Druckschrift 
Summa theologiae : P. 2,2
Einzelbild herunterladen
 

et illicita. ideo conſiderare oportet qͥd ſitverū circa p̄cogniconē futuroꝝ de ſomnijsſunt aūt ſomnia futuroꝝ euētuū qn̄qꝫ qui cauſa. puta mens alicuiꝰ ſollicita exhijs videt in ſomnijs inducit̉ ad aliquidfaciēdū vl̓ vitandū. qn̄qꝫ v̓o ſomnia ſunt ſigna aliquoꝝ futuroꝝ euentuū īquatum reducūtur ad aliqͣ cauſam ꝯmune ſomnijs etfuturis euentibus ſcd̓m hoc plurimū p̄cōsnicōnes futuroꝝ ex ſomnijs fiūt. Eſt Sꝯſiderādū ſit cauſa ſomnioꝝ et an poſſiteſſe cauſa futuroꝝ euentuū vel ea poſſitgnoſcere. Sciēdū eſt ſomnioꝝ quidēqn̄qꝫ eſt cauſa īteriꝰ qn̄ꝫ exteriꝰ. Interioraūt ſomnioꝝ cauſa eſt duplex. vna quidemaīalis īquantū ſcꝫ ea occurrūt hoīs fantaſieī dormiendo circa eius cognicio et affectio fuit īmoderata inuigilādo et taliſcauſa ſomnioꝝ eſt cauſa futuroꝝ eueutuū.vn̄ huiuſmodi ſomnia accidēs ſe hn̄t adfuturos euētus. et ſi qn̄qꝫ ſimul occurranterit caſuale. qn̄qꝫ vero cauſa intrinſeca ſomnioꝝ ē corꝑaliſ. nam ex iteriori diſpoſicionecorporis formatur aliquis motꝰ ī fantaſiaꝯueniēs tali diſpoſitioni. ſic̄ homini quo habundat frigidi humores occurrit ī ſomnijs ſit in aqua vel niue. et ꝓpter hoc medicidicūt eſſe ītendēdū ſomnijs ad ꝯgnoſcēdūinteriores diſpoſicōēs. Cauſa aūt ſomniorum exterior ſimiliter ē duplex. ſcꝫ corꝑaliſet ſpiritualis. corꝑalis quidē quātū ymaginacō dormiētis īmutat̉ vl̓ ab aeri cōtinentivel ex īpreſſione celeſtis corꝑis vt ſic dormienti aliq̄ fantaſie appareat ꝯformes celeſtium diſpoſicōi. ſpiritualis aūt cauſa ē quādoqꝫ quidē a deo qui miniſterio angl̓oꝝ aliqua hoībus reuelat ī ſomnijs ſcd̓m illudnumeri xij. ſi quis fuerit īter uos ꝓph̓a domini ī uiſione apparebo ei vel ſomniū loquar ad illū. qn̄qꝫ uero oꝑatōne demonūaliq̄ fantaſie dormētibꝰ apparet ex quibꝰqn̄qꝫ aliqua futura reuelant hijs qui eishabent pacta illicita. ſic ergo dicēdū ſiquis vtatur ſomnijs ad p̄cognoſcenda futura ſcd̓m ſomnia ꝓcedūt ex reuelacōe diuina vel ex cauſa naturali ītrinſeca ſiue extrīſeca quātū poteſt ſe v̓tus talis extedereerit illicita diuinato. ſi aūt huiuſmodi diuinatio cauſet̉ ex reuelacōne demonū quibus pacta habent̉ exp̄ſſa quia ad hoc īuocant̓ vl̓ tacita quia hꝰmodi diuinatīo extēditur ad qd̓ ſe poteſt extendere. erit diuinatio illicita et ſuꝑſticōſa et hoc pꝫ reſponſio ad obiecta.d vij. ſic ꝓcedit̉. videt̉ diuinacō fit auguria et omnnia et alias hꝰmodi obſeruacōes exterioꝝ reꝝ nonſit illicita ſi enī eſſet illicita ſancti viri ean̄vteretur. ſed de ioſephlegitur augurijsintendebat. legit̉ enim gn̄. xliiij. diſpenſator ioſeph dixit ciphū que furati eſtis ipſe eſt in qūo bibit dn̄s meꝰ et ī quo auguriari ſolet. et ip̄e poſtea dixit fratribꝰ ſuis.an ignoratis qꝛ ſit ſil̓is mei in auguriandi ſciētia. ergo vti tali diuinacōe eſt illicitū. Preterea aues aliqua circa futuroseuentꝰ tēpoꝝ naturaliter cognoſcūt ſcd̓m illud ieremīe. viij. miluꝰ ī celo cognouit tꝑꝰſuū turtur et irudo et ciconiā cuſtodierunttempꝰ aduentꝰ ſui. ſꝫ naturalis cognico eīfallibilis et a deo ergo vti ꝯgnicione auiūad p̄cognoſcendū futura qd̓ eſt auguriari vide̓t̉ eſſe illicitū. Preterea gedeon īnumero ſanctoꝝ ponit̉ ut patet ad hebreos xi. ſꝫ gedeon vſus fuit omine ex hocaudiuit recitacōem et īterpretacōem cuiūˢ ſomiiij. vt iudicū. vij. dicit̉. et ſimilitereliezer ſeruꝰ abrahe vt legit̉ gn̄. xxiiij. videtur talis diuinatīo ſit illicita. Sꝫcōtra ē dicit̉ deutº. xviij. īueniatur inte qui obſeruet auguria. Rn̄º dd̓. motus vel garritꝰ auiū uel qͥcunqꝫ diſpoſicōeshuiuſmor ī rebꝰ ꝯſiderate. māifeſtū eſt ſuūt cauſa futuroꝝ euentuū vn̄ ex eis aliqua futura ꝯgnoſcatur nec cognoſci pn̄tſic̄ ex cauſis. relīquit̉ ergo ſi ex eis aliquaFutura ꝯgnoſcetur hoc erit īquātū ſunt effectꝰ aliquaꝝ cauſaꝝ que etiā ſunt cauſantes vel p̄cognoſcētes futuros euetus. cauſa aūt oꝑacōnū brutoꝝ animaliū ē īſtinctꝰquidā que mouētur ī motū nature non enīhabent dominiū ſui actꝰ. hic aūt inſtīctuspoteſt ex duplici cauſa ꝓcedere. vno quidein modo ex cauſa corꝑali enī bruta animalia habeat animam ſenſitiam cuiusces potētie ſunt actꝰ corꝑaliu organorumſubiacet eoꝝ aīa diſpoſicōi ꝯtinentiū corꝑum et primordialiter celeſtiū. et id̓o nihilꝓhibet aliquas eoꝝ oꝑacōes eſſe futuroꝝſigna īquātū ꝯformatur diſpoſicōibus corpoꝝ celeſtiū et aeris ꝯtinētis ex qua ꝓueniunt aliqui futuri euetꝰ. In hoc tamē duoꝯſiderari oportet. primū quidē ut oꝑacōēshuiuſmōi extendatur ad ꝑcognoſceda futura que cauſant̉ motꝰ celeſtiū corꝑum ut ſupra dictū eſt. Secūdo vt extendantur ad ea que equaliter pn̄t ad huiuſmodi aīalia ꝑtinere. cōſequūtur enī celeſtia corꝑa cognicōem quādā naturale et inſtinctū ad ea que eoꝝ vite ſūt neceſſaria ſicut ſunt īmutacōeſ fiūt pluuias et ventus et alia huiuſmōi. Alio īſtinctꝰ huiuſmōi cauſant̓ ex cauſa ſpeciali. ſcꝫ ul̓ ex d̓ovt patet ī colūba ſuꝑ xp̄m deſcendēte. et īcoruo qui pauit helia. et ī cēte qui exſorbuit et eiecit iona. vl̓ etiā ex demonibꝰ qui vtūtur huiōī oꝑacōibus brutoꝝ aīaliū ad īplicados aīos hoīm vanis opioībꝰ et eadem