aſpectu lucis ⁊ auditus in auditu cantus ſonori qͣꝫ aſpectus vel auditus hominis lapſi.ergo pari ratione in guſtu ⁊ tactu appoſitoſibi ꝯuenienti multo plus haberet delectari.ergo cum cognouiſſet uxorem vel cum comediſſet maiorem delectationeꝫ habuiſſet¶ Sed contra. Augꝰ. dicit de ciui. dei. ꝙ ſihomo non peccaſſet ſic mēbra genitalia applicarentur adinuicē ſicut modo applicaturmanus ori. ſed in applicatione manus ados aut nulla aut modica habetur delectatio.Ergo pari ratione videtur ꝙ nec in contactu illorum membroꝝ. ¶ Item ſi tanta eētdelectationis intenſio tunc quanta eſt nunccum modo ſit deordinatio in actu generādipropter intenſione delectationis. tunc fuiſſꝫgeneratiua deordinata. ergo non eſſet generatiua inſtituta ſed deſtituta. ¶ Item ſi inactu illo natura ſtante eſſet delectationis intenſio cum fortificata minoratur vis alterividetur ꝙ ſicut in illo opere abſorbet̉ vſusrationis ita ⁊ tunc. ſed hoc non poteſt eſſeſine hominis ſubuerſione. ergo non eſſꝫ natura ordinata ſed inordinata ⁊ ſubuerſa. ¶Item ſi tanta eſſet tunc delectatio in prefentia ⁊ coniunctione ſexuum quanta eſt nunc.ergo ſimiliter tantus eſſet appetitus in abſentia quantus eſt nunc. ſed uehementia deſiderij ⁊ appetitꝰ excitat pruritus ⁊ pruritusvehementia facit membra illa inobedientiarōni ⁊ repugnātia. ergo in ſtatu ante lapſūeſſet pugna ⁊ ꝯtrouerſia. quod ē contra oēsſanctos ⁊ contra fidem ſinceram. Reſtat etgo ꝙ tempore nature inſtitute in ſexuumꝯmixtione nō erat delectatio intenſa. ¶ ℟Intelligendū eſt hic duplicem modū eſſe dicendi. Quidam enim dicere uoluerunt ꝙtanta uel maior erat delectatio tunc qͣꝫ nūc.⁊ tn̄ non erat īmoderata. tanta erat ꝓpternaturalis virtutis perfectionem. īmoderatanon erat propter inferioꝝ virtutū ſubiectionem. ratio enim dominabatur illi delectatōi⁊ eam deferebat in ſuum finem. et ideo nonabſorbebatur nec erat ibi repugnātia. Et ꝑhoc uolunt ſoluere obiecta. ¶ Eſt et aliusmodus dicendi qui magis concordat verbisAug. ⁊ ꝓbabilitati rationis .ſ. ꝙ in deciſiōeſeminū ⁊ ꝯmixtione ſexuū tempore natureinſtitute aliqua fuiſſet delectatio moderata

⁊ menſurata tamen ẜm ꝙ exigebat hominis rectitudo. et ẜm ꝙ eam uolebat temperare hominis ratio. et ideo non erat tantaquanta eſt modo. Nunc enim qꝛ virtus illamaxime exit rationis imperium dum ratioami ſit originalis iuſticie uinculum ⁊ retinaculū per quod imperabat uiribius inferioribus. ideo laxatis ſibi habenis toto impetu⁊ conatu ſe precipitat in delectabile ſibi oblatum. non propter intenſionem uirtutis mouentis ſed propter defectum virtutis retardantis. vnde ſicut equus laſciuus rupto freno uelocius currit ⁊ impetuoſius qͣꝫ cum infrenatur ⁊ detinetur a ſuo ſeſſore. lꝫ non habeat maiorem uirtutem. ſic et in propoſitointelligendū eſt ſe habere. et hoc eſt quoddicit Aug. de ciui. dei. Nuptie ille digne felicitate paradiſi ſi peccatum nō fuiſſet ⁊ diligendam prolem gigneret ⁊ pudendā libidinem non haberet. Et ideo concedende ſuntrationes oſtendentes ꝙ non eſſet tunc tātadelectationis intenſio quanta ⁊ nunc. cū motanta ſit ut modum ⁊ ordineꝫ non obſeruetdebitum. ¶ Ad illud quod obr̄ in contrariūꝙ natura defiderat emittere ſuperfluitateꝫ.vicendū ꝙ uerum eſt. ſed illud deſideriū hꝫterminū ⁊ limitem ⁊ in natura inſtituta illuꝫterminū non exiręt. nunc auteꝫ exit. ⁊ ratioprius tacta eſt. ¶ Ad illud quod obr̄ ꝙ delectatio nō uenit ex ꝯiūctione. ſꝫ etiā ex vijtutis ꝯuerſiōe ſuper delectabile. in ſtatu aūtnature inſtitute ⁊ ſi eſſet ꝯiunctio ꝯueniētiscum ꝯuenienti ⁊ ſenſus. non tamen tantaeſſet uirtutis incuruatio ⁊ inclinatio quantaeſt modo. et ideo non eſſet tam improba ⁊tam intenſa delectatio. ¶ Ad illud qd̓ obīꝙ uirtus delectatur in ꝯpletione ⁊ facilitateſui actus. dicendū ꝙ uerū eſt. ſed tamen adhuc iſta delectatio terminū prefixum debethabere ⁊ haberet vtiqꝫ ſi homo ſtetiſſet. etquoniam illū merito peccati egreditur. hinceſt ꝙ amplius delectatur. quāuis delectationis materia non ſit maior. ¶ Ad illud quodobr̄ ꝙ amplius delectaretur homo in ſenſuuiſus ⁊ auditus. dicendū ꝙ uerum eſt de delectatione naturali que eſt in uiſu ⁊ que eſt ītactu. qm̄ uiſus delectatur in obiecto quod ēnobile ⁊ magis accedat ad naturā ſpūalem.ſimiliter ⁊ auditus. et ideo ī beatis delectatio

R 5