prīcipioꝝ acqͥſiti quo ad cognitionē ꝯcluſionūvnde dignitas eſt illa quam quiſqꝫ ꝓbat audiiaꝫ. Sꝫ nec ille modus dd̓i cōſonat uerbis phī⁊ aug. nā phūs in li. poſterioꝝ ꝓbat ꝙ cognitio prīcipioꝝ nō eſt nobis īnata deducens adplura īconueniētia. ⁊ ibidē oſtēdit ꝙ cognitioprīcipioꝝ acqͥritur uia ſenſus memorie ⁊ experientie. Aug. etiā in. xij. li. de trini. loquēsde paruulo qͥ rn̄debat de oībꝰ prīcipijs geometrie dicit ibi ꝙ hoc nō erat quia anima illiparuuli prius illa nouiſſet ſꝫ potius iſta uidebat ī quadā luce ſui generis īcorporea. que admodū oculus carnis uidet̉ que ī hac luce corporea contra adiacent cuius lucis capax eiqꝫcōgruens ē creatꝰ. Et ꝓpterea ē tertius modus dd̓i ꝙ habitꝰ cognitiui quodamodo ſuntnobis inati ⁊ quodāmodo acqͥſiti. non tm̄ loquendo de cognitōe ī particulari ⁊ de cognition concluſionū. ſꝫ etiam de cognitōe prīcipioꝝ. cum enī ad cognitōeꝫ duo concurrant neceſſario .ſ. pn̄tia cognoſcibilis ⁊ lumē quo mediante de illo iudicamus ſicut uidem ī uiſu.Et ī precedenti auctoritate īnuit aug. ꝙ habitus cognitiui ſunt quodāmodo nobis īnatirōne luīs aīe īditi. ſunt etiam quopamodo acqͥſiti rōne ſpēi. Et hoc qͥdem uerbis Aug. ⁊phī concordat. Omnes enī ī hoc cōcordat ꝙpotentie cognitiue ſunt lumen īditū qd̓ uocat̉naturale iudicatoriū. ſpēs aūt ⁊ ſimilitudinesreꝝ acqͥruntur in nobis mediante ſenſu ſicutexp̄ſſe dicit phus in multis locis. et hoc etiaꝫexperientia docet. nemo enī unqͣꝫ cognoſceret totū aut parte. aut patre aut matrem niſiſenſu aliquo exteriori ſpem eius acciperetEt hinc eſt ꝙ amittentes vnū ſenſū neceſſehabemꝰ vnā ſcientiā amittere. Illud aūt lumēſiue naturale iudicatoriū dirigit ip̄am animaꝫī iudicādo tā de cognoſcibilibꝰ qͣꝫ de oꝑabili.bus. Sꝫ hoc attendendū eſt p̄cipue. quia ſicutinter cognoſcibilia quedā ſunt ualde euidētiaſicut dignitates ⁊ prima prīcipia. quedā ſuntminus euidentia ſicut ꝯcluſiones particularesſic ⁊ in operabilibus. quedā ſunt maxime euidētia. utpote illud. quod tibi non uis fieri alijne feceris. ⁊ ꝙ deo obtēperandū ē ⁊ ꝯſimiliaQuēadmodū ergo cognitio primoꝝ prīcipiorū rōne illius luīs dr̄ eſſe nobis īnata qꝛ lumēillud ſufficit ad illa cognoſcenda poſt receptionē ſpēꝝ ſine aliqua perſuaſione ſuperaddita

propter ſui euidentiā. ſic ⁊ primoꝝ prīcipioꝝmoraliū cognitio nobis īnata eſt pro eo ꝙ iudicatoriū illud ſufficit ad illa cognoſcēda. Ruiſus quēadmodū cognitio particulariū ꝯcluſionū ſcīaꝝ acqͥſita eſt pro eo ꝙ in nobis lumenīnatu nc̄ plene ſufficit ad illa cognoſcenda ſꝫindiget aliqua per ſuaſione ⁊ habilitatōe nouaSic etiā intelligendū ē ex parte operabiliū ꝙquedā ſunt agenda ad que tenemur que noncognoſcimꝰ niſi per inſtructionē ſuperadditāergo qm̄ ꝯſcīa noīat habituꝫ directiuū noſtriiudicij reſpectu operabiliū. hinc eſt ꝙ quodāmodo noīat habitu īnatu. ⁊ quodāmodo nominat acqͥſitū. Habitū inquā īnatu nominatreſpectu eorum que ſunt de primo dictaminenature. Habitū uero acquiſitū reſpectu eorūque ſunt inſtitutōis ſuperaddite. Habitu etiāīnatū dicit reſpectu luminis directiui. Habitūnihilominꝰ acqͥſitū reſpectu ſpēi ip̄ius cognoſcibilis. naturale enim habeo lumen quod ſuſficit ad cognoſcendū ꝙ parentes ſunt honorandi. ⁊ ꝙ ꝓximi nō ſunt ledendi. nō tn̄ habeo naturaliter mihi impreſſam ſpēm patrisuel ſpēm ꝓximi. His uiſis plana eſt rn̄ſio adqueſtione ꝓpoſita ⁊ etiā ad obiecta. ꝯcedo .n.ꝙ ꝯſcientia dicit habitū quodāmodo īnatumvidelꝫ rōne illius luminis ſuper nos. ſignatiquod quidem oſtendit nobis bona ⁊ quod eſtſeminariū alioꝝ habituū acquirendoꝝ. Et ſiccurrunt rōnes ad primā parte inducte. ꝯcēdonihilominus ꝙ ꝯſciētia dicit quodāmodo habitū acqͥſitū .ſ. rōne ſpēꝝ ip̄oꝝ cognoſcibiliuꝫſicut ꝯſtendunt tres prime rōes ad ſecundaꝫparte inducte. Concedo etiā ꝙ dicit habituꝫquodāmō acqͥſitū reſpectu ſpeculabiliū oꝑabiliū ſicut tres alie rōes on̄dūt. Siqua aūt ſūtcognoſcibilia q̄ qͥdē cognoſcāt̉ per ſui eēntiānō per ſpem reſpectu taliū poterit dici ꝯſtīahabitus ſinglr̄ īnatus utpote reſpectu huiusꝙ eſt deum amare ⁊ deum timere. deus eniꝫnon cognoſcitur per ſimilitudinē a ſenſu acceptam. imo dei noticia naturaliter eſt nobis inſerta ſicut dicit aug. Quid autem ſit amor ⁊timor non cognoſcit homo per ſimilitudineꝫexterius acceptā ſed per eēntiam. huiuſmodienim affectus eſſentialiter ſunt in anima. Exhis patet rn̄ſio ad illā qōnē qua qͣritur utruꝫomnis cognitio ſit a ſenſu? dicendum ꝙ nonneceſſario enim oportet ponere ꝙ aīa nouit