Druckschrift 
2 (1488)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Opuſculū Tripertitū

coram quo ſunt ipſi principes actuū ſuorum rationē reddituri. Deniqꝫ ſoluūthoc preceptū qui nolūt ſuꝑiorum ſuorūaut ſapientiorū adquieſcere cōſilijs; proprijs iudicijs innitētes. Prouenit quippe graue peccatū hoc/ ex inobediētia dedignāti ſuꝑbia. in errorē deceptōem hominē inducēs Cōtingit nanqꝫ ſepius vtaliquis homo taliter deceptus ſuꝑbia/te ſe reputet ſanctitatis/ vt humano cōſilio indigere ſe credat. Fit proinde vtdeceptus homo ille/ propter auſteram nimis indiſcretā abſtinentiā quā bonameſſe credit/ capitꝭ furiā aūt aliā infirmita incurabilē/ malo fine ꝑiturꝰ/ incurrat.Capitulum nonūde quinto precepto.Uintū preceptū eſt. Non occides hominē. Et eſt intelligēdum eſt interficiēdus homo/ autoritate propria vel ꝑticulari etviam facti. p̄termiſſa via iuſticie equitatis. Hoc p̄cepto diſtricte ꝓhibet̉ omneꝑuerſum odium. et deſideriū vindicte ſeumortis aliene. malū item cōſilium. et iniquus ꝯſenſus. in alterius nocumentū. leſionē. vel mortē. ſi ꝑſona leſa/ eccleſiaſtica fuerit aut in ſtatu clericali cōſtitutagrauius eſt peccatum. incurrūt eo factoſic agentes et cōſentientes/ excōicationisſententiā. Contra preceptū hoc/ grauiter delinquūt hi/ qui odio vel rancore pͥncipaliter moti/ aut intuitu vindicte autalieni grauaminis potius qͣꝫ zelo iuſticieinſtigati/ proximos ſuos placitatōnes proceſſus aut iudicia publica/ ml̓tipliciter vexant; etiā quod ſuū eſt requirētesPoteſt nihilominꝰ homo quod ſuum eſtin iudicio publico repetere. ordine iurꝭſeruato/ emendā rationabilē ſue damnificatiōis reqͥrere/ abſqꝫ hoc odiendo proximū mortalit̓ peccet. qͣꝫqͣꝫ ſepe/ pro pacepropria tranqͥllitate/ attenta ꝓximi indigentia/ eligibilius eſſet omnē emendāabſqꝫ lite publica remitti. Uulgo nanqꝫdicit̉. In denario litis eſt obulꝰ amoris. Multū vero is qui ledit aliū/ debꝫattendere/ ex alterius mutilatiōe vel occiſione ſiue leſione quacūqꝫ/ cōtingit interdū leſum cum ſuis heredibꝰ depauꝑari. in quo caſu ledēs quēadmodū fur autlatro/ ad omniū bonorū ꝑditorū reſtitu-

tionē tenet̉. Preterea contra preceptūhoc grauiter peccāt qui qͦquo modo impediūt ex cōmixtione viri mulieris/ fetūnaſci. aut abortiuū procurāt; ſeu ꝑcuſſione violenta vteri. aut nimia ingluuie. autpropter anguſtiam veſtimentorū ad laſciuiā ordinatā. aut aliā quamcūqꝫ negligētem fetus cuſtodiā. ſi fetus erat animatus/ grauius peccatū eſt tunc enī verehomicidiū ꝑpetrat̉. Inſuꝑ cōtra preceptum hoc ſpecialit̓ peccant inuidi. detractores. odio pleni iracūdi. tūc precipuecum inter affines alios guerras aut diſcordias implacabiles excitāt. ex quibusmala pl̓ima oriunt̉ adeo vt is qui litē mouit/ eam cum vellet ſciret aut valeret ſedare. vnde apud deum dānoꝝ inde proueniētium/ reus cōſtituit̉. Occurrit deniqꝫ cōtra p̄ceptum hoc dānabilis horrenda cōſuetudo in aliqͥbus obſeruatauincijs. qua vnius delicto/ tota ip̄iusgenies in mortē ꝑſecutiōem ꝑquirit̉.Hoc tādem precepto interdicit̉ om̄e duellum mortale. aut torneamētum. quibꝰmortis veriſimiliter imminet periculum Capitulū decimūde ſexto loqͥtur precepto.Extum p̄ceptum eſt. Non furtum facies Et eſt furtum vel la-trocinium alienā rapere ſiueretinere. alio cuius eſt ignorāte. ſic ip̄ihoc cognoſcēti diſpliceret. Hoc precepto diſtricte ꝓhibetur om̄is iniuſta mercatio. Cultura quelibꝫ terre aut labor infidelis; fallax qd̓libꝫ aut mēdoſum artificium. Fictus etiā diete labor. Et rerumvenalium inutilium quōlibet pro vtilibꝰvenditō. ſiue venditor earum eas emendo deceptus fuerit ſiue. Non enī quiadeceꝑtꝰ ſum licite poſſum alium decipere. Prohibet̉ item hoc p̄cepto oīs vſura. falſa aduocatō aut patrocinatio. placitatioqꝫ vel lis rite aſſumpta. fraudulēta ꝓcuratō aut iniuſtum iudicium Et generaliter om̄is deceptō manifeſta aut falſo colore velata qua qͥs alteri dānum facit qd̓ ſibi nollet fieri Aggrauat̉ autempctm̄ hoc/ ſurti vl̓ latrocinij/ ex circunſtātijs loci temꝑis ꝑſone. ſimilibꝰ. quēadmodum ſi ſacra in loco ſacro. aut temꝑe oratōni deputato/ qͥs auferat. Si etiāperſona damnificata pauꝑ fuerit. et in ſe

X