¶ Tractatus. Quartus
¶rima. Notula.Uia fecit mihi magna qui pofens eſt. ¶ Diſcipulus. Maq gna plane ⁊ inſcrutabilia que fecit Marie dominꝰ. Cupimusnihilominus ſcrutari. ſi magnificans anima Marie dominū/ paſſionaliter mouebatur ad eum. Fuit enim abſqꝫ vlla dubitatione ſapientiſſima atqꝫ virtuoſiſſima.Paſſiones vero non cadunt in ſapientemſcd̓m Stōicos. quorū in hoc doctrinam/multi chriſtiani preſertim anagogici anachorite ſecuti ſunt. dicentes virtuoſuꝫ ſi ꝑfectꝰ eſt ad nihil paſſionabiliter affici. immo conſequitur impaſſionabilitatem. circa res corporeas. tam in concupiſcibili qͣꝫin iraſcibili. ⁊ ad hunc finē ſuas dirigebātintentiones. Et hoc ipſuꝫ collationes patrum. ⁊ Elimacꝰ ⁊ Bernardus in ſcala triginta graduum manifeſtant. Sed in contrarium eſt textus euangelij. narrans ip̄aꝫdoluiſſe. de quo dolore prophetauit Symeon. ⁊ tuam inquit ipſius animam pertranſibit gladius. quod in paſſione filij ſepreſente ⁊ dolente; ſcd̓m doctores effectuꝫeſt. ¶ Magiſter. Ampliſſimos ſinus habet queſtio tua que de paſſionibus eſt. ſuper quibus habes opuſcula ſpecialiter edita. conformiter ad philoſophos ⁊ catholicos doctores. Quid igitur vis moleſtꝰ eſſevel ſuperfluus in querendo. ¶ Diſcipulus. Moueor ad tollenduꝫ ſcrupulos. immō laqueos magnos. qui proueniunt conſcientijs timoratis/ ex lectura taliū doctrinarum. que/ tepidos ⁊ vitioſos nominantomnes monachos niſi vicerint ⁊ eradicauerint funditus huiuſmodi paſſiones autſaltem toto ſtudio conentur ipſas euellerequod aſſequi plures reputant impoſſibile⁊ fruſtra niti. cum audiunt apoſtolum conſcium arcanorum dei/ proteſtando gemere. Sentio aliam legem in membris meis. in quibus ſcilicet eſt anima. repugnantem legi mentis mee. Et iterum. Caro concupiſcit aduerſus ſpiritum. ⁊ ſpiritus aduerſus carneꝫ. Conſonat cum experientiavox cōmunis doctorum. ꝙ primi motusnon ſunt in noſtra poteſtate. dicēte Auguhino. Non eſt in poteſtate noſtra. quibusviſis tangamur. Eſt auteꝫ conquiſitio ſpecialis de pulcerrima ⁊ ſpecioſiſſima mulie
rum Maria. ſi motus ſuos omnes habuerit in ſua poteſtate ⁊ quouſqꝫ. Utrum videlicet non potuerit non dolere viſa morte filij. Et ita de reliquis paſſionibus quereretur per apprehenſionem obiectoruꝫ variorum ſub conuenientis ⁊ diſconuenientisratione. Cum dixerit chriſtus. Triſtis eſtanima mea vſqꝫ ad mortem. qui tamen fuit incomparabiliter virtuoſus. ¶ Magiſter. Altior eſt inquiſitio tua qͣꝫ eſtimetur apluribꝰ; qui d̓ paſſionibꝰ/ ⁊ peccatis ⁊ motibus primis/ loquūtur aſſidue. poſſet initium perſcrutationis accipi a pluribus. qͥde paſſionibus loquuntur ⁊ motibus primis ⁊ peccatis. Nihilominꝰ vna placet adpreſens. quaſi narratiua triplicꝭ proceſſusqui ſit in hominibus. proportionabiliterad triplices hierarchias angelorum. ⁊ ẜmtres gradus hominum. animaliū rationabiliū ⁊ ſpiritualiū. Accipe primis puerulūvtentem ſolo ſenſu. ⁊ non ratione nec ſpiritu. Accipiamus alterum vtentem ſenſu etratione. ſed non ſpiritu vel mēte. Accipiamus tertium vtentem ſenſu ratione ⁊ ſpiritū. ¶ Diſcipulus. Sub primo ⁊ tertiogradu/ vidimus ⁊ legimus homines exiſtere. ſed de ſecundo non ita fit perſpicuuꝫ. ꝙaliquis poſſit vti ſenſu ⁊ ratione ſine ſpiritu. cum ſpiritus ſit eadem res cum ratione¶ Magiſter. Nonne ſimiliter in quolibꝫhomine ſenſualis anima ⁊ ratio. ſunt eadēprorſus anima ſcd̓m cōmuniorem eccleſiedoctrinam ⁊ tamen reperitur in vno homine. vſus anime ſenſualis vt in pueris. inquibus nullus eſt vſus rationis. Ita nihilvidetur incongruum. ſi dicatur ꝙ aliquisvtatur ratione qui pro tunc non vtitur ſpiritu vel mente. quia dinerſas habent facies ſpiritus ⁊ ratio. Spiritus autem ſoladiuina ⁊ eterna. Ratō ad temporalia reſpicit ⁊ creata. ¶ Diſcipulus. Nolo contendere depoſſibilitate rei. quia ſcio poſſe perintelligentiam ſic accipi tanqͣꝫ iſta. ſenſus.ratio. ⁊ ſpiritus eſſent reali. immo locali diſtinctione diuiſa Perge quo tendimus adeuidentiam propoſite queſtionis. ¶ Magiſter. Conſideremus in puero tria per ordinem in potentijs ſenſitiuis qꝛ de ſolis vitalibꝰ ⁊ vegetatiuis nihil ad pn̄s plus qͣꝫ d̓plātis in qͥbꝰ nō ſolemꝰ ponere paſſiōes niſi forte ꝑ trāſſūptōeꝫ ad aīata. dicimꝰ eī pratū ridꝫ. letāt̉ ſegēteſ. horrꝫ hiemē t̓ra. fugiūt
T