Druckschrift 
Lectura super tertio libro Decretalium
Entstehung
Venedig 4. V. 1478
Einzelbild herunterladen
 

naͣlis. ꝯgruit legi eꝗtati naͣli neminē debēlocupletari aliena iactura. vt ī regl̓a locupletari. de reg. iur̄. li. vi. in. l. naͣ. ff. de ꝯdi. īde.ſuadet p̄cipit ius diuinum. vt legit̉. noͣ. in regula. peccatuꝫ. de reg. iu. li. vi. in. c. cum tu. devſur. Scd̓a Inn. ē qn̄ ꝗs eſt obligatꝰ addebitū de iure naͣli tm̄ quale eſt qd̓ debet̉ ſeruo ſeruꝰ obligat̉ alicui nec aliꝗs ſibi naͣlitervt in. l. naͣliter. ff. de ꝯdi. īde. alibi dic̄ tex. qͣꝫ ad ius ciuile ſerui nullis habēt̉. ſecꝰ de iure naͣli. qꝛ qͣꝫtū attinet ad ius naͣle oēs hoīeſ eqͣles ſūt. in. l. qd̓ attinet. ff. de reg. iur̄. Inn. dic̄tale debituꝫ eſt ſoluendū ſeruo in foro ꝯſcīe ita tali debito pōt fieri elemoſyna obligatūar. de iureiur. te. dic iſta decidit̉ illāregl̓aꝫ ſcd̓aꝫ quā.. tradidi. lꝫ ius poſitiuumtali debito naͣli aſſiſtat tn̄ tollit obligatio naͣlē ex ſufficiēti. eꝗtas iuris naͣlis ē inforo pnīali ſeruāda. pono exemplū qn̄ aliquiſꝓmiſit aliꝗd dare ſeruo. ex ꝯſenſu ſuo obligat̉ naͣliter. vt in. l. ſepe. §. is v̓o. ff. de re iud. peccat aūt quis īplendo id qd̓ ꝓmiſit vt in. c. i. qd̓ ibi noͣ. de pac. naꝫ deꝰ reſpicit cor ſolenitatē v̓boꝝ. xxij. q. v. iuramēti. xiiij. q. v. ſi ꝗd inueniſti. p̄ſertī hec diſpō ꝓcedit. quia ius poſitiuū reſiſtit huic obligatōi lꝫ aſſiſtat vndepeccat ꝗs quo ad deuꝫ. qd̓ ſatꝭ ſenſit ēt Bar. in.d. exͣua. ſuꝑ v̓bo denūciatōeꝫ. vbi dic̄ obligatūnaͣliter tm̄ ex ſuo cōſenſu peccare niſi adīpleat pōt denūciari eccl̓ie ẜm. do. An. in ꝓmiſſion facta ſeruo latiꝰ diſtīguit ſic. aūt ꝗs ꝓmiſit ſeruo vt dn̄o ſuo acꝗrat̉. tūc deficit iuspoſitiuū. quaſi dicat ſeruꝰ etiam ciuilit̓ poteſtacquire̓ domīo. alle. l. ſi ſeruꝰ. ff. de. obli. ſꝫ potuiſſet allegare. ff. de ſtipul. ſer. totū. hoc caūcredit debitū debere ſolui domino in foro cōſcientie. Sed tu dic hoc ꝓcedere quādo ſolenniter acꝗſiuit obligationē. ſi autem pactum nuduꝫ tantū. tunc deficit ius ciuile. vt in. l. iuriſgētium. §. ſed cum nullam. ff. de pac. quo caſu ſb̓eſt naturalis obligatio tantū ſicut in libero. anautem vtroqꝫ caſu ſit ſolutio fienda domino inforo conſcientie. Do. An. vult ſic exquo promiſit vt acquirat domino. videtur tamen hoc limitare quando ꝓmittens ſeruo crederet ſibiſoluēdo ipſum traditurum rem illam domino. tunc etiam ſibi ſoluēs eſſet tutus. quiaequitas iuriſgentiū eſt in ꝯͣriuꝫ. que vult vt perſeruū acꝗrat̉ domīo. Ego habeo iſtū caſū ſic intellectū indubitato ēt quo ad foꝝ ꝯtentioſuꝫ quo alle. tex. aꝑtū in. l. qd̓ ſeruꝰ. ff. de ſolu. vbidr̄ ſi ſeruus ex peculio ſuo ſeu ex pecunia dn̄iꝯͣxit ēt ſibi ſoluit̉. niſi dn̄s p̄ſumat̉ ꝯſētire.ꝓfecto iſte cāꝰ decidit̉ pͥmā regl̓aꝫ ꝯcurrit enītūc ius poſitiuū eꝗtas naͣlis. ſi ꝓmittēshabuit reſpectū ad ẜuū debuit ſibi ſolue̓ ſiſūpſit īfidelit̓ agit ꝯͣ dn̄m ſuū videtur .n. dn̄s tacite ꝓhibe̓ vt in. l. ſi corneliꝰ. ff. de ſolū. in..l. ſi hominē. ff. man. idem dic̄ in mōacho.alle. tex. iūcto eo qd̓ noͣ. Bar. in. l.. ff. no

ua.. d. l. qd̓ ſeruꝰ. iūcto eo qd̓ noͣ. Inn. in. c. cuꝫolim. de p̓uile. ſꝫ ītellige ꝓprie dictū Inn. qn̄ ꝗsꝓmiſit ſeruo ꝯtēplatōe ſerui tūc euī ſolū obligatur in oēm euentū naͣlier. dꝫ in foro aīe ſolue̓ſeruo. ꝗa ſeruꝰ ē ſic̄ liber quo ad ius naͣle. vt..dixi acꝗrit tn̄ dn̄o. fac̄ qd̓ le. noͣ. in. l. qui ſeruoff. de ꝯdi. demō. iūcta. l. plꝫ. ff. acꝗ. her. Idēdic ſi dn̄s aliꝗd ꝓmiſit ſeruo. lꝫ enī obliget̉de iure ciuili. quia cadit obligatio inter ẜuū dn̄m. vt. l. interpoſitas. C. de tnͣſac. tn̄ tenet̉ inforo aīe ꝓpter obligatōeꝫ naͣlē cui ius reſiſtitſꝫ aſſiſtit acꝗſitio tn̄ fit dn̄o. ſed dn̄s dꝫ patiſeruū illā habe̓ ꝯniuētibꝰ ocl̓is vt in ſil̓i dicit̉in. l. iiij. ff. de manu. idē pōt dici in abbate quialiꝗd ꝓmiſit mōacho. de quo vide qd̓ noͣ. Io.an. in regula eſt obligatoriū. de re. iur̄. li. vi. īmercū. in. c. ſingula. de p̄ben. eo. li. Inn.in. c. inſinuante. qui cle. vel vo. Tertia eſtꝗd ſi mathematicꝰ vel meretrix vel ſimilis dolo fraude vel ꝑſuaſionibꝰ īduxit aliquē vt dareteis pecuniaꝫ. an iſti teneant̉ iſtā reſtitue̓ in foroiudiciali. Sol. Inn. ꝯpetit repetitio. quiahīc inde verſat̉ turpitudo vnde potior eſt cōditio poſſidētis. ff. de ꝯdi. ob tur. ca. l. vbi autemIn foro aūt penitentiali eſt vtriqꝫ penitētia īiūgēda ẜm eum. Nota hoc verbū qd̓ aꝑte ſentit iſti teneant̉ ad reſtitutōem. etiā in foroanime. ita ſimpl̓r recitādo trāſit Io. an. Inntn̄ loquit̉ ita clare vt refert Ib. an. do. Ant.dicit ſe credere ſi ꝗs ꝓmiſit aliquid mereticivel mathematico. in foro aīe tenet̉ ſibi ſoluere qꝛ illi ꝓmiſſioni ex turpi cauſa non aſſiſtitdeꝰ ſi autē ꝓmiſit ſꝫ ꝓceſſit ad traditionem tūc dicit do. An. ſe crede̓ ille qui recepittenet̉ in foro aīe reſtitue̓ quia ille habuit dona derelicto. ſꝫ putat recipiens tenet̉ illuddare pauꝑibꝰ exquo turpit̉ acꝗſiuit. dicit dehoc eſſe caſū. xiiij. q. v. ſane. tn̄ credit illūpeccare ſi reſtitue̓t illi a quo habuit. ad hoc qd̓noͣ. in. c. ex trāſmiſſa. de deci. i. q. i. non eſt putāda. plꝰ placet mihi dictū Inn. Io. an. vt adreſtitutōem ſeu erogatōem pauꝑibus fiendam teneant̉ iſti. qꝛ ius poſitiuū ē eis. dic̄ enī meretrix turpit̉ facit eſt meretrix. ſꝫ turpiter accipit ſit meretrix. vt in. l. iiij. ff. de ꝯdi.ob tur. ca. noͣ vltimū vr̄ ēt in ꝯcurre̓ equitas naͣlis. ſi .n. turpit̉ accipit exqͦ eſt meretrix tenet̉ reſtitue̓. p̄terea fauet ſibi ius naͣle inretentōe ꝓpter ꝯſenſū dn̄i tradētis. nihilnaͣle qͣꝫ vt acꝗſitio fiat ẜm volūtatem dn̄i tradētis vt in. l. nihil naͣlē. ff. de reg. iu. in. §. traditōem. inſti. de re. diui. facit optime qd̓ hr̄ inſil̓i in. c. fi. de ſimo. ad. c. ſane. alle. do. An. dico loquit̉ in caſu nr̄o propͥe. Item procedit potius cōſultiue .ſ. vt faciat inde elemoſynāde acꝗſito īmoderatā īprobitatē ſꝫ diſtribuit tāqͣꝫ aliena ſꝫ tāqͣꝫ propͥa diſtribuit vt ibiidē cōſulerē in caſu nr̄o loꝗtur talis ꝑuēitad ſtatū ꝑfectōis ſꝫ neceſſitate ſalutꝭ tenet̉reſtituere ſꝫ ſatis eſt deo ſatiſface̓ penitentiā