¶ Capitulum¶ Sextum
tibꝰ extra. et cū abbatiſſa ſeu prioriſſa ⁊ vnavel duabꝰ ātiquioribꝰ interroget: ſi oſtia monaſterij ſub clauibꝰ clauſa tenētur: quas claues ip̄a vel alia honeſta et ꝓbata antiqua teneat. Si aliquis ingreditur. vel aliqͣ extra caſū neceſſitatis. vel ſi aliqͣ egreditur ſine licencia in quo exceſſu ſūt grauiter puniende. Sitenent habituꝫ continue extra cellas. ſi vtūtur pōpa in beſtibus. ⁊ velis et hmōi ad modum ſecularium. In quibꝰ exercitijs ſe occupant honeſtis vel vanis: puta fatiendo reticellas. burſas vanas et hmōdi. Si ꝯmeduntſimul habentes lectōꝫ in menſa. Super omnia ſi habent aliquaꝫ familiaritatē cū religioſis clericis. et laicis non ꝯſanguineis: q̄ deprehenditur ex frequēti eoꝝ adinuicē locutōne ſine cauſa vrgenti. et ex litterulis. ⁊ ambaſſiatis et muneribꝰ: q̄ oīa debent abſcindi.et ordinari. vt monialis p̄cipue iuuenis nonſola loquatur ad crates: ſed in p̄ſentia ⁊ auditu alicuius honeſte monialis ẜm ordinatōnē ſuperioꝝ. Inqͥrat̉ etiā qͥs ſit ꝯfeſſor eaꝝ. ⁊qͣlis ſi bōe fame ⁊ ſuffitiēs ad directōꝫ eaꝝ. qͥſetiā ſit ꝓcurator eaꝝ ī tꝑalibꝰ. qͦtiēs ī āno cōfitent̉ et cōicant. ⁊ ſi q̄ remanēt. et hmōi.¶ De viſitatione hoſpi .§. iiij.taliū. Queratur primo ſi habꝫ patronū vl̓ patronos et quos. Quātos redditus hēat. ⁊ adquid ſit deputatum. ad gubernandum infirmos. vel ad ſuſcipiendū ꝑegrinos. Si hoſpitalariꝰ eſt inſtitutus a patronis. et cōfirmatus ab ep̄o: ſi ei ſubditū eſt. Si aliqͥd alienatum eſt ex bonis immobilibus hoſpitalis indebite. Si aliqͥs vſurpauit vel detinet bonaipſius: qd̓ aliqn̄ faciunt patroni vel vicini. ſiredditus bn̄ diſpenſant̉ .ſ. ꝓ infirmis vel pegrinis. et videatur quot ſunt ibi lecti et quales. et cum qͥbus fulcimentis. linteaminibuset huiuſmodi. ſi tenet ea munda. Si honeſtāconuerſatōꝫ tenet ip̄e hoſpitalarius. et piusad infirmos. et pauꝑes adiuuandos. Si reshabet ꝑ inuentarium. et petuſta innouat detꝑe in tempus. Si inſtrumenta et alia eiꝰ bona conẜuat. Si eccleſiam vel cappellam hēt.et quis eam offitiat. et cum quo redditu. ⁊ ꝙꝓuideat̉ infirmis de ſacͣmētis cū expedit. Ꝙſi notabilit̓ deficeret: remoueatur. De hoſpitalarijs hēs ſupͣ ti. xj.¶ De ſocietatibus laicoꝝ. §. v.que reꝑiuntur in multis eccleſijs. Queraturprimo ſi habentur aliqua capitula. et ſi ſuntapprobata per dioceſanum. et illa examinent̉vt ſiqua ſuꝑſtitioſa vel incongrua ibi habentur: quod aliqn̄ accidit: puta in faciendo miſſas cātare de mortuis diebꝰ domīcis ⁊ feſtiuiſvel faciendo congregatōeꝫ quando celebrant̉diuina offitia in eccleſijs et huiuſmodi. Et ſiexigitur iuramentum pro obẜuatōne illorū
bonorum: omnia talia remoueantur. Inquiratur ſi habet aliquos redditus et quales etquantos. et ſi eos bene diſtribuunt pro reꝑaratōe eccleſie. vel luminaribꝰ. vel elemoſinisvel ſibi vſurpant. Unde et fatiat videre computum ſingulis annis introitus et exitus cōram ſacerdote eccleſie. Item ſi dicta ſotietashabet calicē. miſſale et alia ornamēta. ⁊ ſi bene conſeruat et huiuſmodi. ¶ Poſtꝙͣ viſitauit eccleſiam epiſcopus recedens. dicat ineccleſia. de profundis. pro defunctis: aſpergēdo ſepulchra aqua benedicta: cū. v̓. conſuetiſet pater noſter. et oratione abſolue. aliqui tn̄hoc faciunt in principio viſitatōnis: ſed noneſt dis. ẜuanda eſt conſuetudo loci. De his īter rogatorijs tractat hoſti. in ſumma. ⁊ plenius Vilh̓. in ſpeculo.Circa materiam viſita §. vj.tionis et ꝓcurationis Inno. in. c. venerabil̓.extra de cen. diffuſe proſequitur materiam. ⁊hoſti. in. c. procurationes. que nō. Io. an. innouellis. ponens caſuꝫ: ſuꝑ quo format queſtionem et eſt talis. Ep̄us educenſis acceſſitad monaſterium ſancti martini in ſua diocſi ſitum: mandans abbati et conuentui ꝙ pararēt ſe ad ipſū recipiēdū ⁊ ꝓcurādū. qͥa intēdebat eos viſitare Reſpondet abbas. ꝙ nullo modo ſe ad viſitatōnem et procurationempararet. quia ipſe et monaſterium ſuum ſūtexempti a ſua iuriſditōne. et appellauit ad ſedem apoſtolicam: ſi aliquo modo monaſterium grauaret: hac occaſiōe adijtiens. ꝙ coraꝫip̄o vel corā papa ſi ei magis placeret: ꝑaterat ꝓbare ſuā exēptōꝫ. Ep̄s vero non obſtātibꝰ p̄dictis excōicauit abbatē ⁊ int̓dixit conuentū. Poſtea venit abbas et egit contͣ ep̄mde iniuſta excōicatōne. vel potius nulla. ⁊ petit abſolui ad cautelam. Arguit̉ multum diffuſe pro et contra abbatem et epiſcopum. demum ſic ſoluit. Si ep̄us exequens offitiumſuū (vt dicitur ī themate) vadat ad aliquodmonaſterium viſitandum. in cuius poſſeſſione ſit viſitandi. ꝙͣtumcunqꝫ abbas monaſterij allegat ſe exemptum. et hoc ip̄m offerat ſeꝓbatuꝝ: dummodo ep̄us ſciat ſe quaſi poſſeſſionem habere: q̄ non potuit amitti ſine aīoeius. et eo ſciente ſi ꝑſe poſſidebat. ff. de acqͥ.poſſeſſi. l. peregre. et quātumcunqꝫ contradicat vel appellat abbas: ſemper viſitabit ep̄s.Et ſi pertinaciter rennuat: materialibus armis defendat ep̄us poſſeſſionem ſuam. de hocno. de immu. eccleſie. c. j. ⁊ etiā ſpiritualibꝰ armis .i. cenſuris. vt de preſcrip. c. cum ex offitij. Idem videt̉ ſi incontinenti ep̄us recuperet poſſeſſionem. vt de reſti. ſpo. c. olim. Namẜm iura ciuilia licꝫ vnicuiqꝫ ſibi ius dicere inhis caſibus et in quibuſdam alijs: qui notātur in glo. generali. C. qn̄ licet cuiqꝫ ſibi iusdicere. Si aūt eſſet in quaſi poſſeſſione talis