Druckschrift 
3 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Liber

in ꝓpoſito ꝙ mulieres cōiter pariūt maſculos vl̓ feminascaſualit̓ poſſet qͥs veraꝫ ꝑteꝫ p̄dice̓ ſine hoc ꝙ ſibi credaturin alijs dicendis. Un̄ ridiculū videt̉ ꝙ ī maͣ tā ardua ⁊ dubia tale ſignuꝫ offerret̉ ad ceritificatiōem. In eodē. c. vbi dr̄ in poſtilla: Ut ſciat reprobare malūOtandū ꝙ ī hoc ꝙ dicit̉. Additio tertia.hic: Ut ſciat reprobare malū ⁊ eligere bonū. videtur ꝓpheta alludere ad hoc qd̓ dr̄: Gen̄. iij. Eritisſicut dij ſciētes bonuꝫ ⁊ malū. primꝰ .n. adam ſciam boni ⁊mali illicite appetiuit .ſ. vt eēt ſicut deꝰ. vn̄ ibideꝫ dr̄: Eritisſicut dij ſciētes bonū ⁊ maluꝫ. ⁊ ſic lapſus ē in pctm̄ ſuꝑbievolens ſe adequare deo. Scd̓us aūt adaꝫ .ſ. emanuel: de qͦ. h̓agitur nō habuit ſcīaꝫ boni ⁊ mali: niſi vt ſciret reprobaremalū ⁊ eligere bonū. q. d. licꝫ iſte filius virginis de quo loquor butyruꝫ ⁊ mel comedet̉ tanꝙͣ verꝰ hō: in hoc tn̄ diſfert a primo hoīe: qꝛ ille bonū ⁊ malū ſcire appetiuit: vt eqͣret̉ deo: iſte vero vt ſciret reprobare malū ⁊ eligē bonū: qd̓ītelligit̉ de malo culpe qd̓ ē ſimpliciter ⁊ vere malū: malumvere pene eſt malū ẜm qͥd tantū. Et noͣndū ꝙ ſi ſcire intelligatur hic de ſcīa exꝑimentali: ſic in p̄dictis v̓bis inuenit̉ impeccabilitas chriſti etiā ſcd̓m hūanaꝫ naͣm. Iſto .n. mō nonſciuit chriſtus malū: qꝛ peccatū nō fecit: nec īuentꝰ ē dolus īore eius. jͣ. liij. ſed tm̄ ſciuit reprobare malū culpe. Item notandū ꝙ vbi nos hēmus: Ut ſciat reprobare malum ⁊cͣ. hebraica lr̄a hꝫ: qꝛ ſcit. vel eo ꝙ ſcit ſcd̓m ꝙ īuenit̉: ꝙ ſcīa eligendi bonū ⁊ reprobandi malū fuit in ipſo emanuel anteqͣbutyrū ⁊ mel comederet .ſ. ante natiuitatem ſuā: ſicut cauſaprecedit effectū: ⁊ ſic virtute huius lr̄e hr̄: ꝙ ante natiuitatēſuaꝫ habuit ſcīam reprobādi malū ⁊ eligēdi bonū: qd̓ nonꝯpetit alij puro homini. In eodē. c. vbi dicit̉ in poſtilla: Circa quartuꝫ dicēdū adprimū: ꝙ in ſacra ſcriptura ponit̉ duplicit ſignū.Ignū indicatiuū alicuiuſ. Additio quarta.effectus duplicit̓ dat̉ in ſcriptura. vno mō cum ſiin futuro. vt de ſigno dato gedeoni ⁊ ſil̓ibus: vel iam factūgnuꝫ dat̉ in pn̄ti: vt aliquid credat̉ ⁊ hoc fiendumin p̄terito: ſicut aꝑtio terre deglutiētis dathā ⁊ abirō fuit ſignuꝫ vt ppl̓uſ crederet: ꝙ deus miſerat moyſen ad ꝓbandū⁊ gubernandū ppl̓m: Nume. xvj. Alio mō cū ſignū datur īfuturo vt ꝙ in futuro venerit credat̉. vnde Ioh̓. xiiij. c. Etnūc dixi vobis an̄ꝙͣ fiat vt cum factū fuerit credatis: ⁊ iſtoſcd̓o modo intelligit̉ hoc qd̓ dicit̉ hic: Ecce dabit dn̄s ipſe ſignuꝫ. Nō .n. iſtud ſignū dabat̉ in pn̄ti nec pn̄tibus: ſꝫ futuris de domo dauid: qͥbus hoc ſignū īnotuit .ſ. beate v̓gini ⁊ioſeph: et ſic n̄ reqͥrit̉ vt hoc ſignū dicat̉ memoratiuū: ſꝫ vep̄noſticū. Sed ꝯͣ hoc dicūt iudei: ꝙ hoc ſignū impertinēterſeu īutiliter ponit̉ ī hoc loco: cū ſolū ī futuro ī magnā diſtātia tꝑis erat dāduꝫ: nec ē rememoratiuū p̄teritoꝝ ſcd̓ꝫ hacpoſitionē. Ad qd̓ dicēduꝫ: ꝙ hoc īterponit̉ hic ad exprobrationē maioreꝫ īcredulitatis ipſius achaę qͥ oīpotētiaꝫ dīnaꝫ⁊ eius ꝓnidētiaꝫ intm̄ ꝯtēpſit vt ſignū petere a deo: ⁊ ēt tentare dedignaret̉: vt ſupra ī prīa additione iſtiꝰ. c. vn̄ qꝛ oppoſita iuxta ſe poſita clarius eluceſcūt: ꝓpheta ītroduxit hocſignuꝫ: quaſi diceret: O domꝰ dauid que nūc tā īcredulaes: ꝙ dedignaris petere ſignū a deo ⁊c̄. adhuc erit tp̄us ī qͦdabitur domui dauid ſignū altiſſimū ⁊ ꝓfundū .ſ. Ecce vgo ꝯcipiet ⁊cͣ. qd̓ ſignū ſimpl̓r ab angelo ꝓpoſitū tam miriſſimū ⁊ ſupernaͣle: illa v̓go de radice ieſſe electiſſima ꝑ fideꝫpuriſſima maxīe meritorie acceptauit: vn̄ de illa dr̄ Luce. jͣ.c. Beata q̄ credidiſti ⁊cͣ. ⁊ ſic in domo dauid īcredulitas ſeuinfidelitas ipſius achaę iuxta fidelitateꝫ ſinceriſſimā v̓ginisglorioſe poſita: clariꝰ illuceſcit. Itē p̄dicta p̄noſticatio eſaie⁊ ſi nō eēt vtilis ipſi achaę ⁊ etiā ſuis ꝯtēporaneis: fuit tamēmaxīe vtilitatꝭ futuris: p̄ſertim his qͥ fuerūt ꝯtemporaneichriſti: ⁊ poſteris qͥbus ab ipſo chriſto dr̄: Scrutamini ſcripturas ī qͥbus putatis vos vitā eternaꝫ hr̄e ⁊cͣ. Ioh̓. v. c. hu

iuſmōi .n. ſcrutātes cū īueniūt ꝯcordātiā huiꝰ dc̄i ꝓphetici: Acce virgo ꝯcipiet cū dicto euāgelij: Ecce ꝯcipies invtero ⁊cͣ. ad verā fidem attrahūt̉ vel ī ipſa fortius ꝯfirmant̉: ⁊ ideo noͣnter dixit mattheꝰ ī hoc loco: vt īpleretur qd̓ dictū ē ꝑ ꝓphetā. q. d. attēdite ꝯcordātiā ꝓphetici vaticinij cū euangelico teſtimonio. In eo. c. vbi dicit̉ in poſtilla: Ad ſcd̓m dicendū: Alma ſignificat abſcōſione. Additio qͥnta.Irca hoc qd̓ dicit̉ in heb. hāalma. Attēdēduꝫeſt ꝙ alma ſignificat v̓gineꝫ abſcōditā: vt dicit̉in poſtilla: ſed hoc qd̓ addit̉ ha: eſt quodā ſyncathegorema: ꝯnotās ꝙ virgo illa de qͣ agit̉ aliqͣ rōne ēnotior ceteris ꝓpt̓ aliquā p̄eminētiā: vel qꝛ de ea iā fc̄aē mētio ꝓut ſuꝑ pſalteriuꝫ in additiōibꝰ ſupra pſalmūviij. largius ē expoſitū. Ex quo aliqͣ difficultas ī ꝓpoſito videt̉ emergere circa ſignificatiōeꝫ ꝓpria huiꝰ dictionis haalma. Dicūt .n. aduerſarij ꝙ tꝑe eſaie nō erat nota beata v̓go: cū nondū eſſet ī reꝝ naͣ: nec de ea iam eētfacta aliqͣ mētio ī ſcripturis ſacris. vn̄ nō de illa ꝓpriepōt ītelligili ha alma: ſꝫ de alia tēꝑe eſaie apud eos qͥbloq̄bat̉ nota: ſeu ceteris notior. Ad qd̓ reſpōdendū ſcd̓ꝫRai. martini. ī pugione ī t̓tia ꝑte diſ. iij. c. viij. ꝙ iaꝫ longe an̄ eſaiā Salomō de cuius ſtripe naſcitura erat: exp̄ſſam de ip̄a fec̄ mētiōeꝫ .ſ. ꝓuer. xxx. vbi dicit̉: Tria ſūtmihi difficilia: qͣrtuꝫ penitꝰ ignoro: Uiā aqͥle in celo ⁊cͣ⁊ viaꝫ viri in alma .i. ī v̓gine abſcondita ſeu ſecreta: vbipredictus auctor predictas qͣttuor viaſ applicat qͣttuorvijs chriſti .ſ. aſcēſioni viā aqͥle. Uiā qͦꝫ chriſti de crucead ſepulchrū qd̓ erat exciſuꝫ ī petra: de qͦ t̓tia die reſuirexit vie colubri ſupra petra applicat. Uiam ēt chriſtiꝑ tēpeſtates ⁊ fluctuatiōes huius mūdi traſeūtis vie nauis in medio maris applicat. Uiam v̓o chriſti in vterov̓ginis īcarnati vie viri in alma: quā viā ip̄e ſalomondicit ſe penitꝰ ignorare .ſ. quō abſqꝫ hūano ſemine v̓gopoſſet ꝯcipere ꝑfectū deuꝫ ⁊ hoīem. vn̄ eſaias nō dixit:Ecce alma ꝯcipiet: ſꝫ haalma tāquā de nota de qͣ ſalomon longe an̄ fecerat mētiōeꝫ loq̄ret̉. Sed ex hac expoſitiōe licꝫ v̓a ⁊ rōnabili iudei ſumūt occaſiōeꝫ ſubſānandi ſeu blaſphemādi puritatē ⁊ ſanctitatē v̓ginis gl̓ioſe.Dicūt .n. ſic legat̉ ſeries textꝰ ꝓut iacet ī lr̄a ꝓuer. xxx. ⁊ibi inuenit̉ qd̓ cū dixiſſet ſapiens: viā viri ī alma. ſtatiꝫſeqͥtur: Sic ē via mulieris adultere: q̄ comedit ⁊ tergitos ſuū: ⁊ ait nō feci iniqͥtateꝫ. ecce inqͥunt on̄dit̉ manifeſte ꝙ alma ī hoc loco nō pōt eē niſi corrupta: eo ꝙ mulieri adultere ꝯꝑatur. Ad quā obiectiōeꝫ p̄dictꝰ auctorreſpondet: ꝙ v̓ba ſalomonis ī dicto liº ꝑabolice ītelligidebēt: ſicut ip̄e liber ꝑabole ſalomōis intitulat̉. vn̄ frequēter videt̉ vnū p̄tēdere: ⁊ aliud ītendere: vt ꝑtinet adꝑabolicam locutiōeꝫ. Unde via ml̓ieris adultere intelligi dꝫ hic nō feīa adulterans: ſꝫ plebſ iudaica: de qͣ. jͣ. eſa.lvij. Accedite huc filij auguratricis ſemē adulteri ⁊ fornicarie. Ex quo ⁊ alijs ſil̓ibuſ pꝫ ꝙ mulier adultera ī ſacra ſcriptura ſepe accipit̉ ꝓ ſynagoga iudaica: qd̓ ex ml̓tis rōnibꝰ p̄dictꝰ aucͣtor ibidē ꝯfirmat. Un̄ quēadmovia aqͥle in celo: ⁊ via ſerpentis in petra: ⁊ via nauis inaqͥs ⁊ via viriⁱ in alma mirabiles ſeu difficiles fueruntſalomoni: atqꝫ diſtātes ab intellectu eiꝰ: ſic fuit apud eūmirabilis ⁊ valde diſtans a rōne via iſtiꝰ adultere neqͥſſime .ſ. ſynagoge. nō .n. ſalomonis rō debuit aut potuitcapere malicie īmenſitatē: īpietatis ꝓfūditatē: ⁊ ꝑfidieꝑtinacitateꝫ: qua hec adultera veꝝ meſſiā chriſtū dn̄minnocēteꝫ ꝯdēnaret ⁊ barrabaꝫ ſedicioſuꝫ ⁊ hōicidā peteret: qua ēt fatuitate ſeu iſania: vel qͣ īuidia diabolicaſtimulata potuit meſſiā repelle̓: cecos illūiantē: claudoscurātē: mortuos reſuſcitātē: ⁊ īnumerabilia miracl̓a facientē: barrabā v̓o qͥ nihil tale vnquā fecit ꝓ meſſia ſu