¶ CapitulumSecundum
ſequenti: quod etiā firmauit. et declarauit nicolaus papa qui eccleſiam rexit anno milleſimoquinquageſimonono. vt habetur di. xxiij.In nomine. Aliquo etiaꝫ tꝑe ſtatutū fuit (vtcirca ip̄am electonem cōſenſus imꝑatoris requireret̉. vt dicto. c. In noīe. et. lxiij. di. Abrianus) qd̓ in ꝓceſſu tꝑis fuit eis ablatum taleius. Que aūt forma ſeruaret̉. in decretis nonhabet̉. Poſtea alexander tertius in ꝯcilio lateran̄. ſtatuit. ꝙ nonſolū a cardinalibꝰ fieretelectio pape: ſed ꝙ etiā duęe ꝑtes cardinaliuꝫex hijs qui interſunt electōni ꝯcordent in aliquem vnum. ad hoc vt ille papa exiſtat. vt pꝫex. c. Licet. extra de elec. li. vj. Exinde Grego.x. in ꝯcilio Lugdon̄. addidit ad formā electōnis. videlicet. ꝙ mortuo papa cardinales preſentes in loco vbi mortuus eſt debēt expectare alios abſentes per. x. dies. poſt quos cardinales qui ſe reperiunt in loco debent intrareꝯclaue ad electōem faciendā: nec aliquis debet exire ꝯclaue (niſi infirmitate ſuꝑueniente) quouſqꝫ ſit facta electio debita. Et dominiſeu rectores. et offitiales illius ciuitatis ī quacelebratur electio debent obſeruari facere dictum ꝯclaue. Et quomodo debent ſe habe̓ cardinales in dicto ꝯclaui. ꝓ electōne huiuſmodiplene habet̉. d̓ elec. Ubi periculum. li. vj. Quequidē ꝯſtitutio (vt dicit Io. an. in glo) ꝙͣuisfuerit reuocata ꝑ adrianum papam. et ꝑ dominum Io. tamen fuit renouata ꝑ celeſtinūv. et approbata. et ꝯſeruata ꝑ bonifaciū. viij.et per eum poſita in vj. vnde habet vigorem.Demū clemens. v. in cōcilio Uien̄. addidit addictam formaꝫ quedam (vt habetur de elec. c.Ne romani. in cle) videlicet. ꝙ cardinales perexceptōnem excoīcatōnis. ſuſpēſionis. vel interdicti: ab electōne repelli non pn̄t. Item ꝙoffitium camerarij. vel penitentiarioꝝ pape.etiam ſummi penitentiarij durat papa mortuo. qui ſi deficiant: p̄t cetus cardinalium ꝓtꝑe vacatōnis alios ſubrogare loco .ſ. deficietium. et non alios preſbiteros. Item ꝙ ſi oēscardinales ſimul. vel ſucceſſiue ꝯclaue eis deputatū cogerētur exire: puta ꝓpter incendiūvel timorem mortis. illi qui ꝯclaue habebantcuſtodire. ꝙͣcitius poterūt debent ꝯpellere adre intrandū in loco ꝯgruo. ꝓut ip̄i cardinalesꝯuenerint. Ubi etiā declaratur et determinatur cetū cardinaliū (ſede vacante) iuriſditōeꝫpapalem nō exercere. niſi inꝙͣtum permittitꝯcilium Lugdun̄ .ſ. in dicto. c. vbi periculum.nec illud. vel eius ꝑtem alterare p̄t. cuius cōtrariū aliqui doc. prius tenebāt. vt Hoſti. Dicebat .n. non eſſe veriſimile filiuꝫ dei voluiſſevt mortuo papa. grex fideliuꝫ eſſet ſine paſtore. vel eccleſia ſine ſponſo. Et ideo tenebat. ꝙcollegiū cardinalium haberet pt̄atem pape.vt paſtor eccleſie. Sꝫ reſpōdet ad hoc Io. an.in glo. ibi. ꝙ ſponſus. tutor. ⁊ paſtor. et caput
eccleſie ē xp̄c. patet primū. lxxvj. di. Ieiuniū.in fi. Secunduꝫ. lxxxxvij. di. c. j. Tertiū. de ſacra vnct. c. j. §. Unctio. ⁊. iij. q. iiij. c. fi. licet gͦdeficiat vicarius xp̄i .ſ. papa. nō deficit principalis .ſ. xp̄c. qui vicariatus ſolū petro et ſucceſſoribꝰ apl̓icis datus fuit. Non gͦ cetus cardinaliū habet vicariam xp̄i. Reprobat̉ etiamopi. Hug. lxxix. di. Nullꝰ. qui dixerat cardinales tūc poſſe creare cardinalē: qd̓ non ē veꝝ.¶ De hijs in quibus poſ .§. xj.ſunt offendere cardinales. Et primū eſt in electōne ip̄ius pape. Si ꝯtra ꝯſcientiaꝫ eligantminus idoneū. vel ꝓpter pecuniā. vel ad p̄cesalioꝝ. vel vt habeāt ꝑſonam magis ſibi fauorabileꝫ. vel alio reſpectu irrōnabili: quod eſtgrauiſſimum peccatū. Secundo ſi querit ipſeet ꝓcurat diuerẜ vijs eligi. ꝑ ſe. vel per alios:quod eſt maxime ambitionis. nam ſi appetereep̄atum. vel eccleſiam curatā. nō eſt abſqꝫ ambitōne. et p̄ſumptōne ẜm Tho. quanta erit inambiendo. ⁊ ꝓcurando curam omniū fideliū.ar. j. q. j. Principatus. Tertio. in ꝯſulēdo pape in negotijs eccleſie. cum .ſ. non intēdit vtilitatem eccleſie. et populi xp̄iani: ſed vtilitatem priuatam ſui. vel alicuius domini temporalis. ſeu ciuitatis: ad quam afficitur. Secusſi ſincere ꝯſulat. et pura intentōne cum matura ꝯſideratōne: etiam ſi inde malū vel damnum eueniat eccleſie. de re. iur. c. Nullꝰ. li. vj.Quarto. ſi ꝓcurat beneficia. vel prelaturas eccleſiaſticas ſcienter indignis. vel ob munera.vel preces. vel affectōnes carnales. jͣ. q. j. Sūtnōnulli. Quinto. ſi querit habere ſeu recipitplura beneficia in ꝯmēdam vltra indigentiaꝫẜm ꝯgruentiā ſui ſtatus. cum hoc ſit auferreneceſſaria penuriam pacientibꝰ. Sexto. ſi circa eccleſias quas tenet in ꝯmendam. nō facithabere diligentem curam. vt bn̄ offitientur.et idonei in eis ponātur. inꝙͣtum p̄t. et ſalutianimaꝝ ꝓuideatur. et reparatōni ip̄aꝝ. cumoportet intendere facere. Cōmuniter em̄ eccleſie. et abbatie que dantur in ꝯmendā: reperiūtur male gubernari in ſpūalibꝰ et tēporalibꝰ. Septimo. ſi que ſecrete tractant̉ in cōſilijs. vel ſibi ꝯmittūtur a papa. nō occulta teneat: ſed reuelet alijs. et p̄cipue vnde oriri poſſet damnum. vel ſcandalum. conferendo autēcum perſona fideli ⁊ diſcreta. per modum cōſilij habendi: illi tamen imponendo in ſecretonon videtur illicitū. Octauo. in ꝯmiſſionibusſibi factis ſuꝑ diuerẜ cauſis a papa. quādo n̄iuridice et iuſte: ſed inique ſententiat. amore.odio. timore. vl̓ cupiditate. xj. q. iij. Quatuor.Nono. ſi aduertens befectus notabiles in curia. vel papa nō corrigit ſeu admonet fr̄naliter vt decet. qn̄ ſperare p̄t inde emendatōnem:ſed ex negligentia. vel timore diſplicendi. autdamnum incurrendi recitet. ij. q. j. Si peccauerit. Decimo. ſi in vitā ſua. et cōuerſatione