¶ Liber
ſacra ſcript̉a ꝑ bn̄dictōeꝫ dſignant̉. ¶ Myſtice ꝑ abſalonpr̄is ꝑſecutore ītelligit̉ qͥlibet tyrānꝰ apoſtatās a fide: perſequēs chriſtū pr̄em ſuū in mēbris ſuis: qͣlis fuit Iulianꝰ apoſtota: ſꝫ quātūcūqꝫ talis ptāte ⁊ multitudīe ſibi adherentefulciat̉: tn̄ finalit̓ deijcit̉: ⁊ frequēter in pn̄ti: ſic̄ Iulianꝰ apoſtota fuit occiſus a ſc̄o mercurio ad hoc ꝑ glorioſā v̓gineꝫmiſſo: ⁊ ſemꝑ ī futuro niſi peniteat an̄ mortē: ⁊ ad hac ſententiā pōt facilit̓ hꝰ pſalmi lr̄a applicari.¶ In pſalmo tertio: Dn̄e qͥd multiplicati ſūt. ¶ Additio.Salmꝰ iſte duplici ſēſu lr̄ali debet exponi: iuxta regulā beati Iſidori in pͥmo de ſummo bono: ꝓut exponit̉ a magiſtro hꝰ poſtille ī ꝓlogo ſcd̓o ſuꝑ Gen.in ſcd̓a glo. videlꝫ. Primꝰ enī ſēſus accipiēdꝰ eſt ex ip̄o titulo: ⁊ ſic tractat de his q̄ ꝯtigerūt ipſi dauid cū fuge̓t ab abſalon fili ſuo reddēs gr̄as deo de ſua liberatōe. Ad qd̓ ſatis reducit̉ lr̄a ſaltē ꝓ maiori ꝑte: ꝓut in poſtilla declarat̉Sꝫ qꝛ in eodē pſalmo ꝯtinēt̉ aliq̄ qͣ nullo mō recte applicātur ipſi dauid ī illa fuga exn̄ti: ſꝫ potiꝰ chriſto cui oīa ī hocpſal. ꝯtēta ꝓpͥe ⁊ iuxta pͥmariā ſignificatōem lr̄e applicāt̉:iccirco aliꝰ ſēſus lr̄alis hꝰ pſalmi reſultat ꝑfectior pͥmo ſenſu ⁊ ad lr̄am ꝓpͥor. Cōtinet̉ enī ī hoc pͥſ. Ego dormiui ⁊ ſoporatꝰ ſū ⁊cͣ. qd̓ de dauid in illo ſtatu minime pōt ītelligi.Nā ſopor ⁊ ſonꝰ apud grāmaticos diſtīguūt̉ ẜm ſuꝑiꝰ ⁊ īferius. In qͦcūqꝫ enī eſt ſopor in eodē ē ſōnꝰ: ſꝫ nō ecōtra. Nāſopor addit ad dormitionē ſōni ſuauitatē ⁊ qͥetudinē: qd̓dauid in illa fuga nō legit̉ habuiſſe: ſed potiꝰ oppoſitū. Legit̉ enī. ij. Reg. xvij. Nunc gͦ mittite cito ⁊ anunciate dauiddicētes: ne moremini iſta nocte ī campeſtribꝰ deẜti ſꝫ abſqꝫdilatione trāſgredimini ne forte abſorbeat̉ rex ⁊ oīs ppl̓usqͥ cū eo eſt: ⁊ īfra. Surrexit gͦ dauid ⁊ oīs ppl̓us qͥ cum eoerat ⁊ trāſierūt iordanē donec diluceſceret. Nullo gͦ modoſuſtineri poſſet ꝙ ī illa fuga qͥeuiſſet ⁊ ſoporatꝰ eēt. Ꝙ aūtdic̄ mgr̄ poſtille ꝙ ſopor ī ſcriptura accipit̉ pro magnā triſticia potiꝰ hētur oppoſitū. Nam ſuꝑ illud Iob. xxxiij. qn̄irruit ſopor ſuꝑ hoīes ⁊cͣ. glo. cū ceſſant ab exteriori actōeinde fit qͥes mētis: nō gͦ qͥes mētis ꝯpatit̉ ſecū magnā triſticiaꝫ. nec ēt facit ad ꝓpoſitum qd̓ allegat poſtillator de illov̓bo gen̄. xlv. de Iacob qͣſi de graui ſono euigilās ⁊cͣ. Nonenī dicit de ſopore ſꝫ de ſōno: ſed īter ſoporē ⁊ ſōnū ē dr̄iaut dcm̄ ē. Nec valet dice̓ qd̓ in alia trāſlatiōe legit̉: Et ſomnum cepi. Nā hebraica v̓itas teſtat̉ ꝓ noſtra trāſlatōe: v̓baenī oīno ſil̓ia ponūt̉: ⁊ in hoc pſalmo: vbi dicit ſoporatusſū: ⁊ in ſequēti vbi dicit: ⁊ reqͥeſcā. vn̄ oꝫ dice̓ ꝙ dormitioīhoc pſalmo ꝯtēta fuit in trāqͥllitate ⁊ qͥete: qd̓ non pōt ip̄idauid applicari in ſtatu illiꝰ fuge: ut on̄ſū eſt. Scd̓us gͦ ſenſus hꝰ pſalmi lr̄alis ⁊ ꝓpͥus eſt: vt ītelligat̉ de chriſto ī paſſiōe: morte: ſepultura: reſurrectōe: ⁊ ꝑſequētiū punitōne: ⁊iuſtoꝝ remuneratōe. dicit enī: Dn̄e ꝗͥd multiplicati ſūt ⁊cͣ.a deo enī multiplicati ſūt ꝑſequēteſ chriſtū: ut etiā eoꝝ numero adiūctꝰ ſit īfelix diſcipulꝰ. Cōſeq̄nt̓ dic̄: Multi dicūtaīe mee ⁊cͣ. Nā multi ꝑſequētiū dicebat: Si filiꝰ dei ē deſcēdat nūc de cruce ⁊ credimꝰ ei: Matth̓. xxvij. c. CōſequēterTu aūt dn̄e ſuſceptor meꝰ. hūanitatis es. Nāͣ enī diuīa humana ſuſcepit. Et gl̓a mea. Principal̓ enī gr̄a chriſti ẜm ꝙhō ē tota trinitas. Et exaltas caput meū .i. mētē mea q̄ tata ꝑſecutōe nō depͥmit̉. Seqͥt̉: Uoce mea ad dn̄m clamauiclamās enī chriſtꝰ in cruce voce magna emiſit ſpiritū: Lu.xxiij. Seqͥt̉: Et exaudiuit me d̓ mōte ſc̄o ſuo. Naꝫ apl̓us cōmemorās clamorē validū chriſti dicit: Exauditꝰ eſt ꝓ ſuareuerētia: ad here. v̓. ca. Que exauditio ītelligit̉ qͦ ad reſuirectionē ⁊ efficaciā paſſioniſ. Seqͥt̉: Ego dormiui. ī cruce ꝑmortē. ſepe enī in ſcripturis accipit̉ dormire ꝓ mori: ut ibidormiuit dauid cū pr̄ibus ſuis. iij. Reg. ij. c. Et de Stephano: obdormuit ī domino actu. vij. ⁊ ſic de multis alijs. Etſoporatꝰ ſū. In ſepultura in qua pͥmo reqͥeuit a ꝑſecutōibꝰ⁊ opprobrijs. Sic̄ .n. in morte xp̄i que fuit abiectiſſima et
ignominioſa ꝯſiderat̉ magnitudo patiētie ip̄iꝰ ⁊ ꝯſtantie: ſic eiꝰ ſepultura fuit honoratiſſima: ⁊ ore ꝓpheticotalit̓ ꝓnūciata. vn̄ eſa. xi. erit ſepulchꝝ eiꝰ glorioſū. Addenondū v̓tutē magnā moriētꝭ qͥ ꝯͣ ītētionē occidētiuꝫēt mortuꝰ honorifice ſepelit̓: ſeqͥt̉: Et reſurrexi ⁊cͣ. qꝛ tertia die reſurrexit. Seqͥt̉: Nō timebo milia ppl̓i ⁊cͣ .ſ. cuſtodeſ ſepulchri: qͥ aucͣte plurimoꝝ xp̄ꝫ circūdabāt necvaluer̄t reſurrectōeꝫ xp̄i īpedire. Exurge dn̄e .i. fac̄ meexurge̓ tua diuīa potentia. Saluū me fac deuſ meus acorruptōe: iuxta illd̓: Et n̄ dimittes ſcm̄ tuū vide̓ corruptionē. Seqͥt̉: Qm̄ tu ꝑcuſſiſti ⁊cͣ. nā oēs ꝑſeq̄ntes xp̄ī paſſiōe p̄ter penitētes fuer̄t grauit̓ puniti: ut latiꝰ pꝫ īhiſtorijs. vn̄: Dn̄i ē ſalꝰ. cuiꝰ effectꝰ ē: Et ſuꝑ ppl̓m tuūbn̄dictio tua. effectꝰ .n. paſſiōis xp̄i ē gr̄a ī pn̄ti: ⁊ gl̓a infuturo: que eſt ſumma benedictio. ¶ Replica.N tertō pſal. Dn̄e qͥd multiplicati. vbi poſtil.i t rōne tituli pͥmū exponit pſal. iſtū de dauid iqͣtū fuit figura xp̄i: de qͦ pͥncipal̓r exponitur: utvult idē poſtil. ī ſuo reꝑtorio morali. burge. mouet difficultatē vocalē ⁊ gramaticalē de liſoporatꝰ: dicens ſoporeꝫ de dauid nō poſſe exponi: qꝛ ſopor ſignificat trāqͥllā vel ſapidā qͥete: qͣlē dauid nō hūit ī fuga a facie abſalon̄. Huic tn̄ vocali difficultati pōt ſatꝭ fieri ꝑ id qd̓pōit burgen̄. gen̄. xv. vbi nr̄a trāſlatio cōit̓ hꝫ: ſopor irruit ī abraā: ⁊ horror magnꝰ ⁊ tenebroſuſ īuaſit eū: vbiburgen̄. dic̄ trāſlatōeꝫ nr̄aꝫ ſe ꝓpͥe hr̄e ad hebraicā lr̄aꝫ.Un̄ pꝫ ſoporē nō ſemꝑ accipi ꝓ mētꝭ ſapida tranqͥllitate: ꝓut ſe burgen̄. in hoc loco reſtrīgit. ¶ Pſal. IIII.Um īuocarē. Huic pſalmo p̄mittit̉ titulꝰ talisẜꝫ hebre. Ad victoriā ī organis p̄ſ. dauid. Dicitaūt Ra. ſa. ꝙ ꝑ hoc ꝙ dr̄ ad victoriā intelligitꝙ p̄ſiſte cātabat̉ a leuit cū qͦdā conatu vniꝰ chori ad ſuꝑandū alteꝝ: ⁊ ecōuerſo: ſic̄ ī eccl̓a ī cantu alicuiꝰ proſevnꝰ chorꝰ nitit̉ alteꝝ ſuꝑare. Per hoc aūt qd̓ ſb̓dit̉. Inorganis: intelligit̉ ꝙ cantꝰ hꝰ pſal. magꝭ erat aptꝰ decātari ī īſtr̄o muſico qd̓ vocat̉ organa ꝙ ī alijs muſicis īſtrumētꝭ. ſic̄ vna nō magꝭ appropriat̉ viole ꝙͣ alio muſico īſtr̄o. Per hoc āt ꝙ dr̄ p̄ſ. dauid. on̄dit̉ ꝙ fuit arctor hꝰ p̄ſ. Ad ītellectū v̓o p̄dcm̄ reducit̉ titulꝰ hꝰ p̄ſ. qͥponit̉ ī trāſlatōe Hiero. iuxta hebra. qͥ talis ē: Uictoriī pſalmis canticū dauid. Et ꝙ dr̄: Uictori. ſb̓ intelligit̉choro leuitaꝝ: oꝛ vnꝰ chorꝰ nitebat̉ aliū vince̓ mō predc̄o: ⁊ cū ſb̓dit̉: In pſalmis. accipit̉ cantꝰ ꝓ īſtr̄o ī qͦ cantat̉ .ſ. ꝓ organis: ſic̄ ecōuerſo aliqn̄ ponit̉ īſtr̄m muſicūꝓ cantū qͥ ī eo cantat̉: ſic̄ dr̄ cōiter: viola facit hoīeꝫ tripudiare: qꝛ ſonꝰ viole fac̄ hoc qd̓ addit̉: Canticū dauididē penitꝰ ſignificat ſic̄ p̄ſ. dauid. qd̓ expoſitū ē. Ad eūdem ītellectu reducit̉ titulꝰ qͥ cōit̓ ponit̉ ī biblijs qͥ tal̓ ē:In finē p̄ſ. cantici dauid. Finis enī habet rōne vltimi ⁊optimi. ij. ph̓icoꝝ. Leuite aūt ī cantu hꝰ p̄ſ. faciebāt vltimū de potētia: ut pꝫ ꝑ p̄dc̄a: ⁊ hoc erat ēt optimuꝫ ingene̓ diuinaꝝ laudū. cetera hꝰ tituli patēt ex dc̄is. Igit̉ex p̄dc̄iſ titul̓ apparꝫ māifeſte auctō hꝰ pſal .ſ. dauid: ſꝫma n̄ apparet: ꝓpt̓ qd̓ apud hebreos: ⁊ ſil̓it̓ apud latinos varie exponit̉ ēt ī ſēſu lr̄ali quē ꝓut potero ītēdo ꝓſeqͥ. ⁊ ꝓpt̓ breuitatē ſectādā omiſſis varijs expoſitōibꝰ:vnā accipio q̄ mihi vr̄ magꝭ cōuenire lr̄e ⁊ et rōni .ſ. ꝙiſte p̄ſ. ſit gr̄aꝝ actio ip̄iꝰ dauid ꝓ eius liberatōe qn̄ ſaul ⁊ eiꝰ exercitꝰ cingebat dauid ⁊ viros eiꝰ in modū cōrōne: ⁊ dauid deſꝑabat ſe poſſe eūade̓: ⁊ tūc venit nūcius ad ſaul dicēs: feſtina ⁊ veni qm̄ īfuder̄t ſe philiſtijnſuꝑ t̓rā: ⁊ tūc fuit ꝯpulſus dimitte̓ dauid ⁊ viroſ eiꝰ: uthetur. j. Re. xxiij. n̄ ē .n. veriſil̓e qͥn dauid egerit pſalmūſpecialem reddēdo deo gratias de iſta liberatione: necinuenitur alius pſalmus ad hoc appropriatus: licet inaliquibus alijs p̄ſ. fiat mentio de hoc beneficio cum