etiam via ipſa ꝑducit. Corrigēdus eſt tn̄ ne ꝯſuetudine deuiandietiā in trāſuerſum aut ꝑuerſum ire cogat̉. Diſſerendo em̄ temereqd̓ ille nō cōſenſit quē legit. plerūqꝫ incurrit in alia q̄ illi ſnīe ꝯterēneq̄at. q̄ ſi vera ⁊ certa eſſe ꝯſentit. illd̓ nō poſſit eē veꝝ qd̓ ſenſeratfitqꝫ in eo neſcio qūo. vt amando ſnīam ſuā. ſcripture incipiat eſſeoffenſior qͣꝫ ſibi. Ꝙꝛ malū ſi ſerpere ceꝑit. euertet̉ ex eo. Titubat eīfides ſi diuinaꝝ ſcripturaꝝ vacillat auctoritas. fide aūt titubantecaritas etiā ipſa langueſcit. qꝛ nō pōt quiſqͣꝫ diligere qd̓ nō creditporro ſi credit ⁊ diligit. bn̄ viuēdo efficit. vt etiā ſperet ſe ad id qd̓diligit eſſe ventuꝝ. Itaqꝫ hec tria ſunt quibꝰ ⁊ ꝓphetia oīs ⁊ ſcientia militat. fides. ſpes. caritas. ſꝫ fidei ſuccedit ſpes quā videbimuset ſpei beatitudo ad quā ꝑueniemꝰ. caritas aut etiam illis decedentibꝰ augebat̉ potius. Si em̄ credēdo diligimꝰ quod nō videmus.quātomagis cū videre cepimus. ⁊ ſi ſperādo diligimus quo nōdūꝑuenimꝰ quātomagis cum ꝑuenerimꝰ. Inter tꝑalia nāqꝫ et et̓nahoc int̓eſt. ꝙ tꝑale plus diligit̉ anteqͣꝫ habeat̉. vileſcit aūt cū aduenerit. nō em̄ ſatiat aīam cui vera ⁊ certa ſedes eſt et̓nitas. Et̓nūaūt ardentius diligit̉ adeptū qͣꝫ deſideratuꝫ. nulli em̄ deſiderantꝯcedit̉ plus de illo exiſtimare qͣꝫ ſe habet. vt ei vileſcat cū minꝰ venerit. ſed qͣntuꝫ quiſqꝫ veniēs exiſtimare potuerit. plus ꝑueniensinuēturꝰ eſt. Hō itaqꝫ fide ⁊ ſpe ⁊ caritate ſubnixꝰ. eaſqꝫ incōcuſſeretinēs. nō indiget ſcpͥturis. niſi ad alios inſtruendos. Quaproptcū quiſqꝫ ꝯgnouerit finē p̄cepti eſſe caritatē d̓ corde puro. ⁊ cō. b.et fi. nō .f. oēm ſcripturaꝝ diuinaꝝ intellectū ad iſta tria relaturusad tractatōem illoꝝ libroꝝ ſecurꝰ accedat. De corde puro inquitvt nihil aliud qͣꝫ id qd̓ diligendū eſt diligat̉ ꝯſcīam bonam additꝓpter ſpem. iſte em̄ ſperare nō poteſt cui male ꝯſcientie ſcrupulusineſt. ⁊ fide nō ficta .i. ſine mendacio. Ineſt qͥdeꝫ mentiēti volūtasfalſa dicēdi. ⁊ ideo multos inuenimꝰ qͥ mētiri velint. qͥ aūt falli neminem. cū ergo hoc ſciens homo faciat. illud neſciens patiat̉. ſatisapparet in vna eadēqꝫ re eū qui fallit̉. illo qui mentit̉ eſſe melioreꝫqn̄ quidē pati meliꝰ eſt iniqͥtatē qͣꝫ facere. oīs aūt qui mētit̉. iniquefacit. Nemo em̄ mentiēs in eo ꝙ mentit̉ ſeruat fidē. nam hoc vulvtiqꝫ vt cui mentit̉ fidem ſibi adhibeat. quā tn̄ ei mentiēdo nō ſeruat. omnis aūt fidei violator iniquus eſt.De obſcuritate ⁊ intelligentia ſcripturaꝝ..xcvj.Idem in libro ſecundo.Is qui diuinas ſcripturas legūt. quedā obſcure dicta. plerūqꝫ denſiſſimā caIginem obducūt. qd̓ diuinitus ꝓuiſum eſſe nō dubitoad edomandā labore ſuꝑbiam. ⁊ intellectu a faſtidio remouendūcui facile inueſtigata plerūqꝫ vileſcūt. Atuero vtꝝ ignoſcere ꝓducta an correpta ſyllaba tercia dicat̉. nō multum curat qui ꝓ peccatis ſuis deū petit vt ignoſcat. Sed tm̄ eo magis inde offēdunt̉homīes. quo infirmiores ſūt. ⁊ eo infirmiores ſunt. quo doctioresvideri volunt. Reꝝ quidē ignorantia facit obſcuras figuratas locutiones. cū ignoramus vel aīantium vel lapidū vel herbaꝝ naturas aliarūue reꝝ. que plerūqꝫ ponunt̉ in ſcpͥturis ſil̓itudinis alicuius gratia. Numeroꝝ quoqꝫ imꝑitia multa facit in eis nō intelligimyſtice poſita. ¶ Idem in libro tercio. Quidqͥd aūt in ſermonediuino. neqꝫ ad morū honeſtatem. neqꝫ ad fidei ꝟitateꝫ ꝓprie referri poteſt. figuratū eſſe ꝯgnoſcas. Voꝝ honeſtas ad diligendūdeum ⁊ ꝓximū. fidei veritas ad cognoſcendū deū et ꝓximū ꝑtinetſpes aūt ſua cuiqꝫ in ꝯſcīa ꝓpria quēadmodū ſe ſentit in dilectionem dei ⁊ ꝓximi cognitōemqꝫ ꝓficere. Ueꝝ eſt ꝓcliue humanuꝫgenus. nō ex momētis libidinis. ſꝫ potius ſue ꝯſuetudinis eſtimarepeccata. ex quo ꝯtingit vt ſi quid ſcriptura vel p̄ceꝑit qd̓ abhorreat a ꝯſuetudine audientiū. vel qd̓ nō abhorret culpauerit figuratam locutōem putent. Nō p̄cipit qͥdam ſcriptura niſi caritateꝫnō culpat niſi cupiditatē. ⁊ eo mō informat mores hoīm. Nō aūtaſſerit niſi catholicā fidē rebꝰ p̄teritis ⁊ futuris ⁊ pn̄tibꝰ. p̄teritoꝝnarratio futuroꝝ p̄nunciatio. pn̄tium demōſtratio. Sed oīa hecad eandem caritatē nutriēdā ⁊ corroborādā. ⁊ cupiditatē vincēdam ⁊ extinguēdam valēt. Caritatē aūt voco motū animi ad fruendam deo ꝓpter ip̄m. ⁊ ſe atꝫ ꝓximo ꝓpt̓ deum. cupiditatē aūtmotū animi ad fruēdū ſe ⁊ ꝓximo et quolibet corꝑe nō ꝓpt̓ deuꝫQd̓ aūt agit indomita cupiditas ad corrumpendū aīm ⁊ corpusſuū. flagitiuꝫ vocat̉. qd̓ aūt agit vt alteri noceat facinus d̓r et hecſunt duo genera oīm peccatoꝝ. ſed flagicia pͥora ſunt que cum exinaniuerint aīm ⁊ ad quādam egeſtatem ꝑduxerint in facinora ꝓſilit̉. quibꝰ remoueant̉ impedimēta flagicioꝝ. vl̓ adiumēta q̄rant̉Item qḋ agit caritas vt ſibi ꝓſit vtilitas eſt. qd̓ aūt agit vt ꝓxīoꝓſit bn̄ficentia nomīat̉. Et hic p̄cedit vtilitas. qꝛ nemo poteſt exeo qd̓ non habet ꝓdeſſe alteri. Quanto aūt magis rnum cupiditatis deſtruit̉ tanto caritatis auget̉.De eloquentia et ſapientia..xcvij.Idem in libro quarto.
Ui affluit inſipienti eloquētia. tātomagis cauēdus eſt. qͣntomagis incere audit. etiā vere dicere exiſtimat. Sapient̓ ꝟo dicit hō tantoaudire inutile eſt delectat̉ auditor. etem̄ quē deſerte dimagis vel minus qͣntomagis vel minꝰ in ſcripturis ſanctis ꝓficitNō dico in eis multū legēdis. memorieqꝫ mādandis. ſꝫ bn̄ intellgendis ⁊ diligent̓ eaꝝ ſenſibꝰ indagandis. Sūt em̄ qui eas leet negligūt ne intelligāt quibꝰ longe ſine dubio p̄ferendi ſunt. qꝟba eoꝝ minꝰ tenēt. et cor eaꝝ ſui cordis oculis vident. ſed vtriſeille melior qui ⁊ cū vult eas dicit. ⁊ ſicut oꝑtet intelligit. Qꝓdeſt integritas locutionis quā nō ſequit̉ intellectꝰ audientis. cūoīno loquēdi nulla ſit cā ſi qḋ loquimur nō intelligūt ꝓpter quosloquimur vt intelligāt. bonoꝝ ingenioꝝ inſignis eſt indoles in verhis veꝝ amare nō ꝟba. Quid em̄ ꝓdeſt clauis aurea ſi aꝑire qd̓volumꝰ nō pōt. aut qͥd obeſt lingnea ſi hoc pōt. qn̄ nihil queriniſi patere qḋ clauſum eſt. Uir aūt ſct̄us ⁊ eloquēs. cū iuſta ⁊ bona ⁊ ſancta dicit. neqꝫ em̄ alia dicere debꝫ. agit qͣntū pōt vt intelligent̓. vt libent̓. vt obedient̓ audiat̉ ⁊ hͦ ſe poſſe ſi potuerit. ⁊ inqͣtum potuerit pietate magis or̄onum qͣꝫ orator facultate nō dubitet. vt orādo ꝓ ſe ac ꝓ illis qͦs allocuturꝰ eſt ſit orator an̄qͣꝫ dictoripſa itaqꝫ hora iaꝫ vt dicat accedēs. pͥuſqͣꝫ exerat linguā ꝓferentēad dn̄m leuet aīam ſitientē. vt eructet̉ qd̓ biberit. vel fūdapleuerit. Habꝫ aūt vt obedient̓ audiat̉ qͣntacunqꝫ grāditactionis maiꝰ pondus vita dicētis. Nā qui ſapient̓ ⁊ eloquent̓ d̓cit neqͣter aūt viuit. erudit quidē multos dicēdi ſtudio qͣꝫuis aītſue inutilis ſit. Ideo audiunt̉ vtilit̓. etiā qui vtiliter n̄ agūt. qꝛ ſuaqͥdem quere̓ ſtua ēt. ſꝫ ſua docere nō audēt. Multis itaqꝫ ꝓſunt dicendo qͥ nō faciūt. ſed pluribꝰ ꝓdeſſent faciendo q̄ dicūt. ſic auteꝫeligat doctor bonā vitā. vt etiā bonā nō negligat famā. ſed ꝓuioat bona corā deo ⁊ hoībꝰ qͣntū pōt. illū timēdo. his conſulendo. inipſo etiā ſermone malit rebꝰ place̓ qͣꝫ verbis. nec exiſtimet dici melius. niſi qd̓ dicit̉ veriꝰ. nec doctor ꝟbis ſeruiat: ſꝫ ꝟba doctori. vebis aūt ꝯtēdere eſt nō curare qūo error ꝟitate vincat̉. ſed qūo tuadictio dictioni alterius p̄ferat̉.e labore clauſtraliū manuali..xcviij.Idem in libro de oꝑe monachoꝝ.Eſpice inquit volatilia celi. qm̄ nō ſerunt ⁊cͣ. ꝯſiderate lilia agri qūo creſcūt. Nōlaborāt neqꝫ nent. His verbis euāgelicis nōnulli nō ſolū pigriciāſed etiā arrogantiā ſuā fouent qui oꝑari nolunt. In eo aūt qd̓ dxit apl̓us qui nō vult oꝑari nō man. oꝑa inqͥunt ſpūalia debemusacciꝑe. que ⁊ nos facimꝰ. legimus cū fratribꝰ ⁊ oramꝰ. alloquimureos ⁊ ꝯſolamur ⁊ talia oꝑa ſinō faceremus ꝑiculoſe a dn̄o alimerta ip̄a ſpūalia ſumeremus. Sꝫ ne cuiqͣꝫ p̄dicta ꝟba liceret poſteꝓ volūtate non ꝓ caritate int̓pretari. ip̄e exemplo ſuo docuit qd̓p̄cepit. Nō inqͥt panē gratis ab aliquo māducauimꝰ. ſed in labore ⁊ fama die ac nocte o. ⁊cͣ. Qui autem dicunt ſe vacare lectioninōne illic inueniūt qd̓ apl̓us p̄cipit. Que ē gͦ iſta ꝑuerſitas lectioni nolle obtempare. dum vult eī vacare. ⁊ vt qd̓ bonū eſt diutiuslegat̉. ideo nolle facere qd̓ legit̉. qͥs eī neſciat tanto citius quenqꝫꝓficere cum bona legit. quāto citius facit qd̓ legit. Si auteꝫ alicuſermo erogādus eſt. ⁊ ita occupat̉ vt manibꝰ oꝑari n̄ vacet. Nunquid omnes in monaſterio poſſunt fratribꝰ ad ſe venientibꝰ dinas lectiones exponere. vel de aliquibꝰ queſtionibꝰ ſalubriter diſputare. Qn̄ igitur hoc non omnes poſſunt. cur ſub hoc obtentuomnes vacare volunt. Quāqͣꝫ ⁊ ſi om̄s hoc poſſent. viciſſim fadeberēt. nō ſolū ne ceteri a neceſſarijs oꝑbꝰ occuparent̉. ſed quietiam ſufficit vt audientibus vnus loquatur. Sed ⁊ cantica diuna cantare etiam manibꝰ oꝑantes poſſunt de facili. ⁊ ipſum laboretanqͣꝫ diuino celeumate conſolari. Ipſa aūt eſt optima gubernatio. vt omnia ſuis tꝑibus diſtributa ex ordine gerant̉. ne animunhumanū turbulentis implicationibꝰ inuoluta ꝑturbent. Si quiaūt veram corꝑis infirmitatē vt laborare nō poſſit oſtendit. hūcne tractandus eſt. qui vero falſam p̄tendit. ⁊ ꝯuinci nō poteſt deodimittendus eſt.De illis qui nolūt oꝑari ꝓpter pigriciā vel arrogantiā. xcixEniūt plerunqꝫ ad hancꝓfeſſionē ẜuitutis dei ⁊ ex ꝯditiōe ẜuili. ⁊ ex vita ruſtivana. ⁊ ex opificū exercitatōe. ⁊ plebeio labore. tāto vtiqꝫ feliciꝰ qͣnto educati fortiꝰ. Qui ſi n̄ admittant̉ graue peccatuꝫeſt. ꝓpterea eī ⁊ ignobilia mūdi elegit deꝰ ⁊ ea q̄ nobis ſunt. vt ea qͥſunt deſpice̓t. Tales gͦ ſe quo minꝰ oꝑent̉ de infirmitatē corꝑis excuſare nō pn̄t p̄terite vite qͥppe ꝯſuetudine ꝯuincūt̉. ſꝫ vmbraculone ſe ꝯtegūt. vt ex male intellecto euangelio p̄ceptomale diſciuertere meditent̉. vere volatilia celi ſed ꝑſapoſtialtū ſe extollēdo. ⁊ fenum agri ſed carnaliter ſentiēdo. atꝫ