Druckschrift 
2 (1488)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Tractatus

id eſt periodū etatis ſue/ non ferat̉ directeet immediate ſuper eo quod eſt abbreuiare vitam ſuam. vel corpus in egritudinemtrahere/ tanqͣꝫ ſuper fine principali. autnon fiat pro fine prohibito nequā. quēadmodum multi deſperatorū fortunasſuas ferre non valentiū/ feciſſe leguntur.vt ſtoycorum error facere conſulebat. Inhoc ſiquidem caſu tales grauiter peccantet per leges merito dehoneſtātur. Hic habet quoqꝫ veritatis locum illa Hieronimi ſententia. non refert ſi quis per immoderatam abſtinentiā ſe paulatim interficiat/ aut ſubito. His premiſſis proboquod aſſumptum eſt. Licere ſcilicet plerūqꝫ abbreuiare vitam ſuam/ in varijs occupationibꝰ ſtudijs artibus. Ad oppoſitam enim aſſertionem ſequūtur abſuditates innumere. inter quas illa non mediocris eſt. quilibet teneretur vacare ſtudiomedicine. aut medicorū conſilijs atqꝫ regiminibꝰ continue vti deberet. Quare ſic?Conſtat nempe ex ignorantia medicinarum preſeruatiuarum ab infirmitate.conſeruatiuarū ſanitatis. ex omiſſione inſuper medicinalis regiminis irruimus increbras egritudines. et vite abbreuiationem incurrimus. Rurſus quilibet obligaretur deſiſtere ab operibꝰ et actibus/ exquibus veniunt cōmuniter debilitatiōesin corpore. eiuſdem corruptio velociorſu bſequitur. preſertim dum tempora ſuntintemperata/ ex nimio gelū vel eſtū feruido diſcraſiant armoniam debite ſanitatis. Quid proinde? Sic certe agricolecolere terram. opilio paſcere gregem. vindemiator vuas colligere. ruralis falcare fenum vel ſegetes/ curſor legationem explere deſiſteret. Et ita paſſim ī omnibus huiuſmodi penalibus operibus debite valitudini non parum aduerſis valebit argumentū. Ceterum poſito iſto. ꝯdemnarentur omnes diuites qui delicatis acprecioſis alimentis/ non occurrunt morbis pauperuꝫ. ſi ſemper modis omnibuslicitis et poſſibilibus/ ſit ſanitas in ſe velalijs de neceſſitate ſeruanda vel egritudopellenda. Porro cui dubium eſſe poteſtquin militaris exercitatio ſecum plurimaaccumulet corporis incommoda. nunc inipſo belli apparatu. nunc in tentorijs autcaſtris. aut ſub diuo. demum in ipſo hoſtili conflictu. Quis neget in his abbreuia-

ri vitam multipliciter corporalem? Quidenumerem labores eſtus frigora famem:ſitim. curas. vigilias. et vulnera. quibusipſa plerunqꝫ vita funditus extinguitur?Quis tamen dixerit propter hec repelli amilitando reges et alios reipublice rectores tanqͣꝫ iniuſte agant et in ſeipſos manꝰinijciāt. Deniqꝫ de ipſis mercatoribusquid dicturi ſunt noſtre poſitioni aduerſantes. quibus ait Flaccus. Impiger extremos currit mercator ad indos. Per mare pauperiem fugiens per ſaxa per ignes.Quis non videat tam ipſi qͣꝫ innumerabiles huiuſmodi. hec et ſimilia agendopatiendoqꝫ/ vitam abbreuiant? Quis neſciat egritudinibꝰ varijs atteruntur. Uerūtamen tꝑalia ſolūmodo numeramus/quibus adipiſcendis. cōſeruandis aut recuperandis/ non dico infirmitati ſed vitepericulo et morti/ licenter nos exponimꝰ. Concludamus igitur arguentes a minori ad maius pro bonis ſpiritualibusadquirendis. cōſeruandis. aut recuperandis ſeu reſtaurandis. vel pro malis depellendis/ non eſt qūolibet illicitum vel irrationabile ſimilia perpeti. Quāobrem ipſicarthuſien̄. pn̄t ſubijci regule vel ſtatutoad cuius nihilominus obſeruationem/ ſequitur quādoqꝫ abbreuiatio vite corporalis vel debilitatio ſanitatis incurrit̉. Sꝫopponet forte ſcrupuloſior aliquis queret. ſi liceat omnino medicinam ſpernere:Si preterea in enumeratis temꝑalibꝰ exercitijs/ fas ſit qualitercunqꝫ quocunqꝫvitam conſumere. Et ſi ſic dicatur ſicut dictū fuiſſe videri poteſt: licebit cuilibet abſqꝫ vitio temptandi deum/ omnibus ſe ꝑiculis morborū mortis improuidum obiectare. Iſtud vero nondum quiſqͣꝫ dixit.Reſpondeamus dicentes. in p̄ſenti materia ſicut in reliquis omnibus/ obſeruare conuenit prouerbiuꝫ illud poeticum/ aTerentio cōmemoratum. Ne quid nimisQuod Oratius plus expreſſit dicēs. Eſtmodꝰ in rebus ſunt certi deniqꝫ fines. Ultra quos citraqꝫ nequit conſiſtere rectum.Hoc dicit ph̓us deſcribens virtutem eſſein medio; non quidem indiuiſibili. ſed incerta latitudine prout eſt ſignum ad ſagittam. Atuero qualiter accipiendum ſitmedium huiuſmodi / ſi quiſqͣꝫ vlteriusgat inquirere? Reſpondeat pro me idemph̓us medium illud eſt quo ad nos vt

L