Morales

24

corruptōnem generatiue virtutis maiorem qͣꝫ nutritiue. ac minorem eius neceſſitatem. et quia cōtrariatur huic precepto.Non mechaberis. et vt per bona matrimonij/ actus iſte queretur excuſari ¶ Cōſenſus in delectatōnem luxurie circa obiectum ſibi prohibitum; eſt mortale peccatum. ſiue ſit in cogitatione. ſiue in verbis. aut in viſu. aut tactu. aut nutibꝰ. autoperatōne. Quāobrem familiaritas magna hominū carnaliū mutuo. p̄ſertim adnudū. qͣntūcunqꝫ ſint eiuſdē generis autſexus aūt diuerſe etatis/ ꝑiculo ꝓxima eſtideoqꝫ vitanda eſt. ¶ Grauitas peccatorum luxurie ex genere ſic ordinat̉. ẜm grauius et minus graue. qͣꝫqͣꝫ ex circunſtantijs poſſit eorum grauitas aliter variari.Beſtialitas cum brutis Sodomia cumeodē ſexu. aut in vaſe non ordinato Mollicies ſecum. Sacrilegium dicatarū. Inceſtus parētū. Stuprum virginū. Adulterium ligatorum. Fornicatio ſolutorū/Luxuria generaliter. ¶ Licitum eſt ſuācaſtitatem ſicut propriā vitam defenderevim vi repellendo ¶ Delectatio viri cumvxore/ licita eſt cauſa prolis. cauſa reddēdi debitum. cauſa preſeruatōnis ab incōtinentia prohibita Et ſi ſola delectatio q̄ritur. infra metas tamē vinculi matrimonialis. ſic ꝙ extra nō quereret̉. neqꝫ fit cuꝫcircunſtantijs aliunde prohibitis; illudaut nullum aut tantū veniale peccatū eſt¶ Uxoratorum alter peccare poteſt mortaliter in matrimonio. ſi cum detrimētonotabili prolis concepte aut generandeſcienter fiat. vt temꝑe menſtruoꝝ. ſi extravas. ſi cum deſiderio abſentis quaſi p̄ſentis alterius nō ſui. ſi principaliter ex cauſa aut ex fine mortaliter noxijs. ¶ Facilius eſt ſepe ab oꝑe carnali totalis abſtinētia ſicut in virginibus ⁊ viduis; qͣꝫ modeſte maritalem copulam exercere. ſicut febris potu/ et ignis flatu/ et pruritus attactu tandem magis ſuccendūtur Quiacorpus ſacerdotis ſi vxoraret̉ eſſet vxorisſacerdos qui totus eſſe debet domino cōſecratus/ et expeditus a cura rerum familiariū/ et ſolutus legibus ciuilibus ⁊ orationi iugiter vacare/ ratōnabiliter aſtringitur voto caſtitatis.De preceptis de

Iligere deum ſuper (calogi.dom̄ia ex toto corde. ex tota anima. et ex tota virtute. quātum7ſufficit viatori ad ſalutem / eſttaliter affici ad deum/ actu vel habitu. ꝙdei amiciciā/ cuiuſlibet alterius rei dilectioni anteponit. Sic ꝙ pro nulla dilectione ſui vel alterius charitatem dei vellet deſerere/ ꝑ tranſgreſſionē cuiuſcunqꝫprecepti diuini. ¶ Nemo ẜm legem tenetur potius eligere annihilatōnem ſeu dānatōnem eternam. qͣꝫ peccare mortaliter.Neutrum quippe poteſt eligi licite. ſtante lege de precepto habēde charitatis. cūqua neqꝫ annihilatio ſtat neqꝫ damnatō¶ Propoſita alicui viatori iſta queſtiōeet ſimilibus. an citius pateret̉ eſſe in igneper vnū diem/ qͣꝫ peccato mortali conſentire? non tenetur circa hoc deliberare abſolute de altera ꝑtium. ſed teneat ſuſpenſum iudicium. conſiderādo fragilitatemſuam. ⁊ fidendo in diuina miſericordia/que vel nō patietur eum in talem tentatōnem incidere. aut ſi patiatur/ deus facietcum tentatōne prouentū; vt poſſit ſuſtinere. ¶ Propoſitis huiuſmodi queſtionibus. quid homo faceret/ tentatione forti preſente? Aliud eſt optare et deſiderareillud quod eſt melius / et iudicare illd̓ eſſeeligibilius aut minus fugibile altero/ aliud deliberare abſolute/ ꝙ ipſe ſic faceret:et ſic eligeret. Quoniā primum eſt pie etfidelis anime. ſecundū de p̄ſumptione ettemeritate culpatur. ¶ Iurare per deumquod eſt eum teſtem veritatis adducere/fit licite īmo meritorie; dum veritas ſubeſt. et reuerentia comitatur. et pia neceſſitas ex humana infirmitate conſurgens/impellit. ¶ Iurare in vanum. eſt propͥedeum in falſitate. cuius eſſe teſtis nequitinuocare. Ideo dum ex deliberatōne fit.ſemper eſt mortale. ¶ Exigere iuramenta ab his de quibus vehementior eſt preſumptio qͣꝫ de oppoſito apud exigentesꝙ deierabunt; et ad hoc ex deliberationeinducere; vix aut nunqͣꝫ caret mortali delicto. niſi forſan quandoqꝫ apud iudicesquibus ex officio ſic exigere neceſſe eſt ¶Neqꝫ neceſſe eſt neqꝫ vtile ⁊ ſepe criminoſum/ exigere iuramēta ab his qui queſtionantur in iudicio exteriori eccleſiaſticovel ciuili/ quando p̄ſumi poteſt vehemē-

Z