Liber
ſer peꝰ. ¶ Ca. ij.T erit numerꝰ filioruꝫIiſrl̓ qͣi harena maris: q̄ſine mēſura ē: ⁊ non nūerabit̉. Et e̓rit ī loco: vbi dicēt̉eis nō ppl̓s meꝰ vos: dice̓t̉eis: filij dei viuētis. Et ꝯgrēgabunt̉ filij iuda et filij iſrl̓pariter: et ponent ſibimetcāput vnū: et aſcendent det̓ra: qꝛ magnꝰ dies ieęrahelDicite fratribꝰ vr̄is ppl̓usmeꝰ: et ſorori vr̄e miẜicordi
pinquas decē tribuū de qͥbus erat ieęrahel tenebāt gentiles ibi adducti de aſſyrijs: vt hr̄. iiij. Reg. xviij. ⁊ pͥmoeſdre. iiij. ⁊ qꝛ ſicut dictū ē ꝑ fideles de natione iudeoꝝfacta ē pͥma cōuerſio gentiliū: iō alloquit̉ eos dn̄s dicēsn ¶ Dicite. vos apl̓i ⁊ alij fideles de iudeis o ¶ Frībꝰſtris .i. cōuerſiſgētilibꝰ qͥ factifrēs vr̄i ꝑ ſuptionem fideiPpl̓us meꝰ.ſut ppl̓us meſicut ⁊ vos: ſicut dicit apl̓s adro. iij. ca. Nō eſtdiſtinctio iudei ⁊greci: nā idē dn̄spiuꝫ ⁊cͣ. q ¶ Etorori veſtre .ſ. gēlitati conuerſe:¶ Miſericordiam cōſecuta. cuꝫenī eſſet ab antiqͦidolatrie deditaꝑ miſericordiamdei meraꝫ ⁊ nō ꝑmerita patrū: vocata ē ad fidē: ſic̄ iuda ꝑ merita abrae⁊ alioꝝ ſanctoꝝ antiquoꝝ. s ¶ Iudicate. Hic denūciatur captiuitas duaꝝ tribuū q̄. sͣ. fuerat omiſſa: eo ꝙcaptiuationi decē tribuū q̄ ſunt iſrl̓ ẜm carnē iungebatur vocatio ſeu illuminatio gētiū que ſūt iſrl̓ ẜm ip̄m⁊ diuidit̉ ī duas ꝑteſ: qꝛ pͥmo denūciat̉ captiuitas rōneculpe: 2º rōne ignorātie: ibi Et hec neſciuit. Circa pͥmūalloqͥt̉ iuſtos qͥ erāt ī regno iuda: vt hieremiaꝫ baruch⁊ alios dicēs: s ¶ Iudicate matrē veſtrā .i. hieruſaleꝫq̄ erat metropolis in regno: ⁊ ſic mat̓ aliarū ciuitatuꝫ⁊ totiꝰ ppl̓i: ſicut ſecūdo regū dr̄ d̓ abela: Cur queris ſb̓uertere matrē ciuitatū ī iſrael t ¶ Iudicate. i ex malitia eius ꝑpēdite: v ¶ Quoniā ip̄a nō vxor mea. ⁊ hͦꝓpter idolatriā ꝑ quā a me receſſit ⁊ maxime tꝑe manaſſe qͥ idola poſuit in tēplo dn̄i: x ¶ Et ego non vireius. qꝛ vir ⁊ vxor correlatiue dicunt̉: ⁊ iō remoto vnoremouetur reliquū. y ¶ Auferat fornicationes ſuas.i. idolatrias: z ¶ A facie ſua. ita ꝙ ad eas amplius n̄artendat ſed magis retro dorſū ꝓijciat: ⁊ ¶ Et adulteria ſua ⁊cͣ. loquit̉ de hieruſalē per modum meretricisque inter vbera ſua ponit fragrantia aliqua vt magisplaceat adultero: ſic hītatores hierl̓m offerebāt idolisfragrās thymiama. a ¶ Ne forte expoliē eā nudaꝫ. ꝑchaldeos: qͥ ciuitatē poſtea ſpoliauerūt oībus bonis. h̓dicit̉ forte: nō ꝓpter aliqd̓ dubiū exiſtēs in deo reſpectufuturoꝝ q̄ ſūt ſibi certiſſima: ſed ad denotādū libertatē arbitrij: ꝑ quā ſi ꝑfecte peniteret deus ꝑceret de penab ¶ Et ſtatua eā ẜm diē natiuitatis ſue. i in magna cōfuſione ⁊ vilitate: ẜm ꝙ dicit̉ ezech. xvi. In die ortꝰ tuinō ē p̄ciſus vmbilicus tuus ⁊ in aqua nō es lota. ⁊ ſeqͥtur: Proiecta es ſuꝑ faciē terre ī abiectione. c ¶ Et ponam eam quaſi ſolitudinem. deſtructis muris ⁊ cōbuſtis edificijs. d ¶ Et ſtatuam eaꝫ velut terram inuiā.propter multiplicationē ſerpentū ⁊ aliaꝝ feraꝝ ex longa vaſtatione terre. r ¶ Et interficiam eā ſiti. deficiētepotu ī obſidione. f ¶ Et filioꝝ eiꝰ nō miſerebor. ſed ꝑtim occident̉ ⁊ partim captiuabunt̉: ⁊ oīa iſta paſſa eſthieruſalem poſtea per chaldeos. g ¶ Quoniam filijfornicationū ſunt .i. multe idolatrie: ſicut viri ſangninum dicunt̉ multi ſanguinis effuſores: genitiuus enimpluralis habet virtutem huius duplicis ſingularis.
iſmael manū mouet cōtra oēs: nimiꝝ ꝙ oīuꝫ ꝯͣ eū moueātur. Dicit enī illū paſſum: Accipe fornicariā ⁊cͣ. nō debereītelligi ẜm rē ſꝫ ẜm ꝓpheticā viſionē nō realit̓: qꝛ hꝫ ſpecieꝫmali quā deꝰ nō p̄ciperet: vt ꝓpheta cederet alijs in malumexempluꝫ: huiꝰ correctionē vide Gen̄. xij. ī correc. penultio.Sed ꝙ Burgen̄. hicarguit ꝙ factū nullomo correſpōdet rei ſignate: nō valet: qꝛ ẜꝫmateriā ſubiecta vtiqꝫ corrn̄det: quāuis n̄oꝑtet figurā ⁊ figuratu ꝑ oīa corrn̄dere vtpꝫ ꝑ totā legē vetereꝫīmo ⁊ burgen̄. jͣ. xi. c.cū glo. dic̄: Typꝰ ꝑteꝫindicat ꝙ ſi totū p̄cedat ī typo: iā nō ē typus ſꝫ veritas. corrndet aūt ẜm materiaꝫfornicarie vt t̓ra fornicās ſit figurata: ſednō oportet ſi fornicaria ſūpta ī mr̄imōiuꝫfuit emendata ꝙ igit̉iſrl̓ figuratus debuit eē emēdatꝰ. Et dicunt̉ legittimi filij: filij fornicationū a denominatione matris: qn̄ poſita fuit inexēplo figurali. Quia tūc deus etiā ſynagogaꝫ reciperet invxorē legitimā ſi auferret fornicationes ſuas a facie eiꝰ ⁊cͣ.ꝓut etiā Burgen̄. exponit.¶ Ca. II.T erit. Hic īcipit ſecūdū capim ẜm hebreoſ ī quopoſt excecationē iudeoꝝ ponit̉ illumīatio gētiumCirca qd̓ ſciēdū ꝙ ideo hic īcipit nouū capl̓m addenotādū ꝙ īcipit alia ſnīa a p̄cedēti: ⁊ diuidit̉ ī duas ꝑtesqꝛ pͥmo deſcribit̉ gētilitatis vocatio: 2º vocate cōſolatio: ibiPropt̓ hoc. Prima ī duas: qꝛ pͥmo ponit̉ dicta vocatio: 2int̓ponit̉ regni iude captiuatio: ibi Iudicate. Sciēdū etiamꝙ gētiles cōuerſi ad fidē xp̄i noīe iſrl̓ nominant̉: ſicut fuit d̓claratū eſa. xliiij. ſuꝑ illud: Iſte dicet dn̄e ego ſū: ⁊ ille inuocabit ī noīe iacob: ⁊ hic ſcribet manu ſua dn̄o ⁊ ī noīe iſraelaſſimilabit̉. iō dr̄ hic: a ¶ Et erit numerus filioꝝ iſrl̓ qͣſiharena maris .i. ī multitudīe maxīa: ſicut videmꝰ īpletū inꝯuerſione gētiū. b ¶ Et erit ī loco. hāc aucͣtē allegat apo.ad ro. ix. dictā ad lr̄am de cōuerſione gētiū: ꝓpt̓ qd̓ exponētes hāc ꝑtē alit̓ vident̉ ab eo diſcordare: ꝓpt̓ qd̓ ſicut dixi apͥncipio īte ligit̉ de illumīatōe gētiū. dicit igit̉: b ¶ Et eritī loco .i. ī orbe vniuerſo vbi hītāt gentiles: c ¶ Ubi dicet̉eis: nō populus meꝰ vos. qꝛ vſqꝫ ad aduētū xp̄i fuerūt idolatrie dediti: d ¶ Dicet̉ eis filij dei viuētis. ꝑ ſuſceptioneꝫfidei: ẜm ꝙ dr̄ ioh̓. i. Quotqͦt aūt receperūt eū: dedit eis poieſtatē filios dei fieri his qͥ credūt in noīe eiꝰ. Et qꝛ cōuerſiſūt ꝑ p̄dicatōeꝫ apl̓oꝝ ⁊ alioꝝ diſcipuloꝝ qͥ fuerūt iudei:ita ꝙ ex iudeis ⁊ gētilibus facta ē vna eccleſia: iō ſubditur:f ¶ Et cōgregabunt̉ filij iuda .i. apl̓i alijqꝫ diſcipuli natōneiudei: g ¶ Et filij iſrael .i. gētiles conuerſi qͥ ſic nominant̉vt p̄dictū ē: h ¶ Pariter .i. ī vna eccleſia i ¶ Et ponentſibimet .i. vnaminit cōfitebunt̉ k ¶ Caput vnum .ſ. xp̄m.l ¶ Et aſcēdēt de terra .i. multiplicabunt̉ fideles ꝑ orbeꝫ ſicut illa q̄ pullulāt de terra: vn̄ ⁊ de magna multitudine populi cōueniēte ad īuicē dr̄ vulgarit̓: Uidebat̉ ppl̓s de terrapullulare: m ¶ Quia magnus dies ieęrael .i. magna congregatio ſeu multiplicatio fideliū: eo ꝙ ieęrael interp̄tat̉ ſemen dei: ⁊ hoc modo exponit ra. ſa. lꝫ vertat ad aliū intellectū: nō enī pōt cōuenient̓ exponi pars iſta de ppl̓o redeūte de babylone vt volūt aliqͥ dicere: qꝛ ille ppl̓s redijt ī hieruſalē: eſdre j. ⁊ nō ī ieęrael: qꝛ ſamariā ⁊ alias ciuitates ꝓ