Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Rugis inſtāti ſenecte. Afferet. īdomiteqꝫ morti Equa tellꝰ pauperi recludit̉ regūqꝫ pueris. Dulce decoꝝ eſt patria mori. Inſtum tenacē ꝓpoſiti viꝝ ciuiū ardor praua iubentiū. vultꝭinſtātis tyrāni mēte quatit ſolida. Creſcentē ſequit̉ cura pecuniā.Magnūiuꝑiēs obprobriū iubet facere pati. Nec ſcire fas ēoīa. parllū ſepulte diſtat inertie celata virtꝰ. poſſidentē multa vocauerꝭ recte beatū. Rectiꝰ occupat nomē beati. qui deoꝝ muneribꝰ ſapiēter vti. durāqꝫ callet pauꝑiem pati. Actor. Hec defloſculis libroꝝ horatij exerpta ſufficiāt.De triūphis romanoꝝ pacatione orbis ſub auguſto. lxxj.Ano auguſti. xxxvii. herodis aūt. xxvij. Tyberiꝰ deletis vindelicꝭ. armenijs.nonijs triūphauit. Oroſius. Claudius etiā druſuspͥuignus ceſaris galliā greciāqꝫ ſortitꝰ eas ſubegit. Idē druſus tyberij frater in germania ſuſipetes. deinde tectecos chacios ꝑdomuit. Marconiam pene ad internetionē cecidit. poſtea cheruſeosſueuos ſiccōbros fortiſſimas natiōes quibꝰ natura vires ꝯſuetudoqꝫ exꝑientiā viriū dabat ꝑiter vno bello ſꝫ etiā ſuis aſꝑos ſuꝑauit. Quoꝝ virtꝰ ac feritas ex eo ꝯſiderari pōt. ml̓ieres quoqͥeoꝝ ſiquādo p̄uentu romanoꝝ int̓ clauſtralia ꝯcludebant̉. deficiētibꝰ telis qualibꝫ re velut telo vti furor poſſet. paruos filios colliſos humi in hoſtiū ora iaciebāt. In ſingulis filioꝝ necibꝰ bis ꝑricide. Tūc etiā in africa inſulanos getulos latius vagātes choſſusdux ceſaris artatis finibꝰ coercuit atqꝫ a romanis limitibꝰ abſtinēmētu ꝯpulit. tyberiꝰ etiā germanos bello arripuit. e quibꝰ. xl. miliacaptiuorū victor abduxit. Quod reuera bellum maximū formidoloſum .xv. legionibus triēiū geſtum eſt. nec fere vllum maiusbellum ſicut ſuetonius atteſtatur poſt punicum fuit. Piſo quoqꝫrurſus aduerſus vindelicos miſſus ē. Quibus ſubactis victor adceſarem reuerſus eſt lugdunū. Sub eodem quoqꝫ tempore quintilius varus tribus legionibus a germanis rebellantibus miſera ſuꝑbia atqꝫ auaricia in ſubiectos agens fūditus deletꝰ ē. Quācladem reipublice auguſtus adeo grauiter tulit vt ſepe vim doloris caput ꝑiēti collidēs clamabat. Quintili vare redde legionesAgrippa vero boſphoranos ſuꝑans ſignis romanis. que illi quōub mitridate ſuſtulerāt recuꝑatis victos ad deditōem coegit Actor. Itaqꝫ pacatis oībꝰ de virgine maria naſci voluit dei filius.Gloſa ſuꝑ lucam. Auguſtus. xij. annis circa tempꝰ natiuitatis xj pace regnauit. vt etiā ad literam cōpletum videatur illd̓ꝓpheticū. Cōflabūt gladios in vomeres. lanceas ī falces. leuabit gens cōtra gētē gladium. ⁊cͣ. tali tempore voluit xp̄us naſciquia pacem magnoꝑe queſiuit amauit pacis amatores īmiſit.voluit etiā vt diſcipuli quos ad p̄dicandū miſſuros erat quocūqꝫvellēt ſecure trāſire poſſent. ab īminētiū ſeditionū feruore tremēda romani nomīs vmbra ꝓtegerent̉..lxxij.De cōiugio beate marie virginis ioſeph.Hieronimus vbi ſupra.Irgo itaqꝫ dn̄i mariaetatis ꝓceſſu quotidie etiā in virtutibꝰ ꝓficiebat. et qꝛpater mater dereliquerāt eam dominꝰ aſſumpſit eamquotidie naqꝫ ab angelis frequētabat̉. diuina viſiōe fruebat̉. bonis omībꝰ redūdabat. Ita ad. xiiij. ꝑuenit annū. Tūc pōtifex publice denūciauit vt ꝟgines in tēplo ꝯſtitute hāc etatē impleſſentdomū reuerterent̉ ac nuptijs operā darent. Cui mādato cetereprone paruiſſent. ſola ꝟgo maria hoc ſe facere poſſe reſponditSiqnideꝫ parētes ſuos ſe dn̄i ſeruitio mācipaſſe inſuꝑ ſeip̄amdn̄o virginitatē vouiſſe. nec eam violare poſſe. Pōtifex igit̉ in anguſtia poſitus neqꝫ ꝯͣ ſcripturā dicit vouete reddite. votuꝫꝯfringendū putaret. nec morē genti inſuetū introducere auderet̉.cōſiliū habuit pͥmoribꝰ qͥd faciendū eſſet. oībuſqꝫ ī cōmuni placuit dominū ſuꝑ hoc eſſe cōſulendū. ceteri quidē or̄oni incubuerūt. pōtifex ꝟo ex more ad cōſulendū dominū acceſſit. nec mora etcūctis audiētibꝰ de ꝓpiciatorij loco facta eſt vox yſaie vaticinio requirēdū. cui ꝟgo cōmēdari deſpōſari deberet illo .ſ. Egrediet̉virga de radice ieſſe ⁊cͣ. Cūctos itaqꝫ de familia dauid nuptijs habiles cōiugatos virgas ſuas ad altare iuſſit allaturos. Eratqꝫint̓ ceteros homo nomīe ioſeph. qui virgā ſuā attuliſſet. ipſailico florē germinaſſet. atqꝫ in eius cacumīe colūba de celo venienscōſediſſet liquido oībꝰ patuit ip̄i virginē deſpōſandā fore igit̉ nuptiaꝝ iure celebrato ip̄e in bethleem recedit domū ſuā diſpoſiturus nuptijs neceſſaria ꝓcuraturꝰ. virgo autē domini. vij. alijsvirginibꝰ collactaneis ſuis quas a ſacerdote acceꝑat ad domū parentū reuerſa eſt. Iacobꝰ filiꝰ ioſeph vbi ſupra. Ioſeph aūt pꝰfloritionē virgule ſue accepit mariā licet pͥus renuēs qꝛ ſenex erat. illa iuuēcula. date ſunt ei in ſolatiū quinqꝫ virgines eſſent cumea in domo ſua. quibꝰ etiā datū eſt a pōtificibꝰ ſericū. iacinctū. biſſūpurpura. linum. miſerūtqꝫ inter ſe ſortē vnaqueqꝫ virgo qͥd fa-

eret et factū eſt vt maria purpurā nendā acciꝑet ad veluꝫ templidomini. dixerūtqꝫ ei alie virgines. Cuꝫ tu iunior ſis oībꝰ purpurobtinere meruiſti. quaſi ergo in fatigationē ſermonis. ceperūt eametiā reginā virginū appellare. apparuitqꝫ angelꝰ domini ī medio ea dixit. erit ſermo iſte in fatigationē miſſus. ſed ī ꝓbationveriſſimā ꝓphetatus. Expauerūt ille a cōſpectu angeli rogauerūt mariam vt indulgeret eis oraretqꝫ pro illis.De cauſis deſponſatiōis eiuſdem..lxxiij.Hieronimus ſuper matheū.Deo aūt non de ſimplicivirgine ſed de deſpōſata filiꝰ dei cōcipit̉. Primo quidem vt generationē ioſeph origo marie mōſtraret̉.Secūdo ne a iudeis vt adultera lapidaret̉. Tercio vt in egiptū fugiēs haberet mariti ſolatium. Martir etiā ignatiꝰ quartā addidcauſam .ſ. vt partꝰ eiꝰ dyabolo celaret̉. Ambroſius ſuꝑ lucā libro. ij. Ideo virgo maria fuit deſponſata ne temerate virginitatisvteret̉ infamia cui grauis aluus corruptele videret̉ inſigne p̄ferreMaluit em̄ dominꝰ aliquos de ortu ſuo qͣꝫ de matris pudore dubitare. qꝛ ſciebat tenerā eſſe ꝟginis verecūdiā lubricam pudorisfamā. nec putauit ortus ſui fidē matris iniurijs aſtruendā. nec voluit virginibꝰ ſiniſtra opinione viuētibꝰ. velamē excuſatiōis relinqͥ infamata quoqꝫ videret̉ mater dn̄i. Actor. Ideo ꝟo generationē ioſeph originē marie oportebat oſtendere. qꝛ erat mosapud iudeos. generationū cathalogos feminas texere hoc atqd̓ oſtēdit ioſeph fuiſſe de dauid. per conſequens et mariam ex eadem tribu fuiſſe oſtendit. quia p̄ceptum fuit in Numeris. ne tribus cōmiſcerent̉ cōiugiū. ſed quilibet de tribu ſua acciꝑet ꝯiuoSi ergo marie genealogiā exp̄ſſe texuiſſꝫ. ip̄a nouitas iudeos ī ſcādalū ſuſcitaſſet. Si aūt genealogiā ioſeph reticuiſſet agnoſceremꝰ ex qua tribu ꝟgo fuiſſet. Dicit aūt ioh̓es criſoſtomꝰ ideonulla mulier ſancta in generatiōe xp̄i memorat̉. ſed tm̄ peccatricesvt oſtēderet̉ idcirco veniſſe xp̄m vt peccata nr̄a deleret. em̄ venit vt iudex ſꝫ vt medicus. Per hoc aūt vt dicit idē iohānes criſoſtomꝰ docet nos. ne de vicijs parētū erubeſcamꝰ. vt nullꝰ eleuet̉in ſuꝑbiā de gloria parentū. ſed cōſiderās ꝓgenitores xp̄i. de ſolisvirtutibus glorietur.De generatiōe amborum. .lxxiE differētia mathei luIce in texēda genealogia xp̄i dicit iohānes criſoſtomus matheꝰ ſcripſit iudeis hebraice. nihil aūt magis iudeos ī euāgelio ſuo delectare poterat qͣꝫ xp̄m eſſe natū ex abrahācui facta eſt pͥma ꝓmiſſio. ideo vt redderet eos attētos. inde inchoat euāgeliū ſuū. Lucas aūt oībꝰ ꝯmuniter loquēs ſermonē ſuꝑiuextēdit inchoat ab ortu p̄curſoris. Itē matheꝰ genealogiā deſcēdendo cōputat. qꝛ hūanitatē oſtēdit. quā deꝰ ad homīes deſcēdit. Lucas aūt aſcēdēdo. qꝛ formā ſacramēti aꝑit. A baptiſmo em̄xp̄i incipiēs vſqꝫ ad deū aſcēdit. oſtēdens baptizatos aſcēdere adhoc vt ſint filij dei. Un̄ et. lxxvij. ponit generatōnes numerꝰ remiſſionis eſt. Itē matheꝰ iudeis loquēs. ex abrahā erāt genealogiā vſqꝫ ab abrahā cui facta eſt ꝓmiſſio. Lucas aūt oībꝰ cōmunitloquens .ſ. tam iudeis qͣꝫ gētilibꝰ. vſqꝫ ad adā eam extendit qꝛ oēsex adā. Ideo dicit matheꝰ vbiqꝫ genuit. qꝛ filios nature tm̄modonumerat. Lucas ꝟo qui fuit. qꝛ quoſdā ẜm legē vel adoption.filios interponit. Un̄ dicit gloſa hieronimi mathan mathathex eadē vxore heſta nomīe ſingulos filios genuerūt. mathā qui dedauid ſalomonē deſcēdit. pͥus eam duxit. relicto vno filio .ſ. iacob obijt. Poſtea mathath qui nathā deſcēdit dauid. eandoduxit genuit hely. ſic iacob helyfratres fuerunt vterini. Iacob aūt vxorē helyfratris ſui defuncti ſine liberis. ad ſuſcitandū eiſemē accepit. genuit ioſeph natura quidē ſuū ſꝫ ẜm legē hely filiūDe morte cathonis conceptiōe ꝑ̄curſoris..lxxv.Euſebius in cronicis. Ano imperii auguſti. xli.marcus porciꝰ catho latinꝰ declamator tedio duplicisqͣrtane ſemetip̄m int̓fecit. Helynādꝰ. Hoc de illocathone pōt inteiligi. apd̓ vticā ſe int̓fecit tꝑibꝰ iulij ceſaris. ponit̉ ī cronicis olimpiade cēteſima. lxxvij. xviij. olīpiadibꝰ anteiſtū cathone̓ faciūt ānos. lxxij. ſꝫ neqꝫ de cathone cēſorino etiāan̄ cathonē vticēſem floruit. tꝑibꝰ tercij belli punici qn̄ carthagodeleta ē. De etiā tercio cathone de celo deſcēderit dicēte tullio intelligemꝰ. Deniqꝫ ille vticēſis tedio duplicis qͣrtane ſeint̓fecit. ſꝫ de īpatiētia victorie ceſaris. nec declamator dictus ē. ſedph̓us ſtoycꝰ. Idē tn̄ orator fuit. Dicerē intelligēdū de marcōillo cathone filio vticēſis niſi ip̄e mihi mortuꝰ videret̉ lōge antetp̄us an̄ mortē tullij. de illo dicit tulliꝰ ī li. iij. de officijs. marcus inꝗt catho huiꝰ nr̄i cathonis pat̓. vt em̄ ceteri ex patribꝰ. ita is illud lumē ꝓgenuit ex filio ē nomīandꝰ. videt̉ ex his ꝟbis tuliūj