QOpecuiam ſub vſura ab eo qui vſuras exercet et ꝑatuseſt facere et hoc ſi accipit ꝓpter aliquodbonū ꝙ eſt ſubvrencō ſue neceſſitatis ul̓ alteriꝰ. Sic̄ eciā licet qui incipit in latrones maīfeſtare bona que habet q̄ latronesdiripiēdo peccāt ad h̓ ꝙ nō occidat̉ in exempto. x. viroꝝ qui dixerūt ad yſmahel noli occidere nos qꝛ habemꝰ in agro ut dicit̉ jere. xlj. ẜ tho. Alij dicūt ꝙ nō ſolū in neceſſitate ſꝫ eciā ꝓ vtilitate qua quis cōſequit̉ agendo negocia ſua h̓ licet ceſſantibꝰ aūt iſtis dicūt eūqui pecuīam accipit ad vſurā peccare mortalit̓ de h̓ eciādixi. xiiij. q. iiij. ſiquis. Et ẜ h̓ no. ꝙ vti pct̄o alicuiad bonū licitū eſt quia et deꝰ vtit̉ omībus pct̄is ad aliquod bonū ex quolibet em̄ malo elicit aliquod bonū ⁊dicit augꝰ. in ench̓. ar. ad h̓. xxiij. q. v. nō ſolū neqꝫv̓. placitoꝝ .i. qua volūtate placita inter hoīes cōfirmant̉ et ꝯẜuant̉ hu. Verūtam̉. iiij. ꝑs. q. d. licꝫ peccet iurando ꝑ falſos teſtes magis tn̄ ⁊cͣ. ita legas ẜmM. et b̓. qui nō dicūt hic poni queſtionē hu. ꝑiuriūponit h̓ augꝰ. ꝓ regula. Sꝫ ꝯͣ hoc ſic opponit̉ ſuꝑ illudmath̓. v. dicit glo. qui iurat fl̓m ꝑ creaturā ꝯtempnitcreatorē et creaturā qui aūt iurat ꝑ deū tm̄ cōtempnitcreatorē. ergo magis peccat qui iurat ꝑ creaturā quiaibi eſt duplex ꝯtemptꝰ ergo penaliꝰ eſt ⁊ ſic videt̉ iſtaregula eſſe fl̓a. Sꝫ dic ꝙ hec regula augnſtini vera eſtet eciā qui iurat ꝑ creaturā iurat quodāmō ꝑ creatorēinuocat em̄ creaturā veritatis teſtē et oīs creatura teſtis eſt pr̄ie veritatis et amicꝰ dei. vn̄ augꝰ. ve qui dilgūt natos tuos ꝓ te et in motibꝰ ſiue in ſignis nō eſtſiſtendū. cōcedimꝰ ergo ꝙ qui iurat fl̓m ꝑ creaturā cōtempnit et creaturā et creatorē ī creatura qui aūt deūcōtempnit tm̄ creatorē ꝯtempnit nō tn̄ magis peccatqui iurat ꝑ creaturā quia ſic nō ꝯtempnit deū in ſe ſꝫtm̄ in creatura. aliꝰ aūt ꝓprie ꝯtempnit deū et ideo cūcreator in infinitū melior ſit in ſeqꝫ in creatura mag̓peccat fl̓m iurans ꝑ deū qͣꝫ ꝑcreaturā ſic̄ qui blaſphemat aliquē in ꝓpria ꝑſona qͣꝫ qui in familia maiorēfacit ei cōtumeliā ẜ d. h. card̓. Alia queſtio. v. ꝑs nōpeccet dic ꝙ peccat niſi pr̄et cāꝫ iurandi ꝑ falſos deoscū tales nō obẜuaret ſi ꝑ vni deū iuraret al̓ ſi tm̄ occaſionē nō peccat ar. xxiij. q. v. cū homo. la. cui queſtioni. v̓. i. cuiꝰ queſtiōis ſolucōi .ſ. ꝙ nō peccet nō em̄eſt veriſil̓e ꝙ ſc̄i viri illos ſic iurare feciſſēt ul̓ tale iuramentū recepiſſet ſi in h̓ eſſet pct̄m. xlv. di. qui ſince̓vij. q. i. omēs ẜ hu. et h̓ intellige dū tn̄ credāt ꝙ nō obſeruaret fidem ſi iuraret ꝑ deū verū al̓ nō. Et nō dr̄iaꝫinter pͥmā queſtionē et vltimā. nā videt̉ ꝙ vna ſolūta ſoluat̉ alia. nā ſi ego licite facere poſſū ꝙ michi uiret ꝑ falſos deos ergo licite poſſū vti fide illiꝰ qui ſic iurat. et ita nulla videt̉ rō quare vtrāqꝫ poſuerit. ſꝫ dicꝙ pͥma queſtio illa eſt quicqͥd ſonēt verba. vtꝝ de iuipoſſū ei crede̓ ul̓ tenear qui ꝑ falſos teſtes iurat ⁊ itapatet dr̄ia ẜ la. de labangen̄. xxxj. c. i. qui fuit ydolatra licet eſſet cōſangͥneꝰ jacob. dicit dn̄s hu. card̓. ꝙiacob nō cōſenſit ꝙ laban iuraret ꝑ ydola ſua. ſꝫ conſēſit ꝙ iuraret et ꝑmiſit ꝙ ꝑ ydola iuraret ſic̄ ille quiex pura īdigēcia accipit mutuū a fene̓atore ꝯſentit ꝙfenerator accōmodat ei denarios. ſꝫ n̄ cōſentit ꝙ ei accōmodet ad vſurā quia ſic peccaret cōſentiret em̄ pct̄oſꝫ ꝑmittit ꝙ ei accōmodet ad vſurā. ſic dicē̓dū ē uudamachabeo ⁊ de xp̄ianis ꝙ accipiūt iuramēta a pagaīsabimelech gen̄. xxxj. c. ſi al̓s ſic ſꝫ vera lr̄a eſt ſi abimelech credendū eſt hūc iuraſſe ꝑ deos ſuos. licꝫ h̓ nōlegat̉. et iō augꝰ. dicit dubitatīe ſi tn̄ ẜhu. ē tn̄ ce̓tūſcd̓am lr̄am. lxx. int̓pretū licet nō ſit certū ẜ trāſlacōꝫqua ſequim̉ ẜla. ꝙ deū ſococh h̓ ẜ lr̄am. lxx. interp̄tū¶ In glo. i. et ita obligat in fi. adde ſ. de duobꝰ fidelibus h̓ aūt vnꝰ erat infidelis et ita fit h̓ in fauorē religionis ul̓ ibi eſt aliud ẜ leges lau. ¶ In glo. ¶ Rn̄detibi caſtitas thori ad h̓. xxviij. q. i. caue. ¶ In. e. glo.ibi mentis adde ut in p̄dc̄o. §. et. e. q. §. ex hijs. jo. de.¶ In. e. glo. in fi. adde. nā fides eſt de re nō viſa de pe.di. iiij. in domo. ¶ In glo. h̓ dictio in fi. adde ſub. etideo nō recte ꝓbat ꝙ dixerat. vn̄ dicebat hu. ſecuridicit̉ ꝙ nō valet ꝓbacō. vl̓ dic ꝙ fl̓i dij ſancti ſūt ineo ꝙ creature dei ſūt. et iſtud qͣꝫto nō reſpicit vtrūqꝫmenbꝝ p̄miſſū. nā nō pot̄ fieri illa illacō nec qͣꝫtū adillicitā virtute quia tūc minꝰ peccat qͣꝫto ſanctiꝰ eſt ꝑquod iurat nec quo ad trāſgreſſionē. nā iurare fallaciter ꝑ falſos deos nō ē trāſgreſſio iuramēti. Dic ergolr̄aꝫ defectuiā et ſupple minꝰ malū ⁊cͣ. ꝙ ꝑ vni deū ⁊cͣſupple ꝙ ē grauiſſimū pct̄m. nā tanto ⁊cͣ ar. sͣ. xvij.q. iiij. ſic̄ vult ergo ꝓbare ꝙ ꝑiuriū in deū eſt maiꝰ peccatū alio qꝛ ſanctior res ibi offendit̉ intellige tn̄ in eodem genere ꝑiurij lau. ¶ In glo. eciā in canone in fi.adde et qui iurat ꝑ geniū pnͥcipis licite iurat. ff. de iur̓iur̓. ſi duo. §. ult̓. et qui ꝑ ſalutē iurat ꝑ deū iurat. ff.e. t. qui ꝑ ſalutē lau. ¶ In glo. ſꝫ nōne in fi. adde pot̄dici ꝙ minꝰ pct̄m eſt iurare ꝑ falſos deos qͣꝫtū ad naturā iuramēti qͣꝫ fit ꝑ vni deū magis tn̄ peccat ꝓpt̓ aliud quia cū veneracōne ydoloꝝ iurat et ideo cōmittitydolatriā la. ¶ Sic ē ẜ baꝫ. n̄ ē h̓. §. al̓ ſic̄ libro math̓..i. ſ. c. viij. ſic eciā. v̓. Sꝫ obicit̉. ij. ꝑs c̓aturas gen̄.xliij. c. ꝑ ſalutē pharaonis .i. ꝑ eū qui pharaonē poſuit in ptate et qui ſalutē dedit ei ẜ lau. et hu. et jof.Sꝫ et. iij. ꝑs iurādo licꝫ ſc̄is ſic iurare videret̉ ꝑmiſſū nobis tn̄ nō ē. sͣ. e. clericū infinis .i. mūdanis ul̓terrenis que ſūt infimia reſpectu celeſtiū/ apl̓ꝰ ait adRo. xiij. a dn̄o deo ſiue iubente ſiue ſinente. xxiij. q..i. c. quid culpatur et. q. iiij. c. queſitū xp̄us pilato ineuangelio. jo. xix. nō haberes negatiue intellige quianullā pt̄atem habebat ſuꝑ eū. q. d. nulla̓ pt̄ate habesin me. ſꝫ ſiqͣꝫ habes ea̓ habes adeo hu. datū. xxiij. q. i.quid culpat̉ in fi. deus. v̓. ꝓhibuit math̓. vj. je̓. x.let ne .i. ideo ne Sꝫ querit̉. iiij. ꝑs incidētē mouet qōꝫet ſoluit hū. duplicit̓. v̓. iurat̉. sͣ. e. mouet ſubicipene ergo grauiori pct̄o. xxiiij. q. i. nō afferamꝰ. nā qͥsdubitat magis pct̄m eſſe offendere deū quā creaturaꝫar. xvij. q. iiij. ſic̄. xij. q. ij. c. gl̓ia. xxvij. q. i. hec veroc. que xp̄o. c. nupciaꝝ et magis ē offendere illū cui maior dilectio et reuerēcia debet̉ ar. xxxij. q. vij. adulterij in medio ad h̓ ergo ꝙ le. et no. sͣ. e. monet. v̓. vniptn̄ dicit ergo illū plus peccare qui iurat per deū vnimendacit̓ ẜ hu. ¶ Periurij hic incipit. v. ꝑs qōis jo.Redicandū ꝑiuriū ad huiꝰ verbi eui denciā nōtandū eſt ꝙ ꝑiuriū dicit̉ fl̓a iuracō. ⁊ ſic ꝑiuriūqͣnqꝫ eſt pct̄m. qn̄qꝫ nō ē pct̄m. ut ſi mō ī archa meainſpexi et poſtea me neſciente aliquis poſuit ibi. an ꝙfurtū ſi querat̉ a me. an illud furtū ſit in archa mea.poſſū ſn̄ pct̄o iurare ꝙ nō. ſꝫ ſi ſcio. pecco qn̄qꝫ dicit̉ ꝑiuriū ꝑuerſa iuracō illicita. ut iuracō occidendi hoīeꝫfurandi et ſil̓ia ⁊cͣ. et h̓ ſemꝑ illicita eſt iuracō. jtemqn̄qꝫ ꝑiuriū dicit̉ trāſgreſſio iuram̄ti et h̓ qn̄qꝫ eſt peccatū qn̄qꝫ nō. trāſgreſſio em̄ iuram̄ti liciti et expediētis pct̄m eſt. ſꝫ trāſgreſſio illiciti et nō expediētis nō ēpct̄m. qr̄to mō dicit̉ ꝑiuriū reatꝰ ꝑiurij ẜ qͣꝫ aliquis dr̄ꝑiurꝰ ẜd. hu. card̓. De h̓eciā no. j. q. ꝓxi. in ſūma ibiuideas ī lege deutro. v. leuit̓. xix. ⁊ in ꝓph̓is jere. iiij.in euangelio math̓. vj. audiuimꝰ. v̓. qualeꝫ nō ꝙdicit qualē nō qͣꝫtam .i. ſic̄ in alijs crimībꝰ ita et in h̓opꝰ eſt vera pnīa. in quibuſdā tn̄ maiori ut in homicidio et adulterio publice ꝑpetrato in nōnullis mīorivnde ꝙ dicit talem dic qūo ad nu̓m ānoꝝ nō quo adaſperitateꝫ. xxxiij. q. ij. ſiquid̓ et. j. e. q. iiij. iurauit. Sꝫvidet̉ ꝯͣ. j. e. q. v. ille ibi dica̓ Nō em̄ omīa crimīa ſt̄equalia ẜlau. ergo nec equalit̓ puīenda ẜ hū. de fornicacōne inceſtuoſa que eſt fornicacō p̄ſbiteri. lxxxij.di. p̄ſbiter b̓. yſ. ſiquis. ij. ꝑs ab ecc̄ia .i. ecc̄ie introitu a ſacr̄oꝝ ꝑticipacōe et a ꝯīone. ¶ In g. ar. aliquodin fi. adde dic ut no. in. xxxiij. q. ij. quicūqꝫ. Et noͣ ꝙex eo ꝙ h̓ dicit̉ ad cōfeſſiōeꝫ venire ⁊cͣ. videt̉ ꝙ p̄ceptūſit cōfiteri ſacerdoti ad h̓ de pe. di. i. quē penitet. Sꝫ ar.ꝯͣ. e. di. c. ult̓. vbi diſtinguit̉ inter cōfeſſiōeꝫ ꝑfct̄oꝝ etimꝑfct̄oꝝ tn̄ pͥmū dc̄m tenet h̓ lau. niſi forte cōſiſterettm̄ ī volūtate ẜ opi. baꝫ. ar. exͣ de reg̓. iur̓. c. i. q. ij.