Druckschrift 
Commentarius in secundum librum Sententiarum Petri Lombardi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Infimū uero ſicut terra maxime eſt oꝑacūItermedia uero ſunt magis minꝰ nobiliora participant plus minus. Et onia corpora naturā lucis participent. hoc ſatis de plano oſtendunt. uix eſt corpus opacum qͥn per multam terſionem politionem poſſit effici luminoſū. ſicut ptꝫ cum deciunere fit uitrū. de terra carbunculus. Utraqꝫ autem harū poſitionū magnoꝝ eſt. quelibet eſt ualde ꝓbabilis. nec de facili improbari poteſt. Si auteꝫ interius ꝯſiderare uelimus que iſtarum poſitiōum uerior ſit. inueniemus utraqꝫ haꝝ fūdata fuit ſuꝑ aliqd̓.verum eſt enim lux cuꝫ ſit forma nobiliſſima inter corporalia ſic̄ dicunt philoſophiſancti. cuius participationē maiorem minorem ſunt corpora magis minus entia. ēſubſtantialis forma. Ueruꝫ eſt etiam cuꝫlux ſit per ſe ſenſibilis. ſit etiam inſtrumentum operandi. ſit augmentabilis minuibilis ſalua forma ſubſtantiali. ipſa habetnaturā forme accn̄talis. Et id̓o notandū eſtad intelligentiam auctoritatū rōnum. ſicut lux incorporata ē principiū coloris ī ip̄ocorpore terminato. qui quidem color eſt accidens paſſibilis qualitas ſenſu ꝑcipitur.ſic etiam lux in corpore luminoſo eſt principium cuiuſdā fulgoris. ad modum coloriseſt accn̄s. mediante quo luminoſuꝫ corpusactu app̄hendit̉. Et hoc lux dupl̓r pōt accipi Uno modo lux dicitur ipſa forma dateſſe corpori lucido a qua luminoſum corpus eſt principal̓r actiuuꝫ. ſicut a primo mouente regulante. Alio lux diciturfulgor eſt circa cor pus luminoſum. conſeqͥtur exiſtentiaꝫ lucis in tali materia. qd̓eſt etiam ſenſus obiectum operationis inſtrumentū. ſic eſt accidentale ꝯplementū.Et ſic pꝫ Rn̄o ad qōnem ꝓpoſitam. patetetiaꝫ ꝑte magna reſpōſio ad obiecta. Rationes enim oſtendentes lucem eſſe ſubſtantialem formā ꝓcedunt primā uiam. ſic̄ pꝫintuenti. Rōnes aūt ad partem oppoſitācedunt uia alia exēplis qͥbuſdam. ad quas ſatis facili rn̄deri pōt. Ad illud enī qd̓ primo obicitur lux eſt de ꝯpōe coloris. Dicipoteſt lux non ē de ꝯpone coloris tanqͣꝫprincipiū intrinſecum. ſed tanqͣꝫ principiū effectiuū. cuꝫ accn̄a ſimplicia ſint. forma autē

ſubſtantialis bn̄ poteſt principium effectiuum accidentis. Ad illud qd̓ obicitur. eſt forma ſenſibilis. dd̓m non ſentiturrōne ſue exn̄tie. ſed rōnę fulgoris ul̓ coloriseam inſeꝑabil̓r ꝯcomitantis. maxime ubi ēuehemētia lucis. Ad illud qd̓ obicituraugetur. dd̓m eſt augmentū illud attenditur rōne fulgoris. non rōe lucis que ē formaſubſtātialis. Et ſi rōne illius attēderetur adhuc non ualeret. qꝛ qͣꝫuis forma ſubſtantialis ſe non recipiat magis minus. habꝫtn̄ intendi remitti eſſe ipſiꝰ in materia hoc maxime ueꝝ eſt in formis generalibꝰin qͥbus magis ꝯſiſtit ꝯmunitas ānalogiemagis minius priʸ poſterius qͣꝫ uniuocetionis. Ad illud obicitur calor noneſt forma ſubſtantialis calidi. od eſt ſimile. qꝛ non ē tante dignitatis ꝑfcōnis forma caloris ſicut forma lucis. Et hoc patꝫ. qꝛforma lucis plus recedit a natura ꝯrietatiscorruptiōis alteratiōis. Ad illud qd̓ obicitur eſt forma ultima in igne. ddmſi lux ponitur forma ſubſtantialis corpoꝝſpē diuerſoꝝ. ut pote celi ignis. neutrius ēforma ultīo ꝯpletiua. ex hoc ꝯcludit̉natura elemētalis ſit nobilior celeſti. nec exhoc pōt ꝯcludi alia for̄a ſit nobilior for̄alucis qͣꝫuis ſit ulterior. forma eniꝫ lucis nonponitur in eod̓ corpore alia forma. ſicutdiſpoſitio imꝑfecta que nata ē ꝑfici per ulti formā. ſed ponitur tanqͣꝫ forma et natura omnis alterius corporalis forme conſeruatiua. dans ei agendi efficatiam. quāattenditur cuiuſlibet forme corporalis menſura in dignitate excellentia. Et qd̓ obicitur forma ultimo ꝯpletiua nobilior eſt.hoc ueꝝ eſt ubi forma illa habet ꝯpleri ꝑfici per ultimā .ſ. ubi forma ꝯmunis hꝫ perfici per ultimā ſpecialem. Uel dd̓m hocueritatem hꝫ ubi utraqꝫ forma .ſ. ꝯmunisultima ē in ſuo potiſſimo. ſic aūt lux noneſt niſi in celeſti corpore. Ad illud qd̓ obicitur eſt immediatū principiuꝫ operandidd̓m illud noͣ cogit neceſſario ut uidetur.Forma enim ſubſtantialis ſe agere uidet̉.ſꝫ qꝛ exēplū huiꝰ de facili īuenit̉ in alijs.qͣꝫuis irrōnabil̓r credat̉ in for̄a luciſ poſſibile cuꝫ ſit maxīe actīa. ꝯcedi pōt qͣꝫuislux īteriꝰ ꝑficiēs ſit ſbālis for̄a. tn̄ fulgor ille