Tobie
¶ Incipit liber tobie ¶ Ca. l.Obias extribū ⁊ ciuitate neptalim que̓ eſtin ſuꝑiori
bꝰ galilee ſupra naaſō poͣſtviā q̄ duc̄ ad occidēte: ī ſiniſtrō hn̄s ciuitatē ſephet: cūcaptꝰ eēt ī diebꝰ ſalmanaſarregꝭ aſſyrioꝝ in captītate tn̄poſitꝰ viā vitatiū̄ deſeruit iia
¶ Poſtilla ſuper librum tobie incipit.Ec oportuit face̓: ⁊ illa n̄ omittē eoſ Matthei. xxiij. Poſtꝙͣ auxiliāte deo ſcripſi ſuper libros ſacre ſcripture canonicos īcipiēdo a prīcipio gene. ⁊ ꝓcedēdo vſqꝫ ad fineꝫapoca. de eiuſdeꝫꝯfiſus auxilio ſuper alios intendoſcribere qͥ nō ſūtde canone: ſcilicꝫliber ſap̄. eccl̓aſticus: iudith: tobias: ⁊ libri mach̓.ſcd̓um ꝙ Hiero.nymꝰ in prologogaleato q̄ p̄mittit̉libris regū: ⁊ ideꝫ dicit de libro Baruth: in eiꝰ ꝓlogo: ⁊de 2º eſdre in ꝓlogo ſuꝑ eſdra: ꝓpter qd̓ aſſūpſi verbuꝫꝓpōitū: Hec oportuit ⁊cͣ. ī qͦ duo pn̄t notari. Primū eſtnec̄itas oꝑis p̄cedētis: ibi Hec oportuit facere. Scd̓m ēvtilitas oꝑis ſubſequētis: ibi Et illa nō omittere. Circapͥmū ſciēdū ꝙ libri ſacre ſcripture qͥ canōici nūcupāt̉ tāte ſūt auctoritatis: ꝙ quicqͥd ibi cōtinet̉ veꝝ tenet̉ ⁊ īdiſcuſſe: ⁊ ꝑ ꝯn̄s llud qd̓ ex hoc ꝯcludit̉ manifeſte. nā ſic̄ īſcripuris ph̓icis veritas ꝯgnoſcit̉ ꝑ reductionē ad pͥmapͥncipia ꝑ ſe nota: ſic in ſcripturis a catholicis doctoribꝰtraditis: veritas ꝯgnoſcit̉ quātū ad ea q̄ ſūt fide tenendaꝑ reductionē ad ſcripturas ſacre ſcipture canōicas: queſūt habite reuelatiōe diuina: cui nll̓o mō fl̓m poteſt ſb̓eſſe: ꝓpter qd̓ intellcūs eaꝝ nec̄ariꝰ ē eccl̓ie: ⁊ iō de expoſitiōe eaꝝ poteſt dici illud qd̓ ſcribit̉ ecc̄. xxiiij. Hec oīaliber vite .i. omnes libri expōiti in oꝑe p̄cedēti cōtinentin libro vite .i. in libro reuelate veritatis a deo qui eſtip̄a vita. ſic̄ enī diuina p̄deſtinatio dr̄ liber vite: ſic ⁊ hecſcriptura diuinitꝰ reuelata liber vite dr̄: tū qꝛ a vita pereēntiā ꝓcedit: vt dictū eſt: tū qꝛ ad vitaꝫ beatā ꝑducit.Circa ſcd̓m ꝯſiderādū: ꝙ libri qͥ nō ſūt de canōe: receptiſūt ab eccl̓ia: vt ad moꝝ informationē in ea legāt̉: tamēeoꝝ auctoritas ad ꝓbādū ea que in ꝯtentione veniuntminꝰ idonea reputat̉: vt dicit Hieronimꝰ in ꝓlogo ſuꝑlibrū iudith ⁊ ī ꝓlogo ſuꝑ parabolas Salomōis: ꝓpt̓qd̓ ſūt mīoris efficacie ꝙͣ libri canōici: ⁊ iō poſſumꝰ dice̓dn̄o a quo ē oē bonū illud qd̓ ſcribit̉ iudith. viij. Illa pilla cogitaſti. licꝫ enī in actu cogitādi diuino nō ſit prius⁊ poſteriꝰ cū ſit vnicꝰ ⁊ ſimpliciſſimꝰ: tn̄ in effectibus abeo p̄cogitatis ē ordo tꝑis ⁊ dignitatis: ⁊ ſic veritas ſcripta in libris canonicis prior ē tꝑe quātū ad plura: ⁊ dignitate quātū ad oīa ꝙ ſint illa que ſcribūt̉ in nō canonicis: vtilis tn̄ eſt ad directionē in via moꝝ: vt dictū eſtꝑ quā ꝑuenit̉ ad regnū celoꝝ: qd̓ nobis ꝯcedat ⁊cͣ. C I.Obias ex tribu ⁊ ciuitate neptalim ⁊cͣ. in exponēdo libros qͥ non ſūt de canone intēdo teneꝯtigerūt: exceptis libris ſapiētie ⁊ eccleſiaſtici qͥ moraleſre tꝑis ordinē quo ſcripti ſunt: vel qͦ in eis ꝯtētaſūt: ⁊ poſt hiſtoriales ponent̉: vltimo vero ſcd̓s eſdre qͥminoris auctoritatis merito reputat̉. Sic igit̉ incipio alibro tobie cuiꝰ hiſtoria pͥmo ꝯtingit .ſ. anno ſexto ezechie regis iude: quia captiuatꝰ fuit tobias ꝑ ſalmanaſarregē aſſyrioꝝ: vt pꝫ infra eodē capl̓o: qͥ regnū decem tribuū captiuauit anno. vj. ezechie: vt hr̄. iiij. regū. xviij.Liber igit̉ iſte in duas ꝑtes diuidit̉: qꝛ pͥmo deſcribit̉ tobie ꝯuerſatio virtuoſa: 2º dei ꝯſolatio gratioſa. iiij. capitulo. prima ī duis .ſ. in ꝑtem prīcipalē ⁊ incidentalē q̄incipit: ibi Eadē itaqꝫ die. prima adhuc in tres: qꝛ prīodeſcribit̉ eius virtuoſa ꝯuerſatio ī terra captiuitatis: ⁊
in terra natiuitatis: ibi Cunqꝫ eēt iunior: 3º reuertit̉ auctorad deſcribendū ꝯuerſatōem eiꝰ virtuoſā in t̓ra captiuitatiſibi Igit̉ cū ꝑ captiuitatē. Circa pͥmū deſcribit̉ pͥmo genuſ ⁊locꝰ ip̄iꝰ cū dr̄: a ¶ Tobias ex tribu ⁊ ciuitate neptalī ⁊cͣ.eſt enī neptalim nomē eqͥuocū ad ſignificādū vnā tribū deduodecī tribubꝰ iſrl̓:denoīatā a neptalimfilio iacob: ⁊ ad ſignificandū quandā galilee ciuitateꝫ ſic nominatā: de qͣ fuit tobiasoriunduſ propt̓ quoddicit: Ex tribū ⁊ ciuitate neptalim. ⁊ ē ſil̓iſmodꝰ loquēdi: ſic̄ dic̄btūs gregoriꝰ de btōbn̄dc̄o: Fuit vir venerabilis gr̄a benedictꝰ ⁊ noīe. b ¶ Que eſt ī ſuꝑioribꝰ galilee.hoc dr̄: qꝛ duplex eſt galilea: vna eſt ſuꝑior: altera īferior:ciuitas vero neptalim de qͣ tobias fuit oriūdus: erat ī galilea ſuꝑiori. c¶ Supra naaſon. nomē eſt ciuitatiſ: q̄ reſpectu neptalim declinat ad mare mediterraneuꝫ: vt pꝫ in deſcriptōe terre ſancte: ⁊ ſic ciuitas neptalim ē in loco ſuꝑioriAlibi vero naͣaſon ē nomē propriū prīcipis tribꝰ iude Rūivij. d ¶ Poſt viā que ducit ad occidentē. ī qua ꝑte eſt mare mediterraneū reſpectu neptalim: ⁊ maris galilee qd̓ ē adoriētem reſpectu ciuitatis neptalim. erat autē q̄dā viā cōisꝑ quā res portabantur de vno mari ad aliud trāſiēs iuxtaneptali: ⁊ ſic dr̄ eē poſt illā viā reſpectu ſitus hierl̓m. ¶ Inſiniſtro hn̄s ciuitatē ſephet. ẜm ph̓um dextꝝ mūdi ē oriēsvn̄ incipit mot̉ celi. ⁊ occidēs ſiniſtꝝ. ẜm vero cōeꝫ moduꝫloquēdi quē magis ſequit̉ ſcpͥtura ſacra: ſiniſtꝝ mūdi eſt illud qd̓ eſt ad ſiniſtrā hoīs verſa facie ad orientem: ⁊ ſic ꝑsaqͥlonaris eſt ſiniſtra ꝑs mūdi. ciuitas vero ſephet ē in aqͥlonari ꝑte reſpectu neptalim: vt pꝫ ī deſcriptōe terre ſancteiſta vero de tribu iuda ⁊ ciuitatē tobie dicunt̉ h̓ ad ꝯfirmatōeꝫ veritatis hiſtorie. f ¶ Cū captꝰ eēt in diebꝰ ſalmanaſar. ex hoc pꝫ ꝙ nō fuit captiuatꝰ ī pͥma captiuacōe filioruꝫfilioꝝ iſrl̓: qua fecit teglatphalaſar rex aſſyrioꝝ: d̓ qͣ hr̄. iiij.regū. xv. ſꝫ in ſcd̓a qua fec̄ ſalmanaſar ſexto āno ezechie regis iuda: vt hr̄. iiij. reg. xviij. ⁊ ſic pꝫ ꝙ hec hiſtoria incepit aſexto anno ezechie regis iuda: vt dc̄m eſt. sͣ ſꝫ qn̄ terminatafuerit. dicunt aliqͥ: ꝙ hoc fuit poſt deſtruciōem ciuitatꝭ heruſalē factā ꝑ nabuch̓. eo ꝙ dicit tobias īfra. xiij. ca. Hierl̓ꝫciuitas dei caſtigauit te dn̄s ⁊cͣ. ſꝫ hoc ſtare nō pōt: qꝛ ī finehuiꝰ libri dr̄: ꝙ ꝯpletis annis cij. ſepultus fuit tobias: plureſaūt anni fluxerūt a ſexto anno ezechie vſqꝫ ad dictam deſtructōeꝫ. nā ezechias regnauit. xxix. annis. tobias aūt fuitcaptiuatꝰ anno eiꝰ ſexto: ⁊ ſic de anis ezechie remanēt. xxiij.poſt captiuitatē tobie: pꝰ ezechiā regnauit manaſſes filiꝰ eiannis. lv. iiij regū .xxj. ⁊ poſt eū ioſias filiꝰ eiꝰ annis. xxxj.poſt quē regnauit ioachaę filiꝰ eiꝰ tribus mēſibus qͥ computant̉ in annis pr̄is: poſt eū regnauit frat̓ eiꝰ eliachim. xj. annis. iiij. regū. xxiij. poſt eū regnauit ioachi filiꝰ eius tribusmenſibꝰ qui ꝯputant̉ in annis pr̄is: poſt quē regnauit ſedechias duobꝰ annis an̄ deſtructōem ciuitatis. iiij. reg. xxiiij.qui anni ſimul iūcti faciūt annos. cxxxj. ⁊ ad hos adiungēdi ſunt anni quos habuit tobias an̄qͣ captiuaret̉: qꝛ iā eratetatiſ tante ꝙ habebat vxorē ⁊ filiū: vt hr̄ infra eodē ca. qd̓aūt allegat̉ in ꝯtrariū: Dicrl̓m ciuitas dei te caſtigauit dn̄s⁊cͣ. nō valet qꝛ ꝓphetia fuit de futuro: vt videbit̉ ibidē domino cōcedente. g ¶ In captiuitate tn̄ poſitus viā veritatis non deſeruit. ad idolatriam declnando cum tamen inter idolatras habitaret: ⁊ ſic fideliter ſe habuit erga deum⁊ etiam miſericorditer erga proximum: ideo ſubditur:h ¶ Ita vt omnia que habere poteat quotidie ⁊cͣ. ⁊ ſubdit̉