere cōe. nec inde aliqͥd eis ſibiſufficiunt erogare. cum nihil aliud ſit hn̄tibꝰ dare qͣꝫ ꝑdere. Necilli ſua poſſidentes dari ſibi aliqͥd volūt. non ſine grādi peccatoſuo vn̄ pauꝑ victurꝰ erat accipint. Ipſi qͦqꝫ pauꝑes ſi ſe poſſuntſuis artificijs aut laboribus expedire. debent preſumere quoddebet debilis infirmus accipere.De ſuaui iugo chriſti abijciēdo iugo ſeculi.lxviij.A que nolumꝰ obſeruareion impoſſibilitas facit dura ſꝫ voluntas. in vſum vebiant neminē ꝯturbent. Ille nobis ſunt ambiēde diuitie que nos ornare poſſint pariter munire. quas nec acquirerepoſſumꝰ inuiti nec ꝑdere. He ſunt diuitie ꝟtutū. facultates paupeꝝ. patrimoniū em̄ cordiū diuitie incorruptibiles moꝝ. qͥbꝰ nonabūdāt niſi carnalibꝰ. ſcꝫ diuitijs ex corde renūciāt. Boni tꝑales amiſſio fit iuſti exercitiū. iniuſti ſuppliciū. qꝛ iuſtus celeſtiumdeſiderio captꝰ oīa tꝑalia. ſiue hēat ſiue amittat oīno ſentit. etiniquꝰ qd̓ delectatōe habuit ſine dolore ꝑdit. O facinꝰ inauditū. ſuaui iugo chriſti ꝯtēpto. ferreū cupiditatis imꝑiū voluntaria mentiū inclinatōe ſuſcipimꝰ. abiecto dn̄i nr̄i leui onere qd̓ſubiectos onerat ſꝫ honorat. dep̄mit oīno ſꝫ ſubleuat. plūbeūpōdꝰ nr̄is ceruicibꝰ aggregāꝰ. qd̓ citiꝰ depōi pōt qͣꝫ ferri. qꝛ ip̄apiditas ꝯtēni pt̄ faciliꝰ qͣꝫ exple̓i. Proīde quē poſſidēdi delectat