¶ Liber.XIII.

Alia die ſedens ꝓ tribunali iuſſit. xx. milites decollari. vij. germanos igni tradi. Iulianum vero cum p̄ſbitero anthonio matrē et filium ⁊ illum quem infernus reddiderat. iudicio ſuo reſeruari.¶ De ruina ydoloꝝ ad p̄ces anthonij ⁊ iuliani..cxviLla die ꝯuocans ſacerdotes templi dixit eis. Ite ⁊ ornate templum ionis. qd̓ ſemel in anno aperiri ſolet. vbi numina ſunt venerāda. exelectro puro facta. Et libatiōes et incēſa p̄parate. qd̓ cum factumeēt. ad templū iuſſit ſanctos adduci. et ait. Ecce nūc tp̄us aduenitin quo ſalutē ꝯſequamini. hoc enī ꝓ ſalutē veſtra elegi. vt in hͦ templo terribili thura numinibꝰ offeratis. Ꝙ ſi iuſtos ꝯtemnitis hucuſqꝫ vobis peperci diuerſa in vobis tormēta exercebo. Iulianꝰ aitQuia tp̄us eſt vt ſalutem ꝯſequamur. fac oēs deoꝝ tuoꝝ cultotores aut ſacerdotes intus adeſſe vt cognoſcant quale ſacrificiumofferamꝰ. Preſes nō intelligēs qͦ ordine iſta ꝓſeq̄ret̉. gaudēs iuſſit oīm vincula auferri dicēs. turpe ē vinculis teneri. qͥbꝰ dij ceper̄teē ꝓpicij. Ait aūt; Ecce oīa ꝑata ſunt implete q̄ ſpōpondiſtis. Cuiiulianꝰ ait. Quid p̄cipis p̄ſes. vt oībꝰ dijs offeramꝰ ſacrificiū. Quirn̄dit. Oēs qͦs ꝯſpicitis immortales ſunt. ꝟtute pares et ī gl̓ia eqͣles. Tūc ſenibꝰ anthoniꝰ et iulianꝰ cū ſocijs ſuis. Deus eterneqͥ nō in manufactis delectarꝭ. ſꝫ in corde mūdo reqͥeſcis. qͥ ꝑ ꝓph̓aꝫdixiſti. Oēs dij gentiū demōia. aſpice nūc in ſubuerſiōe tēpli huiꝰ.⁊ has demōes thecas. cultorūqꝫ eoꝝ frāge audaciā. vt te ſolū cogͦſcāt. ⁊ in te gl̓ient̉. qͥ credūt nomī ſancto tuo. Et cuꝫ oēs chriſtianidixiſſent amē. oīa ſculptilia illa ad nihilū redacta ſunt et tēplū ſubuerſuꝫ. Sacerdotes ꝟo circit̓. M. cū tēplo dimerſi ſunt. ⁊ alia etiāmagna ꝑ̄s paganoꝝ interijt. Ignis qͦꝫ vſqꝫ hodie in loco illo eructuat. Tūc ait p̄ſes. O ꝟtus magica. o carmē inauditū ſic p̄ualensvt etiā īinū aꝑiat. ⁊ tāta bona ab oculis pie fruentiū auferat.Iā nō miſerebor nec parcā. eos iubeā feriri gladio d̓ pena eoꝝ me7Siliani ⁊ celſi cum ſocijs ſuis. ¶. cxviij.PaſſiUſſit ergo ſanctos ī carceris ima recludi vbi cum nocte in dei laudibꝰ eēt. affuit¶ multitudo ſanctoꝝ cū ſacerdotibꝰ qͥ iā palma martirtriūphauerāt. oēs ſtolis albis induti int̓ qͦs. xx. milites ⁊ ſeptē germani veniūt gl̓ificati. ⁊ bt̄a baſiliſſa cū choro ꝟginū in qͣ ml̓titudīeſola vox alleluia decātabat̉. Tūc ſancta baſiliſſa ſanctū iulianū alloqͥt̉ dicēs. Regna celoꝝ patefacta ſunt vēite. Alia die marcianꝰcogitās noua ⁊ mnaudita tormētoꝝ genera iuſſit ſct̄oꝝ digitos manuū ⁊ pedū oleo madētibꝰ lignis colligari ⁊ ignē ſupponi. Sed lignis cōſumptis carnē eoꝝ immaculatā vidēs. iuſſit ſancto iuliano⁊ puero cutē capitꝭ auferri. Anthonio ꝟo vel anaſtaſio qͥ a mortuis ſuſcitatꝰ fuerāt clamātibꝰ. Gl̓ia tibi chriſte. iuſſit oculos vncinisferreis effodi. Marcionillā ꝟo matrē pueri quā p̄ſcierat penas tolerare non poſſe. cū eculeo iuberet applicari. Si qͣs ex mīſtris ad eāattingere volebat cecꝰ fiebꝰSāctos qͦꝫ ſuos dn̄s ita curauit ⁊ illuminauitoībꝰarerēt qͣſi nihil ꝑpeſſi fuiſſent. Tūc exclamauit p̄ſes. heu heuiaꝫ vnū ſuꝑeſt. Tūc initeatro tribūal aſcendeſibi exhiberi. ⁊ oīm feraꝝtitudinē dimitti. q̄ dimiſſe ſingule veniebant. ⁊ ſanctoꝝ pedeslingebāt. qd̓ vidēs p̄ſes ꝯuocās magiſtratꝰ ciuitatꝭ iuſſit oēs cuſtodias ꝑſcrutari. ⁊ ꝑſonas morte dignas in amphiteatꝝ mitti ⁊ ſanctos dei intermixtos cū ꝑſonis ſacrilegis decollari. qd̓ cū factuꝫ fuiſſet ſtatim terremotꝰ factꝰ ē magnꝰ vt tercia ꝑs ciuitatis funditusſubuerteret̉. fiura ⁊ tonitrua ⁊ grādo intolerabilis maximā ꝑtēppl̓i incredut ⁊ oīa loca ydoloꝝ corruerūt. Ipſe enimpſes ſemiuitiſit. nec ml̓to ꝑt ꝟmibꝰ ebulliēs expirauit. Nocte aūttiani ppl̓i ⁊ ſacerdotes p̄ multitudīe cadauerūreliqͥas nōloſcēteꝫſitiſqꝫ genibꝰ cōpleta oratiōe apparuerunt eis in ſpecie ꝟginū aīe ſanctoꝝ. ⁊ vnaq̄qꝫ ſuꝑ thecam ſuā corporeā rens. ⁊ ſic ſanctoꝝ reliquie collecte ſunt. Paſſi ſunt aūta demone. C cxix.Rat etiā tunc quedā virgo in antiochia ciuitate iuſtina noīe. quā ꝗdā ſcolaſticus noīe agladius vidēs frequent̓ ire ad eccleſiā. ī amomn eius venit. multoſqꝫ ad eccleſiā trāſmittēs eā ſibi vxorē petijt.lue cū oībꝰ diceret chriſto celeſti ſpōſo ſe eē deſponſatā. ille conata viroꝝ multitudine. volebat eā ꝑ vim rapere. ſꝫ nō potuit.Tunc iratus abijt ad cyprianū magū ⁊ ꝓmiſit ei duo talēta auri ⁊argēti. vt iuſtinā ꝟginem ꝑ maleficia caꝑet. Qui ꝑ magicas artesvocauit demonē et ait illi. amo ꝟginē de galileis. potes eā ſuadere⁊ adducere mihi. Qui ꝓmiſit ei dicēs. accipe hͦ medicamentum etſperge circa domū eiꝰ. ⁊ ego ſiniēsaternū ſenſum ei inijciam

et ſtatim obaudiet mihi. Cunqꝫ cyprianus ita feciſſet. ſancta ꝟgotercia noctis hora ſurgēs ad orationē. ſenſit impetum demonis. ſignauit ſe ⁊ domū ſuā ſigno crucis ⁊ demonē exūfflauit. Qui veniens ad cyprianū ꝯfuſus et cur ꝟginē nō adduxiſſet requiſitus ait.Uidi quoddā ſignū ⁊ tabui. Iteꝝ ꝑ artē magicā aliū demonē fortiorē vocauit. qͥ et ſimili modo fecit. ⁊ ſimilit̓ ei accidit. tandē vocauit ipſum dyabolū patrē demonū. et ait illi. Que ē infirmitas vr̄a.Uicta ē ab vna ꝟgine. oīs ꝟtus et gloria tua. Rn̄dit ille. nūc adducā eam tibi ad deſideriū corruptōis. tū tm̄ ꝑatus ſis. tūc dyabolus in ſpecie ꝟginis ad iuſtinā intrauit. ⁊ ſedēs ſuꝑ lectū eiꝰ dicēs.hodie miſſa ſum a chriſto ad te. viuere tecū in caſtitate. Multū aūtte video vexatā abſtinentia. Sancta ꝟgo dixit. merces aūt multalabor ꝟo modicꝰ. Dixit ei dyabolꝰ. Deꝰ in ꝑadiſo bn̄dixit adā eteuā dicēs. Creſcite ⁊ multiplicamī ⁊cͣ. Puto gͦ ꝙ ſi in ꝟginitate ꝑmanſerimꝰ. iudiciū incidimꝰ. qꝛ ꝟbū dei ꝯtemnimꝰ. tūc ꝟgo turbata ſurrexit. ⁊ ꝑ ſpm̄ ſenſit qͥs eſſet qͥ ei loquebat̉. ⁊ ſigno crucis ſe ſignās dyabolū exufflauit. qͥ ſicut cera a facie ignis liquefactus noncomparuit. gr3A¶ De ꝯuerſione cypriani ꝑnonis ꝟba.Einde cypriano cōfuſusapparuit. qͥ dixit ei. Et tu victꝰ es vt ceteri ſubiecti tui.ſit ꝟtus victorie eius. Qui rūdit. Dicere tibi nō poſſum. vidi qd̓Qūo victi eſtis ab vna ꝟgine chriſtiana. Dic mihi q̄dam terribile ſignū ⁊ tabui. Si autē ꝟtutes illius ſigni vis diſcereiura mihi ꝑ ꝟtutes meas te nunqͣꝫ a me diſcedere. Qui cū iuraſſetait ille. Uidi ſignum crucifixi ⁊ tabui. ⁊ ſicut cera a facie ignis fluxi.Cui dixit cyprianus. Ergo crucifixus maior te ē. Qui rn̄dit etiammaior ē omnibꝰ. qꝛ ꝑ ipſum mūdo miſertus eſt deus. et ſiue angelitrāſgreſſores. ſiue homīes dei deſertores adducunt̉ ab angelis an̄facie chriſti crucifixi. ibi ſic accipiunt ſnīam ignis inextinguibilis ineternū cruciādi. Cyprianus ait. ego debeo feſtinare amicꝰ fieri crucifixi. ne talē penā incurram. Ille rn̄dit iuraſti mihi ꝑ virtutē quaꝫnemo peierare pōt. Cyprianus ait. ꝯtemno te ⁊ oēs fumigātes virtutes tuas. Sed ⁊ meipſum denego. meqꝫ ꝯſignās dico. gloria tibi chriſte demon recēde a me. Abdyabolus ꝯfuſus. cyprianꝰaūt vadēs ad antinū ep̄m. cecidit ad pedes eius dicēs. famule deiexcelſi. ſigna me ⁊ catheziza me in nomīe chriſti. Putans ep̄us neforte eccleſiā veniſſet mittere in errorē rn̄dit. Sufficiāt tibi cypriane hi qui deforis ſunt. nihil potes aduerſus dei eecleſiaꝫ. qꝛ inuictaeſt ꝟtus chriſti. Sed cū cyprianus enarraſſet qualit̓ virtus crucischriſti ⁊ oratio iuſtine ꝟginis ab ea demōes fugaſſet. Sanctꝰ epiſcopus bn̄dixit eū ⁊ ait. fili feſtina ire ad eccleſiā dei. ⁊ inceſſant̓ redde orationes deo. Cyprianus vadēs in domū ſuā oīa ydola fregit⁊ ꝓiecit. ⁊ ꝑ totā noctē peccata ſua luxit. Deinde ꝑrexit ad epiſcopum q̄ cathezizauit ⁊ baptizauit eū. poſt aliqd̓ tp̄us factus ē dyaconus ⁊ gr̄a data eſt ei aduerſus demones. ⁊ ſanabat oēs infirmitates. Deinde etiā ad p̄ſbiteratū ꝓmotus eſt. Tandē beatus antinus ep̄us exitū ſuū p̄cognoſcens ꝯuocauit ſynodū ep̄oꝝ. ⁊ ordinauit cyprianū ep̄m. cyprianus aūt ſanctā iuſtinā dyaconiſſam fecit.natrē monaſterij virginū ꝯſtituit. ICpaſſiōe vtriuſqꝫ. ſcꝫ cypriani ⁊ iuſtine. cxxjOſt hoc eutholomius cormes oriētis audiuit qꝛ cyprianus ep̄us cū iuſtina virgine gloriā deoꝝ deſtruit. et omnē orientē ſeducit. Quiiratus iuſſit eos ſub vinculis in damaſcū deduci. et cum oblati fuiſſent ei interrogauit. Tu ne es cyprianus qui multos errare feciſtiꝑ magicas artes crucifixi. Qui rn̄dit. Qui deus ē ip̄e ſaluauit meoccaſione ꝟginis ſancte iuſtine. Nā demones ipſa fugauit per ſignū crucis quos ad eā miſit. Miſerrimus quoqꝫ dyabolus coactꝰab angelis narrauit mihi ſacramentū crucifixi. comes autē iuſſit eūſuſpenſum vngulari. et ꝟginē neruis crudis immanibꝰ cedi et alapas a ſpiculatoribꝰ pati. Que cū cederet̉ gratias agebat. cyprianus cū redargueret̉ tacebat. Poſt paucos dies iteꝝ iuſſit eos adduci et ait. vt qͥd ſeducimini in magicis hominis hieſu mortui vt ⁊vos moriamini. cyprianus ait. Diligētes dn̄m mors hec inducit īvitam eternā. ꝑ multas enī tribulatiōes oportet nos intrare re. deiTūc iuſſit comēs ſarthaginē ferreā magnā fieri. ⁊ ī ea picē ⁊ adip⁊ cetera mitti. eāqꝫ vehemēt̓ ſuccēdi ⁊ ī eā vtrūqꝫ mitti. Quibꝰ factꝰ ē ignis velut ros et laudabant dn̄m de ſarthagine. Audiēs aūtcomes ⁊ videns qꝛ non tetigit eos ignis ait. Uicit ꝟtus maleficiorum cypriani. Athanaſius autē qui fuerat ſacerdos ydolorū. poſtulauit comitē dicens. iubeat claritas tua me ſuper ſarthagine ſtare ⁊ in nomīe deoꝝ virtutē eoꝝ vincere. Quo annuēte cū veniſſetꝓpe ſarthaginē cepit dice̓. Magnꝰ deꝰ hercules ⁊ pat̓ deoꝝ iouiset aſclepiꝰ qui dat ſanitatē hominibꝰ. Hoc eo dicēte. exiliuit ignis⁊ comedit eū vſqꝫ quo eius oſſa nō comparerēt. Tūc comes habuit ꝯſiliuꝫ cū trientino cognato ſuo. qui dixit ei. Nihil tibi aduerſus