Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

eſt in iudea in ſophis. Quē qꝛ vite optime fuit. et aſpectu decorꝰppl̓s appellauit malachim .i. angelum. Tradūt etiā ꝓpheticedicebat. eadē die angelus dei apparēs iterabat.De ſpe reſurrectōnis et gl̓ie celeſtis reuelata ſunt eſdre. xlix.Actor.Reter duos aūt eſdre libros. primū ſecūdū vulgati ſunt apud nos. extantetiā tres alij .ſ. terciꝰ qͣrtus quintus noīe eiuſdē intitulati. ſꝫ inter apocrifa reputati. Ex qͥbꝰ tn̄ qꝛ veteres autores vident̉ nōnulla ſumpſiſſe teſtīonia. pauca breuit̓ exerpſi. Extercio libro eſdre. Ego vobis in eſcā māna dedi. aquā de petraduxi ꝓpt̓ eſtꝰ folijs arboꝝ vos texi. Noluiſtꝭ me audire trāſferāme ad gētes alias. dabo eis nom̄ meū. Rogaui vos vt pr̄ filios vt mater filias. ita vos collegi vt gallina filios ſub alas. Dies feſtos vr̄os et circūciſiōes carnis repudiaui generatio eoꝝ diſꝑgat̉in gētes. ānūcia ppl̓o meo qm̄ dabo eis regnū hierl̓m qd̓ daturusera iſrl̓ et aſſumā mihi gl̓iam eoꝝ. et dabo eis tabernacula eternaque p̄ꝑauerā illis. Reſuſcitabo mortuos de locis ſuis. qm̄ cogͦui nomē meū in illis. noli timere mater filioꝝ. qꝛ te elegi et ꝑaui tibi arbores xij. grauatas varijs fructibꝰ. et totidē fontes fluenteslac et mel. et mōtes immēſos. vij. habētes rōſam et liliū. in quibusgaudio replebo filios tuos. Orphanū tuere. nudū veſti. debilē cura. claudū ridere noli. mortuū ſepeli. et dabo tibi primā ſeſſionemin reſurrectōe mea. alij plorabūt et triſtes erunt. tu aūt hylaris etcopioſa manus teget te. ne filij tui gehēnaꝫ videāt. filios tuos moriētes memorare. qm̄ educā eos de latibulis terre. et miſcd̓iamillis faciā qꝛ miſericors ſum. Ego eſdras accepi preceptū a dn̄o īmonte oreb. vt irē ad iſrahel. ad qͦs venirē reprobauerūt me etreſpuerunt mādatū dn̄i. Ideo vobis dico gētes que intelligitis.expectate paſtorē veſtrū. requiem eternitatis dabit vobis. qm̄ inꝓximo eſt ille in fine ſeculi adueniet. pati eſtote ad premia r̄gniqꝛ lux ꝑpetua lucebit vob̓ et̓nitates tꝑoꝝ. fugite vmbrā ſeculihuiꝰ. accipite iocūditatē glorie veſtre. ego teſtor ſaluatorē meummēdatū dn̄i accipite et iocūdamī gͣtias agētes ei. vos ad celeſtia regna vocauit. ſurgite inſtate et videte numeꝝ ſignatoꝝ inuiuio dn̄i. ſe de vmbra ſeculi trāſtulerūt. et ſplēdidas tunicas adn̄o acceperūt. recipe ſyon numeꝝ tuū cōclude cādidos tuoslegē dn̄i cōpleuerūt. filioꝝ tuorū qͦs optabas plenꝰ eſt numerus.Ego eſdras vidi in mōte ſyon turbā magnā quā dinumerarepotui. et oēs cāticis collaudabāt dn̄m. et in medio eoꝝ erat ſtatura iuuenis celſus eminētior ill̓ oībꝰ. et ſingulis eoꝝ capitibꝰ imponebat coronas. Tūc interrogaui angelū. dn̄e ꝗͥ ſunt hi. et reſpondit hi ſunt qui mortalē tunicā depoſuerūt. et immortalē ſumpſerūt. cōfeſſi ſunt nomē dn̄i. coronāt̉ et accipiūt palmas. Et dixi. Ille iuuenis qͥs ē. eis coronas imponit. et palmas in manustradit. rn̄dit. ip̄e ē filiꝰ dei quē in ſeculū cōfeſſi ſunt.Querela eſdre de afflictōe bonoꝝ et ml̓titudine r̄proboꝝ. l.Ex libro quarto.Qno triceſimo ruine ciEuitatis. erā in babilone cōturbatus ſuꝑ cubili meo recūbens qꝛ vidi deſertōem ſyon. et abūdantiā eoꝝhabitabant in babilonē. et cepi loqui ad altiſſimū ꝟba timorataet dixi. dn̄e qui plātaſti terrā ſolus et imꝑaſti populis dereliq̄rūtte qui habitat hirl̓m. faciētes ſicut adā. et tradidiſti ciuitatē in manus inimicoꝝ. et tūc dixi in corde meo: nūqͥd meliora faciūt habitant in babilone. ꝓpter dn̄abūt̉ ſyon? Cūqꝫ veniſſeꝫ huc. vidi impietates qͣꝝ ē numerus. et peꝑciſti impie agētibꝰ et ꝑdidiſti ppl̓m tuū. Que em̄ gēs alia cognouit te preter iſrl̓. Homīesquidē noīa inuenies ſeruaſſe mādata tua. gētes aūt inuenieset rn̄dit angelus ad me miſſus. cui nomē vriel excedēs exceſſit cortuū in ſeculo. et ꝯprehēdere cogitas viaꝫ altiſſimi. tu tua ſunttecū cogita. et dixi. Quid ꝓdeſt in preſenti viue̓ in triſticia mortuos ſꝑare punitōes. Quid ꝓdeſt ſi ꝓmiſſuꝫ ē nobis immortaletp̄s. nos ꝟo mortalia oꝑa gerimꝰ. et qm̄ ſuꝑ ſtellas fulgebit facies eoꝝ. abſtinētiā habuerunt. nr̄e ꝟo faciēs ſuꝑ tenebras nigreerant. et rn̄dit. ē cogitamētū certamīs. vt ſi vicerit homo patiat̉ qd̓ dixiſti. Si aūt vicerit. recipiet qd̓ dico. Quō aūt dat terra ml̓tomagis vnde fiat vas fictile paruū. aūt puluerē vn̄ fit auꝝſic pauci ſaluabuntur. et agricola ml̓ta ſemīat ſuꝑ terrā. et multa plantat. ſed oīa in tꝑe ſaluabūtur vel radicabūtur. Tu aūt te intellige et de ſimilibꝰ tuis inquire gl̓iam. Uobis em̄ apertꝰeſt ꝑadiſus. plātata ē arbor vite. ꝑ̄ꝑatū ē futuꝝ tp̄us. preparataabudantia. edificata ē ciuitas. ꝓbata eſt reqͥeſ. ꝑfecta ē bonitas infirmitas extincta ē a vobis. et corruptio. in obliuionē trāſierūt dolores. on̄ſus ē in finē theſaurus immortalitatꝭ. Noli addiſcere.inqͥrendo de multitudine eoꝝ ꝑierūt. et accipiētes libertatēſpreuerūt altiſſimū. legē eiꝰ cōſumpſerūt. adhuc aūt et iuſtos.

cōculcauerūt. et ſicut vos ſuſcipient p̄dicta ſunt. ſic eos cedes etcruciatꝰ p̄ꝑata ſunt. Et dixi ecce dn̄e demōſtraſti mihi ſignafacies in nouiſſimis. ſꝫ demōſtraſti tꝑe. et rn̄dit. tp̄us in incipiet altiſſimꝰ viſitare ſeculū. qn̄ videbit̉ in ſeculo munitio locoruꝫturbatio ppl̓oꝝ. incōſtantia ducū et oīs poterit effuge̓ operaſua. vel fidē in credidiſti. relinq̄tur de p̄dictis ꝑiculis. et videbit ſalutare meū in finibꝰ meis. tūc mirabūtur qui nunc vias measabuſi ſunt et in cruciamētis morabūtur. qͦt qͦt em̄ cognouerūt meviuētes beneficia cōſecuti. et adhuc haberēt libertatē eēt eisapertus pn̄ie locus intellexerūt. ſed ſpreuerūt. hos oportet poſtmortē in cruciamēto cognoſcere. ꝯſideraui nāqꝫ ſeculū et ecce perditū erat orbē. et ecce erat ꝑiculū et peꝑci eis vix valde. et ſaluaui mihi acinū de botro. et plātatōes de tribu multa. ꝑeat multitudo ſine cauſa nata ē. et ſeruet̉ acinꝰ meꝰ et plātatio mea. quia multo labore ꝑfeci hec. in typoml̓ieris on̄ſa ē ei deſolatio reedificatō vrbis. .liT profectus ſuꝫ ſicut dixit in cāpuꝫ ardad. et ſedi ibi in floribꝰ et de herbisagri māducaui. et pꝰ. vij. dies diſcūbēte me ſupͣ fenuꝫ.iteꝝ ſic̄ antea turbatū ē cor meū. Cūqꝫ loq̄rer altiſſīo ī corde meoreſpexi et vidi mulierē in dextera ꝑte dolēteꝫ et plorātem vocemagna. cꝰ veſtimēta diſciſſa. et cinis ſuꝑ caput eiꝰ. et dixi ei. vt qͥdfles. ei qͥd paſſa es. rn̄dit mihi. ſterilis fui dn̄e habēs maritū ānistriginta. quibꝰ nocte et die dep̄cante me dn̄m. tandem exaudiuitme et dedit mihi filiū. et iocūdata ſum ſuꝑ valde et nutriui euꝫ multo labore. Cūqꝫ creuiſſet et vxorē acciꝑe voluiſſet. feci dieꝫepuli. ſꝫ in thalamū ſuū introiſſet cecidit et mortuꝰ ē. et ſurrexerūt oēs cōciues ad me cōſolādā. et qͥeui vſqꝫ ad aliā noctē. Tuncoībꝰ quieſcētibꝰ norte ſurrexi. et veni in hūc cāpū et fugi cogitaui n r̄uerti. ſꝫ ꝯſiſtere ſine cibo et potu. luge̓ donec moriar. Reſpondi ad ira et dixi. ſtultiſſima mulieꝝ. vides nob̓tigerūt. quō ſyon mater oīm noſtꝝ hūiliata ē lugēs validiſſime. etoēs lugemꝰ et triſtes ſumꝰ. interroga terrā et dicet tibi qm̄ hec ē luget. qꝛ ex ip̄a oēs nati. et ecce oēs pene in ꝑditōeꝫ. Quis ergomagis debet lugere. niſi tātam ml̓titudine ꝑdidit qͣꝫ tu provno filio doles. Nūc itaqꝫ cōtine dolorē tuū et fortiter fer. qui tibicōtigerūt caſus. et ingredere ciuitatem ad viꝝ tuuꝫ. et loq̄barad ſubito faciēs eiꝰ refulſit valde. ita vt pauerē. et emiſit vocemmagnā et terribilē. ita vt cōmoueret̉ terra a ſono. et ecceml̓ieramplius cōparebat mihi. ciuitas edificabat̉ et timui vocem magnā et cecidi qͣi mortuus. dixi vbi ē vriel me fecit hūc venire.venit angelꝰ cōfortauit me et ait. mulier tibi apparuit ip̄a ē ſyon ſuꝑ quā lugebas valde. tribꝰ annoꝝ ſeculi milibus ſterilis .i.abſqꝫ oblatōibꝰ fuit. tꝑe ſalomonis edificauit et obtulit. quaſifiliū peperit. qui in ruina hierl̓m qͣi mortuus cecidit. nūc aūt cōſpicies qͣi ciuitatē edificatā. noli timere ſꝫ ingredere et vide ſplendorē edificij magnitudinē. in nocte aūt craſtiā on̄dꝫ tibi altiſſimꝰque faciet in nouiſſimis.Reuelatio eiuſdē de aduētu iudicis de nouē tribubus. .l.Ecunda etiaꝫ nocte vidiſomnū et ecce aſcendebat aquila de mari. cui ale erantxij. et capita tria extendebat alas ſuas in oēm terramet oēs vēti celi inſufflabāt in et colligebant̉ ⁊cͣ. Cunqꝫ viſionisinterpretationem requirerē: dixit ad me aquila. hoc eſt regnū qͣrtum. quod oſtenſum eſt danieli fratri tuo. vir aūt quē vidiſti aſcēdentem de corde maris. ipſe eſt quem conſeruauit altiſſimus multis temporibus. qui ſemetipſum liberabit creaturam ſuaꝫ. qm̄vidiſti de ore eius exire ſpitu et ignem tēpeſtatem. bellabit ciuitas contra ciuitatē. gens contra gentē. et regnū aduerſus regnūet tunc reuelabit̉ filius meus. colliget̉ in vnū multitudo innumera. Ipſe aūt ſtabit ſuper cacumē ſyon. oſtendentur omnia parata edificata. ſicut vidiſti montem ſculpi ſine manibꝰ. Arguet impietates gentiū que adueniūt improꝑans eis mala cogitamentaeoꝝ cruciamēta eoꝝ quibus incipient cruciari. quoniaꝫ vidiſtieum colligentem ad ſe aliā multitudinē pacificam. He ſunt nouem tribꝰ que captiue ducte ſunt a ſalmanaſar. trans flumē. Sꝫdantes ſibi conſiliū vt derelicta multitudine gentiū. proficiſcerentur in vlteriorem regionē nunqͣꝫ ab hominibꝰ inhabitatam. ibiqꝫſeruarent legitima ſua. anguſtos introitus fluminis introierntfaciente altiſſimo tunc eis ſigna. ſtatuēte venas fluminis vſqꝫtranſirent. et inhabitauerunt ibi vſqꝫ in nouiſſimo tempore. Ettunc iterum cum ceperint venire. ſtatuet venas fluminis vt poſſint venas fluminis tranſire. Ideo aūt vidiſti virum aſcendenteꝫde corde maris. quia poteſt quis ſcrutari vel ſcire quid ſit infundo maris. ſic non poterit ſuper terram quiſqͣꝫ videre filiū meūvel eos qui ſunt cum eo niſi in tempore diei. Tunc finientur tempora. quoniā tunc ꝑdidit ſeculū iuuentutē ſuā. quando tunc in