Druckschrift 
3 (1478)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Titulus Viceſimuſ

romanus pontifex ē caput ſūmum et vnicūvniuerſalis eccleſie. habens primatum pͥncipatum ſuꝑ totam eccleſiam. et nullus ē eomaior vel ſuperior. et ip̄a romana eccleſia et hoc etiā dicit̉ caput et mater et princepsomniū eccleſiaꝝ. iſta patēt multa. c. di. xij.c. decꝫ a capite mēbra diſcedere: ſed iuxtaſcripture teſtimonia omnia mēbra caput ſuum ſequūt̉. Nulli vero dubiū eſt. apoſtolica eccleſia mater ſit omniū eccleſiaꝝ: a cuiꝰnos regulis nullatenus ꝯuenit deuiare. ſicut filius venit facere voluntatē patris: ſicvos implete voluntateꝫ matris veſtre: que ēeccleſia: cuius caput vt p̄dictuꝫ eſt romanaexiſtit eccleſia. Ubi notandū id qd̓ pͥus dixerat eccleſia apoſtolica: poſtea dixit vt p̄dictū eſt romana. ex quo patꝫ eadē ē romana et apoſtolica eccl̓ia. diſ. xix. ita dominus. Secundū priuilegiū romane eccleſie velromani pontificis ē. romanus pontifex ēgeneralis pͥnceps et p̄latus. habēs ſuꝑ om̄esplenitudinē poteſtatis. et ei ſubiecti ſūt omnes ꝑtinēt ad eccleſiā militantē. eiqꝫ in omnibus obedire tenent̉: etiam ſi grauia videantur. patet hoc. ij. q. vj. quis ſe ſcit. Ip̄aqꝫ eccleſia que ſācta ē. ita r̄liquis eccleſijs vices ſuas ordinauit vel credit largiēdas: vt inꝑtem ſint vocate ſolicitudinis in plenitudinē poteſtatis. Unde cuꝫ in palleo conferatpōtificalis offitij plenitudo. ꝓut dicit̉ extrade aucͣto. et vſu pa. ſolus romanus pontifexī miſſaꝝ ſolēnijs palleo ſemꝑ vtitur vbiqꝫquoniā aſſūptus eſt in plenitudinē eccleſiaſtice poteſtatis: quę palleum ſignificatur.Alij aūt eo nec ſemper nec vbiqꝫ: ſed in eccleſia ſua in iuriſditōeꝫ catholicā acceperunt.certis debēt vti diebus: qm̄ vocati ſūt in ꝑteꝫſolicitudinis: et ī plenitudinē poteſtatis.extra eo. ad honorē. et ſit vniuerſalis. habens poteſtatē ſuꝑ omnes. habetur diſ. xciij.c. legimus. Tertiū pͥuilegiū eſt. romanꝰpontifex pt̄ condere ſtatuta perpetua. firmaet immutabilia. Unde conſequens eſt. vt abhuiuſmodi ſedis rectoribus plena auctoritate factis: nullius ꝯſuetudinis p̄pediente occaſione remoueat̉: ſed firme et incōcuſſe teneatur. et hanc firmitatē in ſuis ordinationibus innuit xp̄c cum dicit. Tu es petrus ⁊c̄Math. xvj. Et ꝙͣuis xp̄c dicat̉ fundamentuꝫeccleſie. iuxta illud īfra corin. iij. Fundamentum aliud nemo poteſt ponere: p̄ter id quodpoſitum eſt: quod eſt dominus ih̓s. et petrꝰetiam dicatur fūdamentum. ẜm illud. Suꝑhanc petram edificabo eccleſiam meaꝫ. mat.xvj. aliter tn̄ et aliter. xp̄c ē fundamētuꝫqͣſi naturale ſeu vniuerſale: qd̓ ſuſtētat omnia. petrus aūt ē ſundamentū: quaſi primuslapis adherens fūdamento naturali: quod ēxp̄c. xp̄c ergo eſt fundamentum eccleſie: qd̓

1ſſuſtentat totum edifitium ſpirituale. petrusvero et quilibet eius ſucceſſor ſeu apoſtolica ſedes fundamentum dicitur vt pͥma parsedifitij: ꝓpterea vocatur petra. vt diſ. xix. itadominus. hoc idem dicunt hiero. criſo. orig.et tho .ſ. petrus cum xp̄o et poſt xp̄m: ēbamentum eccleſie et petra. Quartumuilegiuꝫ eſt. romanus pontifex dat auctoritatem et robur omnibus cōcilijs. et hec patent ex p̄miſſis. quia ſi eſt vnicum caput etprinceps tocius eccleſie. habens ſuper om̄esplenitudinem poteſtatis. et ſolus potens facere ſtatuta firma et perpetua tanꝙͣ eccleſiefundamentum: ſequitur ſolus poteſt roborare ſtatuta conciliorum et firmare. hocautem patet diſ. xvij. per totum. et. ij. que. v.Ideo huic ſancte ſedi preſtita priuilegia ſpecialiter conceſſa ſunt tam de concilijs et iuditijs et inſtitutionibus epiſcoporum cōgregandis: ꝙͣ ſūmis eccleſiaꝝ negotijs. Item.iij. q. vj. dicitur dudum a ſanctis apoſtolisſucceſſoribuſqꝫ eorum in antiquis decretumē ſtatutis. hactenus ſancta et vniuerſaliseccleſia apoſtolica tenet: non oporte̓. p̄ter ſētentiam romani pontificis concilia celebrari. Quintum priuilegium romane eccleſieet romani pontificis ē. omnesⁱ iudicat: eta nullo poteſt iudicari. diſ. xl. ſi papa. vbi dicitur huius culpas redarguere p̄ſumit mortalium nullus: quia cunctos ipſe iudicaturus a nemine eſt iudicandus: niſi deprehenbatur a fide deuius.. ix. q. iij. c. conqueſtus.§. ſola enim romana eccleſia ſua auctoritatebalet indicare de om̄ibus. de ea aūt nulli iudicare ꝑmittit̉.Tertium principale. .§. iij.Uidendū eſt a quo et ad quē liceat appellare: reſpondeo breuiter. a minore ad maiorē.ab inferiore ab ſuperiorem apellari pt̄:ecōuerſo. et hoc nomen appellatōnis importat. quia appellatio ē ꝓclamatio grauati abiniquo iudice īiquā ſnīaꝫ a petit releuari eum: ad quem appellat. Releuare aūtpoteſt aliquis iniuriam ab aliquo factaꝫ: niſi habeat iuriſditionē ſuper illum qui fetit īiuriam. iuriſditionē aūt non habet: qui iusdicere non poteſt. Unde iuriſditio diciturſi iuris dictio. ſꝫ poteſt dicere aliquis ius dupliciter. vno modum ꝯgnitionis: et ſicius dice̓ pt̄ quicūqꝫ iuriſperitus vel doctꝰ ſciens docere in aliqua materia quid iuſtū veliniuſtū. et ad talem pt̄ haberi recurſusſilio: ſed reclamatōe auxiliū impendendo. Sed ſecūdo poteſt ius dicere aliquis modū ſentētie obligātis: et hoc ꝓprie. et ſo ꝑtinꝫ ad iudicē iuriſditionē habentē: quipt̄ contra quē ius dicit .i. ſententiā fert adtenendū qd̓ iudicatum eſt: ſentētialiter coercere. et talis eſt ſuꝑior eo ꝯtra quem iudica-