Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

hos ſanctos cōmune ſit. nihil ꝯtradicere ꝟitati. inuicta enī eſt virtus chriſti. audi me ꝓijce magnū ꝑiculū a te. Trāſmittite eos adegē. id eſt claudiū ceſarē. referes oīa de iſtis geſta ſunt. Qd̓ fatum ē. claudius aūt miſit eos in nichodemiā iubēs eos ibidem decollari. Qd̓ et factū eſt. ſed theoguitus de ꝑegrinatione venitvidēs ſanctū cyprianū decollādꝰ erat oſculatꝰ ē. ob eisꝯſummatus ē. corꝑa aūt eoꝝ iuſſa ꝓijcicanibꝰ. fuerūt ibi ſex diesnec tetiger̄t eos canes. Naute aūt fideles tulerunt ea nocte leuāea in nauē ſuā nauigerūt romam. TTτTCCTT. De qͣꝫ miſero ſtatu ꝯuerſus ſit cyprianus.Ic ē cyprianus in quo deiiſericordia ſic elucet. vt ſpurciſſimus et nephanidiſſimus eſſet peccator. qͣis nullus vnqͣꝫ fuiſſe legit̉. ſictandē ꝯuerſus ē. vt etiā chriſto martiriū ſuſtineret. ſeptēeſſet annoꝝ a ꝑentibꝰ dyabolo ꝯſecratus. a carnibꝰ et vino coitunōdiu abſtinuit. et ſic modis oībꝰ dyabolo ſeruiēs. in libris magicis imagines officijs. ccclxv. demonum pictas habens. mulierespgnantes diuiſit matronas in iumēta ꝯuertēs. longe a ciuitatibusſuis ire fecit. multos pueros ꝟgīes et matronas ꝑegrinos demonibꝰ immolauit. latro latronibꝰ theſauros demonum rapiebat.Et in om̄i ſceno luxurie ſe voluptās. Oēs chriſtianos ꝯuicijs detractionibꝰ et diuerſis iniurijs infeſtabat. Deniqꝫ oīa mala faceret vt dyabolo placeret. et ipſos quoqꝫ demones impietatibꝰ ſuperaret. p̄cibꝰ et ꝓmiſſis iuſtinā virginē dies. lxx. temptauit. ſed cuꝫdemones nihil ꝓficerēt. ſpūs fornicatiōis in formā ꝟginis ſe mutauit. et vt famā iuſtine pollueret. et cyprianū deludēs ſuā potētiamiactare. ſic dyabolus ad cyprianū veniens vellet oſculari.cyprianus putās iuſtinā diceret. Beneueniſti iuſtina. omniūfeminaꝝ decora. ferēs demon. etiā nomē eius ſicut fumus euanuit. Un et cyprianus amplius anxiatus. diu ad hoſtiū virginusvigilauit. et qn̄qꝫ in feminā qn̄qꝫ in auē ſe mutās. veniſſet ad hoſtiū neqꝫ femina neqꝫ auis apparuit. ſed cyprianꝰ acladius qͦꝫ mutatus in paſſerē. volaſſat ad feneſtrā. mox vt virgo vidit nonpaſſer. ſed acladius tremēs ſtetit anguſtiatus nimis. qꝛ nec fugerepoterat nec ſalire ſed miſerta eius iuſtina ne caderet et creparet. ſcalā deponi fecit. et vt a tāta inſania ceſſaret ne quaſi maleficusiuxta leges ꝑiret admonuit. Extūc magis cyprianus demonū vanitatē chriſti ꝟtutē comꝑit. et ad chriſtum ꝑfectiſſime ſe ꝯuertit Daſſio ſancte eulalie virginis. v Acxxiij. Ex geſtis eius.A quoqꝫ tēpeſtate paſſareſt apud emerita ciuitatē hiſpanie ꝟgo eulalia. ſub daciano p̄ſide. hec nobilis et locuples genere. eēt duodecim annoꝝ ſpernēs ludos oblectamēta ſeculi. mota ꝑſecutōnevoluit ſponte p̄ſidem redarguere. ſed ꝑentes eius abſconderūtdomi. quā habebāt in rure ꝓcul ab vrbe. At illa nocte fores aperiens clanculo exijt ac inuia ſentibꝰ ac vepribꝰ plena. carꝑe iter cepit. angelico choro comitata. ſicqꝫ vepribꝰ et ſpinis qͣs cucurrerat pedes lacerata ad vrbē ꝑuenit. maneqꝫ tribunal adijt. ī medio vociferari cepit. quis furor ē raſilibꝰ ſcopulis corda ſternere. etdeū patrē omniū negare. iſis. appollo. venus nihil ē. Vaximianꝰ etipſe nihil. dn̄s oꝑū cliens lapidum pectora cur generoſa quatit.dux bonus arbiter egregius ſanguīe paſcit̉ innocuo. Talibꝰtor in furias excitatus iuſſit lictorē p̄cipitē raꝑe. ac ſupplicijs obruere. quā tn̄ ad deoꝝ cultū reuocare cupiens aiebat. Reſpice torua puella quāta gaudia amittas tibi fecit genialis honor. morieris in flore tenero. ꝓxima dotibꝰ thalamo. Ad hec illa nihil rn̄dens. ſed infremēs et in oculos tyrāni ſputa iaciēs. ſimulacra diſſipauit. impoſitamqꝫ molā thuribꝰ pede ſubegit. Nec mora carnifices pectus virgineū dilacerāt vngula latus vtrūqꝫ pulſant. vſqꝫad oſſa ſecāt. Tūc exclamauit eulalia. Scriberis ecce mihi dominequā iuuat hos apices legere quaꝫ tua chriſte trophea vocāt. Tūcappoſite ſunt ad eius latera lāpades ardētes. Cūqꝫ illa ſine fletūgemitu leta caneret intrepida lampadibꝰ in latera ſtomachūqꝫ ſeuiebāt. ac crinis odorus de ꝟtice eius fluxerat humerꝭ volitatispudibūda ꝟginis celabat. ipſoqꝫ tegmine verticis oppoſito flamacreꝑans in faciē ꝟginis volabat. et comas vegetata caput occupans etiā apicē ſuꝑabat. Uirgo aūt citū cupiēs obitū ore rogumebibit. tūc emicās colūba niue candidior. ex ore eius viſa eſt exire etcelū petere. Sic abeūte anima. rogus emorit̉. et pax artubꝰ exanimis dat̉. Uidēs aūt ipſe lictor columbā palā ex ore ꝟginis in celum meare. ſtupefactꝰ ꝓſilijt. ſua geſta pauidus fugit. Actor.Huius ꝟginis feſtū in martirilogio videt̉ bis annotatū. ſcꝫ pridie idus februarij.. iiij. idus decēbris. niſi forte due fuerint eiuſdēnoīs in eadē ꝓuincia paſſe. in eadē ꝑſecutōe. xcijj Paſſio ſanctoꝝ vincētij valerij.Ex geſtis eoꝝ.

Aſſus ē etiaꝫ eo temporeſub daciano. in hiſpania beatus vincētius. xj. kal̓. februarij genere nobiliſſimus a puericia lr̄is traditꝰ gemina ſciētia efficaciſſime claruit ſub beato valeriano ceſarauguſte ciuitatis antiſtite. A quo etiā ſanctitate inſignis dyaconij arcēſuſcepit. Et qm̄ ipſe ep̄us impeditioris līgue erat. tradito ei doctrine miſterio. ipſe oratiōi ꝯtēplatiōiqꝫ diuīe ſedulus inſiſtebat. Cuiigit̉ dacianus p̄ſes apud ceſarauguſtā ep̄os et ceteros ſacri ordrapi p̄ciperet ꝓtinus valerius vincentius archidyaconꝰ in confeſſione deitatis alacrit̓ incurrerēt. qͦs dacianus pͥmo valentiā ſucarceralē cuſtodiā famis miſeriā. cathenarumqꝫ ſtridorē ꝓtrahiiuſſit. vt eos itineris vexatiōe frāgeret. qͦs pena ſuꝑare non poſſetCūqꝫ eos manibꝰ et ceruicibꝰ immēſa ferri pōdera ſuſtinentes. et poēs artus mortis tūc ſupplicia patiētes defeciſſe crede̓t timensne ſeuicie ſue dāna paterent̉. iuſſit eos ꝓducie carcere. volens eosan̄ tormenta vitā finire. Quibꝰ ꝓponebat. nec mortuis pceret. ſideoꝝ ſuoꝝ culturā ſuſciperēt. Cūqꝫ reticeret ep̄us. erat enī mire ſimplicitatis innocētie. eruditus ꝗdā ſciētia. ſed impeditus lingua. Ait vincētiꝰ. Si iubes pat̓ rn̄ſis iudicē aggrediar. Et ille dudum inqͥt fili cariſſime diuini ꝟbi curā tibi cōmiſerā. ſed nūc fide qua ſtamus rn̄ſa cōmitto. Tūc vincētius cuiꝰ mens tota eratcorone ꝯſcia. ꝯuerſus ad dacianū ait. Apud chriſtianoꝝ prudētiānephariū cognoſce. deitatis cultū abnegādo blhemare. nete longius ꝑtrahā. ꝓfitemur nos chriſtiane religiōis cultores.vnius ac veri dei famulos ac teſtes in cuius noīe minas et ſuppliciatua metuimus. ſed potius mortē ꝟitate libētiſſime amplectimur. Nam venenatiſſimus ſerpēs. inſatiabilis homicida.hoīes morti ſubdidit. ydola deo ſola inſtituit. dolēs illudo hoīem redire. vn̄ ipſe ſuꝑbiendo corruit. Iamqꝫ ira pene ext̄ſe poſitus dacianus ait. amouete hinc ep̄m iſtuꝫ. iuſtū eſt enī eumſubire exilium. qui imꝑiale ꝯtempſit edictum.e ꝯſtanti agone beati vincētij in eculeo.Unc autem inquit rebellem. qui in ꝯtumeliā venit publicā. ad eculeum applic. membris diſtēdite. et toto corpore diſſipate. int̓ hecait ad. O vincēti qͥd dicis. vel vbi iam corpus tuū miſerabileſpicis. at ille dei pn̄tia roboratus alacri vultū rn̄dit. hoc ē qd̓ ſoptaui. et votis om̄ibꝰ exqͥſiui. nolo gloriā meā minuas. tu ſolꝰ vtis meis ꝯcordas. nemo mihi amicicior fuit. Ecce in ſb̓lime pͥncipes tuos ſeculo altior deſpicio. Inſurge et totis viribꝰ inbachare. Uidebis me dei ꝟtute plus poſſe dum torq̄or. qͣꝫipſe torques. Clamare cepit dacianus inter tortores carnifices virgis fuſtibꝰ amplius deſeuire ſtridore dentiū frendere.martire dei lacerat. ſe potius lacerare. tandē fatigata lictoꝝ manceſſit. et ſancti latera pēderet victa defecit. Exanguis dacianus pectore tremēti. toruis minacibꝰ ocl̓is clamare cepit. Quidagitis homicidas ꝑtinaciter obſiſtētes ſepe viciſtis. et parricidarūac magorū alta ſilentia rupiſtꝭ. ſed pauliſper dexterā ꝯtinete. viresſumite. et improbū hoſtē innouatus miles ad penā durius coerceat. acrior vngula rimet̉. Intima coſtaꝝ et dolor interiora penetrāsgemitū faciat reddere ꝯtemptū. Tūc ſubridēs vincētius ait.vera ſunt ꝯfiteor. tor diutius ꝯfitentē. qͦs deus ꝯfiteri iubes. ydola ſunt lignea et lapidea. tu mortuoꝝ pōtifer fias. ego vnideo viuo ſacrifico ē benedictus in ſecula. ac p̄ſes nimia ferues inſania. et tota facie humanitatis euerſa. ſolā in corpus martiris acieluminū venenūqꝫ fundebat oculoꝝ ꝓfluentē a toto corꝑe ſangnem cernēs. viſceribꝰ patefactis et iūcturis ē comꝑagibꝰ ſeꝑatꝭ. aitaūt. Miſerere tui vincēti. ne ꝑdas nūc florē primū vernātis etatiſed vel ſero ſuꝑſunt tormēta lucreris. at ille rn̄dit. O viroſa dyaboli lingua qͥd in me facias deū temptas. Hoc magis eſt formidini qd̓ fingis te velle miſereri. nihil minuas de ſupplicijs. vt ſomnibꝰ te victum eſſe fateris quo enī te putas grauius iraſci. mihimelius incipis miſereri.Acrin De craticula eiuſdē.Inc igitur aſſumptus execuleo vincētius ad patibulū ignis raptꝰ. moras carniIlficū arguēdo. ad penā alacrit̓ ꝓperabat. Iam enī trucūlentus mīſter iuſſerat lectū ferratis coſtis ꝓferri. addita ſubtercarbonū ꝯgerie exurendū dei martirē applicari. Intrepidus deiathleta. candētis ferri machinā vltro ꝯſcēdit. torquet̉. flagellaturexurit̉. et diſtēſis membris. ad penā creſcit. pectori quoqꝫ et membris depreſſa laminaꝝ aſperitas inſerit̉. et int̓ ferri candentis aciēsdecurrete liquore. flama ſtridēs a ruina reſpergit̉. ſalis ignibꝰ crepitantis minutie membra deſiliūt. iam ad artus tm̄ ſed ad ip̄ſ aviſceꝝ abdita ſupplicioꝝ tela iaciunt̉. Manet dei ſeruus immet erectis in celū luminibꝰ dn̄m p̄cabat̉. Tūc ait dacianꝰ. Uincim