I

¶ Ad illud .n. quod queritur quō ſe habeatſyndereſis ad ꝯſcientiā ⁊ lege naturalē. dd̓ ꝙſic ſe hꝫ ſyndereſis ad ꝯſcīam ſicut ſeˣ hꝫ charitas ad fidem. uel habitus ip̄iꝰ affectus ad habitus reſpectu ītellectus practici ẜ ꝙ ē habit̉Lex autē naturalis ꝯmuniter ſe hꝫ ad utrūqꝫad ſyndere ſim ⁊ ad ꝯſcīaꝫ. nam lex naturalisduplr̄ accipi pōt. vno mō ꝓut dicit habituꝫ inaīa. ⁊ ſic qꝛ per legē naturalē inſtruimur ⁊ ꝑlege naturale recte ordinamur dicit habitū qͥꝯprehendit intellcm̄ ⁊ affem. ⁊ ita ꝯprehenditſyndere ſim ⁊ ꝯſcaīm. Alio modo lex natural̓uocatur collectio preceptoꝝ iuris naturalis. etſic noīat obiectū ſyndereſis ⁊ ꝯſcīe vniꝰ ſicutdictantis ⁊ alteriꝰ ſicut inchoantis. nam ꝯſcīadictat ⁊ ſyndereſis appetit uel refugit. ⁊ utroqꝫ illoꝝ modoꝝ inuenitur lex naturalis in diuerſis locis. hoc tn̄ ultimo accipitur magis ꝓprie. ⁊ ſic ut ꝓprie loquamur ſyndereſis dicitpotentiā affectiuā inqͣꝫtū naturalr̄ habilis ē adbonū ⁊ ad bonū tendit. ⁊ ſcīa uero dicit habitūintellectꝰ practici. lex uero naturalis dicit obiectū utriuſqꝫ. Et per hoc pꝫ rn̄ſio ad qōnē vl̓timā qualr̄ ſyndereſis ſe hꝫ ad ꝯcupiſcibilemrōnalem ⁊ iraſcibilē. Ile .n. tres potētie īdifferenter noīant potentias aīe ſiue ẜ ꝙ mouentur naturalr̄ ſiue ẜ ꝙ mouentur deliberatiue.ſyndereſis aūt noīat potentiā affectiuā ẜm ꝙmouetur naturalr̄ et recte. ⁊ ideo nō diſtinguitur ab illis potentijs ẜ eſſentiā potentie ſed ẜmodū mouendi. ⁊ quia ẜ illū modū mouendiſemper mouet recte. hinc ē ꝙ dr̄ ſuꝑ alias uolare ⁊ alijs errantibus non ſe īmiſcere ſed eascorrigere.Ecundo queritur utrum ſyndexeſispoſſit per peccatū extingui. ¶ Et ꝙſic uidetur. Suꝑ illud p̄s. Cōrruptiſunt ⁊ abhoīabiles facti. glo. Omni ui rōnalipriuati. ſed ſyndereſis ē potentia rōnalis. ergo per magnitudineꝫ peccati pōt ſyndereſispriuari ſaltē quantū ad actū. ¶ Iteꝫ ſuꝑ illudps. Ab altitudine diei timebo. Glo. Stuporē qui nō ſentit. ⁊ poſt ſubiungitur. Stulta arrogantia ſimilis ē ſtupori. qn̄ quis de ſe preſumes nec timet nec cauet. ergo ſicut ꝑ ſtuporēꝯtingit corpus fieri īſenſibile reſpectu morbicorporalis ita ⁊ aīaꝫ ꝯtingit fierꝭ inſenſibilē reſpectu morbi ſpūalis. Si ergo ſyndereſis remurmurat morbo ſpūali. uidetur ꝙ ſyndere

ſim ꝯtingat aliqn̄ extingul. ¶ Itē heretici ꝓerrore ſuo ſuſtinent mortē ſine aliquo remorſu ꝯſcīe. ſi ergo ſyndereſis eſt remurmuraremalo ⁊ in eis nō remurmurat aliquo mō. uidetur ꝙ in eis ſit extincta oīo. ¶ Iteꝫ fomes ſehꝫ ꝑ oppoſitū ad ſyndereſim. ſed fomitē ꝯtingit totalr̄ extingui ſicut pꝫ in beata uirgine.ergo uidetur ꝙ ſyndereſim ꝯtingat extinguiꝑ pccōꝝ multitudinē. ¶ Sꝫ ꝯͣ. In glo. p̄habitaſuꝑ primū Eze. Facies aquile ⁊c. glo. Scintilaꝯſciētie in Caim nō extinguitur. ſi ergo caimfuit magnus pccōr. uidetur ꝙ ꝑ peccatū extingui non habeat. ¶ Itē augꝰ. in li. de ciui. dei.Tanta eſt uis probitatis ⁊ caſtitatis ut omnisuel pene oīs eius laude moueatur hūana natura. necuſqꝫ adeo ſit turpitudine uitioſa ut totu amittat ſēſū honeſtatis. ergo ſi ille ſenſushoneſtatis ē ſyndereſis. uidetur ꝙ non poſſitper pccm̄ extingui. ¶ Itē que naturalr̄ inſuntſunt inſeparabilia. ſed ſyndereſis ineſt nobisnaturalr̄. ergo videtur ꝙ actu eiꝰ nō poſſemoīo amittere ꝑ peccatū cū ultiū ſicut dicit aug.nō deleat extrema nature ueſtigia. ¶ Item ſiin aliquibus deberet extingui maxime eſſetextincta in dānatis. ſed indānatis ſyndere ſisnō extinguitur. qꝛ remorſus ꝯſcīe eſt ex actuſyndere ſis. ⁊ hic remorſus maxime in eis uiget. qꝛ nec ignis eoꝝ extīguetur nec vermismoriet̉. ergo ⁊c. ¶ ℟. dd̓ ꝙ ſyndereſis qͣꝫtūad actū īpediri pōt ſꝫ extingui non pōt. ideoaūt nō pōt extingui. qꝛ cū dicat quid naturalenō pōt a nobis oīo auferri. vn̄ ⁊ glo. dicit ſuꝑillud Luce. x. Abierunt ſemiuiuo relicto. Immortalitatē exuere ſꝫ rōis ſenſū oīo abolerenon pn̄t quin homo poſſit ſape ⁊ deū cognoſcere. nec unqͣꝫ uitiū delet extrema nature ueſtigia. qͣꝫuis aūt actus eius oīo auferri uel extingui non poſſit. pōt tn̄ ad tꝑ̄s impediri ſiueꝓpter tenebrā obcecatōis. ſiue ꝓpter laſciuiādelectatōis. ſiue ꝓpter duriciā obſtinationis.Propter tenebrā obcecatōis impeditur ſyndereſis ne malo remurmuret ꝓ eo ꝙ malū creditur eē bonū ſicut ē in hereticis qui moriētesꝓ impietate erroris credūt ſe mori ꝓ pietatefidei. ⁊ ideo remorſum nō ſentiunt ſed magisquoddā gaudiū fictū ⁊ uanū. Propter laſciuiādelectatōis ſimilr̄ īpeditur. aliqn̄ .n. ī peccatiscarnalibus ita abſorbetur hō ab actu carnis vtremorſus locū nō habeat. quia carnales hoīes