Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

tima cumei venit iam carmīs etas. Unde inꝗt hoc a cumea ſibilladictū eſſe incūctāter apꝑet. hieronimo placent hec dicta ſil̓iavirgilij eſſe ꝓphetiā. ſed a ꝟgiliocētōnibꝰ artificioſe xp̄o coaptataeſſe. I yſidorꝰ ꝯfirmat dicēs. Cētōnes inqͥt apd̓ grāmaticosvocarilēt. de carmībꝰ homeri virgilij ad ꝓpria oꝑa moretenario ex multis hinc inde cōpoſitis ī vnū ſartiūt corpꝰ a facultate cuiuſqꝫ materie. Deniqꝫ ꝓba vxor adelphi centonē ex ꝟgiliode fabrica mūdi euāgelio pleniſſime exp̄ſſit. materia ꝯpoſita ẜꝫꝟſus. verſibꝰ ẜm materiā ꝯtinuatis. eodē quidā pōponiusex eodē poeta int̓ cetera ſtili ſui oſiachiteū in honorē xp̄i ꝯpoſuitſimilit̓ de libro eneidos. Illud quoqꝫ ſciendū eſt virgiliū tameloquētem eſſe neqꝫ fuiſſe ī proſa qͣꝫ in ꝟſibꝰ faciēdis. vn̄ ſeneca inlibro. iij. declamationū. Magna quoqꝫ ingenia non plus qͣꝫ ī vnoeminuerūt oꝑe. Uirgiliū illa ingenij felicitas ī or̄one ſoluta reliꝗt.ciceronē eloquētia ſua in carmībꝰ deſtituit. Actor. Uirgiliꝰ treslibros tm̄ credit̉ edidiſſe vt ī epithaphio eiꝰ apꝑet vbi dicit̉. Cecini paſcua. rura. duces. que tria ſignificant̉. bucolica. georgica. eneis. ꝓinde ꝟgiliꝰ de culice. virgiliꝰ de ethna qͦs aurelianēſesad oſtētationē iactātiā circūferūt int̓ autores apocrifos ſeꝑandDe floſculis libroꝝ eius..lxiſant.E illis aūt tribꝰ libris paucas has ſentētias notabiles ſequūt̉ exerpſi. Uirgilius in bucolicis. Pallas quas cōdidit artes ip̄alat. Trahit ſua quēqꝫ voluptas. A ioue pͥncipiū muſe. iouis oīaplena. Ille colit terras legitis flores humi naſcētia fragra. Frigidus o pueri fugite hinc latet anguis in herba. Et quiſqͥs amores. Aut metuet dulces aut exꝑiet̉ amaros. Ultima cumei venitiam carminis etas. Magnꝰ ab integro ſeculoꝝ naſcit̉ ordo. redit virgo redeūt ſaturnia regna. Iam noua ꝓgenies celo dimittit̉ alto. Grādia ſepe quibꝰ mādauimꝰ ordea ſulcis. Infelix loliuꝫ ſteriles naſcunt̉ auene. oīa poſſumꝰ omnes. Frigidus ī pratis cantādo rumpit̉ anguis. Qui amāt ip̄i ſibi ſomnia fingūt. Numero deꝰ impare gaudet. Tardi venere bubulci. Oīa vincit amo nos cedamꝰ amori. Idē in georgicis libro. j. Labor oīa vincitImprobus duris vrges in rebꝰ egeſtas. Felix qui potuit rerumcognoſcere cauſas. Idem in libro. ij. O fortunatos nimiū ſua ſibona norint. Agricolas. quibꝰ ip̄a ꝓcul diſcordibꝰ armis. Fundithumo facilē victū iuſtiſſima tellꝰ. Idē in. iij. libro. Optima q̄qꝫdies miſeris mortalibꝰ eui. Prima fugit. ſubeūt morbi triſteſqꝫ ſenectus. Frigidus in venerē ſenior fruſtraqꝫ laborē. Ingratū trahit. ſiquādo ad p̄lia ventū. Vt quōdam in ſtipulis magnis ſineviribꝰ ignis. In caſſuꝫ furit: Iam vitulos hortare viāqꝫ inſiſte domādi. faciles animi iuuenū mobilis etas. Idem in. iiij. libro. Eſt legū ſeruāda fides ſup̄ma volūtas. Qd̓ mādat fieriqꝫ iubet ꝑere neceſſe. Res animos īcd̓gnita turbat. Ideꝫ in libro. j.eneidos. Soluite corde metū. teucri ſecludite curas. Res dura etregni nouitas me talia cogūt. Moliri. Idem in libro. ij. Furorira mentē p̄cipitāt. Ide in. iij. Quid mortalia pectora cogꝭAuri ſacra fames. Ide in li. iiij. Degeneres aīos timor arguit.Nuſqͣꝫ tuta fides. Improbe amor qͥd mortalia pectora cogisIdem in .v. libro. Uariū mutabile ſemꝑ femīa pectus habet Ide in. vj. libro. mihi ſi lingue ſint centū corꝑa cētū. Ferrea vox omnes ſceleꝝ dep̄hende̓ formas. Oīa penaꝝ ꝑcurrere nomina poſſum. Actor. Hec de virgilij dictis ad p̄ſens ſufficiantvixit autem ẜm cronicas annis. liij.De ortu beate marie virginis p̄nunciato angelū. lxiiij.no īperū auguſti circiter .xxvij. nata eſt beata virgo maria mater dn̄i iuxta librum ioachim reuelationeꝫ factam ſancte elizabeth.Hieronimꝰ ī hiſtoria ioachim anne. Fuit aūt ex ſtirpe dauidoriūda. in nazareth nata. hieroſolimis in tēplo nutrita. pater eiusioachim mater eiꝰ anna dicebat̉. domus paterna ex nazareth. maternū genus ex bethleem erat. vita eoꝝ erat ſimplex recta pia.omnēqꝫ ſubſtātiā ſuā tripharie diuiſerūt. vnā ꝑtē tēplo templiſeruitoribꝰ impēdebāt. aliā ꝑegrinis pauꝑibꝰ erogabāt terciā ſibi familie ſue vſibꝰ reſeruabāt. ita deo iuſti. boībꝰ pij. annos circiter. xx. caſtū domini cōiugiū ſine ꝓcreatiōe liberoꝝ exercebāt. vouerūt tn̄ ſi deus eis daret ſobolē. ſe ip̄ius ſeruitio mācipaturoscuiꝰ rei gratia. templū domini ſingulis annū feſtis frequētare ſolebāt. Cum aūt in encenijs hieroſolimā ioachī aſcēdiſſet. yſacharpontifex vidēs inter cōciues ſuos oblatiōe aſcendētē ſpreuiteum muneribꝰ ſuis. dicēs eius munera deo digna poſſe videri. quē ip̄e indignū ꝓle iudicaret. maledictūqꝫ eſſe genuiſſꝫſemē in iſrahel. cuiꝰ ille obprobrij obiectu pudore cōfuſus. ad paſtores pecoribꝰ ſuis ī paſcuis erāt ſeceſſit. em̄ domū repedare voluit. ne forte a contribulibꝰ qui hoc a ſacerdote audieranteodem obprobrio notaret̉. Cunqꝫ ibi aliliu eſſet quadaꝫ die

dum ſolus eſſet. angelus domini ei aſtitit īmenſo lumine eiuſqꝫviſione ꝑterritum compeſcuit dicens. noli timere ioachim. qꝛ egoſum angelus domini miſſus ab eo vt annūciem tibi oratōnes tuasexauditas. elemoſynas aſcēdiſſe in ꝯſpectu domini. vidit quippepudorem tuū. audiuit ſterilitatis obprobriū recte obiectum ecce anna vxor tua pariet tibi filiā. vocabiſqꝫ nomē eius mariamhec erit vt vouiſti ab infantia ſua deo cōſecrata. ſpirituſancto replebit̉ adhuc ex vtero matrꝭ ſue. Omne īmundū comedet nebibet. nec inter populares forinſecus ſed in templo dn̄i erit cōuerſatio eius. ita etate ꝓcedente ſicut ip̄a mirabiliter ex ſterili naſciita incōꝑabiliter virgo generabit altiſſimi filiū. qui vocatꝰ hẜm nomē ſuum ſaluator erit omniū gentiū. Diſcedēs ab eo alus apꝑuit anne vxori eius eadem annūciās. Ita iuxta anp̄ceptum vterqꝫ de locis in qͥbus erāt ꝓmouētes aſcēderūt in hiruſalem. ad portā aureā ſibinuicē obuiātes mutua viſione ſuletati. ꝓmiſſe prolis certitudine ſecuri. debitas domino humeruditori gratias retulerūt. itaqꝫ adorato deo domū regreſſi promiſſum certi hylares expectabant.De natiuitate eiuſdem.Oncepit ergo anna peperit filiā. vocauitqꝫ eam mariā. triū annoꝝ ſpevolueret̉. ablactatā virginē ad templū domini adduxerūt. Erant aūt circa templū. xv. gradꝰ iuxta. xv. graduū pſalmo qꝛ in mōte ſitum erat templū. altare olocauſti qḋ foris erat īpoterat ſine gradibꝰ adiri. In hoꝝ imo virginē cōſtituerūt. Cūqꝫſe exuerēt. cultioribꝰ ex more ſe veſtibꝰ induerāt. virgo cūctos ſigillatim gradus ſine ducentis leuātis manu ita aſcēdit vt ꝑfecteetati in hac cauſa nihil deeſſe putares. Igit̉ ſacrificio celebrato ẜmmorē legis voto ſuo ꝑfecto virginē intra ſepta templi alijs viginibꝰ ibidē educandis dimiſerūt. domi reuerſi ſunt. Hyldefonſus toletanꝰ epiſcopus. Beata virgo maria niſi in vtero matrꝭſanctificata eſſet. minime eiꝰ natiuitas colēda eſſet. nūc aūt qꝛ autoritate totiꝰ eccleſie venerat̉. conſtat eam ab omni peccato originali īmunem fuiſſe. quā non ſolum maledictio eue matris ſoluta eſtverūetiā benedictio omnibꝰ cōdonata eſt. Nullis quādo nata ēſubiacuit delictis. nec originale peccatū ī vtero ſanctificata ꝯtraxit Ex mariali. Sancte dei genitricꝭ marie natiuitas oliꝫ qꝛ ignorabat̉. diu in eccl̓ia celebrabat̉. ſꝫ ſic diuinitꝰ reuelata eſt. Solitarius quidā ſancte vite fuit ſingulis annis armoniaꝫ in celo noctenatiuitatis eius audiuit. Qui miraret̉ hoc alio tꝑe non audret. rogauit deū vt ſibi on̄deret quid hoc ſignificaret. Cui angelusdomini apparēs talia retulit. Uirgo ꝑpetua que deum genuit hacnocte nata fuit. qd̓ licet ab homībꝰ ignorēt̉. ab angelis in celo celebre habet̉. Qua reuelatiōe diuulgata eius natiuitas ab eccleſiacelebrari inſtituta eſt. De bona indole eiuſdē virginis. .lxvj.Iacobus filius ioſeph in li. de infantia ſaluatoris.Um aūt eſſet virgo maria triū annoꝝ ita maturo greſſu ambulabat ꝑfectiſſime loquebat. quaſi iam eēt. xxx. annoꝝ. Ita or̄onibꝰ inſiſtebat. facies eius ſplendebat. vt vix poſſet ī eius vultū quiſqͣꝫtendere. Inſiſtebat aūt laneficio. oīa que ml̓ieres antique poterāt. iſta in tenera etatē poſita explicabat. hāc aūt regulā ipſa ſibiſtatuerat. vt a mane vſqꝫ ad terciā or̄oni inſiſteret. a tercia vſqꝫ adnonā in textrino oꝑe ſe occuparet. a nona iteꝝ recedebat ab orone vſqꝫdum angelꝰ domini ei appare̓t. de cuiꝰ manu eſcā acciperetoīs ſermo eiꝰ ita erat gratia plenꝰ vt in lingua eius cognoſceret̉ deꝰſemꝑ in or̄one in ſcrutatiōe legis dei ꝑmanebat. Eratqꝫ ſolicitacirca ſocias ſuas ne aliqua ex eis vel ī vno peccaret. ne aliqua iniurioſa vel ſuꝑba circa parē ſuā exiſteret. ſine intermiſſiōe bn̄dicebatdeū. ne forte in ſalutatiōe ſua a laudibꝰ dn̄i tolleret̉. Siqͥs ſalutabat. ip̄a reſalutatiōe deo gratias reſpōdebat. quotidie eſcaquā de manu angeli acceꝑat ip̄a tm̄ reficiebat̉. Eam ꝟo que a potificibꝰ tribuebat̉. pauꝑibꝰ diuidebat. frequēter videbāt ea angelos loqui. quaſi chariſſime obtēꝑabant ei. Ambroſiꝰ ī libroij. de virginitate. Sit nobis tanqͣꝫ in ymagine deſcripta virginitasmarie. e qua velut ſpeculo refulgeat ſpēs caſtitatis forma virtutis. ꝟgo erat corꝑe mēte. corde humilis. ꝟbis grauis. aīo prudesloquēdi ꝑitior. legēdi ſtudioſior. in certo diuitiaꝝ ſed ī pce pauperis ſpem reponēs. intēta oꝑi. verecūda ſermone. arbitru mentis hoīem ſꝫ deū querēs. nullū ledere. oībꝰ bene velle. maioribꝰ aſſuſgere. eqͣlibꝰ inuide̓. iactantiā fugere. Quādo illa vel vultū leſitparētes. vl̓ quādo faſtidiuit humilē. qn̄ riſit debilē. quādo vitauitinopē. nihil toruū in oculis. nihil procax in ꝟbis. nihil in actu inuerecūduꝫ. geſtus fractior. inceſſus ſolutior. vox petulatiorvt ip̄a ſpēs corꝑis ſimulacrū fieret mētis figura ꝓbitatis. Auguſtinꝰ in li. de natura gr̄a. Excepta itaqꝫ ſct̄a ꝟgine maria de iꝓpter honorē dn̄i nullā ꝓrſus de pct̄is agit̉ hr̄e volo q̄ſtioneꝫ.