Druckschrift 
Opera
Entstehung
Seite
139r
Einzelbild herunterladen
 

coipi q̄dā mr̄ici: ⁊ q̄dā cōes vtriqꝫ. Corpori āt ꝓpͥe egritudines fiūt cū an̄qͣ impellat̉ ad mr̄icē gnatus ſāguis exquo mēſtrua fieri deberēt corrūpat̉ in venis: ⁊ febreꝫ accendat ⁊ colligat̉ ī aliquo mēbro ad apoſtema: vel ad p̄t̓naturaꝫ alit̓ diſpōat̉. Matrici proprie fiunt: ex quo admatriceꝫ miſſus eſt: vt retineatur ibidem: nec extra expellatur vtriqꝫ autē cum ſuffocatio matricis fiat ex eo: ⁊ hec⁊ alie egritudines omnis generis differentes inter ſe ſecundum diuerſitatem complexionis: nam ſi fuerit colerici generantur in ea egritudines coleri. ſi melancolica:melacolice ſi flegmatica flegmatice ſi ſanguinea: ſanguince. Per accidens vero ⁊ ẜario fiunt egritudines īanitionis: vt fluxus ventris: fluxus ſanguinis narium vōitus ſangui. ⁊ emorroi. et ſil̓ia eius naturam deriuantemvnde hip. ī aff. Ml̓ieri m̄ſtruis deficiētibuſ: ſanguinisex naribus bonum. Capi. ij. de cōceptione: ſeu impregnatione naturali.Dꝝeptio: gn̄atio et imp̄gnatio: cū ſignificatidē gn̄al̓r ſumpta ſpāl̓r āt cōceptio eſt ſemīsa mrice app̄heſio: et pͥor gn̄atio eſt ēbrioniset cōſeques. Imp̄gnatō vero eſt ml̓ieris: etvltimo apparēs qͣſi vni alteri ſit diſponēs īmiſſo .n. ſemine in mr̄ice vtroqꝫ exiſtēte gn̄atiōi apto et bn̄ diſpoſitovt qꝛ ſemē viri et mulieris nō ſit alteratū nec corruptuꝫnec aliquo mō notabilit̉ īfectū ſeu debilitatū īmo perfectū et ſanū vt sͣ de ſꝑmate eſt dc̄m in mr̄ice ēt tꝑata qd̓hip. ait cū dixit. Quecūqꝫ fr̄idas et dēſas mr̄ices habētnō cōcipiūt. Sil̓r in maribus hn̄s gn̄atio ſꝑmatū maxime cōcurrēte int̓iori imp̄ſſiōe ſuperiori pͥncipaliū vt qꝛin eo ſit deſideriū hilaritas et voluptas. Et exterioruꝫſuperceleſtiū corpoꝝ influc̓tia et aliaꝝ reꝝ regimīe cōdecēti. Sicut .n. videre eſt in ſemīe ꝓiecto in t̓ra qd̓ tūc tēpat̉ germinatio cū p̄dictis ꝯſil̓ia adſunt. Cū vero indipoſitio ſit ex ꝑte eoꝝ alteriꝰ: vel āboꝝ germīatio īpedijvel anullat̉: ſuſcepto .n. ſcīe in mr̄ice: nō adhuc gn̄atio ērit certa: niſi ſem̄ viri mixtū fuerit cū ſeīe ml̓ieris ꝙͣtiſ cōtꝑat̉: ⁊ inuicē agāt ꝯuēient̓ maͣ gn̓atiōis dn̄te ph̓o. Semen .n. niſi mixtū fuerit ex duobus nō gn̄abit̉: al̓ ſic̄ neccaſeus: niſi cōmiſceat̉ coagulū lacti. Un̄ Grōis virtusocioſa eſt carēs maͣ ꝓpria: ꝙͣ attīgāt: tn̄c aut bn̄ mixtumerit ex duobus ſem̄: cū in cōitu ſil̓ ābo ſꝑmata eīttētur ꝯuēientibꝰ voluptatibus: ⁊ appetitibus ꝗ eas īpellēt adiuicē ⁊ inter ſe naturalis enim quum appetit formalis: ⁊econuerſo ſibi occurrunt impulſa ad inuicem melius cōmmniſcentur ⁊ temperantur. Cum tale ſperma tale mixtū fuerit in mr̄ice tali: nec alid̓ īpediē̄s fr̄uēiat ex ꝑte regimis ⁊ cāꝝ: q̄ ſūt cāe aborſus: de quo īfra xp̄o dāte dicemus. Et mr̄ix colliget̉ ſr̄ ip̄ꝫ talit̓: ⁊ nullū iterueniat ibivacuū: ⁊ os ſuū intrīſecū ēt talit̓ claudit: vt nec pūcta ſtili: vel acus ingredi poſſit: vt gallie. dixit: Cōceptio tūcfacta eē dr̄: ⁊ ex tūc ſꝑma māct in for̄a lactis ꝑ ſex dies: d̓inde alterat̉ potētia v̓tutꝭ gn̄atiue exiſtētis in ſꝑmate viri: q̄ alt̓at ⁊ ꝑmiſcet partes ſꝑmatis ml̓eris donās vnicuiqꝫ membro generando complexionem propriam: ⁊ tūcpͥma diſpoſitio que accidit eſt duplex: prima eſt ſpūma.ſpermatis mulieris ex operatōne virtutis informatīe exviri ſemine procedentis. Alia eſt compoſita ſubtilis cuiuſdam membri ex ſuperflua parte ip̄ius ex virtute ſper-1 3 9matis viri ſecundum Galienum vel ex colore matricisvel vtriuſqꝫ ſpermatis mulieris: magis viri ⁊: minus ſecundū alios. Circa primam nature intentio eſt: vt generet tres veſicas: q̄ ſint minere ſpiritus vitalis: naturalis⁊ animalis in virili ſpermate contenti: in quibus figantur: ⁊ exerceant quod vnicuiqꝫ proprium eſt. Et proīdeprima veſica ſit profunda in medio humiditatis vt detur loco cordi: deīde fiunt ex latere eius ſupremo ⁊ dextro due veſice ramificate ab illa confuſe inter ſe non bene diſtincte ſtatim: deinde feperantur ab inuicem poſthorā: ⁊ diſcernūtur: ⁊ fit ſupremus locus: ideſt quo cr̄etur cerebrum: ⁊ dextruꝫ id ex quo erat epar: ⁊ impleturilla dextra ſanguīe ad albedinem decliui: ⁊ penetrat adteriorem ꝑtem humiditatis pꝰ duas veſi. ventoſitas mūdans ⁊ extēdēs vt recipiat reſtaurationē a mr̄ice ⁊ ſpū:⁊ ſan. tracto v̓tute virilis ſeīs ab ip̄a vt crectur vmibilicꝰ V7Et deinde fiūt lineatiōes oꝑatiōe v̓tu. illius: ⁊ informātur reliqͣ mēbra radicalia ex reliquo ſeīe mulieris: ordīe⁊ certoꝝ dieꝝ ſpatio infra diſtinctoꝝ. Et circa diſpōneꝫalterā naͣe intētio eſt vt gn̄et pāniculū quo inuoluat̉ em Bbrio: ⁊ a mr̄ice diſtinguatur quēadmōꝫ cruſta in pāe excalore aſſante clibani gn̄atur: in quē pāniculū penetrēt⁊ figātur orificia venaꝝ mr̄icis: ex ꝗbus virtute viri ſe­ O3minis ſan. trahitur ad mr̄icē ⁊ ad locū cōcauū gn̄atiōisvt ex eo ēbrio nutriatur: ⁊ mēbra eius tā modica: cū ſintex modico ſemine ꝓcreata debitū recipiāt nutrimētumEt mēbra ſanguinea gn̄ant̉: ⁊ tūc ꝓprie cuꝫ mēbra eiuscreata ſunt multo indigent nutrimento: ⁊ induratus eſtpanniculus ille: qui proprie ſpatium diuiditur in panniculos tres propter cauſam inferius aſſignandam: cuꝫante generationem panniculo paruo indigente embrione nutrimento non nutriatur ab illo: nec foraminibus.Inquit enim Galienus generatur vero quod non eſt:nutritur autem ⁊ augumentatur quod eſt. Ordo autem⁊ ſpatium temporis in generatione membrorum: proutrationabilis antiquorum coniectura inſinuat: ſrexperiētia antiqua talis eſt: nam in primis ſex diebus: qui ſunt ẜa principio conceptionis format virtus informatiua em̄ ꝯbrioneꝫ non petendo aliud ex matrice. Et poſt illud appetit: ⁊ ſit inceptio aliarum in pectore ⁊ in alijs duobus 4diebus poſt illud: ⁊ ſunt dies octo a principio: deinde inalijs quinqꝫ diebus: ⁊ ſunt. xiij. a conceptione: penetratſanguis a toto: ⁊ ſit illud vnde creatur complete. Et deinde nouem alijs diebus poſt illos fit hūiditas ſanguinea caro: ⁊ iam diſcernuntur fruſta carnis: ⁊ diſcernūturmembra principalia tria manifeſte: ⁊ iam ſeparanturalia a contactu aliorum ⁊ extenditur humiditas nuche:⁊ deinde poſt in alijs noueꝫ diebus ſperatur caput ⁊ ab Vxb ſhumeris: ⁊ extremitatibus ⁊ lateribus: ⁊ vētre. Et diſor diebus cōpletis. xxxv. diebus a pͥncipio conceptiōis VVb8 dcernuntur ſenſus organa: ita vt ſentiat pꝰ illd̓ in quattuqd̓ patet in embrione aborſo: ⁊ in aqua poſito ẜm diſtinctos dies in quibus manifeſte adſunt prediſtincta membra: ⁊ omnia in. xl. diebus aborſo ⁊ in aqua poīto. Hocenim ē tꝑs equale: ⁊ medium ad informationem: ⁊ breuius eſt. xxx. ẜm aliquos ⁊ longinquius: ⁊ magis extenſum eſt. lxv. nā vt quidam dn̄t: non inuenitur in aborſomaſculus cōpletus ante. xxx. di. cū eius cōpoſitio ſit velocior: quā femine: vt Ari. dixit ⁊ cauſam ſuperius aſſignauimus: ⁊ generatio embriōis tūc facta dignoſcitur