Druckschrift 
Commentarius in secundum librum Sententiarum Petri Lombardi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

quam ſecit non oportet. quia multi poſſuntmalefacere qui non faciunt neqꝫ fecerunt. Simalicia que facta eſt in ipſa ¶Sꝫ ꝯͣ. Aug. in li.lxxxiij. q. ꝓbat nullo alio actore poteſtſieri malus niſi ſeip̄o. ergo non uidetur potentia peccandi quantū de ſe mala ſit. Iteꝫnon ſequitur. Iſte poteſt adulterari. ergo eſtadulter. iſte poteſt malū facere. ergo ē malusSed ſi potentia malefaciendi eſſet mala. neceſſario ſequeretur ad ip̄aꝫ malū. ergo ⁊cͣ.Iuxͣ hoc queritur unde hoc eſt uoluntasmale faciendi eſt mala potentia malefaciēdinon dr̄ mala¶ Queritur etiam ꝓpter quiduoluntas peccandi non d̓r̄ inuoluntas ſicut potentia peccandi dr̄ impotētia Uidetur enīmagis. ſi eniꝫ uoluntas peccandi maiorē dicitapproximatōem ad peccati defectū qͣꝫ potentia peccandi. magis uidetur deberet caderea ꝓpria rōne ut uoluntas peccandi dicereturinuoluntas qͣꝫ peccandi potentia dicatur īpotentia.. dd̓ ſicut potentia reſpectu bonoꝝ non dicit actualē ordinationē ad effectumſed ſolū habitualē. noluntas v̓o dicit actualeꝫordinationē. ſic in malis intelligēdū ē pofentia non dicit actualē ordinationē ad deſcm̄ſed potius habitualē. vnde d̓r̄ aliquis hr̄epotentiam malefaciendi quia actualr̄ tendatin mala ſed quia poteſt tendere in malū. Uoluntas autē actualē ordinatōeꝫ dicit.. n. dr̄iſte uult malū. noxatur actualr̄ tendat in ma. Sicut .n. dictū fuit in primo libro. voluntaseſt approximatius ip̄ius potentie ad agendūet ideo quia malū dicit aliquē defectū pn̄teꝫin eo uel ꝯtra id de quo dr̄. hinc eſt uolūtaspeccandi mala eſt uelle peccare eſt malū. potentia aut peccandi ſiue poſſe pectare non dr̄ mala. Concedēde ſunt ergo rōnes on̄dentes potentia peccandi inquantū huiuſmodinon eſt mala. Ad illud uero qd̓ primo obr̄in ꝯtrariū de uꝰ luntate. ⁊d̓ illud non ualetquod uoluntas malefaciendi plus ponit qͣꝫ potentia malefaciendi. vicit enim actualē deordinationē. vnde ſicut argumētū illud ualet.Uelle malefacere eſt malū. ergo poſſe malefatere eſt malū. ita nec illud ualet. Nec ualet qd̓obiicit potentia malefaciēdi eſt aliud qͣꝫuoluntas. ꝙͣꝫuis eniꝫ non ſit aliud. alio tn̄importatur in maiori elongatione. in alteror̓o in maiori approximatione. et ideo eſt ibi

ſophiſma ẜm accn̄s ſicut hic. eadē eſt uolūtasque diſtat a malo que approximat malo. ergo ſi mala ē ꝓut eſt approximata ex oꝑatōead malū ſimilr̄ mala eſt ꝓut erit diſtans. aſſignatur .n. hic aliqͥd accn̄ti rei ſubiecte in. Ad illud quod obr̄ uſus potentie peccādi inquantuꝫ huiuſmodi eſt malus. dd̓ illamaxima intelligitur de uſu ad queꝫ unaqueqres directe de ꝓximo ordinatur. ſed potentia peccadi ordinatur neqꝫ directe neqꝫ deproximo ad actū peccandi. eo illa eadeꝫpotent̓ia eſt oppoſita ad ſuū oppoſitū ordinatur per ſe. ad hoc aūt ordinatur per accn̄svnde oppoſitū peccati eius ē uſus. peccatūeſt eius abuſus. ideo non ſequitur ſi peccare ſit malū ꝓpterea potētia peccandi ſitmala inquātū huiuſmodi. Ad illud qd̓ obr̄ in bonis potentia bn̄faciēdi eſt bona. ergo⁊cͣ. dd̓ ē ſimile. qꝛ in bonis bonitas actꝰeſt a bonitate potētie. vnde ꝯſueuit diciquia bona facimª boni ſumus ſed quia boniſumus bona facimus. ſic aūt eſt in malisīmo econtra quia mala facimus mali ſumus.Et ratio huius ē qꝛ ꝙͣꝫuis potentia poſſitſe per ſuū actū perficere. pōt tn̄ ſe ſuū actudeordinare deficere facere. ꝓpter hoc nontm̄ addit bonū opus ſupra bonū opus quātūad rōem merendi ſicut pccm̄ ſepra peccatumquantū ad rōnem demerendi. Ad illud qdobr̄ ꝯpletior eſt potentia cum eſt ſuo actuiꝯiuncta. dd̓ hoc ueꝝ eſt de actu ad quē ordinatur ſimplr̄ ſꝫ non eſt ueꝝ de eo ad quē ordinatur accn̄s maxime actus ille plus tenetrōnem defectꝰ qͣꝫ effectꝰ. tunc .n. magis deordinat qͣꝫ perficiat. et ſic eſt īpotentia peccādireſpectu actus peccandi. ideo magis receditpotentia a ꝯpletione in hoc peccat qͣꝫ in eo potuit peccare. Ad illud quod queriturutrū potentia peccandi ſit bona an mala: dd̓ ſi dicatur poſentia peccādi qua quis poteſtpeccare abſqꝫ dubio bona eſt a deo ē. Similiter ſi dicatur potentia peccandi ordinata adactū peccato ſubtractū ſimilr̄ ē a deo. Si autēpotētia peccādi dicatur ip̄a poteſtas deficiēdihoc dꝫ dici bona neqꝫ mala. Bona nondꝫ dici. qꝛ dicit aliqd̓ ens. nihil hꝫ rōnementis qd̓ non habeat rōnē boni. Mala nen dꝫdici ꝓpter hoc dicit priuationē alicuiusboni nati ineſſe. neqͣꝫ dicit actualē defectū ſed