¶ Capitulum¶ Sextum

cura debet eſſe de omībꝰ ad ꝓuidendū qd̓ vtilius eſt. cōgruū eſt aliqͣ collegia et aliqͣs ꝑſonas eximi. vt in his que dicta ſūt: quietius ⁊ſecurius poſſint ꝓmoueri: nec ī hoc debēt ep̄igrauari vel ꝑturbari: ſi ſine eoruꝫ culpa aliq̄ꝑſone vel collegia ſubtrahant̉ a iuriſditioneip̄oꝝ: quia cum ſubditi nō p̄ſupponātur eis īcōmoduꝫ immo nullū p̄iudiciū ſed maximūbeneficiū fit: cū tales ſubditi ab eoꝝ iuriſditione ſubtrahant̉. Sic em̄ ppl̓s dei eſt multiplicatus: vt vix ſufficiant vires p̄lati mediaꝫpartē ſubditoꝝ inſtruere et corrigere: p̄ſtat̉aūt p̄iudicium his qui querūt que ſua ſunt:nō que Ih̓u Xp̄i. Nec eſt cōtra quod ſcribit̉.xciij. di. Nulla ratione clerici aut ſacerdoteshabendi ſunt: qui ſub nullius ep̄i diſciplinaet prudentia gubernātur: quia tales acephalos ꝯſuetudo nūcupauit. Loquit̉ em̄ illud. c.de clericis vagabundis et ꝓteruis: vt patꝫ ꝑid quod ſequit̉. Nec em̄ monachi vel aliqui qͥeximūt̉ ſine capite ſunt: qꝛ ſupponūtur viſitationi ⁊ correctōi ſuoꝝ p̄latoꝝ. Et eiſdeꝫ rationibꝰ dant̉ a papa et priuilegia ī multis ꝯͣius cōe et conſeruationes priuilegioꝝ: de qͥbus vide in ꝑte prima ti. viij.¶ De poteſtate pape ī diuerſis materijs exhis que ponit Tho. ī diuerſis libris ſuis perxxiiij. queſtiones formatas. ¶ Capl̓m. vj.Veritur primo. Vtrūpontifex romanus ſit pͥmꝰ ⁊ maximus oīm epiſcopoꝝ et patriarcharum? Ad quod reſpondet bt̄ꝰTho. ī tractatū ꝯtra errores grecoꝝ. c. lxvj.ꝙ ſic. quod ꝓbat ex canone cōcilij vniuerſalis. vbi dicitur. Ueneramur ẜm ſcripturas ⁊canonū diffinitiones ſāctiſſimū antique rome ep̄m primū eſſe et maximum omniū epiſcopoꝝ. Et hoc autoritati cōſonat ſacre ſcripture: que ꝑ apoſtolos Petro attribuit primum locū tam ī euāgelijs ꝙͣ ī actibus apl̓orum. Unde dicit Criſoſto. ſuꝑ Math̓. tractāsillud acceſſerunt diſcipuli ad Ih̓m dicentes.Quis maior eſt in regno celorū; ſic quoddaꝫhumanum ſcādalum cōceperūt: quod etiaꝫ īſe occultare nō poterat: et tumore cordis nōſuſtinebāt in eo ꝙ viderāt Petrū ſibi preferriet p̄honorari. Ꝙ etiam papa p̄latus ſit ceteris patriarchis: in eo. lib. aſſerit ideꝫ doc. inducens ad hoc dictū Cirilli qui ait. ꝙ ip̄iꝰ .ſ.apl̓ici throni romanoꝝ pōtificum ſolius eſtreprehendere. ſtatuere. corrigere. diſponere.ſoluere. et ligare: qui ip̄m edificauit. hoc etiam patꝫ ex autoritate dn̄i dicentis Luc. xxij.tu aliqn̄ cōuerſus cōfirma fr̄es tuos.¶ Secūda queſtio eſt..§. j.Utrum papa in totaꝫ eccleſiam xp̄i vniuer-

ſalem p̄lationeꝫ habeat? Ad hanc. q. reſpondet affirmatiue. b Tho. in p̄fato tractatu cōtͣerrores grecoꝝ in. c. lxvij. vbi dicit. ꝙ p̄dictꝰxp̄i vicarius in totam eccleſiam xp̄i vniuerſalem p̄lationeꝫ obtinet. Legitur em̄ in Calcedonē ſi cōcilio. ꝙ tota ſinodus Leoni papeacclamauit. Leo ſāctiſſimus apl̓icus icumēnicus .i. vniuerſalis patriarcha ꝑ ml̓tos annos viuat. Et Criſoꝰ. ſuꝑ Math̓. Filius quipatris eſt: et ip̄ius filij poteſtatē Petro vniuerſaliter ꝯceſſit vbiqꝫ terraꝝ: et homī mortali omniū q̄ ſūt in celo: dedit autoritatē dādo ei claues ad hoc: vt eccleſiaꝫ vbiqꝫ terraꝝampliet. et ſuꝑ Ioh̓. in ome. lxxxv. Iacobuꝫlocaliter terminat in loco Petrū autē totiusorbis magiſtꝝ ⁊ doctoreꝫ. hoc etiam trahiturex autoritate ſcripture. Naꝫ Petro oues ſuas xp̄c indiſtincte commiſit: dicēs Ioh̓. vlti.paſce oues meas. dicere autem pontificē romanum vel romane eccleſie non hr̄e vniuerſalis eccleſie pͥmatū: eſt error ſil̓is errori dicentium ſpūmſanctum a filio nō ꝓcedere: vtdictus ſāctꝰ Tho. ī dicto tractatu ꝯtra errores grecoꝝ. Nam ip̄e xp̄c dei filius ſuā eccleſiam cōſecrat: et ſibi conſignat ſpūſancto qͣſiex ſuo caractere ⁊ ſigillo: vt ex ſuprapoſitisautoritatibꝰ habetur. et ſimiliter xp̄i vicariſuo primatū et ꝓuidentia vniuerſalem eccleſiam tāꝙͣ fidelis miniſter xp̄o ſubiectam ſeruat. et ad id quod dicit̉. diſtinc. Nullus pr̄iarchaꝝ vniuerſali vocabulo vnꝙͣ vtat̉. ⁊ ī. c.ſequenti. vbi Greg. ꝓhibꝫ ſe vniuerſaleꝫ vocari. Reſpondet. b Tho. ī tractatu contͣ impugnātes religioneꝫ ſic dicens. ꝙ papa vniuerſalem pontificē ſe ꝓhibet noīari: nō hocideo eſt. ꝙ ip̄e non habeat autoritateꝫ immebiate ⁊ plenā in qͣlibet eccl̓ia: ſed quia nō p̄ficitur cuilibet ꝑticulari eccleſie: vt ꝓpriuset ſpecialis illiꝰ eccl̓ie rector: ſic em̄ ceſſarentoīm illoꝝ pontificum poteſtates.¶ Queſtio tercia. Vtrū .§. ij.papa ſit caput vniuerſalis eccleſie. Ad qd̓ reſpōdet. b Tho. ī multis locis et potiſſime intercia ꝑte. q. viij. ar. vj. vbi q̄rens vtꝝ ſit ꝓpūxp̄i caput eē eccl̓ie. ita ꝙ caput ī alia mēbratripliciter influit. Uno mō intrīſeco influxuprout virtus motiuā et ſēſitiua a capite deriuatur ad cete̓a membra. Alio modo ẜm exteriorem quēdam gubernationem: prout ſcꝫẜm viſum et alios ſenſus qui in capite radicantur dirigitur homo in exterioribus actibus. Interior aūt influxus gratie non eſt abaliqͦ niſi a ſolo xp̄o: cuius humanitas ex hoceſt: ꝙ diuinitati coniūcta habꝫ virtutē iuſtificandi. Sꝫ influxus ī membra eccl̓ie ꝙͣtumad exteriorem gubernatōem poteſt talibꝰ cōuenire: ⁊ ẜm hoc alij poſſūt dici capita eccleſie. ẜm illud Amos. vj. Optimates capita populorum. differenter tn̄ a xp̄o. Primo ꝙͣtum