Druckschrift 
Commentarius in secundum librum Sententiarum Petri Lombardi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

in quo manifeſtaretur eius ſumma iuſticiaſumma miſericordia. ſed ſumma iuſticiamanifeſtatur ꝑfecte niſi ī ſeueritate punitionis maloꝝ. ſumma miſericordia manifeſtatur ꝑfecte niſi in liberatiōe miſerorumremiſſione delictorū. hoc autem poſſeteſſe niſi rōnalis creatura facta eſſet in ſtatuin quo. poſſet peccare expugnari. ergo diuina iuſticia miſericordia exigebat hoīemuertibi ē expugnabilē fieri. Rn̄o. Adpredictoꝝ intelligentiā eſt notandū. et ſiipſa diuina operatio non indigeat approbatione. pro eo quicquid deus facit bene facit recte facit. verūtamen ad exercitandādeuotionē in mente fideliū. cōpeſcendā rabiem in ore blaſphemantiuꝫ. deum in ſuisoperibus inculpantiuꝫ. quadruplex poteſtratio aſſignari quare deus talem fecit hoīeꝫut poſſet ab aduerſario expugnar̄i. Et prima eſt manifeſtatio diuine potētie. Uoluitdeus oſtendere homini. quia ſicut ſine eofactus non fuerat. ita nec ſine ipſo p̄ſiſterepoterat. ut ergo homo noſcet diuinumpoſſe non ſolūmodo eſt omnis potentie cauſatiuū. ſed etiaꝫ omnis potentie cōſeruanꝫ ip̄m ſoluꝫ ē quod non poteſt deficere necexpugnari. ideo placuit ſibi creaturā rōnalem facere uertibilem expugnabilem. necipſam confirmare quouſqꝫ experimēto diſceret qd̓ ip̄e ſolus ē in quo cadit niſi poſſe Secunda ratio eſt manifeſtatio diuineſapietie. Maioris eīm ſapientie oſtenſiuūeſt ſcire ordinare bona cum malis elicerebona ex malis qͣꝫ ordinare ſolum bonū cuꝫbonis. ideo cum non deceret deum malafacere. debuit talem facere creaturam quepoſſet in operando deficere ī malum cōmittere. ut deus mala illa ordinando ſuam ſapientiam declararet. Tertia ratio ſumiturex manifeſtatione diuine miſericordie. quepotiſſime manifeſtata eſt. unigenitū filiūſuum tradidit ad liberatiōeꝫ ſerui Quartaratio ſumitur ex manifeſtatione diuine iuſticie. que potiſſime manifeſtatur in hoc deus tribuit unicuiqꝫ ẜm opera ſua precipuein eterna punitione malorum. hec autemretributio punitio etiam prefata miſericordie liberatio non eſſet niſi deus creatu

uertibilitatis feciſſet. ita potentem impugnari expugnari. ideo congruum fuitdeum hominem in tali ſtatu facere. Etcedende ſunt rationes ad hoc inducte. Ad illud quod primo obicitur deuadebuit facere hominem optimum. Dicendum eſt optimum ſimpliciter optimuꝫin ordine. Tum autem dicit Oyoniſiusoptimum eſt optima adducere. non intelligit abſolute. ſed in ordine. ideo ex hocſequitur debuerit fieri in optimo ſtatuſimpliciter. ſed in ſtatu in quo optime ſaluaretur uniuerſitatis ordo pulcritudo. ſicfactus eſt cum productus fuit in ſtatu uertibilitatis. ut ordinato proceſſu perueniret merito ad premiuꝫ. ab imperfecto ab perfectuab inferiori ad ſupremum. Ad illd̓ quodobicitur de ſumma liberalitatē. Dicenduꝫ ſi deus ſit liberaliſſimus cum liberalitas non precludit uiam iuſticie ſapientie.ideo ſic dicta ſua diſtribuit largiter. ut tamēnon excludatur ſapientie recta ordinatio.iuſticie iuſta retributio. ideo non ſtatim debuit beatificare confirmare. ſed merita hominis expectare. Ad illud quod obicitur maioris ſapientie eſt precauere malū ⁊c̄.Dicendum falſum eſt. īmo multo maioris ſapientie eſt morbum bene curare qͣꝫ naturam a morbo preſeruare. Unde Aug. inEnchę. Melius iudicauit deus de malis bona facere qͣꝫ mala nulla permittere. maiori etiam ſapientie atteſtatur ut predictuꝫeſt. ſic res ordīare ut ex ſuperueniēte etiādeordinatione non deturpentur. ſed earumordinatio decoretur. Ad illud quod obicitur de potentia. Dicendum ſi in omnibus operibus diuinis manifeſſetur diuinapotentia. ea tamen que ſpectant ad homīsgratificationem glorificationem plꝰ ſuntad manifeſtat onem diuine miſericordie etiuſticie qͣꝫ potentie. ideo maior eſt congruentia in propoſito qͣꝫ in oppoſito. nihilominus tamen ad aliquem modum ex ipſahumana infirmitate indigentia plus innoteſcit homini diuina potentia qͣꝫ ſi homonunqͣꝫ conſpexiſſet uertibilitatem in rationali creatura.

2b