Sermolxxxiij
Et quia nō poteſt eſſe impunitū puniatur a tene puniatur ab illo. Idem dicit in libro ad matrem. Firmiſſime crede ꝙ peccatum impunitūnō relinquatur. Et Iob. xxiiij. Deus malū abire impunitum ſeu inultum non patitur. Quartus portator eſt diuine miſericordie largitio.In eo enī ꝙ miſericors deꝰ facile miſericordiāſuā peccatoribꝰ elargit̉ eo diutiꝰ ī peccatis ꝑſeuerant. qꝛ facilitas venie incentiuū p̄bet delinquendi vt dicit Ambro. libro de offi. Et pōnitur. xxiiij. q. iiij. Et iniuſta in fine. vident aliqui ꝙ de facili chriſtus dimiſit ſepteꝫ peccatamortalia marie Magdalene. Luc̄. vij. Et Petro trine negationis peccatum Mat. xxvj. Etlatroni deprecāti ait. Hodie mecū eris ī paradiſo Luc̄. xxiij. Idcirco de eadeꝫ miſericordia⁊ venia ſperat ꝯtinue peccantes. Sꝫ quis ſcitſi veniā penitēdi conſequent̉. Quia dicit Biero. in epiſtola. Beati vix inter ducēta milia hominū quoꝝ vita ſemꝑ fuit mala vnꝰ meretur īdulgētiā. Nec tamē ꝓpter hoc aliqͥs debet deſperare. Quia dicit Chryſo. de reꝑatiōe lapſi⁊ allegat̉ a magiſtro libro. iiij. ſen. diſ. xiiij. Talis mihi crede. talis eſt erga hoīes pietas deinūꝙͣ ſpernit pnīaꝫ ſi ei ſincere ⁊ ſimpliciter offerat etiā ſi ad ſummū qͥs ꝑueniat malorum. ⁊inde tamen velit reuerti ad v̓tutis viam. ſuſcipit ⁊ libenter amplectitur. ⁊ facit omnia quāteGnus ad priorem reuocet ſtatū. Scd̓o per portam effert. Ubi nota porta dic̄ glo. viſus ē velauditus. aut aliqͥs d̓ quinqꝫ ſenſibus. Si ergovideris mulierē ad ꝯcupiſcenduꝫ eā iam mortuus effertur ꝑ portam viſus. Qui v̓o aurē detractionibus ⁊ linguam litigijs accōmodat extrahitur ⁊ effertur ꝑ portam auditus. Si autēconſimilia fabulantur. ꝑ portaꝫ oris mortuuseffertur. Ideo ad portaꝫ viſus pactio mutua ēponendo inter ipſum. videlicet ⁊ cor vt cor nōdirigat oculū ad aliqua illicita. nec oculus renūciet cordi aliqua vana. ſicut fecit Iob. xxxPepigi inquit fedus cuꝫ oculis meis. id ē. firmiter in corde meo ſtatui ſicut firmū pactum.ꝙ vitarem omnē aſpectuꝫ impudicum ne cogitarem quidem de virgine .i. ꝑ aſpectum inciderem in delectationē vel cōſenſum alicuius virginis. Et ſubdit. Si enim ambulaui ī vanitateGlo. prebens me aſpectibus iuuencularum. ⁊feſtinauit pes meus in dolo videlicet querenseas ad decipiendum. Si. id eſt. nō ſecutus eſtoculus meus cor meuꝫ. Ideo dicit AmbroſiꝰAuertamus oculos ab inanibus ne qd̓ ocul̓ꝰvideat ꝯcupiſcat cor. vt teipſum inſpicias neceſſe eſt vt ab omnibꝰ oculos auertas. Qui enīcuſtodit oculos ab immundicia cordis ſecuri
or erit. Ad portam auditus facienda eſt ſepesſpinea ꝑ quā intelligit̉ reprehenſio diuina. Ethoc dicit̉ Ecc̄i. xxviij. Sepi aures tuas. Gloſa. detractiones nō audiendo. quod innuit̉ cūſubdit̉ ſpinis. ſcꝫ īcrepationē pungentiū. ⁊ nōli audire linguam nequā. ⁊ ſeras .ſ. adhibe auribꝰ tuis. videlicet ne intrēt verba mala. Quiadicit quidaꝫ doctor. Nulla differētia eſt intermala loquētem ⁊ ea delectabiliter audientemvterqꝫ enī dupliciter peccat. Ille qͥ male audit⁊ in his delectationē ꝑcipit. ⁊ iſte qͥ male loquitur ⁊ in his ſimiliter delectatur. Si ergo audierimus doleamus. ⁊ ſic ſine peccato erimus. ⁊dicentē cōticeſcere faciamus. Quia dicit Hiero. ad Ruſticū monachū. Sicut ſagitta ſi mittat̉ ꝯtra materiā durā nōnūꝙͣ ī ſagittantem reuertit̉ ⁊ vulnerat vulnerātē. Ita detractor dūtriſtē viderit animū vel faciem audientis ilicoconticeſcit. pallet vultus. herent labia. ⁊ ſaliua ſiccat̉. Si vero libenter ⁊ letanter audierisfomitē detrahēdi tribuis. Ad portas v̓o orisponēda ē habena ferrea vt ab aſſeſſore tuo lingua regatur. Difficile enim eſt. rigere linguaꝫ hNam Iac̄. iij. dicitur. Lingua modicum membrum eſt ⁊ magna ⁊ mala exaltat. Et cito poſtLingua noſtra ignis ē vniuerſitas iniquitatis.lingua cōſtituitur in membris que maculat totum corpus. inflammat rotam natiuitatis noſtre. id ē. curſum vite noſtre qui rote aſſimilat̉.inflāmat̉ a gehēna .i. a diabolo. Et infra. Linguam nullꝰ homo domare poteſt. Quod verbū tractans Aug. de natura ⁊ gr̄a. Nō inquitait apl̓s linguā nullus domare pōt. ſed nullushoīuꝫ. cū domat̉ dei mīa. dei adiutorio dei gr̄afieri fatemur. vn̄ nō eſt expreſſio impoſſibilitatis ſꝫ magne difficultatꝭ In cuiꝰ figura naturaſic ordīauit circa linguam ꝙ qͣſi duplici muroclaudit̉. videlꝫ oſſeo ⁊ carneo. ad on̄dendū ꝙduplex examinatio fieri d̓ꝫ an̄ꝙͣ līgua ſuū opꝰexercꝫ. pͥmo enī dꝫ ꝯſiderare an ſit licitū. ſcd̓oan ſit expediēs. ⁊ iſte ſunt due vie ꝑ qͣs dꝫ trāſire. de quibꝰ in psͣ. Dixi cuſtodiā vias measvt non delinqua in lingua mea. Poſui ori meocuſtodiam. ⁊ hoſtium circumſtantie labijs meis. Unde abbas Pafuncius ſicut narratur exhiſtoria tripartita cuꝫ eſſet ſine litteris acceſſit ad quendam vt addiſceret. Et cum veniſſetad iſtum verſum. Dixi cuſtodiā vias meas vtnon delinquā ⁊cͣ. dixit ſe ſatis didiciſſe ſi iſtamlectionē poſſit ſcire. qꝛ tunc eſſet beatus. Iuxͣillud Ecc̄i. xxv. Beatꝰ vir qͥ habitat cuꝫ muliere ſenſata. ⁊ qui in lingua ſua non eſt lapſus. licet enī iuſtus corripiat aliquādo. habet tn̄ melet lac ſub lingua. Sed lingua peruerſa eſt que