Titulus¶ Hiceſimu.

iuris que potuiſſet amitti etiā ignorāte ep̄o.vtſi aliqd̓ ius ꝑ ꝓcuratorē poſſidebat. qꝛ id bn̄amitteret ep̄us etiā ignorās: tunc bn̄ pōt differre vti iure ſuo ſi vult. etſi non vult vteturillo iure. et ꝯͣdictores excōicabit. Etſi poſteaapparebit corā illo iudice corā qͦ agit̉ de iniuſta excōicatōe. ꝙ adhuc tꝑe excōicatōis eratin poſſeſſione viſitandi vel alteriꝰ iuris ratamanebit ſnīa. Si vero apparebit ꝙ n̄ poſſidebat tꝑe excōicatōis: reuocabit̉ ſnīa. et tn̄ nōpuniet̉ ep̄us de iniuſta excōicatōe vel nulla.ar. ad hoc de offi. dele. c. ex litteris. niſi appareat de eiꝰ malitia vel craſſa ignorātia: q̄ ſatisapparet hinc ſi abbas ſeriatim modū amiſſepoſſeſſiōis dicebat. ⁊ hoc ei on̄ſuꝝ offerebat.Nec obſtat huic. opi. ꝙ dicit̉. qꝛ ſnīa excōicationis non debꝫ ferri ſine cauſe cognitione. ⁊ſine monitione. quia illud habet locū qn̄ ꝓcedit vt iudex. hic aūt ꝓcedit vt pars: que iuraſua defendit mucrone ſuo ſpūali. Nam et al̓sſine cauſe cognitione et monititione ꝓceditvt iudex: hic auteꝫ ꝓcedit excōicatio vt d̓ of.or. c. ſi ſacerdos. et. v. q. j. quidem. ſemper tamē monitio videtur neceſſaria. vt de ſen exc.c. ſacro. Immo vt dicebat hoſti. iuſta cauſaſubeſt. qꝛ .ſ. non admittitur ep̄us ad viſitationem que ſibi ex iure debetur. Nec eſt neceſſaria monitio ex qͦ abbas dicit. ꝙ nō ſuſcipieteum cum per hoc probetur eius contumatiaNam in certis nō in incertis locus ē ꝯiecturis. ff. de re. iu. l. contumatia. Et ꝑ hoc ꝙ ep̄sexequens offitium ſuū viſitandi nō admiſſuſpoteſt ſine alia monitione excōmunicare rebelles. vt de preſcrip. c. cum ex offitij. Sed ſinon exequens offitiū ſuum viſitandi: ſed ī iuditio vult agere ep̄us contra abbatem ius ſibi eſſe viſitandi monaſterium illud: debet eligere arbitros cum abbate: qui hanc cauſamdirimant. xj. q. j. ſi clericus. Et epiſcopus coget abbatem ad arbitros eligendos. xj. q. j. ꝑuenit. et de offi. dele. c. ſuſpitionis. Si auteꝫcontra alium ageret qui dicet ſe viſitationēepiſcopalem habere in dicto monaſterio: cōueniet eum coram iudice rei. ff. ad munic. deiure et cur. l. j. Item corā metropolitano monaſterij ẜm hoſti. Si autem valet excommūnicationis ſnīa: quando conſtat monaſteriūin dioceſi ep̄i eſſe ſitum: ſic videt̉ dicendū qn̄monaſterium in alia dioceſi eſſet ſitum: dumtamen ep̄us fatiat quod ſit in quaſi poſſeſſion iuris viſitandi illud: quod ſi hoc coramſuperiore non probet: facilis erit ſuperior adcredendum. ꝙ mala fide tulit excommunicationis ſententiam. et ad ipſum epiſcopuꝫ puniendum: qd̓ non eſſꝫ: ſi in ſua dioceſi ſitumeſſꝫ preſūptione iuris ep̄m releuante. Et hocnota. de verbo. ſigni. c. ex ꝑte. j. ¶ Ex predictis patet: ꝙ epiſcopus cui iura epiſcopaliaque poſſidet denegantur: caute et prudenter

agit ſi vt pars: et non vt iudex procedat. qͥaſic non aſtringitur ad iuris ordinem obſeruandum. Item quia ex hoc ſe reum conſtituit et conſeruat. et aduerſarium actorem fac̄.qui neceſſe habet conqueri de iniuſta excommunicatione vel nulla. vt d̓ offi. or. c. ad repͥmendam. et ſic in dubio abſoluetur ep̄us. qͥafauorabiliores ſunt rei ꝙͣ actores. ff. de re iudi. l. fauorabiliores. Ubi vero ep̄us non tanꝙͣ ordinarius vel ius ſuum ꝓſequens. ſed quaſi delegatus a papa vel ab alio: deſcendit adaliquod monaſterium viſitandum: ꝙͣtumcūqꝫ ſit delegatꝰ. in veritate tamē nunꝙͣ eſt admittendus de neceſſitate iuris: niſi fidem fatiat de ſua delegatione. nec aliter tenet excōmunicationis ſnīa ab eo lata. vt. C. de man.prin. l. vnica. Immo et reſiſti poteſt. et ꝓbatur in eo quod nota. de offi. dele. c. cum in iure. Excipe legatum apoſtolice ſedis de lateremaxime ꝙͣtum ad ꝓcuratōneꝫ. di. xcvij. c. nobiliſſimus: qui et in multis priuilegiatus exiſtit. vt patet in eo quod legit̉ de offi. dele. c.offitij li. vj. ¶ Sed quid ſi delegato ab ep̄o vl̓metropolitano dicat abbas. ego ſum exemptus et in poſſeſſione libertatis? Reſpondeo:ſi delegatus reſpondeat. et ſentit deleganteꝫa quo cauſam habet viſitandi eſſe in poſſeſſion viſitandi: nō obſtante hoc viſitabit ⁊ excommunicabit. ar. vt lit. pē. c. j. ¶ Sed quidſi eidem delegato vel ordinario viſitare volenti obijtiatur ꝙ eſt excommunicatus et ꝓbatio ſuꝑ hoc offeratur. et quia non admittit̉:appellatur? Reſpōdeo. iuſta eſt appellatio. vtde appel. c. interpoſita. Et ꝑ conſequens ſentētia excommunicationis poſt appellatōꝫ lat anulla eſt. de offi. dele. ca. cum olim. Et ex hispatet ꝙ viſitans non tenetur admittere exceptionem exemptionis. et tamen tenetur admittere exceptioneꝫ excōicationis. Ꝙͣuis autem quidaꝫ dixerint ſupradicta tm̄ locuꝫ hēre vbi quis exequitur offitium ſuum. vel exigit ſibi debitum iure ſcripto vel conſuetudine. Alij tamen dicunt et forte melius ꝙ vnuſquiſqꝫ ep̄us id quod iuſte poſſibet: qd̓cūqꝫ ſitillud poteſt defendere per excōicationis ſententiam: quantumcunqꝫ et qualitercūqꝫ alius contradicat. et de iure ſuo ꝓbationes offerat. Uerbi gr̄a. Aliquis ep̄us poſſi det aliquēfundum: vult colligere fructus eius: aliquisſe opponit. d. Domine nō colligatis iſtos fructus. quia fundus eſt meꝰ non veſter. vel qͥaego poſſideo n̄ vos. Et hoc corā vobis me offero ꝓbaturum. Utiqꝫ ꝓpter aſſerti onem vl̓contradictionem. ſeu ꝓbationis oblationemvel appellationem: ſi ꝓpter hoc fieri cōtinganon dimittat ep̄s quin fructus colligat. ⁊ qͦnexcommunicet opponentem: ſi ipſum in ſuapoſſeſſione perturbet. vel inquietet̉. et tenebit excommunicatōnis ſententia: dummodo