Liber

.IX.

qui nō prohibet̉. Cum aūt iam vſqꝫ ad quartū gradum ꝓhibitiocōiugalis copule ſit reſtricta. ſiquis contra ꝓhibitionem hꝰ modip̄ſumpſerit cōpulari n̄la ledefendat̉ annoꝝ. cū diuturnitas temꝑis non n̄tū ſedat. Maritus poteſtpter fornionē ⁊ econuerſo. Iſtaaccuſare ⁊ dimittere vxoremcauſa extendit̉ ad fornicatiōis ſuſpitionē violentaꝫ. verbi gr̄a. Siꝓbatum eſt ꝙ fuerit ſolus cum ſola. nudus cū nuda in eodeꝫ locoiacens ⁊ hora ſecreta. Item credo ꝙ extendit̉ ad crimē ſodomiticū. Intelligendū eſt etiā idem de ſpūali fornicatiōe. ſed ꝓpter carnalem ſemel cōmiſſaꝫ poteſt vir dimittere vxorē ⁊ vxor virū. ꝓpterſpūalem nō poteſt ſi velit ſe corrigere. Sunt tn̄ quidā caſus in quibus adultera nō poteſt accuſari a viro. Primꝰ ſi ⁊ ip̄e cōuinciturfornicari. Secūdus ſi ip̄e ꝓſtituit eam. Tercius cum ip̄a credebatvirū defunctū ⁊ nupſit alij. nā maritus rediens tenet̉ eam reciperenō obſtāte tali adulterio. nec ſteterit ſciēter cū ſecūdo marito poſtvenit. Quartꝰ ſi cognita fuerit latēter ab aliquo quē crepat eſprium virū. Quītus eſt ſi fuerit vi oppreſſa. hoc auteꝫde vi abſoluta. Sextꝰ eſt. quādo recōciliauit eaꝫ ſibi poſtō̄miſſum. vel eam publice adulterātē retinet in ꝯſortiomaritaltimꝰ eſt ꝙ ſi aliquis infidelis ꝯiugem infidelē dimittat. dato ſibi libello repudij. ⁊ illa nubat alij ẜm ritum ſuū ſi ip̄e cōuertat̉ adlem. ⁊ ip̄e tenet̉ eam reciꝑe non obſtante ꝙ ab alio ſitcognita cui ſe cōiunxerit niſi aliter fuerit fornicata. Effectus huiꝰaccuſatiōis. eſt. ꝙ ſi maritꝰ ꝓbatntendit. vel mulier hoc confiteatur. niſilierilicet cōtraē de p̄dictis. vij. caſibuslit̉ ab eius cohabitatiōe ⁊ a ſeruiturua ſibi tenebat̉. ⁊ haonis ea inuita ſumere poteſt. ⁊ in ſeculo ſine ea viuere pt̄tenet̉ qͣꝫdiu.lxxxix.nis et illEgitimꝰ filius ē. qui de lemo matrimonio natꝰ eſt. vel de eo qd̓ in facie eccleie legitimū reputat̉. qͣꝫuis in veritate matrimoniū nonfuerit.ſ. ambo cōiuncti ſunt. bona fide credētes ſe legittimedo alter eoꝝ tm̄ hoc credat. Nam ſi mulier alicuibat bona fide credēs euꝫ ſolutū. ⁊ ex eo filios ſuſcipiatitimi iudicant̉ ⁊ vtriqꝫ parēti ſnccedūt. Siꝗs aūt clādeſtina vl̓interdicta cōia inire p̄ſumpſerit. ī gradu ꝓhibito etiā ignorāter. ſoboles de tali cōiunctiōe ſuſcepta. prorſus ille gitima cēſendaeſt. de parentū ignorātia nullū habitura ſubſidiū. cū illi taliter cōtrahendo nō exꝑtes ſcientie. vel ſaltē affectatores ignorātie videant̉. pari modo proles illegitima eſt cenſenda. ſi ambo parētes impedimētū ſciētes legitimū. p̄ter omne interdictū. etiā ſi in ꝯſpectueccleſie cōtrahere p̄ſumpſerūt. Itē nota ꝙ quadruplex eſt ſtatusfilioꝝ. Alij ſūt naturales ⁊ legitimi. vt ſunt illi qͥ de vxoribꝰ ꝓcreāt̉naͣles tm̄ vt ſilij ꝯcubine .ſ. qͥ de ſoluto ⁊ ſoluta naſcūt̉ qͥ poſſꝫeē vxor. Alij ſiitimi tm̄. vt adoptiui. Alij nec legitimi nec naturales.dicūtur vt iſti qui de adulterio vel inceſtu nati ſūtiliteritimi legitimant̉. Primꝰ modꝰ eſt ꝑ ſubes main ſiqͥs habet naturales filios de aliqua etihit cū ip̄a. filij iam nati legitimant̉. ſed ſi ſpurios habꝫex ea nō efficiunt̉ legitimi. Secūdus fit ꝑ ſpālem indulgentiā doqueaꝫape. Hi duo modi ẜm canones reꝑiunt̉. Sequūtur ⁊ alijleges. Unus eſt ſi pat̓ offerat filiū naturalē curie imꝑatoris ⁊ fiat curialis. Secūdus ſi pater decedēs in teſtamēto eū noninet legitimū heredem. ⁊ ip̄e poſtea offerat principi teſtamētumTercius ſi nullo filio legitimo exiſtēte patreqꝫ defuncto. ip̄e naturalis filius ſeip̄m offert.uartꝰ ſi pater in publico inſtrumēto velcum triū teſtiū ſubſeiōe ſcripto eū nomīet filium. nec adieceritnaturalēios eſſeitimos. qꝛ ſuccedūt in omnibꝰbonis parees aūt filij in ſexta ꝑte hereditatis patrisſuccederepurij ꝟo ⁊ qui ex dānato coitu ſūt omni prorſus beneficio excludunt̉. Hec de ſacramētis veteris ac noue legisꝓpter illā iacobi ſententiua legalia reuocata ſunt breuiter huichyſtorie interſeruimꝰ.in hyſtoriā redeamꝰ.De epiſtola apl̓oꝝ ⁊ cronio.xc.ꝝ petri ⁊ pauli.Lacuit igit̉ cōſiliū iacobipoſtoliribꝰ. ⁊ cōni ꝯſenſu elegerūt viros perlitterēt epiſtolā cuꝫ paulo ⁊ barnaba. iudam .ſ.am. Cūqꝫ deſceantiochiā. qegata multitudine traliderūudita cōione de iugo legis nō imporatresNō eſt aūt hic p̄tereundūn hierimēda lite p̄taxata. ſcriDeinde poſt annos. xiiij .ſnā cū barnaba aſſumpto tito. ⁊um eisp̄dico in gentibꝰ. Extia eodē anno quoaſcendit

hieroſolimā. ſcꝫ. xiiij. a conuerſione ſua. petrus aſcendit romam. eteodem anno ſedit in cathedra epiſcopali. in qua ſedit. xxv. annisxiiij. ꝟo et. xxv. xxxix. reddunt. Uiceſimo aūt ⁊ qͥnto anno a ꝓmotione beati petri in ſedem romanaꝫ. ſcꝫ vltimo anno neronis paſſiſunt petrus ⁊ paulus. ⁊ ſic. xxxix. a cōuerſione pauli. Und̓ colligit̉paulum ad fidem cōuerſum eodem anno quo paſſus eſt dominuscum conſtet patrum ⁊ paulū. xxx. anno a paſſione domini qui fuitvltimus neronis paſſos eſſe martiriū. ſi aūt quādoqꝫ legat̉ pauluscōuerſus ad fidem ſecūdo anno a paſſione domini. Intelligendūeſt ſecūdo emergēti tamē eodem vſuali. ſicut alibi determinatū eſtQuartodecimo ergo anno a paſſiōe domini. ſcꝫ quarto anno claudij aſcēdit petrus romā. ⁊ ſedit in cathedra ep̄ali. x. annis ſub claudio. qui regnauit. xiiij. annis. ⁊ nero poſt eum totidem annis. Primo quidē ſedit antiochie. vij. annis ī ſede ep̄ali. quod neceſſario devij. illoꝝ. xiiij. oportet intelligi. qui a paſſione domini fluxerūt vſqꝫad eius ꝓmotionē in ſedē romanā. Poſt ſeptē aūt annos quibusſedit in ſede antiochena cōſilio domini de hieroſolima aſcēdit romam. ſed in aſcenſu tranſijt ꝑ antiochiā. vt confirmaret ſubditosſuos in fide. Et vt habetur in cronicis ſubſtituit enodium in ſedeantiochena.De hoc ꝙ paulus petrū corripuit..xcj.Ntranſitu per antiochiāredargutus eſt a paulo petrus. qꝛ comedens cum quibuſdam fratribꝰ de iudea timēs eos moleſtare. diſcernebat cibos. ⁊ ita gētes cogebat exemplo ſuo iudaizare. ¶ Actor.In hac autem rephenſione (ẜm gloſam auguſtini) cōmendat̉ firmitas ⁊ charitas ⁊ humilitas petri. Qui cū primꝰ paſtor eccleſiea domino inſtitutꝰ ſit. talem obiurgationē a poſteriore paſtore. ſcꝫpaulo ꝓ ſalute gregis libenter ſuſtinuit. ⁊ in hoc exemplū poſterꝭp̄buit. Laus itaqꝫ iuſte libertatis in paulo. ⁊ ſancte humilitatis inpetro enituit. De hac autē rep̄henſione diſſentiūt auguſtinꝰ ⁊ hicronimꝰ. ſicut ⁊ de legaliuꝫ poſt chriſtū obferuatiōe. hieronimꝰ em̄dicit legalia poſt reſurrectionē chriſti nō debuiſſe ab aliquo obſeruari ſed petrū inuitū hoc feciſſe ne iudeos amitteret. Nec ī hoc dicit eū peccaſſe. qꝛ bona intentiōe hoc agebat. licet illi peccarēt quiquaſi eius exemplo iudaizabant. nec verā fuiſſe rep̄henſionē illamſed ſimulatoriā ⁊ diſpenſatoriā .ſ. vt per hoc ſcirēt gentes non eſſeiudaizandū. videntes tm̄ apoſtolū in hoc rep̄hendi. Auguſtinusautē dicit petrū ſeruaſſe legalia illa nō diſpenſatorie ſed vere ⁊ libere. qꝛ taꝫ ſibi qͣꝫ alijs cōuerſis ex iudeis licebat ea tūc ſeruare. itatamē vt ſpem in eis nō ponerēt. Diſtinguit em̄ triplicē ſtatū legaliū. Unū in quo fuerūt quaſi viua. ſcꝫ ante paſſionē domini. Tūcem̄ omnes iudei tenebant̉ ea ſeruare ex p̄cepto. Secūdum in quofuerūt quaſi mortua ſed nondū ſepulta. ſcꝫ a paſſione domini. ex qͦdictū eſt a dn̄o. Cōſūmatū ē vſqꝫ ad fidei manifeſtā reuelationē.Hoc eī tꝑe ꝑmiſſuꝫ erat ea obẜuare iudeis qꝛ mr̄ mortua erat cūhonore ad tumulū reducēda ⁊ ſepeliēda. Nō tn̄ erāt ſub p̄cepto.nec iā aliqͣ ꝟitas fut̉ a ſb̓eſſe credehat̉. qꝛ iā erat exhibita. Terciūin qͦ fuerūt mortua ⁊ ſepulta .ſ. poſt fidē reuelatā. Extūc eī neqꝫ p̄cepta ſunt neqꝫ ꝑmiſſa. ſed oīno ꝓhibita. ne cineres matris ſepulte de tumulo eruant̉ qd̓ eſſet fedum ⁊ horribile. Ꝙ ergo petrꝰ habuit diſcretionē in cibis. nō fecit diſpēſatiue ẜm auguſtinū. qꝛ hoclicebat ei ſimpliciter tūc ⁊ etiā omnibꝰ iudeis cōuerſis. Similit̓ illarep̄henſio petri ẜm auguſtinū nō fuit diſpēſatoria ſed vera. Peccabat em̄ petrus incaute vitādo minꝰ ſcandalū ⁊ dimittēdo maiꝰEt dicit̉ ꝙ peccauit venialiter. ſcꝫ ex ignorantia. quia ſimplici intētione hoc agebat. Uidetur aūt augꝰ. verius ſentire qͣꝫ hieronimꝰad minꝰ de hac rep̄henſione. ſcꝫ ꝙ fuerit vera nō ſimulatoria necdiſpēſatoria. Hoc em̄ dicit textus aꝑte ꝙ rep̄henſibilis erat. ⁊ ꝙnō recte ambulabat ad veritatem euangelij. nec credendū eſt hocaliquo modo apoſtolū mētitū fuiſſe. maxime cum in doctrina religionis ẜm auguſtinū nullo mō mentiēdum ſit.De euāgelio petri qd̓ marcus ꝯſcripſit..xcij.Euſebius in hiſtoria eccleſiaſtica libro ſecūdo.Git̉ cū romane vrbi claꝝIverbi dei lumen fuiſſet exortum. ſymonis magi tenebrecum ſuo auctore reſtincte ſunt. Sermo autē veritatis⁊ lucis que per petrum predicabat̉. vniuerſorum mentes placidoilluſtrauit auditu. ita vt quotidie audientibꝰ eum nulla vnqͣꝫ ſatietas fieret. Unde nec auditio eius ſola ſuffecit. ſed marcum diſcipulum eius omnibus precibus exorauerūt. ea que ille verbo predicabat. ad perpetuā eorum cōmonitionē habende ſcripture traderet. quo domi foriſqꝫ in huiuſcemodi verbi meditationibus permanerent. Nec prius obſecrando deſiſtunt. qͣꝫ ꝙ orauerāt impetrarēt. Et hec fuit cauſa ſcribēdi quod ẜm marcū dicit̉ euāgelium