XI

odoribus. Ita etiā vel os claudendo: vel aliquid ex ore reſpuendo a ſaporibꝰ auerſamurIn tactu quoqꝫ vel ſubtrahimus corpꝰ ne tāgamꝰ qd̓ nolumus: vel ſi iā tangamꝰ: abijcimꝰaut repellimꝰ. Ita motu corꝑis agit volūtas:ne ſenſus corꝑis rebus ſenſibilibꝰ copuletur.Et agit hoc qͣꝫtū pōt. Nam cū in hac actōe ꝓpter cōditionē ſeruilis mortalitatis difficultatē patit̉: cruciatus eſt cōſequēs. vt voluntatinihil reliqͥ fiat niſi tolerātia. Memoriā vero aſenſu voluntas auertit: cū in aliud intenta n̄ei ſinit inherere p̄ſentia. Quod animaduertere facile eſt cū ſepe coram loquenteꝫ nobisaliquē aliud cogitando nō audiſſe nobis videmur: falſum eſt aūt. Audiuimꝰ em̄ ſed nonmeminimꝰ: ſubinde ꝑ auriū ſenſum labentibus vocibꝰ: alienato nutu volūtatis: ꝑ quemſolēt infigi memorie: veriꝰ itaqꝫ dixerimꝰ cuꝫtale aliqͥd accidit: nō meminimꝰ: quā non audimus. Nā ⁊ legentibꝰ euenit ⁊ mihi ſe piſſime: vt ꝑlecta pagina vel epl̓a neſciā qͥd legerim: ⁊ repetā. In aliud qͥppe intento nutu voluntatis: nō ſic ē adhibitā mēoria ſenſui corporis: quō ip̄e ſenſus adhibitꝰ ē lr̄is ita ⁊ ābulātes intenta in aliud volūtate neſciūt qͣ trāſierint: qd̓ ſi nō vidiſſent nō ambulaſſent: autmaiore intentōe palpādo ambulaſſent: p̄ſertim ſi ꝑ incognita ꝑgerēt: ſed qꝛ facile ambulauerūt: vtiqꝫ viderūt. Quia ꝟo nō ſicut ſenſus oculoꝝ locis qͣcūqꝫ ꝑgebant: ita ip̄i ſenſuimemoria iungebat̉: nullo mō id qd̓ videruntetiā recentiſſimū meminiſſe potuerūt. Iamporro ab eo qd̓ in memoria ē animi aciē velleauertere: nihil eſt aliud qͣꝫ nō inde cogitare.Ꝙ in quolibet genere trinitatū volūtasnec parēs inueniat̉ eſſe nec ꝓlesCapitulum. IX.I hac igit̉ diſtributōe cuꝫ incipimꝰa ſpecie corꝑis: ⁊ ꝑuenimus vſqꝫ adſpeciē que ſit in ꝯtuitu cogitātis: qͣttuor ſpecies reꝑiunt̉ quaſi gradatim nate altera ex altera. Scd̓a de prima. tertia de ſcd̓aqͣrta de tertia. A ſpecie qͥppe corꝑis qd̓ cernit̉exorit̉. ea q̄ fit in ſenſu cernētis: ⁊ ab hac ea q̄ſit in memoria: ⁊ ab ea q̄ fit in acie cogitātis.Quapropter volūtas quaſi parētē cū ꝓle tercopulat. Prīo ſpeciē corꝑis cū ea quā gignitin corꝑis ſenſu. Et ip̄am rurſus cū ea q̄ fit exilla ī memoria. Atqꝫ iſtā qͦꝫ tertio cū ea q̄ ex illa parit̉ in cogitantis intuitu: ſed media cōpula q̄ ſecunda eſt. cum ſit vicinior non tā ſimilis eſt prime qͣꝫ tertia. viſioneſ em̄ due ſuntvna ſentientis: altera cogitantis. Ut autempoſſit eſſe viſio cogitantis: ideo ſit in memo-

ria. De viſione ſentientis ſimile aliquid: quoſe ita conuertat in cogitando acies animi: ſicut ſe in cernendo conuertit ad corpus aciesoculorum propterea duas in hoc genere trinitates volui cōmendare: vnaꝫ cum viſio ſentientis formatur ex corpore: aliam cum viſiocogitantis formatur ex memoria. Mediamvero volui: quia ibi non ſolet viſio dici: cū memorie cōmendat̉ forma: que ſit in ſenſu cernētis. Ubiqꝫ tn̄ voluntas non apparet niſi cōpulatrix quaſi parentis ⁊ prolis. Et ideo vndecūqꝫ ꝓcedat: nec parēs nec ꝓles dici poteſt.Ꝙ facile ſit cogitanti fingere ſibihas ſpecies quas non vidit ex earum recordationequas vidit.Capitulum. X.T em̄ ſi non meminimus niſi qd̓ ſenaſimus: neqꝫ cogitamus niſi qd̓ meminimus: cur plerūqꝫ falſa cogitamus cum ea que ſenſimus: nō vtiqꝫ falſo meminerimus: niſi qꝛ voluntas illa quam coniūctricē ac ſeparatricē huiuſcemodi rerum iaꝫqͣꝫtum potui demonſtrare curaui: formādamcogitantis aciem pre condita memorie ducitvt libitū ē: ⁊ ad cogitāda ea q̄ n̄ mēinimꝰ ex hiſq̄ memīmus aliud hīc: aliud īde: vt ſumat ⁊ īpellit: q̄ in vnā viſionē coeūtia faciūt aliquidqd̓ ideo falſum dicat̉: qꝛ vel nō eſt foris in rerū corꝑearum natura: vl̓ non de memoria videtur expreſſum cū tale nihil nos ſenſiſſe meminimus. Quis em̄ vidit cygnum nigrū: ⁊ ꝓpterea nemo meminit cogitare tn̄ quis nō poteſt? Iacile eſt em̄ illā figurā quaꝫ vidēdo cognouimus nigro colore ꝑfundere: quē nihilominus in alijs corꝑibus vidimꝰ. Et qꝛ vtrūqꝫ ſenſimus: vtrūqꝫ meminimus. Nec aūt qͣdrupedem memini quia non vidi. Sed fantaſiam talem facillime intueor duꝫ alicui formevolatili qualem vidi adiungo alios duos pedes: quales itidem vidi. Quapropter duꝫ cōiuncta cogitamus que ſigillatim ſenſa meminimus videmur nō id quod meminimus cōgitare: cum id agamus moderante memoriavnde ſumimꝰ om̄ia que multipliciter ac varie pro noſtra voluntate componimus. Naꝫneqꝫ ipſas magnitudines corporum quas nūqͣꝫ vidimus ſine opere memorie cogitamus.Ꝙtuꝫ enim ſpacij ſolet occupare per magnitudinem mundi noſter obtutus: in tantuꝫ extendimus quaſlibet corporum moles: cū easmaximas cogitamus. Et ratio quidem peregit in ampliora. ſed phantaſia non ſequitur.Quippe cum infinitatem qͦꝫ numeri ratio renunciet: quaꝫ nulla viſio corporalia cogitantis apprehēdit. Eadē rō docet minutiſſima eti