Druckschrift 
3 (1488)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Tractatus. X. I.

tes Diſcipulus. Urget vehemēter moralis hec ratio cōmunes habēs pro om̄iſecta cauſe ꝑtes. dic logicalē rōeꝫ Magiſter. Accipe ſimul cuꝫ metaphificalimaiori ſolidioriqꝫ ꝯpēdio. Pono iſtam.Deus eſt quo maius cogitari pōt. Debet eam logicus addmittere. qm̄ ex eiusꝯceſſiōe nihil ſequit̉ impoſſibile. Debꝫ metaphiſicꝰ acceptare. ponit deū eſſepͥmū in entibꝰ. imo ſuꝑ oīa quo nullū maius eſſe p̄t. qꝛ ſi eſſe poſſet. eſſet. in neceſſarijs differāt poſſe ẜm Ariſtotilē veritatē Pono ꝯſeqn̄ter vtriqꝫ logico methaphiſico deus ſit optimūſūmuꝫ in rebꝰ ſuꝑ oīa. dicet̉ recte erit/ens vniuerſaliter ꝑfectū. Et ne ꝓceſſumimpediat / vel nōis eqͥuocatio. vel ignorātia. voco ens vniuerſal̓r ꝑfectū; cui nulladeeſt perfectio. nec imꝑfectio vlla adeſt.Et hoc anſelmꝰ ſic explicat. Ens cui conueuit oīs ꝑfectio ſeu pociꝰ oīs ꝑfectiōisdenōiatio. melius eſt ip̄m qͣꝫ non ip̄m.id eſt vn̄ res ꝑfectior d̓r eſt ſimpliciter/ſi ſibi ꝯueniat illa denominatō ꝑfectōis/qͣꝫ ſi careret illa. Diſcipl̓s. videoliter ī hac deſcpͥtiōe entꝭ ſimpliciter ꝑfecti/ debeat logicꝰ aut metaphiſicꝰ diſſentire tibi. nōīa ſint ad placitū. Mgr̄Uocamus ens tale deū. īmo iam ſolūvocamꝰ logico ſꝫ ip̄i metaphiſico aꝑtiſſime demōſtramꝰ qm̄ nat̉a ſꝑ incepit aꝑfectis. Ideo neceſſe eſt purꝰ actꝰ p̄ceſſerit oēm potentiā. Quid aūt eſt purꝰ actꝰ /ſi ens ſe ſimpliciter dictū / ſine additiōe qͣcūqꝫ? Et vtiqꝫ ꝯceſſum eſt abbus eſſe. eſſe deū. ſi tale ens ſimpl̓rdictū eſt ens / qͥd aliud eſſe pōt? Si logicꝰ reſoluit diffinitiōes ſuas ad aliqͥdmitꝰ intellectū. illd̓ vtiqꝫ neceſſario d̓r enspͥmū ſimplex. Quicqͥd em̄ intelligit̉ (arguit Bonauētura) intelligit̉ vel vt ensvel vt ens. Hec diuiſio eſt īmediata. īpͥmo. pͥncipio. ſcꝫ vt ens ens. priuationes negatiōes neq̄ant intelligi niſi habituꝫ oppoſitū/ pͥus intelliget̉ ensqͣꝫ ens Si aūt ita eſt / oportebit ensintelligat̉ altero. vl̓ vt ens in potētia.vel vt ens in actu. ꝑmixto potētie vl̓ ſinepotentie admixtione Si iſtud ſecūdū detur. hēt̉ ꝓpoſitū. qꝛ illd̓ eſt deꝰ. oportet aūt ita ſit potētia niſi actū cognoſcit̉. qͣſi anologiā. Et ꝯſeqn̄ter ex ph̓iregula logicali. ſi analogū ſe poſitu/ po

nitur ſuo ſignificato pͥncipali. ita eſtma ꝟa neceſſaria. deꝰ eſt ens. ꝯcedēda taꝫa logico qͣꝫ a ph̓o metaph̓ico. imo apd̓ hn̄tes verā termīoꝝ illoꝝ duoꝝ notitiā. ens deꝰ / dicenda eſt ſe nota. minꝰ qͣꝫ p̄ncipiū Diſcipl̓s Irrefragabilitermihi viderꝭ ꝯplecti iuncto ſi ens in potentia pͥus dicat̉ intelligi. neceſſe eſt hocfieri reſolutiue ens ī actu. ſꝫ ꝑge ꝯſeqn̄t̉ Mgr̄. Precurro. tu ſequere. Si deoꝯpetit oīs denōiatō ꝑfectōis ſimpliciter.abiecta ꝓrſus imꝑfectiōe. ꝑfectiꝰ ſit agere lib̓e; ꝯtīgēt̓; extra ſe; qͣꝫ ncc̄itate nat̉e;ꝯuēit hec lib̓tas d̓o Quāuis lib̓tas ꝯtīgentie/ ſit ꝑfectōis ſimpliciter reſpectufinis; eſt tn̄ ꝑfectōis reſpectu ordinatoꝝ īfinē. qn̄ ſine talibꝰ medijs finis nedū haberi vel adqͥri pōt ſꝫ obtinet̉ neceſſario. ſicut eſt de deo. cuius ꝑfectio dependetab alijs extra ſe. alioqͥn eſſꝫ ſe ſibi ſufficiens. alioqͥn p̄terea poſſet eſſe btūsabſqꝫ creaturis Diſcipl̓s. Fecimus abinchoata ſacramenti euchariſtie materiadigreſſum/ plus mole ſnīaꝝ qͣꝫ ꝟboꝝ grauidū. tn̄ inutiliter ad exaltatione ſtultitie. xp̄iane ꝯͣ ſapiētiā mūdāoꝝ MgīQuid ſi voluerimꝰ traducere mathemati ad rem nrāꝫ Diſcipl̓s. Uide oro qͥdagas. qꝛ hꝫ euchariſtie ſacramentum/emulā acriorē. que per ſuas acribologiasid eſt demōſtratōes potiſſimas ꝯmunes animi ꝯceptiōes/ oppugnare nos ſatagit. Cōſtat ait. ſi due qͣntitates iuxtaponātur neutra alterā excedat ābe ſuntqͣles. Iteꝝ ſi ab e qͣlibꝰ inequalia demasque remanēt ſūt ineqͣlia. Totū ē maiꝰ ſuaꝑte. Et ita ceterꝭ ſe notis. Ecce ꝟo clamat iſta Ecce corpus hūanū ſolite qͣntitatis / applicat̉ hoſtie ꝑuule nec tn̄ excedit vl̓excedit̉. Mgr̄. Eſſet vtinā nobis intellc̄tual̓ iſte vigor eleuatꝰ ſuꝑ fantaſiā imaginatōeꝫ / qͣꝫ admodū fuit ī maria ꝑſpicuum eſſet ſtatim aduerſus hoc ſacramē mathematice poſitōis nihil ꝯcluduntPoſſemus inſuꝑ ex diuerſis eloquijs filiarū mathematice que ſunt AriſmetricaGeometria Muſica ꝑſpectīa Aſtrōomia/ gratas acciꝑe nobis māuductōnes.Sed ad ꝯpendium ſatis ſit hic explodere que obiecta ſunt diſtinctōeꝫ quid eſtquantitatem applicare qͣntitati. Aut hocfit dimenſiue. aut ꝯmēſuratiue vel circūſcriptiue. ita mathematicas ꝯceptiōes

.H.

I